Θωρακίζοντας την Αττική: Μια Ολιστική Μηχανική Προσέγγιση για τις Μετα-πυρκαγικές Επιπτώσεις (2026).

Των: Δρ. Κώστα Σαχπάζη, Πολιτικού Μηχανικού, Καθηγητή της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, Κωνσταντίνας Σαχπάζη, Πολιτικού Μηχανικού, και Δέσποινας Σαχπάζη, Αρχιτέκτονος Μηχανικού

____________________  ..  ____________________

 

Εισαγωγή

Οι τεράστιες πυρκαγιές που έπληξαν την Αττική τον Αύγουστο του 2026 έχουν αφήσει πίσω τους ένα τοπίο περιβαλλοντικής καταστροφής και αυξημένου κινδύνου για φυσικές καταστροφές. Η δυτική Αττική, ειδικότερα, επλήγη σοβαρά, με δορυφορικές αναλύσεις στις αρχές Αυγούστου να καταγράφουν περισσότερα από 111.000 στρέμματα καμένης έκτασης, ενώ η συνολική καμένη έκταση στην Αττική και τη Βοιωτία εκτιμάται ότι ξεπέρασε τα 200.000 στρέμματα. Η απώλεια δασικών οικοσυστημάτων, όπως αυτά στην Πάρνηθα, που αποτελούν τους τελευταίους πράσινους πνεύμονες της πρωτεύουσας, έχει σοβαρές επιπτώσεις στο μικροκλίμα, την ποιότητα του αέρα, καθώς και στα επιφανειακά και υπόγεια ύδατα.

Η παρούσα τεχνική ανάλυση, εκπονημένη από την ομάδα μας που απαρτίζεται από έμπειρους Πολιτικούς Μηχανικούς, Γεωτεχνικούς Μηχανικούς, Αρχιτέκτονες Μηχανικούς, Πολεοδόμους και Γεωλόγους-Δασολόγους, στοχεύει στην ανάλυση των σοβαρών επιπτώσεων που αναμένονται στην Αττική μετά τις πυρκαγιές και στην προτεινόμενη δράση προστασίας από αυτές. Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στην άμεση καταστροφή, αλλά επεκτείνονται σε μακροπρόθεσμες αλλαγές στο φυσικό περιβάλλον, την υδρολογία, τη γεωτεχνική σταθερότητα και τις υποδομές, απαιτώντας μια ολοκληρωμένη και πολυδιάστατη προσέγγιση.

 

Μεθοδολογία

Η μεθοδολογία για την εκπόνηση αυτής της τεχνικής ανάλυσης βασίζεται σε μια συστηματική προσέγγιση που περιλαμβάνει:

1. Ανασκόπηση Βιβλιογραφίας και Δεδομένων: Συγκέντρωση και ανάλυση επιστημονικών μελετών, τεχνικών εκθέσεων και δεδομένων σχετικά με τις επιπτώσεις των δασικών πυρκαγιών σε μεσογειακά οικοσυστήματα, με ιδιαίτερη έμφαση στην Ελλάδα και την Αττική. Εξετάστηκαν περιβαλλοντικά δεδομένα, γεωλογικοί χάρτες, δασικοί χάρτες, υδρολογικά στοιχεία και δεδομένα καμένης έκτασης.
2. Αξιολόγηση Κανονιστικού Πλαισίου: Διεξοδική μελέτη των σχετικών Ευρωπαϊκών Κανονισμών (Ευρωκώδικες) και των Ελληνικών Εθνικών Προσαρτημάτων τους, καθώς και των εθνικών κανονισμών που αφορούν τον αντισεισμικό σχεδιασμό (ΕΑΚ-2003), το σκυρόδεμα (ΕΚΩΣ-2000), την ενεργειακή απόδοση (ΚΕΝΑΚ), τις ΤΟΤΕΕ, και ειδικότερα τις νομοθετικές ρυθμίσεις για τη διαχείριση των επιπτώσεων πυρκαγιών. Επίσης, ελήφθησαν υπόψη οι κατευθυντήριες οδηγίες του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
3. Ποιοτική και Ποσοτική Ανάλυση Επιπτώσεων:
   • Γεωτεχνική Ανάλυση: Εκτίμηση του κινδύνου διάβρωσης εδάφους και κατολισθήσεων.
   • Υδρολογική Ανάλυση: Προσομοίωση της επιφανειακής απορροής και του κινδύνου πλημμυρικών φαινομένων.
   • Περιβαλλοντική και Δασολογική Ανάλυση: Αξιολόγηση των επιπτώσεων στην ποιότητα αέρα και νερού, καθώς και στη βιοποικιλότητα.
   • Ανάλυση Υποδομών: Εκτίμηση της ευπάθειας υφιστάμενων και μελλοντικών υποδομών.
4. Προτάσεις Δράσεων Προστασίας: Σύνθεση προληπτικών, άμεσων και μακροπρόθεσμων μέτρων, βασισμένων στην επιστημονική τεκμηρίωση και τις βέλτιστες πρακτικές.

Η ροή εργασιών της μεθοδολογίας μπορεί να αναπαρασταθεί ως εξής:

Αποτελέσματα

Οι πυρκαγιές του Αυγούστου 2026 στην Αττική αναμένεται να προκαλέσουν σειρά σοβαρών επιπτώσεων, οι οποίες απαιτούν άμεση και συντονισμένη αντιμετώπιση:

Γεωτεχνικές Επιπτώσεις

1. Αυξημένη Διάβρωση Εδάφους: Η καταστροφή της βλάστησης αφήνει το έδαφος εκτεθειμένο στην επίδραση των βροχοπτώσεων. Η υψηλή θερμότητα της πυρκαγιάς μπορεί να μεταβάλει τις ιδιότητες του εδάφους, δημιουργώντας υδατοαπωθητικά στρώματα και μειώνοντας τη διηθητικότητα. Αυτό οδηγεί σε επιταχυνόμενη επιφανειακή διάβρωση (έκπλυση εδάφους) και απώλεια πολύτιμου επιφανειακού εδάφους. Η χρήση μοντέλων όπως το RUSLE (Revised Universal Soil Loss Equation) μπορεί να εκτιμήσει την απώλεια εδάφους.

• Η εξίσωση RUSLE δίνεται από: 
• όπου:
  • A = Μέση ετήσια απώλεια εδάφους ανά μονάδα επιφάνειας (ton/ha/year)
  • R = Παράγοντας διάβρωσης βροχής (Rainfall Erosivity Factor)
  • K = Παράγοντας διαβρωσιμότητας εδάφους (Soil Erodibility Factor)
  • LS = Τοπογραφικός παράγοντας (Slope Length-Steepness Factor)
  • C = Παράγοντας καλλιέργειας και διαχείρισης βλάστησης (Cover-Management Factor)
  • P = Παράγοντας πρακτικών υποστήριξης (Support Practice Factor)
• Μετά από πυρκαγιά, ο παράγοντας C αυξάνεται δραματικά λόγω της καταστροφής της βλάστησης, ενώ ο παράγοντας K μπορεί επίσης να επηρεαστεί.

2. Αστάθεια Πρανών και Κατολισθήσεις: Η καταστροφή του ριζικού συστήματος της βλάστησης μειώνει τη συνοχή του εδάφους, καθιστώντας τα πρανή πιο ευάλωτα σε κατολισθήσεις και λασπορροές, ιδιαίτερα με την έναρξη των φθινοπωρινών βροχοπτώσεων. Η Αττική έχει περιοχές με ιστορικό κατολισθήσεων, όπως το Αλεποχώρι. Ο Ευρωκώδικας 7 (ΕΝ 1997) παρέχει τις αρχές σχεδιασμού για τη γεωτεχνική σταθερότητα.

• Η ανάλυση ευστάθειας πρανών μπορεί να γίνει με τη μέθοδο των λωρίδων (π.χ., Fellenius ή Bishop), όπου ο συντελεστής ασφαλείας FoS υπολογίζεται ως:

• όπου:
  • c’ = Ενεργός συνοχή
  • l = Μήκος λωρίδας
  • W = Βάρος λωρίδας
  • α = Γωνία κλίσης της βάσης της λωρίδας
  • u = Πίεση πόρων
  • φ’ = Ενεργός γωνία εσωτερικής τριβής
• Μετά την πυρκαγιά, η συνοχή c’ και ενδεχομένως η γωνία τριβής φ’ του εδάφους μπορεί να μειωθούν, οδηγώντας σε μείωση του FoS.

Υδρολογικές Επιπτώσεις

1. Αυξημένος Κίνδυνος Πλημμυρών: Η καταστροφή της βλάστησης οδηγεί σε σημαντική αύξηση της επιφανειακής απορροής, καθώς το δάσος λειτουργεί ως φυσική ασπίδα που συγκρατεί μέρος της βροχής. Το γυμνό έδαφος δεν απορροφά αποτελεσματικά το νερό, με αποτέλεσμα την ταχεία συγκέντρωση όγκων νερού και τον κίνδυνο αιφνίδιων πλημμυρών σε κατάντη περιοχές. Η δυτική Αττική, με το ιστορικό πλημμυρών (π.χ. Μάνδρα), είναι ιδιαίτερα ευάλωτη.
2. Υποβάθμιση Ποιότητας Υδάτων: Η στάχτη, τα ιζήματα και οι ρύποι από τα καμένα υλικά μεταφέρονται από τις βροχοπτώσεις στα υδατικά συστήματα, υποβαθμίζοντας την ποιότητα του πόσιμου νερού, των επιφανειακών και υπογείων υδάτων. Έρευνες έχουν δείξει ότι οι ρύποι μπορούν να επηρεάσουν την ποιότητα των υδάτων έως και 8 χρόνια μετά την πυρκαγιά.

Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις

1. Ατμοσφαιρική Ρύπανση: Η καύση απελευθερώνει τεράστιες ποσότητες αιωρούμενων σωματιδίων (PM2.5), διοξινών, υδρογονανθράκων και βαρέων μετάλλων, επιβαρύνοντας την ποιότητα του αέρα στην Αττική. Η επαναιώρηση της τέφρας μπορεί να διαρκέσει για μήνες.
2. Απώλεια Βιοποικιλότητας και Υποβάθμιση Οικοσυστημάτων: Καταστροφή βιότοπων, απώλεια φυτών και ζώων, και διαταραχή της οικολογικής ισορροπίας. Ορισμένα είδη, όπως η κεφαλληνιακή ελάτη, δεν αναβλαστάνουν μετά από πυρκαγιά, καθιστώντας την απώλεια μη αναστρέψιμη σε ορίζοντα αιώνα.

Επιπτώσεις σε Υποδομές και Δομημένο Περιβάλλον

1. Ζημιές σε Υποδομές: Ο κίνδυνος πλημμυρών και κατολισθήσεων απειλεί δρόμους, γέφυρες, δίκτυα ύδρευσης, αποχέτευσης και ηλεκτροδότησης. Η αποκατάσταση αυτών των ζημιών είναι χρονοβόρα και δαπανηρή.
2. Αυξημένος Κίνδυνος για Κατοικίες: Οι πλημμύρες και οι λασπορροές μπορούν να προκαλέσουν εκτεταμένες ζημιές σε κατοικίες, όπως συνέβη στο Μάτι. Η προστασία των οικισμών απαιτεί ειδικό σχεδιασμό. Ο Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων (ΠΔ 41/2018) θέτει απαιτήσεις ασφάλειας.

 

Συζήτηση

Οι παραπάνω επιπτώσεις απαιτούν μια ολιστική προσέγγιση, βασισμένη σε ένα ισχυρό κανονιστικό πλαίσιο και βέλτιστες πρακτικές.

Κανονιστικό Πλαίσιο και Εφαρμογές

Το ελληνικό και ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο παρέχει τις βασικές αρχές για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων.

• Ευρωκώδικας 7 (ΕΝ 1997 – Γεωτεχνικός Σχεδιασμός): Απαραίτητος για την αξιολόγηση της ευστάθειας πρανών και τον σχεδιασμό αντιστηρίξεων και θεμελιώσεων σε καμένες περιοχές. Λαμβάνοντας υπόψη την υποβάθμιση των εδαφικών ιδιοτήτων μετά την πυρκαγιά, οι γεωτεχνικές παράμετροι (c’, φ’) θα πρέπει να επανεκτιμηθούν συντηρητικά. Για παράδειγμα, σε ένα πρανές με αρχικές παραμέτρους c’ = 10 KPa και φ’ = 25^ο, μετά την πυρκαγιά αυτές οι τιμές μπορεί να μειωθούν σε c’ = 2 KPa και φ’ = 15^ο αντίστοιχα, οδηγώντας σε δραματική μείωση του συντελεστή ασφαλείας.
• Ευρωκώδικας 1 (ΕΝ 1991 – Δράσεις επί των Κατασκευών): Παρέχει τα φορτία σχεδιασμού, συμπεριλαμβανομένων των υδροστατικών πιέσεων και των φορτίων από φερτά υλικά, τα οποία αυξάνονται σημαντικά μετά τις πυρκαγιές.
• ΕΑΚ-2003 (Ελληνικός Αντισεισμικός Κανονισμός): Αν και δεν σχετίζεται άμεσα με τις πυρκαγιές, ο ΕΑΚ-2003 παραμένει ο βασικός κανονισμός για τον αντισεισμικό σχεδιασμό κτιρίων. Σε περίπτωση ανακατασκευής ή ενίσχυσης σε πυρόπληκτες περιοχές, πρέπει να εφαρμόζεται αυστηρά.
• ΕΚΩΣ-2000 (Ελληνικός Κανονισμός Ωπλισμένου Σκυροδέματος): Ορίζει τις προδιαγραφές για τα υλικά και τον σχεδιασμό κατασκευών από σκυρόδεμα, απαραίτητο για τα αντιπλημμυρικά έργα και τις υποδομές.
• Νομοθεσία για την Αποκατάσταση Πυρόπληκτων Περιοχών: Η ελληνική κυβέρνηση έχει θεσπίσει ειδικές διαδικασίες για την κήρυξη αναδασωτέων εκτάσεων, την αξιολόγηση και εκπόνηση αντιδιαβρωτικών και αντιπλημμυρικών έργων. Η άμεση έναρξη αυτών των έργων, όπως τα κορμοδέματα και κορμοφράγματα, είναι κρίσιμη πριν τις πρώτες βροχές.

Υπολογιστικό Παράδειγμα: Εκτίμηση Διάβρωσης

Ας υποθέσουμε μια καμένη περιοχή με τα ακόλουθα χαρακτηριστικά πριν και μετά την πυρκαγιά:

Παρά-μετρος	Πριν την Πυρκαγιά	Μετά την Πυρκαγιά (Εκτιμώμενη)	Μο-νάδα
R	250	250	MJ x mm / (ha x h x yr)
K	0.03	0.05 (λόγω αλλαγών εδάφους)	t x ha x h / (ha x MJ x mm)
LS	2.5	2.5	–
C	0.05 (πυκνή βλάστηση)	0.80 (κατεστραμμένη βλάστηση)	–
P	0.90 (ελάχιστες πρακτικές)	1.00 (χωρίς προστασία)	–

Εφαρμόζοντας την εξίσωση RUSLE:

• Πριν την πυρκαγιά: A_πριν = 250 x 0.03 x 2.5 x 0.05 x 0.90 = 84 ton/ha/year
• Μετά την πυρκαγιά: A_μετά = 250 x 0.05 x 2.5 x 0.80 x 1.00 = 25 ton/ha/year

 

Το αποτέλεσμα δείχνει μια δραματική αύξηση της εκτιμώμενης διάβρωσης κατά περίπου 30 φορές μετά την πυρκαγιά, υπογραμμίζοντας την επείγουσα ανάγκη για αντιδιαβρωτικά έργα.

Δράσεις Προστασίας

Οι δράσεις προστασίας πρέπει να είναι άμεσες, βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες:

1. Άμεσες Δράσεις (Εντός Αυγούστου – Σεπτεμβρίου 2026):
   • Χαρτογράφηση και Αξιολόγηση: Άμεση χαρτογράφηση των καμένων εκτάσεων και της σφοδρότητας της καύσης, σε συνδυασμό με επιτόπιες αυτοψίες. Χρήση δορυφορικών δεδομένων (π.χ., Sentinel-2) για την εκτίμηση της απώλειας βλάστησης.
   • Επείγοντα Αντιδιαβρωτικά Έργα: Κατασκευή κορμοδεμάτων, κορμοφραγμάτων, κλαδοπλεγμάτων και σανιδότοιχων σε κρίσιμες θέσεις για τη συγκράτηση του εδάφους και των φερτών υλικών πριν τις πρώτες ισχυρές βροχοπτώσεις.
   • Προστασία Οικισμών: Ενίσχυση της περιμετρικής προστασίας οικισμών που βρίσκονται πλησίον καμένων εκτάσεων, με καθαρισμό ρεμάτων και αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις.
2. Βραχυπρόθεσμες Δράσεις (Επόμενοι 6-12 μήνες):
   • Ορεινά Αντιπλημμυρικά Έργα: Κατασκευή μικρών φραγμάτων στις κοίτες των ρεμάτων και άλλα έργα ορεινής υδρονομίας για τον έλεγχο της απορροής και τη συγκράτηση φερτών υλικών.
   • Φυτοτεχνικές Παρεμβάσεις: Εφαρμογή φυτοπροστατευτικών μέτρων, όπως η σπορά με ταχέως αναπτυσσόμενα είδη και η χρήση αντιδιαβρωτικών γεωσυνθετικών υλικών, για την επιτάχυνση της κάλυψης του εδάφους.
   • Παρακολούθηση Ποιότητας Υδάτων: Συστηματική παρακολούθηση της ποιότητας των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων για ρύπους.
   • Ενίσχυση Πολιτικής Προστασίας: Ενημέρωση πολιτών και ενίσχυση των μέσων πυρόσβεσης και πρόληψης για το μέλλον. Ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας της ΕΕ (rescEU) μπορεί να παράσχει πρόσθετους πόρους αντιμετώπισης.
3. Μακροπρόθεσμες Δράσεις (Πάνω από 1 έτος):
   • Αναδάσωση: Στρατηγική αναδάσωση με ενδημικά είδη, με έμφαση σε περιοχές όπου η φυσική αναγέννηση είναι ανεπαρκής. Αποφυγή αλλεπάλληλων πυρκαγιών στις ίδιες περιοχές, καθώς μειώνουν την ικανότητα των δασικών οικοσυστημάτων να ανακάμψουν φυσικά.
   • Ολοκληρωμένη Διαχείριση Λεκανών Απορροής: Εκπόνηση και εφαρμογή ολοκληρωμένων μελετών διαχείρισης λεκανών απορροής, λαμβάνοντας υπόψη τη γεωλογική δομή, την ευκολία διάβρωσης και τους κινδύνους κατολισθήσεων και λασπορροών.
   • Πολεοδομικός Σχεδιασμός: Επικαιροποίηση των πολεοδομικών σχεδίων, ενσωματώνοντας ζώνες υψηλού κινδύνου και περιορίζοντας τη δόμηση σε ευάλωτες περιοχές.
   • Ελικοδρόμια και Υδατοδεξαμενές: Κατασκευή Ελικοδρομίων και Υδατοδεξαμενών διάσπαρτες ευάλωτες ζώνες υψηλού κινδύνου.
   • Συστήματα Έγκαιρης Προειδοποίησης: Ανάπτυξη και εγκατάσταση συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης για πλημμύρες και κατολισθήσεις.

 

Συμπεράσματα

Οι τεράστιες πυρκαγιές του Αυγούστου 2026 στην Αττική έχουν προκαλέσει και θα συνεχίσουν να προκαλούν σοβαρές επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον, την υδρολογία, τη γεωτεχνική σταθερότητα και τις υποδομές της περιοχής. Η απώλεια της βλάστησης έχει οδηγήσει σε αυξημένο κίνδυνο διάβρωσης εδάφους και κατολισθήσεων, καθώς και σε σημαντική αύξηση του κινδύνου πλημμυρικών φαινομένων, ιδιαίτερα με την έναρξη των βροχοπτώσεων. Παράλληλα, η ποιότητα του αέρα και των υδάτων έχει υποβαθμιστεί, ενώ η βιοποικιλότητα έχει πληγεί ανεπανόρθωτα σε πολλές περιοχές.

Η αντιμετώπιση αυτών των επιπτώσεων απαιτεί μια συντονισμένη, πολυεπιστημονική προσπάθεια, βασισμένη στην εφαρμογή των Ευρωπαϊκών και Ελληνικών κανονισμών, καθώς και σε βέλτιστες πρακτικές διαχείρισης φυσικών καταστροφών. Οι άμεσες παρεμβάσεις, όπως τα αντιδιαβρωτικά και αντιπλημμυρικά έργα, είναι ζωτικής σημασίας για τη συγκράτηση του εδάφους και την προστασία των οικισμών. Παράλληλα, η μακροπρόθεσμη αποκατάσταση μέσω αναδάσωσης, ολοκληρωμένης διαχείρισης λεκανών απορροής και επικαιροποιημένου πολεοδομικού σχεδιασμού είναι απαραίτητη για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της Αττικής σε μελλοντικές κρίσεις. Η επένδυση στην πρόληψη και την ετοιμότητα είναι ο μόνος τρόπος για να θωρακιστούν οι ζωές και το περιβάλλον από τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης.

 

—————–

Ο Δρ. Κώστας Σαχπάζης είναι Πολιτικός Μηχανικός, Καθηγητής της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας (www.uowm.gr και www.geodomisi.com, email: sachpazis@teemail.gr), η Κωνσταντίνα Σαχπάζη είναι Πολιτικός Μηχανικός, και η Δέσποινα Σαχπάζη είναι Αρχιτέκτων Μηχανικός

 

Βιβλιογραφία / Πηγές / Κανονισμοί

1. Current time Information in Greece.
2. Current time Information in Athens, GR.
3. EN 1997 – Βικιπαίδεια.
4. Eurocode 7: Geotechnical design.
5. ΕΥΡΩΚΩΔΙΚΑΣ 7 «ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ».
6. Ευρωκώδικας 7 – Γεωτεχνικός Σχεδιασμός – Γεωτεχνικά – Michanikos.gr.
7. Γεωτεχνικός σχεδιασμός σύμφωνα με τον Ευρωκώδικα (EC7) | PDF – Scribd.
8. Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις της πυρκαγιάς στο Μάτι Αττικής – envinow.gr.
9. Δημοσθένης Σαρηγιάννης: Δραματικές οι επιπτώσεις των πυρκαγιών στα οικοσυστήματα και στον ανθρώπινο οργανισμό – ENIKOS. (August 04 2026).
10. EUSCIENCEHUBNEWS – Οι θανατηφόρες πυρκαγιές στο Μάτι της Ανατολικής Αττικής και οι επιπτώσεις τους στη διάβρωση του εδάφους – European Commission.
11. Επιπτώσεις των πυρκαγιών στην υδρολογία και τη διάβρωση: Η περίπτωση της Πάρνηθας, Μ. Παπαθεοδοσίου, Δ. Χριστοδούλου, Διπλωματική εργασία, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Αθήνα, 2009.
12. ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΥΡΚΑΓΙΑ ΣΤΟ ΜΑΤΙ ΑΤΤΙΚΗΣ.
13. O νέος «Ευρωκώδικας» αλλάζει τον ελληνικό αντισεισμικό κανονισμό – ECOPRESS.
14. Μελέτη για τις επιπτώσεις των πρόσφατων πυρκαγιών στο Αλεποχώρι, παρέδωσε το Αστεροσκοπείο Αθηνών στην Περιφέρεια Αττικής – ERTNews.
15. WWF-Πυρκαγιές: Ανεπανόρθωτες περιβαλλοντικές συνέπειες-Κίνδυνος υποβάθμισης ευαίσθητων οικοσυστημάτων – Η Βραδινή. (August 04 2026).
16. Ενίσχυση της πρόληψης, της ετοιμότητας και της απόκρισης σε περίπτωση καταστροφών στην ΕΕ | EUR-Lex – European Union.
17. Πριν από τις 15/09 ξεκινούν τα έργα προστασίας μετά την πυρκαγιά – Financialreport.gr. (August 12 2026).
18. Ή θα καιγόμαστε ή θα πνιγόμαστε: Φονικές πυρκαγιές εναλλάσσονται με καταστροφικές πλημμύρες – Ο επικίνδυνος χειμώνας – ΤΑ ΝΕΑ – ta nea. (August 16 2026).
19. Ενέργειες που ακολουθούνται μετά από πυρκαγιά στις εκτάσεις που διέπονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας | Ελληνική Κυβέρνηση.
20. Κατολισθήσεις: Αυτές είναι οι κόκκινες περιοχές της χώρας – B2Green.
21. Δυτική Αττική: Ξεκινούν έργα αποκατάστασης μετά τη φωτιά – Η ΗΜΕΡΑ – IMERA24.gr. (August 12 2026).
22. rescEU: ένα νέο ευρωπαϊκό σύστημα για την αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών.
23. Έρευνα Αρχικής Εστίας και Αιτίας πυρκαγιάς σε Δάσος – Glavopoulos Loss Adjusters Inc.
24. Ευθύμιος Λέκκας: «Η κλιματική κρίση δεν είναι άλλοθι» – Νέα φαινόμενα, νέες λύσεις για πυρκαγιές και πλημμύρες – ERT News. (August 16 2026).
25. Δασικές πυρκαγιές και περιβάλλον: Οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις που πρέπει να μας απασχολήσουν – Monopoli.gr.
26. Οι Επιπτώσεις από τις Δασικές Πυρκαγιές – Ινστιτούτο Καταναλωτών.
27. Δυτική Αττική: Τι θα γίνει με τα 113.000 καμένα στρέμματα πριν από τις πρώτες βροχές.
28. Το «αποτύπωμα» των πυρκαγιών στην Αττική – Οι επιπτώσεις στο περιβάλλον και οι προτάσεις Λέκκα για την επόμενη μέρα | in.gr.
29. Γ. Κεφαλογιάννης: Σχέδιο πρόληψης για πλημμύρες και πυρκαγιές – Ενισχύεται ο στόλος των εναέριων μέσων – Naftemporiki.
30. Κατολισθήσεις: Αυτές είναι οι κόκκινες περιοχές της χώρας – B2Green.
31. Οι νομοθετικές ρυθμίσεις για τη διαχείριση των επιπτώσεων της πυρκαγιάς της 23.7.2018 στην Αττική – ΕΚΠΑ.
32. ΟΡΕΙΝΑ ΑΝΤΙΔΙΑΒΡΩΤΙΚΑ ΕΡΓΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΔΑΣΙΚΕΣ ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ – ILVERDE.
33. Από τις πυρκαγιές στις πλημμύρες: Τι κάνουμε τόσο λάθος στην Ελλάδα; – ΤΟ ΒΗΜΑ.
34. ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΥΡΚΑΓΙΩΝ ΣΤΗΝ ΥΔΡΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΑΒΡΩΣΗ – ITIA.
35. Έργα και μέτρα πρόληψης για την αντιμετώπιση των πλημμυρικών φαινομένων – Προπαρασκευαστικές δράσεις εμπλεκομένων φορέων | Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
36. Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Τεχνική υποστήριξη στην Ελλάδα για την αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών από τις φωτιές – Dnews.
37. ΠΡΟΛΗΨΗ – WWF Ελλάς.
38. ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ YΠ΄ ΑΡΙΘ. 41/2018 ««Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων» Σχετική εγκύκλιος με διευκρινίσεις για τον Κανονισμό – ΑμεΑ.
39. Φωτιά στη Σαλαμίνα: ‘Το σπίτι τους σώθηκε και εκείνοι κάηκαν στο ρέμα’ περιγράφει γειτόνισσα των ηλικιωμένων – The TOC. (August 17 2026).
40. Μέτρα πυρασφάλειας, υποχρεώσεις πολιτών & κανονισμός καθαριότητας και πρασίνου.
41. Αποκατάσταση και Αποζημιώσεις μετά τις Πυρκαγιές: Ο Υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, K. Κατσαφάδος στο «Newsroom» του ΕΡΤNews.
42. Περιφερειακοί Οργανισμοί – Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
43. Πυρκαγιές: Άμεσα οι μελέτες, μέχρι Δεκέμβρη τα αντιπλημμυρικά έργα – Σήμερα η εξειδίκευση των μέτρων – CNN.gr. (August 06 2026).
44. Φωτιά στη Σαλαμίνα με δύο νεκρούς: Το νησί που άφηνε τα σκουπίδια φτιάχνοντας μια ωρολογιακή βόμβα – Documento.
45. Οι επιπτώσεις των δασικών πυρκαγιών στους υπόγειους υδατικούς πόρους και μέτρα αντιμετώπισης. Η περίπτωση της Β. Εύβοιας το 2021 – Dione – UniPi.
46. Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας | Civilprotection.gov.gr. (August 15 2026).
47. Συστήματα Πυρόσβεσης – ΕΝΑΕΡΙΤΕΣ ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΙ – HYDROPE – ΠΕΡΔΙΚΑΡΗΣ.
48. Οι πυρκαγιές απειλούν την ποιότητα των υδάτων έως και 8 χρόνια μετά, σύμφωνα με μελέτη.
49. Πολύ υψηλός κίνδυνος πυρκαγιάς (κατηγορία κινδύνου 4) για Τετάρτη 12-8-2026 (κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας) – Δήμος Μαρκοπούλου. (August 11 2026).
50. Παραδόθηκε η νέα γέφυρα του Κομψάτου στην Ροδόπη, εννέα χρόνια μετά την κατάρρευσή της, δείτε εικόνες – Protothema.gr. (August 13 2026).

---