Της Ελένης Μπότα
Έντονη ανησυχία επικρατεί στον κατασκευαστικό κλάδο για την πληρωμή των έργων ΣΔΙΤ. Πρόκειται για τα πρώτα έργα που κατασκευάστηκαν με συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού τομέα και έχουν ξεκινήσει οι πρώτες πληρωμές διαθεσιμότητας.
Ωστόσο, οι καθυστερήσεις που σημειώνονται στην αποπληρωμή των έργων από το Δημόσιο, έχουν προκαλέσει έντονη ανησυχία στους κατασκευαστές για το αν τελικά το Δημόσιο φανεί συνεπής απέναντι στις υποχρεώσεις του.
Από την ψήφιση του νόμου (2005) μέχρι και τον Ιούλιο του 2019 οι ΣΔΙΤ που είχαν υπογραφεί έφταναν σε συνολικό προϋπολογισμό τα 783 εκατ. ευρώ. Οι εγκεκριμένες, υπό έγκριση ή εξαγγελθείσες ΣΔΙΤ ξεπερνούν σε προϋπολογισμό (εκτιμώμενη αξία συμβάσεων) τα 6 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τα έως και τώρα δημοσιοποιηθέντα στοιχεία.
Τα βασικά χαρακτηριστικά των συγκεκριμένων ΣΔΙΤ είναι μεταξύ άλλων ότι η αποπληρωμή των έργων από το δημόσιο γίνεται με δόσεις, που αρχίζουν μετά τη φάση κατασκευής και αποπληρώνονται σε βάθος 25ετίας.
Η ηγεσία του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών έχει αναφερθεί στα μοντέλα χρηματοδότησης των δημοσίων έργων και συγκεκριμένα στο μοντέλο σύμπραξης δημοσίου – ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ), χαρακτηρίζοντας το ως “πεπερασμένο”.
Ειδικότερα ο Υφυπουργός Υποδομών Ν. Ταχιάος έχει αναφέρει “Πρέπει να καταλάβουμε ότι η λειτουργία των ΣΔΙΤ ως μοντέλο χρηματοδότησης είναι απολύτως πεπερασμένη. Ως υπεύθυνοι άνθρωποι και υπεύθυνοι πολιτικοί, δεν πρέπει να επιτρέψουμε σε αυτό το κράτος να ξανακυλήσει δημοσιονομικά. Δεν μπορούμε να υποθηκεύουμε το μέλλον των επόμενων γενεών για να ερχόμαστε ως πολιτικοί και να λέμε ότι κάνουμε έργα. Θα κάνουμε τα έργα που είναι απολύτως απαραίτητα. Τα ΣΔΙΤ είναι εργαλεία που έχουν πολύ μεγάλη αξία όταν περιλαμβάνεται η συντήρηση και η διαχείριση για ένα χρονικό διάστημα, αλλά δεν είναι εργαλείο χρηματοδότησης” είπε χαρακτηριστικά ο Ν. Ταχιάος.
Όπως έχει αναφέρει χαρακτηριστικά “ο χρήστης -και όχι ο φορολογούμενος- πρέπει να πληρώνει” για την χρήση ενός έργου, τοποθέτηση που προκρίνει το μοντέλο των παραχωρήσεων στην κατασκευή δημοσίων έργων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα που έδωσε ο υφυπουργός είναι αυτό ενός νέου αυτοκινητόδρομου, που εξοικονομεί χρόνο και καύσιμα στους οδηγούς που τον χρησιμοποιούν. “Σε αυτή την περίπτωση το κόστος κατασκευής αλλά και συντήρησης του δρόμου πρέπει να το επωμίζεται ο οδηγός- χρήστης πληρώνοντας διόδια, και όχι ο φορολογούμενος μέσω του κρατικού προϋπολογισμού”, ανέφερε χαρακτηριστικά.
