Στο πρώτο δίμηνο του 2025 αναμένεται να έχουν οριστικοποιηθεί τα συμβατικά έγγραφα ώστε να προχωρήσει στο τελικό στάδιο ο διαγωνισμός για τη σύμβαση παραχώρησης του κεντρικού τμήματος του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), από τα Χανιά μέχρι το Ηράκλειο καθώς και το τμήμα Χανιά – Κίσσαμος που έχει ενταχθεί ως προαίρεση. Προσωρινός ανάδοχος για τη σύμβαση παραχώρησης έχει ανακηρυχθεί ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ.
Όμως οι δικαστικές εξελίξεις δεν κινούνται θετικά, αφού προ ημερών αναβλήθηκε για τις 2 Απριλίου, ύστερα από αίτημα του δημοσίου, η εκδίκαση της προσφυγής που έχει καταθέσει κατά του έργου στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) ο δήμος Ηρακλείου. Ούτε και στο μέτωπο των απαλλοτριώσεων προχωρούν ικανοποιητικά οι διαδικασίες, αφού για περίπου 400 ιδιοκτησίες υπάρχουν αμφισβητήσεις, ενώ μεγάλο τμήμα των ήδη απαλλοτριωμένων ακινήτων έχει αποδοθεί μερικώς.
Σοβαρό εμπόδιο για τον τελικό σχεδιασμό του κεντρικού τμήματος του ΒΟΑΚ είναι οι προσφυγές των δήμων Ηρακλείου και Μαλεβιζίου οι οποίοι ζητούν υπογειοποίηση πρόσθετου τμήματος του οδικού άξονα με το επιχείρημα πως διχοτομεί τις πόλεις καθώς και άλλες παρεμβάσεις σε κόμβους, κ.α. Την προηγούμενη εβδομάδα, η δημοτική αρχή του Ηρακλείου ανακοίνωσε πως έχει ενισχύσει την αρχική προσφυγή για θέματα «που άπτονται σε απαραίτητες και αναγκαίες κυκλοφοριακές βελτιώσεις, καθώς και σε ζητήματα αντιπλημμυρικής προστασίας».
Οι επιπλέον παρεμβάσεις που ζητούν οι δύο δήμοι έρχονται να προστεθούν στις σημαντικές αλλαγές που υπήρξαν την τελευταία τετραετία στον σχεδιασμό του έργου εξαιτίας των οποίων το κατασκευαστικό κόστος του κεντρικού τμήματος έχει εκτοξευθεί σε επίπεδα άνω των δύο δισ. ευρώ. Οι δικαστικές και άλλες εκκρεμότητες καθιστούν, επίσης, σχεδόν αδύνατη την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων ώστε να απορροφηθούν τα περίπου 200 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, σφόδρα πιθανό πλέον, η κυβέρνηση θα κληθεί να βρει άλλους πόρους ώστε να καλύψει το χρηματοδοτικό κενό.
Όπως προέβλεπαν τα τεύχη του διαγωνισμού, η περίοδος της παραχώρησης είναι 35 χρόνια, εκ των οποίων έως πέντε χρόνια είναι η περίοδος μελετών – κατασκευών. Το συνολικό μήκος του τμήματος Χανιά-Ηράκλειο ανέρχεται σε 187 χιλιόμετρα (συμπεριλαμβανομένων και 30 χιλιομέτρων που αφορούν το υπό προαίρεση τμήμα Κίσσαμος-Χανιά). Το συνολικό μήκος του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης ανέρχεται σε περίπου 300 χλμ., συμπεριλαμβανομένων των τμημάτων «Χερσόνησος- Άγιος Νικόλαος» (βρίσκεται υπό κατασκευή μέσω ΣΔΙΤ) και «Άγιος Νικόλαος – Νεάπολη».
Ο ΒΟΑΚ θεωρείται ο μεγαλύτερος αυτοκινητόδρομος υπό κατασκευή σε όλη την Ευρώπη αυτήν την περίοδο. Σημειώνεται πως η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ συμμετέχει ως βασικός μέτοχος κοινοπραξίας (55%) και στην κατασκευή / διαχείριση του αμέσως επόμενου τμήματος του ΒΟΑΚ, Χερσόνησος – Νεάπολη, που υλοποιείται με Σύμπραξη Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ).
