Το 2019 ήταν χρονιά-σταθμός για την τριτοβάθμια εκπαίδευση των Μηχανικών στην Ελλάδα. Μετά την κατάργηση των ΤΕΙ, δόθηκε η δυνατότητα οι Σχολές Μηχανικών να αποκτήσουν 5ετή κύκλο σπουδών, σε αναβάθμιση του 4ετούς κύκλου που ίσχυε μέχρι τότε.
Του Θάνου Ηλιοδρομίτη
Και κάπου εκεί ξεκίνησαν τα προβλήματα… Η τότε πολιτική ηγεσία σε μία κίνηση εντυπωσιασμού, έδωσε μεν τη συγκεκριμένη δυνατότητα, αλλά επέδειξε μεγάλη αδράνεια στην αντίστοιχη απόδοση επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων. Με το αρ. 66 του Ν.4610/2019 προβλέπεται η συγκρότηση επιτροπής η οποία θα αποφαίνεται για την αντιστοιχία των τμημάτων Μηχανικών των πρώην ΤΕΙ με τις αντίστοιχες Πολυτεχνικές Σχολές εξετάζοντας αν “με την επιτυχή ολοκλήρωση του προγράμματος σπουδών αποκτώνται αντίστοιχες γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες για την άσκηση αντίστοιχων δραστηριοτήτων”. Η εν λόγω επιτροπή δε συγκροτήθηκε ποτέ…
Στους εν ενεργεία φοιτητές δόθηκε η δυνατότητα να επιλέξουν ανάμεσα στον 4ετή κύκλο σπουδών (με αντίστοιχη απόκτηση πτυχίου ΤΕΙ) και στον 5ετή κύκλο σπουδών (απόκτηση πτυχίου Πανεπιστημίου). Πολλοί ήταν οι φοιτητές και φοιτήτριες που επέλεξαν 5ετή κύκλο σπουδών με προσδοκίες για καλύτερη επαγγελματική αποκατάσταση, θεωρώντας το αυτονόητο. Ότι δηλαδή το συγκεκριμένο πρόγραμμα σπουδών θα οδηγούσε επακόλουθα και σε αντίστοιχα επαγγελματικά δικαιώματα με αυτά των αποφοίτων μηχανικών των Πολυτεχνικών Σχολών της Χώρας.
Τα 2 τελευταία χρόνια, είχα την τιμή να διδάξω στο νεοσύστατο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, το οποίο προήλθε από τη συγχώνευση των πρώην ΤΕΙ Αθήνας και ΑΕΙ Πειραιά ΤΤ. Έζησα από κοντά την αγωνία τελειόφοιτων συναδέλφων, οι οποίοι ακόμη και σήμερα δεν γνωρίζουν τι μέλλει γενέσθαι με το επαγγελματικό τους μέλλον.
Ο αποκλεισμός από την αγορά, από την “πιάτσα”, όπως συνηθίζουμε να λέμε, δεν ωφελεί σε τίποτα. Θα δημιουργήσει μια γενιά επιστημόνων, οι οποίοι θα αναζητήσουν επαγγελματική αποκατάσταση σε κάτι τελείως διαφορετικό από αυτό το οποίο σπούδασαν ή θα ψάξουν για καλύτερη τύχη στο εξωτερικό σε ένα ακόμη κύμα brain drain για τη χώρα.
Με άλλα λόγια δημιουργούνται πανεπιστήμια δύο ταχυτήτων. Αυτά των οποίων οι απόφοιτοι έχουν πλήρη επαγγελματικά δικαιώματα (συνεπώς περισσότερες διεξόδους στην αγορά εργασίας) και αυτά, των οποίων οι απόφοιτοι, σπουδάζοντας τα ίδια χρόνια και εξεταζόμενοι στα ίδια μαθήματα, δεν έχουν κάτι παραπάνω απ’ ότι ίσχυε μέχρι σήμερα.
Εάν το πρόβλημα δε διευθετηθεί άμεσα, δημιουργείται κοινωνική αδικία για τους φοιτητές και τις οικογένειές τους, που επέλεξαν, με ό,τι κόστος αυτό συνεπάγεται, να επενδύσουν στο επιπλέον έτος σπουδών. Εύλογα γεννάται το ερώτημα σε τι ωφέλησε αυτή η θυσία, η οποία δημιουργεί ένα πτυχίο χωρίς ουσιαστικό αντίκρισμα και κανένα ανταποδοτικό όφελος.
Σε μια ελεύθερη οικονομία δεν είναι λύση η στέρηση των επαγγελματικών δικαιωμάτων και ο αποκλεισμός από την αγορά εργασίας. Ας αφήσουμε την ποιότητα της δουλειάς να κρίνει και να διαχωρίσει τον καλό από τον κακό επιστήμονα.
Άλλωστε, σε όρους ελεύθερης αγοράς, η αύξηση της προσφοράς, έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση του ανταγωνισμού και συνεπακόλουθα την βελτίωση της ποιότητας της παρεχόμενης υπηρεσίας προς τον πελάτη ή τον εργοδότη.
Προκειμένου να αρθεί το πρόβλημα, ο υφυπουργός Παιδείας, Βασίλης Διγαλάκης, ενημέρωσε ότι έχει ήδη ξεκινήσει η διαδικασία για την αντιστοίχιση των τμημάτων των σχολών μηχανικών με τα τμήματα των πολυτεχνικών σχολών, με έγγραφο που απέστειλε προς τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών προκειμένου να εκδοθεί η προβλεπόμενη ΚΥΑ από το άρθρο 66 του ν. 4610/2019.
Ας μην δαιμονοποιούμε ούτε την απόδοση των επαγγελματικών δικαιωμάτων, ούτε την εξίσωση των Πανεπιστημιακών Σχολών. Αν πρέπει να μπει κάποια δικλείδα ασφαλείας, αυτή θα πρέπει να είναι ο έλεγχος στην ποιότητα της εργασίας και η τήρηση των εκάστοτε προδιαγραφών, ώστε να διασφαλίζεται το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα για το κοινωνικό σύνολο.
*Ο κ. Θάνος Ηλιοδρομίτης είναι Αγρονόμος & Τοπογράφος Μηχανικός, Διδάκτωρ ΕΜΠ, Ελεύθερος Επαγγελματίας
