Στο επίκεντρο του σχεδιασμού για την επόμενη φάση ανάπτυξης του Μετρό Θεσσαλονίκης παραμένουν οι επεκτάσεις προς τις βορειοδυτικές συνοικίες, με τη χωροθέτηση των σταθμών να έχει προχωρήσει και τη μελέτη κόστους–οφέλους να βρίσκεται κοντά στην ολοκλήρωσή της. Ωστόσο, η εξασφάλιση χρηματοδότησης μέσω του νέου ΕΣΠΑ αποτελεί τη βασική εκκρεμότητα για την υλοποίηση των έργων, ενώ δεν έχει ακόμη καθοριστεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα κατασκευής.

Την εικόνα του σχεδιασμού παρουσίασε ο υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών Νίκος Ταχιάος, μιλώντας στις 4 Νοεμβρίου 2026 στο ραδιόφωνο της ΕΡΤ102FM, στους δημοσιογράφους Έφη Τσαμπάζη και Βασίλη Πεκλάρη.

Στη συνέντευξή του αναφέρθηκε επίσης στη λειτουργία του υφιστάμενου δικτύου, στα συνοδά έργα της επέκτασης προς Καλαμαριά, στην προοπτική επέκτασης προς το αεροδρόμιο και στην πορεία κατασκευής της υπερυψωμένης ταχείας λεωφόρου Flyover, για την οποία επανέλαβε ως στόχο παράδοσης τη 16η Μαΐου 2027.

Δύο βασικοί άξονες επέκτασης προς τη βορειοδυτική Θεσσαλονίκη

Ο σχεδιασμός ανάπτυξης του Μετρό προβλέπει την επέκταση του δικτύου σε περιοχές της δυτικής και βορειοδυτικής Θεσσαλονίκης, με στόχο την εξυπηρέτηση πυκνοκατοικημένων συνοικιών που σήμερα βασίζονται κυρίως στις οδικές μετακινήσεις και στις αστικές λεωφορειακές συγκοινωνίες.

Σύμφωνα με τις δηλώσεις του υφυπουργού, εξετάζονται δύο βασικές κατευθύνσεις:

• Προς Σταυρούπολη και Ευκαρπία: Με χάραξη που προβλέπεται να ακολουθεί την περιοχή της οδού Λαγκαδά και να εξυπηρετεί βορειοδυτικές περιοχές του πολεοδομικού συγκροτήματος.
• Προς Αμπελόκηπους, Μενεμένη, Εύοσμο και Κορδελιό: Με στόχο τη συγκοινωνιακή σύνδεση περιοχών υψηλής πληθυσμιακής συγκέντρωσης και σημαντικών καθημερινών αναγκών μετακίνησης.

Ο ευρύτερος σχεδιασμός του μελλοντικού δικτύου περιλαμβάνει και πρόσθετες συνδέσεις μέσω του κέντρου της πόλης, με αναφορές σε περιοχές όπως η Αριστοτέλους, η Τούμπα και η Χαριλάου.

Πρόκειται για έναν μακροπρόθεσμο συγκοινωνιακό σχεδιασμό, στον οποίο δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί η σειρά υλοποίησης όλων των τμημάτων και οι αντίστοιχες χρηματοδοτικές δεσμεύσεις.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον Εύοσμο, λόγω της πληθυσμιακής του ανάπτυξης και των αυξημένων μεταφορικών αναγκών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι εγκαταλείπεται ή υποβαθμίζεται η κατεύθυνση προς τη Σταυρούπολη.

Η μελέτη κόστους–οφέλους και η κρίσιμη παράμετρος του ΕΣΠΑ

Το επόμενο βήμα αφορά την ολοκλήρωση της προετοιμασίας των έργων και την εξασφάλιση των οικονομικών πόρων που θα επιτρέψουν τη μετάβασή τους στη φάση υλοποίησης.

Ο υφυπουργός ανέφερε ότι ο σχεδιασμός των σταθμών έχει προχωρήσει, ενώ η μελέτη κόστους–οφέλους πλησιάζει στην ολοκλήρωση.

Η εκπόνηση της συγκεκριμένης μελέτης είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη χρηματοδοτική αξιολόγηση μεγάλων συγκοινωνιακών επενδύσεων, καθώς επιτρέπει τη συστηματική αποτίμηση του κόστους του έργου σε σχέση με τα αναμενόμενα κοινωνικά, οικονομικά και συγκοινωνιακά οφέλη.

Στην περίπτωση των επεκτάσεων του Μετρό, τέτοια οφέλη μπορούν να σχετίζονται με τη μείωση των χρόνων μετακίνησης, την αύξηση της προσβασιμότητας, τη μετατόπιση μετακινήσεων από τα ΙΧ προς τις δημόσιες συγκοινωνίες και τον περιορισμό των περιβαλλοντικών επιβαρύνσεων.

Η μελέτη αποτελεί κρίσιμο εργαλείο για τη διεκδίκηση χρηματοδότησης, χωρίς ωστόσο η ολοκλήρωσή της να ισοδυναμεί με αυτόματη ένταξη του έργου σε χρηματοδοτικό πρόγραμμα.

Σύμφωνα με τον Νίκο Ταχιάο, η σειρά υλοποίησης των επεκτάσεων θα εξαρτηθεί από τους διαθέσιμους πόρους και τις διαπραγματεύσεις για το επόμενο ΕΣΠΑ.

Επομένως, παρά την πρόοδο του σχεδιασμού, δεν υπάρχει προς το παρόν δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα έναρξης κατασκευής για τις νέες γραμμές.

Η Μελέτη Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης

Η τεχνική βάση του σχεδιασμού είναι η Μελέτη Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης (ΜΑΜΘ), που εκπονήθηκε για λογαριασμό της Ελληνικό Μετρό Α.Ε.

Η μελέτη έχει ως αντικείμενο τη διαμόρφωση μακροπρόθεσμου σχεδίου ανάπτυξης των μεταφορικών υποδομών του πολεοδομικού συγκροτήματος, με ορίζοντα σχεδιασμού έως το 2040.

Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται οι ανάγκες μετακίνησης του πληθυσμού, οι δυνατότητες ανάπτυξης νέων γραμμών και η λειτουργική τους ένταξη στο ευρύτερο συγκοινωνιακό δίκτυο.

Η διαδικασία περιλαμβάνει συγκοινωνιακές έρευνες, αποτύπωση της υφιστάμενης κατάστασης, εκτίμηση της μεταφορικής ζήτησης και αξιολόγηση εναλλακτικών σεναρίων δικτύου.

Τα αποτελέσματα της μελέτης παρουσιάστηκαν δημόσια τον Μάιο του 2024 και αποτελούν τη βάση για τον περαιτέρω σχεδιασμό των επεκτάσεων.

Η πρόοδος των μελετών και η επιλογή χρηματοδοτικού σχήματος θα καθορίσουν τα επόμενα στάδια ωρίμανσης των έργων, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται οι απαιτούμενες τεχνικές μελέτες, οι αδειοδοτήσεις και οι διαδικασίες δημοπράτησης.

Σε δεύτερη προτεραιότητα η επέκταση προς το αεροδρόμιο

Η επέκταση του Μετρό προς τον Κρατικό Αερολιμένα Θεσσαλονίκης «Μακεδονία» παραμένει στον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, χωρίς να αποτελεί την πρώτη επιλογή για την επόμενη κατασκευαστική φάση.

Όπως εξήγησε ο υφυπουργός, οι διαθέσιμες εκτιμήσεις της επιβατικής ζήτησης δεν δικαιολογούν, προς το παρόν, την πρόταξη του συγκεκριμένου έργου έναντι των επεκτάσεων προς τις βορειοδυτικές συνοικίες.

Το κριτήριο αυτό σχετίζεται με την κατανομή των περιορισμένων χρηματοδοτικών πόρων και την ανάγκη προτεραιοποίησης επενδύσεων με σημαντικό συγκοινωνιακό όφελος.

Η σύνδεση του αεροδρομίου εξακολουθεί να αποτελεί μελλοντική δυνατότητα, η οποία θα πρέπει να αξιολογηθεί σε συνδυασμό με την εξέλιξη της ζήτησης, την ανάπτυξη της πόλης και τις δυνατότητες διασύνδεσης των διαφορετικών μέσων μαζικής μεταφοράς.

Μετά την παράδοση της επέκτασης προς Καλαμαριά στις 27 Αυγούστου 2026, ο τερματικός σταθμός της Μίκρας αποτελεί πλέον το πλησιέστερο σημείο του δικτύου Μετρό προς το αεροδρόμιο, δημιουργώντας πρόσθετες δυνατότητες μετεπιβίβασης μέσω οδικών συγκοινωνιών.

Οδός Πόντου: Υπογεγραμμένη σύμβαση και εννιάμηνος συμβατικός χρόνος

Σημαντικό συμπληρωματικό έργο για τη λειτουργία της επέκτασης προς Καλαμαριά αποτελεί η διάνοιξη και διαμόρφωση της οδού Πόντου.

Η σχετική σύμβαση υπογράφηκε στις 8 Οκτωβρίου 2026 στο Δημαρχείο Καλαμαριάς, παρουσία της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.

Η χρηματοδότηση του έργου, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του Δήμου Καλαμαριάς, ανέρχεται σε 24,7 εκατ. ευρώ.

Πρόκειται για παρέμβαση που συνδέεται άμεσα με την ασφαλή και αποτελεσματική πρόσβαση στους σταθμούς της επέκτασης και τη βελτίωση της λειτουργικής σύνδεσης του Μετρό με το οδικό δίκτυο.

Ο συμβατικός χρόνος ολοκλήρωσης είναι εννέα μήνες, ενώ σύμφωνα με τις νεότερες δηλώσεις οι προετοιμασίες για την εγκατάσταση των εργοταξίων βρίσκονται σε εξέλιξη.

Η διαμόρφωση της οδού Πόντου αναμένεται να συμβάλει στην καλύτερη εξυπηρέτηση του τερματικού σταθμού της Μίκρας και στη δυνατότητα αναδιάρθρωσης των λεωφορειακών γραμμών.

Η σύνδεση μεταξύ Μετρό και λεωφορείων θεωρείται σημαντική παράμετρος για την αύξηση της χρήσης του συστήματος σταθερής τροχιάς, καθώς επιτρέπει την κάλυψη περιοχών που βρίσκονται εκτός της άμεσης ακτίνας εξυπηρέτησης των σταθμών.

Ενιαίο εισιτήριο και προοπτική 24ωρης λειτουργίας τα Σαββατοκύριακα

Στη συνέντευξη έγινε αναφορά και στις προσπάθειες για μεγαλύτερη διαλειτουργικότητα των δημόσιων συγκοινωνιών της Θεσσαλονίκης.

Σύμφωνα με τον υφυπουργό, συνεχίζονται οι συζητήσεις με τον Οργανισμό Συγκοινωνιακού Έργου Θεσσαλονίκης (ΟΣΕΘ) για την εφαρμογή ενιαίου εισιτηρίου, ώστε να διευκολύνονται οι συνδυασμένες μετακινήσεις με Μετρό και λεωφορεία.

Παράλληλα, αναφέρθηκε η προοπτική καθιέρωσης 24ωρης λειτουργίας του Μετρό τα βράδια της Παρασκευής και του Σαββάτου.

Η σχετική εξαγγελία δεν συνοδεύτηκε από συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης.

Ο υφυπουργός διευκρίνισε ότι η συνεχής λειτουργία σε καθημερινή βάση δεν θεωρείται τεχνικά εφικτή υπό τις σημερινές συνθήκες, λόγω των αναγκών συντήρησης του δικτύου.

Η διακοπή της κυκλοφορίας κατά τις νυχτερινές ώρες επιτρέπει την εκτέλεση εργασιών επιθεώρησης, ελέγχου και συντήρησης σε γραμμές, συρμούς και ηλεκτρομηχανολογικά συστήματα.

Οι απαιτήσεις αυτές αποτελούν ουσιώδη παράμετρο της ασφαλούς λειτουργίας ενός συστήματος αυτοματοποιημένου αστικού σιδηροδρόμου.

Ως προς τη λειτουργική απόδοση, ο Νίκος Ταχιάος ανέφερε ποσοστό ακρίβειας αφίξεων 99,93%, σημειώνοντας ότι η συχνότητα των δρομολογίων προσαρμόζεται στην επιβατική ζήτηση, με στόχο την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των συρμών και τη συγκράτηση της ενεργειακής κατανάλωσης.

Το συγκεκριμένο ποσοστό αποτελεί στοιχείο που παρουσιάστηκε στη συνέντευξη και όχι ανεξάρτητα επαληθευμένο δείκτη από δημοσιευμένο αναλυτικό σύνολο λειτουργικών δεδομένων.

Flyover Θεσσαλονίκης: Παραμένει ο στόχος παράδοσης στις 16 Μαΐου 2027

Για την υπερυψωμένη ταχεία λεωφόρο της Ανατολικής Εσωτερικής Περιφερειακής Θεσσαλονίκης (Flyover), ο υφυπουργός επανέλαβε ότι το έργο προγραμματίζεται να παραδοθεί στις 16 Μαΐου 2027.

Σύμφωνα με τις δηλώσεις του, η ημερομηνία αυτή δεν έχει μεταβληθεί και οι εργασίες συνεχίζονται με εντατικούς ρυθμούς.

Η συγκεκριμένη ημερομηνία είχε ανακοινωθεί και κατά το παρελθόν, επομένως η νεότερη αναφορά αποτελεί επιβεβαίωση διατήρησης του υφιστάμενου στόχου και όχι ανακοίνωση νέου χρονοδιαγράμματος.

Το έργο αποσκοπεί στην αναβάθμιση της κυκλοφοριακής ικανότητας της περιφερειακής οδού και στην αποτελεσματικότερη εξυπηρέτηση των διαμπερών μετακινήσεων.

Η ολοκλήρωσή του αναμένεται να αποτελέσει σημαντική παρέμβαση στο οδικό δίκτυο της Θεσσαλονίκης, χωρίς ωστόσο να υποκαθιστά την ανάγκη ανάπτυξης των μέσων μαζικής μεταφοράς και ενίσχυσης της διατροπικότητας.

Το επόμενο στάδιο για τις συγκοινωνιακές υποδομές της Θεσσαλονίκης

Με την επέκταση προς Καλαμαριά να βρίσκεται πλέον σε λειτουργία, το ενδιαφέρον μεταφέρεται στα επόμενα βήματα ανάπτυξης του συστήματος Μετρό.

Για τις βορειοδυτικές επεκτάσεις, το κρίσιμο ζήτημα είναι η ολοκλήρωση των μελετών και η διαμόρφωση χρηματοδοτικά βιώσιμου σχεδίου υλοποίησης.

Η τεχνική προετοιμασία έχει προχωρήσει, αλλά η απόφαση για τη σειρά των έργων και τον χρόνο έναρξης της κατασκευής τους εξαρτάται από την εξασφάλιση των απαιτούμενων πόρων.

Παράλληλα, η ολοκλήρωση της οδού Πόντου, η περαιτέρω ενσωμάτωση των λεωφορειακών συγκοινωνιών και η προγραμματισμένη παράδοση του Flyover διαμορφώνουν το πλαίσιο των παρεμβάσεων που αναμένεται να επηρεάσουν τη λειτουργία του συγκοινωνιακού δικτύου της πόλης κατά το επόμενο διάστημα.

Για τον τεχνικό και κατασκευαστικό κλάδο, η προοπτική των επεκτάσεων παρουσιάζει σημαντικό ενδιαφέρον, καθώς αφορά μεγάλης κλίμακας υπόγεια έργα, σήραγγες, σταθμούς, γεωτεχνικές κατασκευές, ηλεκτρομηχανολογικά συστήματα και σύνθετες υποδομές αστικών μεταφορών.

Ωστόσο, η μετάβαση από τον συγκοινωνιακό σχεδιασμό στη δημιουργία νέου κατασκευαστικού αντικειμένου θα προϋποθέσει σαφείς χρηματοδοτικές αποφάσεις, ολοκλήρωση των απαιτούμενων μελετών και τις αντίστοιχες διαδικασίες ανάθεσης.

Πηγές

1. Ελληνικό Μετρό Α.Ε. — Μελέτη Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης (ΜΑΜΘ), επίσημη παρουσίαση σκοπιμότητας, φυσικού αντικειμένου και στοιχείων σύμβασης. Επίσημη σελίδα μελέτης.
2. Ελληνικό Μετρό Α.Ε., 17/05/2024 — Παρουσίαση της Μελέτης Ανάπτυξης Μετρό Θεσσαλονίκης. Επίσημη ανακοίνωση.
3. Δήμος Καλαμαριάς, 09/10/2026 — Ανακοίνωση για την υπογραφή της σύμβασης διάνοιξης και διαμόρφωσης της οδού Πόντου. Επίσημη ανακοίνωση Δήμου.
4. Ελληνικό Μετρό Α.Ε., 26/08/2026 — Δελτίο Τύπου για την έναρξη λειτουργίας της επέκτασης προς Καλαμαριά. Ανακοίνωση μέσω ThessMetro.
5. ΕΡΤ, 19/09/2026 — Δηλώσεις Νίκου Ταχιάου για την ολοκλήρωση της μελέτης κόστους–οφέλους και τη διεκδίκηση ευρωπαϊκής χρηματοδότησης. Σχετικό δημοσίευμα.
6. Thestival, 04/11/2026 — Ρεπορτάζ από τη συνέντευξη του Νίκου Ταχιάου στην ΕΡΤ102FM για τις επεκτάσεις του Μετρό και το Flyover. Σχετικό δημοσίευμα.

---