Η μέση κατάληψη εδάφους από όλες τις υποδομές των αιολικών πάρκων στη χώρα μας (πλατείες ανεμογεννητριών, δρόμοι, έργα σύνδεσης) είναι 3,3 στρέμματα ανά εγκατεστημένο MW.
H κατάληψη αυτή συνεπάγεται ότι η υλοποίηση όλων των χερσαίων αιολικών πάρκων που προβλέπονται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) για το 2050, θα οδηγήσει σε συνολική κατάληψη μόλις του 0,03% της χερσαίας έκτασης της Ελλάδας.
Για σύγκριση αναφέρεται ότι τα λιγνιτωρυχεία στην Ελλάδα καλύπτουν τετραπλάσια έκταση (0,13%) με, ασφαλώς, πολύ πιο επαχθείς επιπτώσεις για το φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον.
Τέλος, η μέση κατάληψη εδάφους από τα αιολικά πάρκα στην Ελλάδα ανά μονάδα ενεργειακής παραγωγής είναι 1,28-1,68 τ.μ./MWh.
Η κατάληψη αυτή είναι εντός του εύρους τιμών που διαπιστώνονται σε ανάλογες διεθνείς μελέτης στην Ευρώπη και την Αμερική, και σαφώς μικρότερη από τις τιμές που δίνουν οι μελέτες που εξέτασαν μεγάλο πλήθος αιολικών πάρκων.
Αυτά είναι τα βασικά συμπεράσματα των μετρήσεων που παρουσίασε η ΕΛΕΤΑΕΝ, με βάση δεδομένα από αιολικά πάρκα συνολικής ισχύος 2,6 GW, σε ειδική εσπερίδα που οργάνωσε το Σάββατο 22 Φεβρουαρίου στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Verde.tec. Σημειώνεται ότι στους υπολογισμούς δεν αφαιρέθηκαν οι αναδασώσεις που εκτελούν τα αιολικά πάρκα, κάτι που θα μείωνε κατά πολύ περισσότερο την τελική κατάληψη γης: υπενθυμίζεται ότι από το 2014, τα αιολικά πάρκα που εγκαθίστανται υποχρεούνται να αναδασώνουν άλλες εκτάσεις ίσες με αυτές που καταλαμβάνουν. Οι προς αναδάσωση εκτάσεις υποδεικνύονται από το αρμόδιο Δασαρχείο και μπορεί να απέχουν πολλές δεκάδες χιλιόμετρα από το έργο. Εναλλακτικά, το Δασαρχείο μπορεί να ζητήσει την εκτέλεση ισοδύναμων δασοτεχνικών έργων.
Πιο αναλυτικά, κατά τη διάρκεια της εσπερίδας παρουσιάστηκε η μελέτη ποσοτικής ανάλυσης της κατάληψης γης από αιολικά πάρκα στην Ελλάδα που εκπονήθηκε από την ΕΛΕΤΑΕΝ με βάση τα δεδομένα αιολικών πάρκων επιχειρήσεων – μελών της, με το συντονισμό επιστημονικής ομάδας αποτελούμενης από τους (με αλφαβητική σειρά): κκ. Ανδρέα Βλαμάκη, Φυσικό Περιβαλλοντολόγο, Σέβη Δήμα, Φυσικό Περιβαλλοντολόγο και Ιωάννα Ελευθερίου, Περιβαλλοντολόγο.
Στο πλαίσιο της μελέτης αναλύθηκαν δεδομένα κατάληψης γης από ένα πολύ μεγάλο αριθμό αιολικών πάρκων στη χώρα μας, συνολικής ισχύος περίπου 2,6 GW, με μεγάλη γεωγραφική διασπορά και για πολλούς διαφορετικούς τύπους ανεμογεννητριών. Εκτός από τα ανωτέρω συμπεράσματα, διαπιστώθηκε επίσης ότι η αύξηση των γεωμετρικών χαρακτηριστικών και της ισχύος των ανεμογεννητριών οδηγεί σε μείωση της κατάληψης εδάφους ανά μονάδα εγκατεστημένης ισχύος. Διαπιστώθηκε επίσης ότι οι καταλαμβανόμενες εκτάσεις δεν περιλαμβάνουν περιοχές προστασίας ή απόλυτης προστασίας της φύσης, οικότοπους προτεραιότητας ή άλλες εκτάσεις υψηλής αξίας που αποτελούν ζώνες αποκλεισμού.
Στην εσπερίδα μίλησαν επίσης:
- Οι κκ. Αλέξης Οικονόμου και Θωμάς Λάγκας, δασολόγοι περιβαλλοντολόγοι από την εταιρεία μελετών Όλυμπος που αναφέρθηκαν στην περιβαλλοντική διάσταση της κατάληψης γης από αιολικά πάρκα και σε ορθές πρακτικές για το μετριασμό των επιπτώσεων στα ενδιαιτήματα όπου εγκαθίστανται ανεμογεννήτριες.
- Ο κ. Paulo Eduardo Cardoso, Βιολόγος, από την εταιρεία Bioinsight & ECOA, που κατέθεσε την εμπειρία του από τα αιολικά πάρκα της Πορτογαλίας, για την κατάληψη γης και τα περιβαλλοντικά ζητήματα που σχετίζονται με αυτή. O κ. Cardoso παρουσίασε ανάλυση της κατάληψης εδάφους από 1,1 GW αιολικών πάρκων στην Πορτογαλία που μέτρησε 3,6 στρέμματα ανά ΜW, ένα μέγεθος ανάλογο με αυτό που τεκμηρίωσε η μέτρηση της ΕΛΕΤΑΕΝ για την Ελλάδα.
Την εκδήλωση έκλεισε με σύνοψη και συμπεράσματα ο κ. Παναγιώτης Παπασταματίου, Γενικός Διευθυντής της ΕΛΕΤΑΕΝ. Ο κ. Παπασταματίου υπογράμμισε το γεγονός ότι η μελέτη που παρουσιάστηκε χρησιμοποιεί δεδομένα από πραγματικά αιολικά πάρκα της πατρίδας μας. Τόνισε ότι σε κάθε περίπτωση η κατάληψη γης από μόνη της δεν μπορεί να θεωρηθεί ως ασφαλής δείκτης εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων ενός έργου, αφού συμπλέκεται με πάρα πολλές άλλες παραμέτρους. Ειδικά δε στην περίπτωση των αιολικών πάρκων, η κατάληψη αντισταθμίζεται λόγω της αναδάσωσης ίσης έκτασης ή της εκτέλεσης ισοδύναμων δασοτεχνικών έργων.
Κατά τη διάρκεια της εσπερίδας παρουσιάστηκε infographic που συγκρίνει την κατάληψη εδάφους από το σύνολο των αιολικών πάρκων το 2050 (0,03%) με την σημερινή κατάληψη από τα λιγνιτωρυχεία (0,13%).
