Θετική προκαταρκτική αξιολόγηση εντός Νοεμβρίου για τα εκκρεμή αιτήματα πληρωμής του Ταμείου Ανάκαμψης, συνολικού ύψους περίπου 11,3 δισ. ευρώ, αναμένει η ελληνική πλευρά, με στόχο την ολοκλήρωση των εκταμιεύσεων έως το τέλος του 2026. Την εκτίμηση παρουσίασε ο διοικητής της Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού του Ταμείου Ανάκαμψης, Ορέστης Καβαλάκης, στο συνέδριο Green Deal Greece 2026 του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, όπου εξετάστηκαν επίσης οι επόμενες χρηματοδοτικές δυνατότητες για κτιριακές υποδομές, ενεργειακές αναβαθμίσεις, μεταφορές και επιχειρηματικές επενδύσεις.
Η ολοκλήρωση του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» και η μετάβαση στα επόμενα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία βρέθηκαν στο επίκεντρο της θεματικής ενότητας «Επενδύσεις και Χρηματοδοτήσεις για Βιώσιμη Ανάπτυξη», που πραγματοποιήθηκε στις 2 Νοεμβρίου 2026.
Στη συζήτηση συμμετείχαν εκπρόσωποι της δημόσιας διοίκησης, του τραπεζικού συστήματος και επιχειρήσεων, με έμφαση στη χρηματοδότηση της πράσινης μετάβασης και των επενδύσεων τα επόμενα χρόνια.
Τα εκκρεμή 11,3 δισ. ευρώ και η αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Όπως ανέφερε ο Ορέστης Καβαλάκης, η Ελλάδα έχει καταθέσει τα τελικά αιτήματα πληρωμής του Ταμείου Ανάκαμψης και αναμένει την αξιολόγησή τους από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Σύμφωνα με την εκτίμηση που παρουσίασε στο συνέδριο, τα εκκρεμή αιτήματα αναμένεται να λάβουν κοινή θετική προκαταρκτική αξιολόγηση μέσα στον Νοέμβριο, ώστε να ακολουθήσουν οι προβλεπόμενες διαδικασίες για την καταβολή των πόρων έως το τέλος του έτους.
Τα περίπου 11,3 δισ. ευρώ αφορούν υφιστάμενους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης που δεν έχουν ακόμη εισπραχθεί και όχι νέα πρόσθετη χρηματοδότηση.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Εθνικού Σχεδίου «Ελλάδα 2.0», οι εκκρεμείς εκταμιεύσεις διαμορφώνονται ως εξής:
- 4,55 δισ. ευρώ από το 8ο αίτημα επιχορηγήσεων και το 7ο αίτημα δανείων, που βρίσκονται υπό αξιολόγηση.
- 6,75 δισ. ευρώ από το 9ο και τελικό αίτημα επιχορηγήσεων και το 8ο και τελικό αίτημα δανείων, που υποβλήθηκαν στις 29 Σεπτεμβρίου 2026.
Τα τελευταία αιτήματα περιλαμβάνουν συνολικά 123 ορόσημα και στόχους, ενώ το σύνολο των εκκρεμών πόρων αντιστοιχεί σε περίπου 11,3 δισ. ευρώ.
Μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου, η Ελλάδα είχε ήδη εισπράξει περίπου 24,6 δισ. ευρώ από το πρόγραμμα, ο συνολικός προϋπολογισμός του οποίου ανέρχεται σε 35,95 δισ. ευρώ.
Το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης του Ταμείου
Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας βρίσκεται στην τελική φάση ολοκλήρωσής του σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η προθεσμία εκπλήρωσης των οροσήμων και στόχων των εθνικών σχεδίων έληξε στις 31 Αυγούστου 2026, ενώ τα κράτη μέλη όφειλαν να υποβάλουν τα τελικά αιτήματα πληρωμής έως τις 30 Σεπτεμβρίου.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι προκαταρκτικές αξιολογήσεις των τελευταίων αιτημάτων αναμένονται έως τις 20 Νοεμβρίου και οι τελικές αποφάσεις πληρωμής προς το τέλος Δεκεμβρίου.
Η καταβολή των τελευταίων ποσών πρέπει να ολοκληρωθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Η εκταμίευση των εκκρεμών πόρων εξαρτάται από την ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής αξιολόγησης και τη διαπίστωση της ικανοποιητικής εκπλήρωσης των σχετικών οροσήμων και στόχων.
Έργα 2 δισ. ευρώ με συμμετοχή του ΤΕΕ
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Ορέστης Καβαλάκης στη συμβολή του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας στην υλοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, το ΤΕΕ έχει διαχειριστεί έργα συνολικού ύψους περίπου 2 δισ. ευρώ, τα οποία συνδέονται με σημαντικές τεχνικές και διοικητικές μεταρρυθμίσεις.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- Η ψηφιοποίηση της πολεοδομικής μνήμης του κράτους.
- Η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου.
- Παρεμβάσεις του προγράμματος «Εξοικονομώ».
- Έξυπνες υποδομές μεταφορών.
Οι συγκεκριμένες δράσεις συνδέονται άμεσα με την επαγγελματική δραστηριότητα των μηχανικών, καθώς αφορούν την ψηφιακή οργάνωση τεχνικών δεδομένων, την ενεργειακή αναβάθμιση του κτιριακού αποθέματος και τον εκσυγχρονισμό υποδομών.
Ενεργειακή αναβάθμιση 144 δημόσιων κτιρίων και νέες παρεμβάσεις
Στο ίδιο συνέδριο, ο Γενικός Γραμματέας Διαχείρισης Τομεακών Προγραμμάτων ΕΤΠΑ, Ταμείου Συνοχής και ΕΚΤ, Βασίλης Σιαδήμας, αναφέρθηκε στις χρηματοδοτικές παρεμβάσεις που πραγματοποιούνται μέσω των τομεακών προγραμμάτων.
Μεταξύ των δράσεων που παρουσίασε περιλαμβάνεται η χρηματοδότηση ενεργειακής αναβάθμισης 144 δημόσιων κτιρίων.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη συνεργασία με το ΤΕΕ για το πρόγραμμα «Ανακαινίζω» και στις προσπάθειες αντιμετώπισης προβλημάτων που σχετίζονται με το «Εξοικονομώ 2025».
Στον ευρύτερο σχεδιασμό εντάσσονται επίσης παρεμβάσεις σε υποδομές ύδρευσης και μεταφορών, καθώς και η στήριξη επενδυτικών σχεδίων μικρομεσαίων επιχειρήσεων με προτεραιότητα στην ψηφιακή και πράσινη μετάβαση.
Οι αναφορές αυτές αποτυπώνουν τις κατευθύνσεις και τις ήδη υφιστάμενες χρηματοδοτικές παρεμβάσεις, χωρίς να συνιστούν ανακοίνωση νέας πρόσκλησης ή νέας προθεσμίας υποβολής αιτήσεων.
Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο και Ταμείο Εκσυγχρονισμού στην επόμενη ημέρα
Καθώς ολοκληρώνεται το Ταμείο Ανάκαμψης, μεγαλύτερη σημασία αποκτούν άλλα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα και το Ταμείο Εκσυγχρονισμού.
Ο διοικητής της αρμόδιας Ειδικής Υπηρεσίας, Θεόδωρος Κουναδέας, αναφέρθηκε στους βασικούς άξονες του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου, που αφορούν την ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων, τις μεταφορές και τη στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών.
Σύμφωνα με το εγκεκριμένο εθνικό σχέδιο, το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα περιλαμβάνει παρεμβάσεις συνολικού ύψους 5,3 δισ. ευρώ, με χρηματοδότηση που αφορά την περίοδο 2026–2032.
Μεταξύ των σχεδιαζόμενων δράσεων περιλαμβάνονται:
- Ενεργειακή αναβάθμιση 62.000 κατοικιών μέσω προγραμμάτων «Εξοικονομώ».
- Παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης σε 10.000 πολύ μικρές επιχειρήσεις.
- Εγκατάσταση 280.000 αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων σε κατοικίες.
- Δημιουργία περίπου 2.800 κοινωνικών κατοικιών.
- Παρεμβάσεις στις δημόσιες και ιδιωτικές μεταφορές.
Τα παραπάνω αποτελούν στόχους και δράσεις του εγκεκριμένου σχεδιασμού και δεν σημαίνουν ότι όλες οι επιμέρους προσκλήσεις έχουν ήδη ενεργοποιηθεί.
Αντίστοιχα, το Ταμείο Εκσυγχρονισμού προσανατολίζεται σε επενδύσεις ενεργειακής αναβάθμισης και αποδοτικότερης χρήσης της ενέργειας, μεταξύ άλλων σε βιομηχανικές και δημόσιες κτιριακές εγκαταστάσεις.
Χρηματοδότηση επιχειρήσεων και πανεπιστημιακών υποδομών
Οι εκπρόσωποι του τραπεζικού και επιχειρηματικού τομέα που συμμετείχαν στη συζήτηση υπογράμμισαν τη σημασία της αποτελεσματικής αξιοποίησης των διαθέσιμων χρηματοδοτικών εργαλείων.
Αναφορά έγινε στο ΤΕΠΙΧ III και στις δυνατότητες στήριξης επενδύσεων, ενώ επισημάνθηκε ότι η πρόσβαση σε κεφάλαια πρέπει να συνδυάζεται με ταχύτερες διαδικασίες και βιώσιμα επιχειρηματικά σχέδια.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η ενεργειακή αναβάθμιση των πανεπιστημιακών κτιρίων.
Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της EINS, Πάρις Κοκορότσικος, ανέφερε ότι οι ελληνικές πανεπιστημιακές υποδομές περιλαμβάνουν περίπου 800 κτίρια, συνολικής επιφάνειας 3 εκατ. τετραγωνικών μέτρων, με ετήσια ενεργειακή δαπάνη που εκτιμάται σε 250 εκατ. ευρώ.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, περίπου το 90% των εγκαταστάσεων έχει κατασκευαστεί πριν από το 1990, γεγονός που αναδεικνύει τις δυνατότητες ενεργειακών επεμβάσεων και εκσυγχρονισμού.
Τα μεγέθη αυτά παρουσιάστηκαν από εκπρόσωπο της αγοράς στο συνέδριο και δεν αποτελούν αυτοτελή καταγραφή νέων εγκεκριμένων έργων.
Τι σημαίνει η μετάβαση για τον τεχνικό κλάδο
Η ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης σηματοδοτεί τη μετάβαση από ένα έκτακτο ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό πλαίσιο σε έναν συνδυασμό υφιστάμενων και νέων εργαλείων.
Για τους μηχανικούς, τις τεχνικές εταιρείες και τους φορείς υλοποίησης έργων, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον σε δύο κατευθύνσεις.
Η πρώτη αφορά την ολοκλήρωση των εκκρεμών διαδικασιών χρηματοδότησης και την αξιοποίηση των επενδύσεων που έχουν πραγματοποιηθεί μέσω του «Ελλάδα 2.0».
Η δεύτερη συνδέεται με τη σταδιακή ενεργοποίηση νέων προσκλήσεων και χρηματοδοτικών σχημάτων για ενεργειακές αναβαθμίσεις, κοινωνική κατοικία, μεταφορές, δημόσιες υποδομές και επενδύσεις επιχειρήσεων.
Καθοριστικό στοιχείο για την πραγματική αξιοποίηση των επόμενων πόρων θα είναι οι συγκεκριμένες προσκλήσεις, οι όροι επιλεξιμότητας, οι διαθέσιμοι προϋπολογισμοί και τα χρονοδιαγράμματα των επιμέρους δράσεων.
Πηγές
- Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, 02/11/2026. «Στο Green Deal Greece 2026 του ΤΕΕ: 11 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης έως τα τέλη του 2026 – Τι θα ακολουθήσει στο πεδίο των χρηματοδοτήσεων».
https://web.tee.gr/deltia-tupoy/deltio-typoy-tee-02-11-2026-13/ - Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης – Ελλάδα 2.0, 29/09/2026. «Η Ελλάδα υπέβαλε τα τελικά αιτήματα πληρωμής από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας».
https://greece20.gov.gr/teliko-aitima/ - Ελληνική Κυβέρνηση, 30/09/2026. «Ανακοίνωση για τη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου της 30ής Σεπτεμβρίου 2026». Επίσημα στοιχεία χρηματοδότησης και εκκρεμών εκταμιεύσεων.
https://www.government.gov.gr/anakinosi-tou-ifipourgou-para-to-prothipourgo-ke-kivernitikou-ekprosopou-pavlou-marinaki-gia-ti-sinedriasi-tou-ipourgikou-simvouliou-tis-30is-septemvriou-2026/ - Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 01/10/2026. «Τα κράτη μέλη υποβάλλουν τις τελικές αιτήσεις πληρωμής τους στο πλαίσιο του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας».
https://greece.representation.ec.europa.eu/nea-kai-ekdiloseis/nea/ta-krati-meli-ypoballoyn-tis-telikes-aitiseis-pliromis-toys-sto-plaisio-toy-mihanismoy-anakampsis-2026-10-01_el - Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, 27/08/2026. «Εγκρίθηκε το Εθνικό Σχέδιο για το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα».
https://minfin.gov.gr/egkrithike-to-ethniko-schedio-gia-to-koinoniko-tameio-gia-to-klima/
