Η πανδημία του νέου κορωνοϊού (COVID19) και η εξάπλωσή του σε όλον τον πλανήτη δεν αφήνει ανεπηρέαστο ούτε τον ενεργειακό τομέα και τη βιομηχανία έρευνας και εκμετάλλευσης πετρελαίου και φυσικού αερίου. Υπό κανονικές συνθήκες, η Κυπριακή Δημοκρατία θα προετοιμαζόταν αυτές τις μέρες, αρχές Απριλίου, για γεώτρηση στον στόχο «Κρόνος» στο θαλασσοτεμάχιο 6 της ΑΟΖ, το οποίο ανήκει στην κοινοπραξία ENI-TOTAL. Σύμφωνα ωστόσο με καλά ενημερωμένες πηγές του Υπουργείου Ενέργειας, που μίλησαν στη «Σημερινή», αν και ακόμη δεν έχει υπάρξει επίσημη διαβούλευση και ενημέρωση από τις εμπλεκόμενες εταιρείες, εντούτοις δύσκολα θα τηρηθούν τα αρχικά χρονοδιαγράμματα. Αυτό που αναμένεται, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, είναι να δοθούν καινούργιες ημερομηνίες όταν περάσει η καταιγίδα της πανδημίας του κορωνοϊού. Σε αυτό το πλαίσιο κινήθηκαν άλλωστε και οι πρόσφατες δηλώσεις του Υπουργού Εξωτερικών, Νίκου Χριστοδουλίδη, που σημείωσε πως, με τις παρούσες συνθήκες, δεν είναι εφικτό να γίνουν οι σχεδιασμοί που είχαν αρχικά αποφασιστεί.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα
Το μεγαλύτερο πρόβλημα για τη διεκπεραίωση των γεωτρήσεων, όχι μόνο στην Κύπρο αλλά και παγκοσμίως, αποτελούν οι περιορισμοί στις μετακινήσεις. Αυτό έχει ως φυσικό συνεπακόλουθο τη μη ομαλή λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας των γεωτρήσεων από τα υποστηρικτικά πλοία προς το γεωτρύπανο. Επιπλέον υπάρχει ακόμα ένα εμπόδιο με το εργατικό προσωπικό, το οποίο εργάζεται στα πλοία και θα πρέπει να εναλλάσσεται τακτικά, αλλά θα πρέπει, παράλληλα, βάσει πρωτοκόλλου, να μένει και σε καραντίνα για 14 μέρες όταν μπει στην Κυπριακή Δημοκρατία, πράγμα ανέφτικο για την ομαλή στελέχωση και λειτουργία του κάθε γεωτρύπανου.
Πού είναι το γεωτρύπανο
Υπενθυμίζεται ότι τη γεώτρηση για την κοινοπραξία ΕΝΙ-ΤOTAL στην Κυπριακή ΑΟΖ θα πραγματοποιούσε το γεωτρύπανο Tungsten Explorer, το οποίο αυτήν τη στιγμή βρίσκεται στον γειτονικό Λίβανο. Πάντως, εν μέσω της καταιγίδας των περιοριστικών μέτρων κατά του κορωνοϊού, συνεχίζεται κανονικά η πρώτη υπεράκτια διερευνητική γεώτρηση στην ΑΟΖ του Λιβάνου, βάσει του χρονοδιαγράμματος που είχε οριστεί. «Η γεώτρηση είναι στο μισό του δρόμου στο θαλασσοτεμάχιο 4», δήλωσε προ ημερών ο Γενικός διευθυντής της Total E & P Λιβάνου, Ricardo Darre.
Ο Darree είπε ότι το τρυπάνι βρίσκεται σε βάθος περίπου 3000 μέτρων και θα απαιτούσε συνολικά περίπου 60 ημέρες για να ολοκληρώσει την εργασία του. Στη συνέχεια, είπε ότι πρέπει να δοθεί το ίδιο χρονικό διάστημα για την ανάλυση του μεγέθους, για να καθοριστεί η εμπορική βιωσιμότητα του κοιτάσματος. Ο Darre δήλωσε, επίσης, σύμφωνα με ιστοσελίδες του Λιβάνου, ότι η γεώτρηση πρέπει να ολοκληρωθεί στα τέλη Απριλίου και η όποια εμπορική βιωσιμότητα θα αξιολογηθεί στα τέλη Ιουνίου. Λόγω της πανδημίας COVID-19, ο επικεφαλής της γαλλικής εταιρείας στον Λίβανο δήλωσε ότι το πλήρωμα του πλοίου πήγε για παρατεταμένη διαμονή στις ακτές της χώρας, αφού εργάζονταν περισσότερο από 5 εβδομάδες συνεχόμενες, αντί για τις κανονικές εργασίες τεσσάρων εβδομάδων. Ωστόσο, παραδέχθηκε ότι «υπάρχει ένα όριο για το πόσο μπορούμε να ζητήσουμε από τους ανθρώπους».
Ως προληπτικά μέτρα, ο Ντάρε είπε ότι όλο το πλήρωμα υποβλήθηκε σε περίοδο καραντίνας 14 ημερών και σε τεστ για κορωνοϊό, προτού εγκατασταθεί στην εξέδρα γεώτρησης. Σημειώνεται πως η ΤΟΤΑL ηγείται της κοινοπραξίας με την ιταλική Eni και τη ρωσική Novatek, η οποία έχει άδεια να τρυπήσει σε 2 από τα 10 θαλασσοτεμάχια του Λιβάνου: το 4 και το 9. Η γεώτρηση στο τεμάχιο 9 της ΑΟΖ του Λιβάνου προγραμματίζεται να πραγματοποιηθεί τον Δεκέμβριο, αλλά μπορεί να υποστεί καθυστερήσεις, αφού λογικά ακολουθεί η γεώτρηση στην Κυπριακή ΑΟΖ. Ο Darre δήλωσε ότι αυτό που συμβαίνει με τον κορωνοϊό μπορεί να επηρεάσει τα χρονοδιαγράμματα.
Συνεχίζει το Yavuz
Tην ίδια ώρα αξίζει να σημειωθεί πως το τουρκικό γεωτρύπανο Υavuz συνεχίζει κανονικά τις παράνομες γεωτρήσεις του εντός του οικοπέδου 8 της Κυπριακής ΑΟΖ. Παρά τον περιορισμό των εργασιών στην Ε.Ε., τις προηγούμενες μέρες πέντε ακόμη χώρες υιοθέτησαν τη στάση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου απέναντι στην Τουρκία, όσον αφορά περιοριστικά μέτρα, λόγω των παράνομων γεωτρήσεων που διεξάγει στην Ανατολική Μεσόγειο, σύμφωνα με δήλωση του Υπάτου Εκπροσώπου εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Ζοζέπ Μπορέλ. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση, οι υποψήφιες για ένταξη χώρες Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας, Μαυροβούνιο και Αλβανία, η χώρα της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών, Ισλανδία, μέλος του ευρωπαϊκού οικονομικού χώρου, καθώς και η Αρμενία, ευθυγραμμίζονται με την απόφαση του Συμβουλίου.
Παγκόσμια αναταραχή
Σε διάφορες χώρες, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Νορβηγική Βόρεια Θάλασσα, τα προγράμματα γεώτρησης έχουν επηρεαστεί από ανησυχίες σχετικά με την πιθανότητα ιογενών λοιμώξεων μεταξύ του εργατικού δυναμικού. Η China National Offshore Oil Corporation ανακοίνωσε πρόσφατα ότι θα τερματίσει τη «μη βασική δραστηριότητα» στα θαλάσσια πεδία του UKCS Buzzard, Golden Eagle και Scott, προκειμένου να μειωθεί ο κίνδυνος μεταφοράς της λοίμωξης σε πλατφόρμα.
«Οι υπεράκτιες εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου θα μπουν σε ‘lockdown’, εάν ένας εργαζόμενος στο σκάφος βρεθεί θετικός στον κορωνοϊό», δήλωσε η αρμόδια Αρχή Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου στη Βρετανία. Η Αρχή ξεκαθάρισε ότι οι πιθανοί εργαζόμενοι με ιό θα απομακρυνθούν με ελικόπτερο έκτακτης ανάγκης. Οι πτήσεις μεταφοράς από την εν λόγω εγκατάσταση θα ανασταλούν και η παραγωγή θα επιτραπεί να συνεχίζεται, εκτός εάν ο διαχειριστής εγκατάστασης αποφασίσει ότι δεν είναι πλέον ασφαλής.
Ο νορβηγικός κρατικός πετρελαϊκός φορέας Equinor έχει μειώσει επίσης ή καθυστερήσει σκόπιμα μη κρίσιμα καθήκοντα, διακόπτοντας την υπηρεσία ελικοπτέρων σε πολλαπλά πεδία. Η Equinor έχει μάλιστα διορίσει έναν επικεφαλής, ο οποίος θα αναλάβει δράση για την αντιμετώπιση της απειλής κορωνοϊού.
Επίσης, η Petroleum Development Oman (PDO) θα μειώσει το προσωπικό που εργάζεται για έργα πετρελαίου και φυσικού αερίου, λόγω της πανδημίας τoυ κορωνοϊού και της πτώσης των τιμών του πετρελαίου, ανέφερε το Bloomberg. Η εταιρεία έχει ήδη αρχίσει συνομιλίες με τους εργολάβους σχετικά με περικοπές και σύντομα θα αναθεωρήσει τα έργα της. Η PDO αναμένει, επίσης, ότι οι ελλείψεις στον εξοπλισμό θα επηρεάσουν τις εργασίες κατασκευής και συντήρησης, καθώς οι αλυσίδες εφοδιασμού επηρεάζονται από τον ιό.
Yποψίες και κρούσματα σε γεωτρύπανα
Τις προηγούμενες εβδομάδες τουλάχιστον σε τρία πεδία της Βόρειας Θάλασσας υπήρχαν υποψίες ή γνωστές περιπτώσεις COVID-19 πάνω σε γεωτρύπανα και πεδία εξόρυξης.
Shell & BP
Ενεργειακοί κολοσσοί πετρελαίου και φυσικού αερίου, όπως η Royal Dutch Shell, η BP, ανέφεραν επίσης ότι υπάρχουν υποψίες Covid-19 μεταξύ του εργατικού τους δυναμικού, γεγονός που επέφερε μεγάλα εμπόδια εφοδιασμού για μια βιομηχανία που βασίζεται στο προσωπικό που εργάζεται και ζει κοντά σε απομακρυσμένες εγκαταστάσεις.
ΤΟΤΑL
Τέσσερεις εργαζόμενοι βρίσκονται σε καραντίνα επί του σκάφους Maersk Highlander στο πεδίο Culzean της Total, λόγω ύποπτου περιστατικού κορωνοϊού στο γεωτρύπανο. Οι πτήσεις προς και από το πεδίο έχουν προσωρινά ανασταλεί, αλλά η παραγωγή στο βρετανικό πεδίο της Βόρειας Θάλασσας δεν έχει επηρεαστεί.
Chrysaor
Ένας εργαζόμενος στην πλατφόρμα North Everest της Chrysaor Holdings στην ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα του Ηνωμένου Βασιλείου έχει τεθεί σε απομόνωση μετά την εμφάνιση συμπτωμάτων του COVID-19.
Taqa
Νωρίτερα αυτόν το μήνα, η ενεργειακή εταιρεία του Άμπου Ντάμπι Τaga αναγκάστηκε να κρατήσει πάνω από δώδεκα άτομα προσωπικό, που παρουσίαζαν συμπτώματα κορωνοϊού, ξεχωριστά από τα υπόλοιπα πληρώματά της στην εγκατάσταση 40 ετών και σε μιαν άλλη περιοχή
Equinor
Ένα άτομο στο πρόσφατα αναπτυγμένο πεδίο Martin Linge της Equinor από τη Νορβηγία έχει βρεθεί θετικό στον νέο κορωνοϊό. Το άτομο δεν είναι σοβαρά άρρωστο και έχει απομονωθεί στην καμπίνα του.
Πτώση τιμών πετρελαίου
Ένας σημαντικός αντίκτυπος της έκρηξης του κορωνοϊού στην πετρελαϊκή βιομηχανία είναι ότι η τιμή του αργού πετρελαίου μειώθηκε σημαντικά σε σύντομο χρονικό διάστημα, μειώνοντας δεκάδες από τις τιμές των μετοχών των μεγάλων εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Ο Covid-19, που εντοπίστηκε για πρώτη φορά στην Κίνα, προκάλεσε οικονομική επιβράδυνση για τον μεγαλύτερο καταναλωτή ενέργειας στον κόσμο. Η μείωση της ζήτησης οδήγησε σε φόβους υπερπροσφοράς για καύσιμα και προϊόντα πετρελαίου και στη μείωση των τιμών. Η Σαουδική Αραβία, η μεγαλύτερη παραγωγός χώρα εντός του ΟΠΕΚ, στηρίζει μία συνεργασία μεταξύ των χωρών για την ανάκαμψη της αγοράς ενέργειας, αναφέρει δημοσίευμα του Reuters. Ωστόσο, όπως αναφέρει η ίδια πηγή, η αντίθεση της Ρωσίας στην πρόταση του ΟΠΕΚ για περισσότερες περικοπές στην παραγωγή κατά τη συνάντηση των δύο πλευρών στις αρχές Μαρτίου, αποτέλεσε τον κύριο λόγο που προκάλεσε την αναταραχή στην αγορά ενέργειας. Επίσης, ο πόλεμος των τιμών του πετρελαίου ξεκίνησε με μείωση της προσφοράς και της ζήτησης στην Κίνα. Καθώς ο ιός εξαπλώνεται, άλλες κυβερνήσεις αναμένουν παρόμοια αποτελέσματα.
Υπάρχουν και κερδισμένοι
Ενώ οι τιμές πετρελαίου κατρακυλούν, προκαλώντας καταστροφή σε όλον τον αμερικανικό ενεργειακό τομέα, υπάρχουν και εκείνοι που επωφελούνται, όπως οι ειδικοί στο φυσικό αέριο.
Σύμφωνα με τους Financial Times, oρισμένες τιμές συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης αερίου έχουν αυξηθεί σχεδόν κατά 10% από τα τέλη Φεβρουαρίου, την ίδια περίοδο που το αργό πετρέλαιο στις ΗΠΑ έχει μειωθεί κατά το ήμισυ. Ο λόγος; Δισεκατομμύρια δολάρια περικοπών κεφαλαιουχικών δαπανών που ανακοινώθηκαν από τις αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες από σχιστόλιθο είναι πιθανό να οδηγήσουν σε χαμηλότερη παραγωγή του λεγόμενου σχετιζόμενου αερίου, του φυσικού αερίου που παράγεται ως παραπροϊόν γεωτρήσεων οι οποίες τυγχάνουν εκμετάλλευσης κυρίως για πετρέλαιο. Σύμφωνα με ορισμένες προβλέψεις, η συνολική παραγωγή φυσικού αερίου στις ΗΠΑ θα μπορούσε να μειωθεί κατά περισσότερο από 10% μέχρι το τέλος του επόμενου έτους, με σημαντικές συνέπειες για τις εταιρείες που ασχολούνται με τη μεταφορά και την εξαγωγή του εμπορεύματος.
(του Μάριου Πουλλάδου, Σημερινή)
