Σε κίνδυνο θέτει η νέα ιταλική κυβέρνηση την ολοκλήρωση του Διαδριατικού Αγωγού Φυσικού Αερίου (TAP), ο οποίος θα συνδέει τις αγορές της Ευρώπης με την περιοχή της Κασπίας, περιορίζοντας έτσι την εξάρτηση της Ε.Ε. από το ρωσικό φυσικό αέριο.
Ο νέος υπουργός Περιβάλλοντος της Ιταλίας, Σέρτζιο Κόστα, δήλωσε χθες στο Reuters ότι θέτει υπό αναθεώρηση το τελευταίο στάδιο του διεθνούς αγωγού, αποκαλώντας το έργο «άσκοπο». «Ο TAP βρίσκεται στο τραπέζι και τον εξετάζουμε κατ’ απόλυτη προτεραιότητα», δήλωσε χθες ο Κόστα, ο οποίος προέρχεται από το αντισυστημικό, λαϊκίστικο Κίνημα των 5 Αστέρων. «Δεδομένης της ενεργειακής μας πολιτικής και της μειούμενης ζήτησης για αέριο, αυτό το έργο φαντάζει σήμερα άσκοπο», απάντησε ο υπουργός σε σειρά ερωτήσεων που του έθεσε το Reuters την Τρίτη και την Τετάρτη. Η αναθεώρηση του έργου εκτιμάται ότι θα προκαλέσει ένταση μεταξύ της ιταλικής κυβέρνησης και των εταιρειών (BP, Snam, Enagas) που έχουν αναλάβει την ανάπτυξη του TAP, με συνολικό προϋπολογισμό 4,5 δισ. δολάρια. Ωστόσο, δεν είναι σαφές κατά πόσον οι δηλώσεις του νέου υπουργού Περιβάλλοντος της Ιταλίας θα γίνουν πράξη. Ο Κόστα δήλωσε πως στην τελική απόφαση για το έργο θα εμπλακούν και άλλοι υπουργοί.
Ο Ιταλός υπουργός κατέστησε σαφές ότι κατά την αναθεώρηση του αγωγού θα επικεντρωθεί στο κατά πόσον υπάρχει λόγος να καταλήξει ο αγωγός στην Ιταλία. Ωστόσο, αυτή η δήλωση του Κόστα έρχεται σε αντίθεση με την πρόσφατη δημόσια συζήτηση στην Ιταλία σχετικά με τον TAP, η οποία έχει επικεντρωθεί στη σχεδιασθείσα διαδρομή του αγωγού στη νότια Ιταλία. Ακόμη και ο κυβερνήτης της Πούλιας έχει δηλώσει ότι ο ΤΑΡ πρέπει να επανασχεδιαστεί, ώστε να μην περνάει κοντά από τουριστική περιοχή, και όχι πως πρέπει να καταργηθεί.
Η κοινοπραξία που κατασκευάζει τον ΤΑΡ δεν απάντησε αμέσως σε αίτημα του Reuters να σχολιάσει την εξέλιξη, και το ίδιο έκανε και η Λέγκα που είναι ο δεύτερος κυβερνητικός εταίρος στη νέα ιταλική κυβέρνηση. Η νέα υπουργός για τη νότιο Ιταλία, Μπάρμπαρα Λέτσι, μέλος του Κινήματος των 5 Αστέρων, δήλωσε στο Reuters την Τετάρτη πως το κόμμα θεωρεί ότι ο αγωγός TAP αποτελεί αχρείαστη περιβαλλοντική απειλή για την Ιταλία. Η κοινοπραξία εταιρειών που κατασκευάζει τον TAP έχει δηλώσει πως η αλλαγή διαδρομής του αγωγού, ώστε να μην καταλήγει στην Ιταλία, δεν αποτελεί επιλογή και πως η αλλαγή της διαδρομής του στο ιταλικό έδαφος θα καθυστερούσε το έργο κατά τέσσερα με πέντε χρόνια. Το ιταλικό τμήμα του αγωγού αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2020. Η ζήτηση για φυσικό αέριο αυξάνεται τα τελευταία χρόνια στην Ιταλία, ωστόσο παραμένει κάτω από το επίπεδο όπου βρισκόταν πριν από μία δεκαετία. Η Ιταλία καλύπτει με εισαγωγές το 90% των αναγκών της σε φυσικό αέριο και διαθέτει συμβόλαια για να το προμηθευτεί με τη Ρωσία, τη Λιβύη, την Αλγερία και την Ολλανδία.
Η Ιταλία αποτελεί το τέρμα για τον αγωγό φυσικού αερίου συνολικού μήκους 4.000 χιλιομέτρων και κόστους 40 δισ. δολαρίων, που ξεκινάει από το Αζερμπαϊτζάν στην Κασπία και καταλήγει στην Αδριατική Θάλασσα. Ο λεγόμενος «Νότιος Διάδρομος φυσικού αερίου», στον οποίο εντάσσεται ο TAP, είναι από τα πιο περίπλοκα συστήματα αγωγών φυσικού αερίου και περιλαμβάνει δύο ακόμη αγωγούς: τον αγωγό του Νοτίου Καυκάσου, που διασχίζει το Αζερμπαϊτζάν και τη Γεωργία και τον αγωγό φυσικού αερίου της Ανατολίας, που διασχίζει την Τουρκία. Ο TAP θα έχει μεταφορική ικανότητα 10 δισ. κυβικών μέτρων τον χρόνο, που καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες 7 εκατ. ευρωπαϊκών νοικοκυριών. Η διαδρομή του στην Ελλάδα θα έχει μήκος 550 χιλιόμετρα, στην Αλβανία 215 χιλιόμετρα, θα συνεχίσει για 105 χιλιόμετρα κάτω από την Αδριατική Θάλασσα και θα καταλήξει στην Ιταλία όπου θα έχει μήκος οκτώ χιλιομέτρων μέχρι να συνδεθεί με το υπάρχον ιταλικό δίκτυο. Τέλος, η μεταφορική ικανότητά του μπορεί να διπλασιαστεί εφόσον υπάρξει αυξημένη ζήτηση.
