Οι δύο πυλώνες της ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας, οι ξένες επενδύσεις στο real estate και ο τουρισμός έχουν σχεδόν καταρρεύσει. Με την επιβολή μέτρων περιορισμού εξάπλωσης της πανδημίας να έχει οδηγήσει τις οικονομίες, σε πανευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο, σε μία άνευ προηγουμένου εσωστρέφεια, οι επενδύσεις ξένων, ελάχιστης αξίας 250 χιλ. ευρώ, ως επί το πλείστον, Κινέζων, με στόχο την εξασφάλιση άδειας διαμονής έχουν μηδενιστεί. Ταυτόχρονα, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις που αποτέλεσαν σανίδα σωτηρίας ιδίως για ιδιοκτήτες απρόσοδων ακινήτων και συνέβαλαν στην αστική αναγέννηση ολόκληρων περιοχών είναι αντιμέτωπες με καθίζηση, έχοντας αποφέρει έσοδα από μισθώσεις για το Airbnb άνω του 1,5 δισ. ευρώ. Για, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμες, επιπτώσεις που θα επέλθουν λόγω Covid-19 στην αγορά ακινήτων κάνει λόγο και η ετήσια έκθεση του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος.
2.000 διαμερίσματα εκτός Airbnb
Σύμφωνα με τα στοιχεία της πλατφόρμας Inside Airbnb, τον Οκτώβριο του 2019, υπήρχαν στην περιοχή της Αθήνας 11.214 διαθέσιμα, προς βραχυχρόνια μίσθωση, διαμερίσματα. Σήμερα, τοποθετούνται σε 9.000, έχοντας μέσα σε μερικούς μήνες υποχωρήσει κατά περισσότερο από 2.000. H μεταβολή αποδίδεται συνδυαστικά στην καθίζηση της ζήτησης λόγω της πανδημίας και τη σημαντική, προ κορονoϊού, λόγω υπερπροσφοράς, συρρίκνωσης των αποδόσεων του Airbnb.
“Μία από τις βασικές παραδοχές όπου είχαν στηριχθεί οι ρυθμοί ανάπτυξης της αγοράς ακινήτων σχετιζόταν με τη συνεχή άνοδο του τουρισμού και την καθιέρωση της Αθήνας ως city-break. Η δραματική υποχώρηση των αφίξεων λόγω του κορονoϊού συνεπάγεται την καθίζηση της ζήτησης είτε για αγορά είτε για βραχυπρόθεσμη ενοικίαση. Με άλλα λόγια, πλέον η προσφερόμενη χωρητικότητα δεν συμβαδίζει με την ιδιαίτερα χαμηλή ζήτηση λόγω της πανδημίας, γεγονός που αναμένεται να συμπιέσει τις τιμές των ακινήτων” εξηγεί ο Κοσμάς Θεοδωρίδης, αντιπρόεδρος της Ομοσπονδίας Μεσιτών Ελλάδος και επικεφαλής του Μεσιτικού Γραφείου Ακίνητα Πόλις
Το “μαύρο σύννεφο” της πανδημίας γρίπης, που έχει επισκιάσει τα θετικά σενάρια για την ελληνική οικονομία και απειλεί την παγκόσμια οικονομία με ύφεση, θέτει σε κίνδυνο, όπως αναφέρουν οι πληροφορίες του Capital.gr, σημαντικές συναλλαγές για τις οποίες είχαν γίνει προσύμφωνα. Κι έχει οδηγήσει παίκτες του κλάδου των ακινήτων να επεξεργάζονται σενάρια συρρίκνωσης της δραστηριότητάς τους, τουλάχιστον ωσότου η πανδημία τεθεί υπό έλεγχο.
Προτού όμως, λάβουν μεσομακροπρόθεσμες αποφάσεις όσοι δραστηριοποιούνται στην αγορά ακινήτων, άμεσα αναγκάζονται να “παγώσουν” προσυμφωνηθείσες μεταβιβάσεις, επειδή τα υποθηκοφυλακεία έχουν κατεβάσει ρολά έως τις 2 Απριλίου, με ισχυρή πιθανότητα χρονικής επέκτασης του εν λόγω μέτρου.
“Ως είναι αναμενόμενο, η ζήτηση για ακίνητα είναι μηδενική, ενώ ούτε συμβόλαια, που βρίσκονταν σε προχωρημένο στάδιο, είναι δυνατόν να προχωρήσουν” αναφέρει ο κ. Θεοδωρίδης.
Όπως έχει αναφέρει το Capital.gr από τις αρχές Φεβρουαρίου, οπότε η πανδημία του κορονoϊού αποτελούσε ένα πολύ μακρινό, κακό σενάριο για την Ελλάδα, η εγχώρια αγορά ακινήτων δεν θα ήταν δυνατόν να αποφύγει τις επιπτώσεις του Covid-19. Πλέον, όσοι ιδιοκτήτες επένδυσαν κεφάλαια στην ανακαίνιση του ακινήτου τους με στόχο τη βραχυπρόθεσμη μίσθωση, στρέφονται ξανά στις μακροχρόνιες μισθώσεις. Η τάση αυτή είχε ξεκινήσει πολύ καιρό πριν την επέλαση του κορονoϊού, ωστόσο τώρα η στροφή στις παραδοσιακές ενοικιάσεις είναι μαζική, καθώς φαίνεται ότι οι κρατήσεις κατά τη φετινή σεζόν θα είναι ισχνές.
Ωστόσο, το ερώτημα που θέτουν χαρακτηριστικά στην αγορά είναι “ποιος πληρώνει το βαρκάρη”: το κόστος για την υλοποίηση εργασιών ανακαίνισης κυμαίνεται από 3.500 έως άνω των 20.000 ευρώ συναρτήσει της κλίμακας των παρεμβάσεων σε ένα ακίνητο. Ως εκ τούτου, εάν στην αγορά επιστρέψουν σε υψηλές ζητούμενες τιμές, ακίνητα ανακαινισμένα, τα οποία προορίζονταν, αρχικά, να διατεθούν μέσω Airbnb, όλα δείχνουν ότι δεν θα συναντήσουν ζήτηση λόγω της περικοπής δαπανών των νοικοκυριών, αυτή τη φορά εξαιτίας του Covid-19. Σε αυτή την περίπτωση, οι ιδιοκτήτες δεν θα καταφέρουν να ανακτήσουν το κόστος της ανακαίνισης, έχοντας εγκαταλείψει την προοπτική της άντλησης υπεραξίας μέσω των βραχυπρόθεσμων ενοικιάσεων.
Το πρόγραμμα “Χρυσή Βίζα” από την έναρξη ισχύος του, στα μέσα του 2014, έως σήμερα έχει φέρει κεφάλαια από το εξωτερικό άνω των 2 δισ. ευρώ, με την πρωτοκαθεδρία των τοποθετήσεων-το 70% των αδειών διαμονής- να ανήκει στους Κινέζους. Το 2019 οι, συνδεδεμένες με την απόκτηση ακινήτων, εισροές κεφαλαίων ανήλθαν σε 1,45 δισ. ευρώ, εμφανίζοντας άνοδο της τάξης του 29,4%, σε σχέση με το 2018, σύμφωνα με την ΤτΕ.
