Τραγική εικόνα για την κατάσταση της Εγνατίας Οδού, η οποία κόστισε πολλά δισεκατομμύρια ευρώ στους Ελληνες φορολογούμενους, ή πολιτικά παιχνίδια καθυστέρησης στην διαδικασία παραχώρησης κρύβονται πίσω από όσα συμβαίνουν γύρω από τις γέφυρες και τις σήραγγες του οδικού άξονα;
Το σίγουρο είναι πως η Εγνατία Οδός αντιμετωπίζει κάποια σοβαρά ζητήματα, καθώς δεν έχει γίνει ποτέ μέχρι σήμερα βαριά συντήρηση των γεφυρών ή των σηράγγων. Ούτε έχει προχωρήσει η κατασκευή των Σταθμών Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών (ΣΕΑ) όπως επίσης ορίζουν οι κοινοτικές οδηγίες.
Σε συνέχεια πρόσφατης έκθεσης της Κομισιόν στην οποία αναφέρονταν πως από ορισμένες σήραγγες της Εγνατίας Οδού διέρχονται οχήματα με επικίνδυνα φορτία κατά παράβαση των κοινοτικών οδηγιών για την οδική ασφάλεια, οι δανειστές επανέρχονται με νέα «βόμβα». Όπως αναφέρεται στην χθεσινή, τρίτη, έκθεση μεταμνημονιακής εποπτείας μέχρι στιγμής δεν υπάρχει σαφής εικόνα «για τις εργασίες που πρέπει να γίνουν ώστε οι γέφυρες της Εγνατίας Οδού να κατηγοριοποιηθούν ως ασφαλείς»!
Στην ίδια έκθεση επισημαίνεται πως «πολύ πρόσφατα (Μάρτιος 2019) κάποιες από τις γέφυρες του οδικού άξονα κατηγοριοποιήθηκαν από την Εγνατία Οδός ΑΕ ως «πιθανά επικίνδυνες», χωρίς να υπάρχει σημαντική αλλαγή στην κατάστασή τους».
Οι εκπρόσωποι των δανειστών ζητούν από τη διοίκηση της Εγνατία Οδός ΑΕ (η οποία προς το παρόν δεν υπάρχει καθώς εκκρεμεί τόσο η τοποθέτηση του διευθύνοντος συμβούλου, όσο και του προέδρου) να «ξεκαθαρίσει σαφώς τα μέτρα που πρόκειται να ληφθούν καθώς και το κόστος τους ώστε οι γέφυρες να καταστούν απολύτως ασφαλείς». Μόνο τότε, επισημαίνεται, «η σύμβαση παραχώρησης θα κατανείμει με ακρίβεια τους κινδύνους μεταξύ του παραχωρησιούχου και του Ελληνικού Δημοσίου».
Αντίστοιχα προβληματική εμφανίζεται και η εικόνα για τις σήραγγες του οδικού άξονα καθώς εκκρεμεί, από την αρμόδια Αρχή Αδειοδότησης Σηράγγων, ο κατάλογος των μέτρων που πρέπει να λάβει η Εγνατία Οδός ΑΕ, ώστε να αδειοδοτηθούν με βάση τις κοινοτικές οδηγίες οδικής ασφάλειας. Όταν ολοκληρωθεί η συγκεκριμένη διαδικασία και υπολογιστεί το κόστος των απαιτούμενων εργασιών, η σύμβαση παραχώρησης θα καθορίσει «ποιος θα πραγματοποιήσεις τις εργασίες και θα υπολογίσει το αναλογούν ρίσκο». Δεν είναι γνωστό πόσες από τις περίπου 40 σήραγγες της Εγνατίας Οδού δεν έχουν πιστοποιηθεί μέχρι σήμερα με βάση τις νέες αυστηρές κοινοτικές απαιτήσεις.
Ενδεικτικό της κατάστασης είναι το γεγονός πως μέχρι σήμερα -και ενώ έχουν μεσολαβήσει περί τα επτά χρόνια από την έναρξη της προσπάθειας παραχώρησης της Εγνατίας Οδού από το ΤΑΙΠΕΔ- δε γνωρίζουμε ποιο είναι το κόστος βαριάς συντήρησης του οδικού άξονα. Παράγοντες του Ταμείου Ιδιωτικοποιήσεων το ανεβάζουν, μέσω διαρροών, στα έξι δισεκατομμύρια ευρώ (!), ενώ το προσωπικό της Εγνατία Οδός ΑΕ θεωρεί πως το συγκεκριμένο μέγεθος είναι υπερβολικό.
Αρκετοί αναρωτιούνται, βέβαια, γιατί χρειάστηκε να φτάσουμε στην προκήρυξη του διαγωνισμού παραχώρησης για να μάθουμε τη δυσάρεστη εικόνα με τη βαριά συντήρηση του οδικού άξονα. Κάποιοι άλλοι επισημαίνουν πως όσο δεν υπάρχουν πραγματικά στοιχεία για το κόστος της βαριάς συντήρησης θα γίνονται και πολιτικά παιχνίδια καθυστερήσεων με τον διαγωνισμό. Οι πλέον απαισιόδοξοι θεωρούν πως, με τα σημερινά δεδομένα, ο διαγωνισμός, στον οποίο συμμετέχουν επτά όμιλοι, δεν πρόκειται να ολοκληρωθεί.
Τα διόδια
Αν το πρόβλημα με την κατάσταση που βρίσκεται ο οδικός άξονας είναι το ένα μέτωπο από το οποίο θα κριθεί ο διαγωνισμός, το δεύτερο μέτωπο αφορά την κατασκευή των σταθμών διοδίων. Σήμερα την Εγνατία Οδό και στους κάθετους άξονες λειτουργούν δώδεκα μετωπικοί σταθμοί διοδίων και συγκεκριμένα οι σταθμοί Τύριας (τιμή διοδίου για Ι.Χ. 2,10 ευρώ), Παμβώτιδας (1,20 ευρώ), Μαλακασίου (2,10 ευρώ), Πολυμύλου (2,40 ευρώ), Μαλγάρων (1,20 ευρώ), Ανάληψης (2,40 ευρώ), Μουσθένης (2,40 ευρώ), Ιάσμου (1,90 ευρώ), Μέστης (1,70 ευρώ), Ιεροπηγής (2,10 ευρώ), Ευζώνων (1,80 ευρώ) και Προμαχώνα (2,40 ευρώ).
Η συμφωνία με τους δανειστές προβλέπει την κατασκευή 18 μετωπικών και 20 πλευρικών σταθμών διοδίων και συνεπώς η εταιρεία χρειάζεται ρευστότητα (που δεν έχει αφού τα έσοδα από τα διόδια πάνε στην Τράπεζα Πειραιώς) για να προχωρήσει η κατασκευή τους.
Η κατασκευή των πλευρικών σταθμών καθώς και δύο μετωπικών (σε Σιάτιστα και Αρδάνιο) έχει ενταχθεί στις δύο συμβάσεις ελαφριάς συντήρησης του αυτοκινητοδρόμου μέχρι το 2020 που είχε υπογράψει η ΑΚΤΩΡ. Και στις δύο συμβάσεις υπήρχε πρόβλεψη για την κατασκευή των συγκεκριμένων σταθμών αν η διοίκηση της Εγνατία Οδός ΑΕ ασκήσει τα σχετικά δικαιώματα προτίμησης όπως και συνέβη.
