Η ΠΟΜΙΔΑ χαιρετίζει την χθεσινή αποσαφήνιση από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ότι η Κυβέρνηση δεν εξετάζει και δεν προτίθεται να προχωρήσει σε οποιαδήποτε μορφή διοικητικού καθορισμού ή ανωτάτου ορίου στα μισθώματα κατοικιών, εξηγώντας μάλιστα τους λόγους που το επιβάλλουν, και τη δήλωση ότι “η αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης απαιτεί διαρθρωτικές παρεμβάσεις που αυξάνουν το διαθέσιμο στεγαστικό απόθεμα και όχι διοικητικό καθορισμό τιμών”.
Επειδή όμως το θέμα “σηκώθηκε” στο δημόσιο διάλογο έστω και εκ παρεξηγήσεως, όπως διαβεβαίωσε το αρμόδιο Υπουργείο, η ΠΟΜΙΔΑ θεωρεί αναγκαίο να σκιαγραφήσει τις καταστροφικές συνέπειες της υιοθέτησης ενός τέτοιου μέτρου κατά το παρελθόν αλλά και κατά την τυχόν υιοθέτησή του στο μέλλον, τόσο για τους ιδιοκτήτες όσο και κυρίως για τους ενοικιαστές. Επίσης δράττεται της ευκαιρίας να κωδικοποιήσει τις προτάσεις της για την επίλυση του θέματος προς όφελος όλων.
Το πρωταρχικό ζητούμενο στην σημερινή πραγματικότητα των μισθώσεων κατοικιών, που ορθά αναδεικνύεται ως πρώτη προτεραιότητα της Εθνικής Στρατηγικής για τη στέγαση, είναι η υιοθέτηση και εφαρμογή μέτρων που να “ανοίγουν τα σπίτια”, να αυξήσουν δηλαδή την προσφορά τους στην αγορά των μισθώσεων, γεφυρώνοντας δηλαδή το σημερινό χάσμα μεταξύ της συνεχώς μειούμενης προσφοράς και της συνεχώς αυξανόμενης ζήτησης κατοικιών, γιατί μόνον αυτό μπορεί να εξισορροπήσει τα ενοίκιά τους.
Ενώ το Σχέδιο Εθνικής Στρατηγικής περιέχει σωρεία θετικών προτάσεων για σημαντικά μέτρα τα οποία πράγματι θα συμβάλλουν στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών για εκμίσθωση, φαίνεται έμμεσα να περιγράφει ταυτόχρονα και ένα μέτρο το οποίο αν παρ΄ελπίδα ισχύσει, αυτόματα θα ακυρώσει όλα τα άλλα: Την επιβολή αγορανομικού ελέγχου στα μισθώματα παλαιών και νέων μισθώσεων κατοικιών, εντοπισμένη μάλιστα στα παλαιά ακίνητα χαμηλής ενεργειακής κλάσης, που είναι και το μεγαλύτερο κομμάτι της αγοράς, η πλειοψηφία των οποίων ανήκουν κατά τεκμήριο σε ηλικιωμένους και οικονομικά ασθενέστερους μικροιδιοκτήτες, με τα εξής μοιραία αποτελέσματα:
Στις υφιστάμενες μισθώσεις, επειδή η αναγκαστική μείωση ή το “πάγωμα” ενοικίων θα συνδυαστεί εξ ορισμού με ποινικές ή και διοικητικές συνέπειες σε βάρος των ιδιοκτητών για τον εξαναγκασμό εφαρμογής του και εν συνεχεία με αναγκαστική παράταση της διάρκειάς τους, και έτσι θα εξελιχθεί σε πλήρες “Ενοικιοστάσιο”, το οποίο αφότου νομοθετηθεί θα παρατείνεται επ΄αόριστον, με αποτέλεσμα την πλήρη εγκατάλειψη και απαξίωση των περιουσιακών στοιχείων από τους ιδιοκτήτες τους, και την μηδενική ανέγερση ή ανακαίνιση κατοικιών για εκμίσθωση.
Στις νέες μισθώσεις που θα πρέπει να συνάπτονται με εξ αρχής αγορανομικά ελεγχόμενο μίσθωμα, αναπόφευκτη συνέπεια θα είναι ότι, πέρα από την έντονη διστακτικότητα των ιδιοκτητών να εκμισθώνουν κατοικίες τους σε άγνωστα σ΄αυτούς άτομα, οι συμβαλλόμενοι θα οδηγούνται νομοτελειακά σε συμφωνίες για αναγκαστική απόκρυψη του τυχόν υπερβάλλοντος ποσού πέραν του “πλαφόν”, ώστε να αποφύγουν τόσον τις ποινικές και άλλες συνέπειες όσο και τη φορολογική επιβάρυνση. Έτσι πρώτα θύματα του νέου Ενοικιοστασίου θα είναι όχι μόνον τα νέα παιδιά και τα νέα ζευγάρια, αυτά ακριβώς που πρέπει να μπορούν να βρουν σπίτια και δεν θα βρίσκουν, αλλά και τα έσοδα του Κράτους…
Επειδή λοιπόν το ζητούμενο είναι μέτρα που “να ανοίγουν τα σπίτια”, και όχι “να τα κλείνουν”, ζητούμε την άμεση απόσυρση της πρότασης αυτής από το κείμενο της διαβούλευσης, καθόσον και η απλή παραμονή της στο δημόσιο διάλογο αρκεί για να επαναφέρει αντανακλαστικά στη μνήμη των παλαιοτέρων την ποινική καταδίκη σε εξάμηνη φυλάκιση και τα βαριά πρόστιμα σε βάρος χιλιάδων ιδιοκτητών για υπέρβαση λίγων δραχμών από τη Νομοθετική Πράξη της 8.9.1978 για το “Θεμιτό Μίσθωμα” (1978 – 1984), την εν συνεχεία πολυετή (1984-1994) δέσμευση των περιουσιών τους από τις αναγκαστικές παρατάσεις των μισθώσεων και παλαιότερα, την πλήρη απαξίωση των περιουσιών από το κατοχικό ενοικιοστάσιο (1940-1965), ανατριχιαστικές μνήμες που μόνον επιφυλακτικότητα θα δημιουργήσουν απέναντι στο αναγκαίο “άνοιγμα” των κατοικιών στη μακροχρόνια μίσθωση…
Τι προτείνει η ΠΟΜΙΔΑ για την αύξηση προσφοράς κατοικιών για μακροχρόνια μίσθωση:
1.Επέκταση της τριετούς απαλλαγής από το φόρο εισοδήματος από νέες μισθώσεις κύριας κατοικίας, για κάθε κατοικία που είναι σήμερα ξενοίκιαστη για οποιοδήποτε λόγο (νεόδμητη, ανακαινισμένη, νεοαποκτηθείσα, ιδιοκατοικούμενη, δωρεάν παραχωρημένη και κάθε είδους Νομικών Προσώπων). Η ρύθμιση αυτή θα φέρει τεράστιο αριθμό ξενοίκιαστων κατοικιών στην αγορά, με μηδαμινή απώλεια δημοσίων εσόδων, διότι από αυτά σήμερα δεν εισπράττεται απολύτως τίποτε!
3.Περαιτέρω μείωση όλων των φορολογικών συντελεστών εισοδήματος μισθωμάτων.
4.Μείωση του ΦΠΑ για υλικά και εργασίες λειτουργικής και ενεργειακής αναβάθμισης κατοικιών στο 12% και βελτίωση των όρων επιστροφής φόρου εισοδήματος λόγω δαπανών αναβάθμισης κτιρίων, εντός τριετίας (αντί 5ετίας) και έως το 50% των δαπανών για υλικά (αντί του 25%).
5.Έναρξη λειτουργείας της εφαρμογής αξιολόγησης της φερεγγυότητας των υποψήφιων ενοικιαστών από τη Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, ώστε οι ιδιοκτήτες να μην διστάζουν λεπτό να “ανοίξουν” τα σπίτια τους σε κάθε ενοικιαστή που σέβεται τις υποχρεώσεις του.
