Δύο πολίτες της Τουρκίας είναι τα πρώτα πρόσωπα που τοποθετούνται στη λίστα κυρώσεων της Ε.Ε., αναφορικά με τις έκνομες ενέργειες της χώρας στις θαλάσσιες ζώνες της Κυπριακής Δημοκρατίας. Επιβεβαιώνοντας πληροφορίες που δημοσίευσε ο «Φ» στην κυριακάτικη έκδοση, η αρμόδια ομάδα εργασίας Relex, ενέκρινε χθες καταρχήν την τοποθέτηση στη λίστα κυρώσεων «δύο υψηλόβαθμων επιχειρησιακών στελεχών», τα οποία έχουν διαδραματίσει σημαίνοντα ρόλο στις παράνομες ενέργειες της Τουρκίας στην κυπριακή ΑΟΖ.
Η εν λόγω καταρχήν συμφωνία, τείνει να δημιουργήσει ένα ουσιαστικό προηγούμενο και να αποτελέσει ένα σημαντικό εργαλείο στα χέρια του ΥΠΕΞ Νίκου Χριστοδουλίδη, για νέες διεκδικήσεις, εάν και εφόσον η Τουρκία συνεχίσει στο ίδιο μοτίβο και αρνηθεί να συνετιστεί. Κοινοτικές πηγές έλεγαν στον «Φ» ότι η απόφαση εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε δεύτερες σκέψεις όσους προσανατολίζονται να συνδράμουν τις τουρκικές έκνομες ενέργειες στις κυπριακές θαλάσσιες ζώνες, είτε πρόκειται για φυσικά πρόσωπα, είτε για νομικές οντότητες, νοουμένου ότι η καταρχήν απόφαση που λήφθηκε χθες, θεωρείται η αφετηρία της προσπάθειας που καταβάλλει η Λευκωσία, με τον ΥΠΕΞ πάντως να έχει δώσει οδηγίες να τηρηθούν χαμηλοί τόνοι (βλέπε άλλη στήλη).
H καταρχήν απόφαση της Relex έχει όμως άλλη μια σημαντική παράμετρο. Σπάει στην κυριολεξία το πολιτικό ταμπού των κρατών-μελών, τα οποία εν μέσω των απειλών και των προειδοποιήσεων του Ερντογάν, αποφάσισαν (σ.σ. επιτέλους) να κάνουν πράξη τις «κορώνες» περί επίδειξης αλληλεγγύης προς την Κύπρο, οι οποίες για μεγάλο χρονικό διάστημα είχαν περιοριστεί σε φραστικό επίπεδο.
Όπως έχει ήδη επισημάνει ο «Φ», η εν λόγω απόφαση δεν μπορεί να εκληφθεί ως επαρκής απάντηση στις έκνομες δραστηριότητες της Τουρκίας και στην κλιμάκωσή τους στις θαλάσσιες ζώνες της Κύπρου. Δεν παύει ωστόσο να «κάνει μια αρχή», προσδίδοντας πλέον ουσία στο ζήτημα των στοχευμένων μέτρων νομικών και φυσικών προσώπων που συμβάλλουν στις έκνομες ενέργειες της Τουρκίας. Και συνεπώς επιτρέπει την οικοδόμηση νέου κύκλου νομικών μέτρων, στη βάση υφιστάμενων προτάσεων που εκκρεμούν, καθώς και νέων εισηγήσεων, τις οποίες όπως αντιλαμβάνεται ο «Φ», έχει ενώπιόν της η Λευκωσία. Άλλωστε, χωρίς διεύρυνση των εν λόγω μέτρων, τόσο σε επίπεδο νομικών οντοτήτων όσο και σε μεγαλύτερο αριθμό εμπλεκόμενων φυσικών προσώπων, ουδείς μπορεί να ισχυριστεί ότι οι κυρώσεις της Ε.Ε. επαρκούν.
Η φύση των κυρώσεων που θα επιβληθούν στους δύο Τούρκους πολίτες, αφορά σε δύο άξονες:
1. Δέσμευση όλων των κεφαλαίων και των οικονομικών πόρων που ενδεχομένως ανήκουν, κατέχονται ή ελέγχονται από τα εν λόγω πρόσωπα στο έδαφος της Ε.Ε, υπό το φως της εμπλοκής τους στις έκνομες δραστηριότητες της Άγκυρας στις κυπριακές θαλάσσιες ζώνες.
2. Λήψη από όλα τα κράτη-μέλη των αναγκαίων μέτρων για να εμποδίσουν την είσοδο ή τη διέλευση από το έδαφός τους στα εν λόγω φυσικά πρόσωπα.
Η καταρχήν συμφωνία στην αρμόδια ομάδα εργασίας Relex, αναφορικά με την τοποθέτηση των δύο Τούρκων «υψηλόβαθμων επιχειρησιακών στελεχών» στη λίστα κυρώσεων, προϋποθέτει την υλοποίηση μιας διαδικασίας σε τεχνικό και πολιτικό επίπεδο, η οποία αναμένεται να διαρκέσει μερικές βδομάδες και εκτείνεται στα εξής στάδια:
Με τη χθεσινή απόφαση, οι εκπρόσωποι των 27 κρατών-μελών που συμμετέχουν στην ομάδα εργασίας Relex, εξουσιοδοτούν την ΕΥΕΔ και τη Νομική Υπηρεσία του Συμβουλίου να ετοιμάσουν τις απαραίτητες νομικές πράξεις και την Κομισιόν να ετοιμάσει τον αντίστοιχο ρυθμιστικό Κανονισμό. Με τον ρυθμιστικό Κανονισμό θα ενημερωθούν οι αστυνομικές Αρχές και τα Τελωνεία των κρατών-μελών και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα για τα πρόσωπα στα οποία θα επιβληθούν τα στοχευμένα μέτρα.
Όταν οι νομικές πράξεις ετοιμαστούν, θα τεθούν εκ νέου ενώπιον της ομάδας εργασίας Relex προκειμένου να υπάρξει τελική συμφωνία. Εν συνεχεία θα παραπεμφθούν στην Επιτροπή Μονίμων Αντιπροσώπων COREPER για τυπική έγκριση. Ομοίως τυπική θα είναι και η πολιτική υιοθέτηση των κυρώσεων κατά των δύο Τούρκων «υψηλόβαθμων επιχειρησιακών στελεχών», από οποιονδήποτε Συμβούλιο της Ε.Ε, ως σημείο Α και χωρίς ουσιαστική συζήτηση.
Σημειώνεται ότι ο «Φ» δεν πρόκειται να δημοσιοποιήσει ονόματα, είτε νομικών οντοτήτων είτε και φυσικών προσώπων που ενδεχομένως συζητούνται πριν αυτά εγκριθούν και ανακοινωθούν επισήμως από την Ε.Ε, προκειμένου να μην υπάρξουν νομικές επιπλοκές και να μην τεθεί εν αμφιβόλω η όλη προσπάθεια που καταβάλλει το ΥΠΕΞ της Κυπριακής Δημοκρατίας.
ΧΑΜΗΛΟΙ ΤΟΝΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΥΠΕΞ
Πληροφορίες του «Φ» αναφέρουν ότι ο ΥΠΕΞ Νίκος Χριστοδουλίδης έδωσε ρητές οδηγίες ώστε να τηρηθούν χαμηλοί τόνοι σε σχέση με τη χθεσινή απόφαση στην οποία κατέληξε η αρμόδια ομάδα εργασίας Relex, αναφορικά με την τοποθέτηση δύο Τούρκων υψηλόβαθμων επιχειρησιακών στελεχών στη λίστα κυρώσεων, για τον ρόλο που διαδραματίζουν στις έκνομες ενέργειες της Άγκυρας στην κυπριακή ΑΟΖ. Άλλωστε, όπως πληροφορούμαστε, ο ΥΠΕΞ ζητεί παράλληλα τη μεσολάβηση κρατών-μελών προκειμένου να ασκήσουν την επιρροή τους προς την Άγκυρα, με στόχο τον τερματισμό των προκλήσεων και την αποκλιμάκωση της έντασης στις κυπριακές θαλάσσιες ζώνες. Η Λευκωσία έχει ήδη διαμηνύσει ότι οι κυρώσεις δεν είναι αυτοσκοπός, αλλά εκλαμβάνονται ως το μοναδικό εργαλείο της Ε.Ε. προκειμένου να πειθαναγκάσει την Τουρκία να τερματίσει τις έκνομες δραστηριότητές της. Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι ο Κύπριος ΥΠΕΞ, ο οποίος από το περασμένο καλοκαίρι είχε επιδιώξει την εισαγωγή στοχευμένων μέτρων κατά φυσικών προσώπων και νομικών οντοτήτων που εμπλέκονται στις έκνομες τουρκικές ενέργειες, εξετάζει εναλλακτικές ιδέες προς την ίδια κατεύθυνση, εάν η Άγκυρα συνεχίσει το βιολί της. Σημειώνεται ότι στο τραπέζι της Ε.Ε. εξακολουθεί να παραμένει και η εισήγηση της Λευκωσίας για κυρώσεις κατά δύο νομικών οντοτήτων και πέντε φυσικών προσώπων.
(του Παύλου Ξανθούλη, Βρυξέλλες, Φιλελεύθερος Κύπρου)
