Σύμφωνα με πληροφορίες πρόκειται για ένα πάγιο αίτημα όλων των εκπροσώπων των κατασκευαστικών και εργοληπτικών εταιριών, καθώς έκριναν πως χρειάζεται ένας πιο αντικειμενικός τρόπος υπολογισμού της αύξησης των τιμών σε βασικά υλικά και εργασίες. Τονίζεται, δε, πως δεν είναι εφικτό να καθορίζονται συνεχώς οι συντελεστές αναθεώρησης μέσω υπουργικών αποφάσεων.
Σημειώνεται πως η εν λόγω Επιτροπή σταμάτησε να λειτουργεί επί της Κυβερνήσεως του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς το 2016 πέρασε ο νόμος 4412 για τις δημόσιες συμβάσεις, ο οποίος αντικαταστάθηκε στην πορεία στον 4728/2021 βάσει του οποίου θεσμοθετείται η συγκρότηση ενός Παρατηρητηρίου Τιμών, το οποίο θα καταγράφει τις αυξήσεις στις τιμές και θα ανακοινώνει τους νέους συντελεστές για τα υλικά.
Ωστόσο, μέχρι να ενεργοποιηθεί το Παρατηρητήριο, το Υπουργείο αποφάσισε την επαναλειτουργία της εν λόγω Επιτροπής, η οποία θα είναι οκταμελής και θα απαρτίζεται από άτομα που έχουν εις βάθος γνώση του κλάδου καθώς και εκπρόσωποι Υπουργείων της Κυβέρνησης και φορέων.
Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι σε αυτή συμμετέχουν εκπρόσωποι των εργοληπτών και των κατασκευαστών (ΣΤΕΑΤ και ΠΕΣΕΔΕ), του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος (ΤΕΕ), καθώς και των Υπουργείων Υποδομών, Οικονομικών και Εργασίας και του ΕΒΕΑ.
Το μέχρι στιγμής πρόβλημα υπολογισμού στις τιμές και η αντιμετώπιση των κατασκευαστών
Πηγές με πολύ καλή γνώση των μέτρων του Υπουργείου Υποδομών για την αντιμετώπιση της αύξησης των τιμών στα κατασκευαστικά υλικά, επισημαίνουν πως πρόκειται για μία θετική κίνηση.
Τονίζουν ιδιαίτερα πως οι σύμβουλοι του Υπουργείο βασίζονται στα στοιχεία που δημοσιοποιεί η ΕΛΣΤΑΤ για τις τιμές των οικοδομικών υλικών. Ωστόσο, τα στοιχεία αυτά, όπως είχε αποκαλύψει το mononews, δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα των μεγάλων δημόσιων έργων και ήταν απαραίτητη η λειτουργία ενός φορέα που θα υπολογίζει αντικειμενικά τις τιμές των υλικών και θα εισηγείται στον Υπουργό.
Η κατακόρυφη αύξηση και τα μέτρα του Υπουργείου
Το ζήτημα της αύξησης των τιμών των βασικών υλικών έχει προκύψει από το πρώτο πανδημικό κύμα και έχει ανησυχήσει τους κατασκευαστές, διότι τα μεγάλα δημόσια έργα θα μπορούσαν να παγώσουν.
Αυτό συμβαίνει καθώς οι τιμές που δίνουν οι ενδιαφερόμενοι για τα δημόσια έργα ισχύουν για την περίοδο υποβολής της προσφοράς. Ωστόσο, η αύξηση του πληθωρισμού και οι καθημερινές σχεδόν διακυμάνσεις στις τιμές της ενέργειας και βασικών υλικών περιορίζουν σημαντικά τα περιθώρια κέρδους των κατασκευαστών.
Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι οι τιμές του χάλυβα, του σιδήρου και της ασφάλτου έχουν τριπλασιαστεί ύστερα από την επιβολή των κυρώσεων στη Ρωσία λόγω της εισβολής στην Ουκρανία, και έχουν υπάρξει περιπτώσεις όπου εργολάβοι δεν υπέγραψαν συμβάσεις για έργα που μειοδότησαν.
Για να αντιμετωπιστεί αυτό το πρόβλημα και να συνεχίσουν τα μεγάλα δημόσια έργα που υλοποιούνται αυτή την περίοδο, το Υπουργείο Υποδομών έχει θεσπίσει από το περασμένο Μάιο μία σειρά από μέτρα.
Το βασικότερο είναι πως δίνεται η δυνατότητα παράτασης της διάρκειας των έργων κατά ένα εξάμηνο, ενώ η έγκαιρη υλοποίησή τους «πριμοδοτείται» σε ποσοστό 5%.
Σημειώνεται πως με πρόσφατη εγκύκλιό του, το Υπουργείο Υποδομών ξεκαθαρίζει πως η εξάμηνη παράταση αφορά συμβάσεις που έχουν ανατεθεί μέχρι την έναρξη ισχύος του νόμου, δηλαδή έως την 6η Ιουνίου 2022 και δεν αφορά διαγωνισμούς που θα προκηρυχθούν ή βρίσκονται σε εξέλιξη. Επίσης, εάν ο ανάδοχος του έργου κάνει χρήση της εξάμηνης παράτασης, τότε χάνει τη δικαίωμα λήψης πριμ.
Στόχος του Υπουργείου είναι οι εργολάβοι να μπορούν να πάρουν μία «ανάσα», εάν οι τρέχουσες τιμές είναι ασύμφορες και να μην καταφεύγουν σε νομικά μέσα με αποτέλεσμα να καθυστερεί η ολοκλήρωση των έργων. Την ίδια στιγμή δίνεται η απαραίτητη ώθηση για την ολοκλήρωση των έργων εντός χρονοδιαγράμματος.
Επιπλέον, το υπουργείο θα καθορίζει την αναθεώρηση των συντελεστών στα υλικά ανά τρίμηνο μέσω υπουργικών αποφάσεων και βάσει αυτών θα κοστολογούνται όλα τα δημόσια έργα που θα δημοπρατηθούν.
Επίσης, οι νέοι συντελεστές θα αποτελούν το σημείο αναφοράς σε περίπτωση που ενεργοποιηθούν οι ρήτρες αναπροσαρμογής προϋπολογισμών για έργα που έχουν ήδη υπογραφεί ή εκτελούνται.
Ένα ακόμα μέτρο είναι η τιμολόγηση βασικών υλικών όπως, η άσφαλτος, το PVC. Τα υλικά αυτά είναι απαραίτητα για την πλειοψηφία των έργων και οποιαδήποτε αύξηση μεταφράζεται σε άνοδο των προϋπολογισμών στα δημόσια έργα.
