Την προκήρυξη μέσα στην άνοιξη των πρώτων δύο διαγωνισμών για τη δημιουργία νέων υποδομών για τα σκουπίδια θα προχωρήσει η Περιφέρεια Αττικής. Πρόκειται για τις μονάδες επεξεργασίας απορριμμάτων στον Πειραιά και στο κέντρο της Αθήνας που θα κατασκευαστούν με σύμπραξη δημοσίου και ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ), με την Περιφέρεια να καλύπτει το μισό τους κόστος. Την ίδια περίοδο, κατά πληροφορίες, θα γίνει και ο διαγωνισμός της μικρής μονάδας στο Γραμματικό, αλλά ως δημοσίου έργου.
Μιλώντας, χθες, σε επενδυτικό φόρουμ με θέμα τα νέα έργα ΣΔΙΤ, ο περιφερειάρχης Αττικής Γιώργος Πατούλης έδωσε για πρώτη φορά συγκεκριμένο περίγραμμα για το πώς θα προχωρήσει στην κατασκευή των βασικών έργων διαχείρισης απορριμμάτων. Οπως προκύπτει, με δεδομένο ότι η αναθεώρηση του εθνικού σχεδιασμού για τα απορρίμματα και κατόπιν του περιφερειακού θα χρειαστεί αρκετούς μήνες, η νέα περιφερειακή αρχή θα προχωρήσει με βάση τον υφιστάμενο σχεδιασμό. Η βασική διαφοροποίηση είναι ότι τα δύο μεγαλύτερα έργα θα προχωρήσουν μέσω σύμπραξης δημοσίου και ιδιωτικού τομέα και τα δύο μικρότερα ως «κλασικά» δημόσια έργα. Οπως ανέφερε ο κ. Πατούλης, μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2020 θα κατατεθούν στη Γενική Γραμματεία ΣΔΙΤ οι φάκελοι, ώστε να προκηρυχθούν οι πρώτοι διαγωνισμοί.
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», με ΣΔΙΤ θα προχωρήσουν οι μονάδες επεξεργασίας απορριμμάτων στον Πειραιά και στον κεντρικό τομέα της Αθήνας. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, οι μονάδες αυτές έχουν δυναμικότητα 180.000 τόνους ανά έτος και 130.000 τόνους ανά έτος αντίστοιχα και θα χωροθετηθούν κατά προτεραιότητα σε σημείο στο οποίο βρίσκεται ήδη σταθμός μεταφόρτωσης απορριμμάτων (στο Σχιστό και στον Ελαιώνα, εν προκειμένω). Μάλιστα, όπως εμμέσως πλην σαφώς επεσήμανε, χθες, ο γενικός γραμματέας διαχείρισης αποβλήτων κ. Μανώλης Γραφάκος, σε έργα μεγάλου ενδιαφέροντος που θα προκηρυχθούν μέσα στο 2020, η χρηματοδότηση θα ενταχθεί στο ΕΣΠΑ πριν εκδοθεί η περιβαλλοντική αδειοδότηση για να υπάρξει σύντμηση χρόνου (μένει να φανεί κατά πόσον αυτό δεν θα δημιουργήσει νομικά προβλήματα). Οι δύο μονάδες θα παράγουν υλικό για καύση (SRF) από την τσιμεντοβιομηχανία, ενώ θα έχουν και χωριστές γραμμές διαχείρισης των βιοαποβλήτων για παραγωγή κομπόστ.
Παράλληλα, όπως ανέφερε ο κ. Πατούλης, έχει ήδη προκηρυχθεί από την προηγούμενη αρχή ο διαγωνισμός για την αναβάθμιση του Εργοστασίου Ανακύκλωσης στη Φυλή (ΕΜΑΚ), ώστε να δέχεται σε χωριστή «γραμμή» 100.000 τόνους βιοαποβλήτων ετησίως για την παραγωγή κομπόστ. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», ομοίως θα προκηρυχθεί ως δημόσιο έργο ο διαγωνισμός για τη μονάδα επεξεργασίας στο Γραμματικό, η οποία έχει πολύ μικρή δυναμικότητα για να προκηρυχθεί με άλλο τρόπο (λ.χ. με ΣΔΙΤ), καθώς θα λαμβάνει μόλις το 3% των ποσοτήτων της Αττικής. Ως δημόσιο έργο θα προκηρυχθεί και ο διαγωνισμός για την επέκταση του ΧΥΤΑ Φυλής «ώστε να παραμείνει ανοιχτός για ακόμα 3 χρόνια έως ότου γίνει ΧΥΤΥ», ανέφερε ο κ. Πατούλης.
Παράλληλα, η Περιφέρεια Αττικής θα υποστηρίξει τη δημιουργία δικτύου καφέ κάδων για χωριστή διαλογή των βιοαποβλήτων, ξεκινώντας από τους «μεγάλους παραγωγούς». «Στόχος είναι εντός του 2020 να συλλέγουμε 100-120.000 τόνους από τους 825.000 τόνους που παράγονται ετησίως στην Αττική, καλύπτοντας 100% τις επιχειρήσεις όπως εστιατόρια, νοσοκομεία, μανάβικα, λαϊκές», ανέφερε. Οπως εξήγησε, η Περιφέρεια θα προμηθευτεί και θα διανείμει στους δήμους, με σύναψη μνημονίων συνεργασίας, 9.000 καφέ κάδους και 80 ειδικά απορριμματοφόρα.
Επίσης, το 2020-2021 θα διατεθούν μέσω του ΕΔΣΝΑ 1.000 γωνιές ανακύκλωσης για στοχευμένα σημεία (λ.χ. σχολεία, δημόσιες υπηρεσίες, αθλητικούς χώρους) και 60 κινητά πράσινα σημεία. Τέλος, η Περιφέρεια θα ενισχύσει με 1,2 εκατ. ευρώ καθέναν από τους 66 δήμους της Αττικής, ώστε να προχωρήσουν στην αναθεώρηση των τοπικών σχεδίων διαχείρισης απορριμμάτων.
«Ανοίξτε τον δρόμο στον ιδιωτικό τομέα»
Να αναθέσουν σε ιδιώτες τον πλήρη «κύκλο», από τον οδοκαθαρισμό και την αποκομιδή, έως τη διαχείριση των απορριμμάτων προτρέπει τους δήμους ο γενικός γραμματέας Διαχείρισης Αποβλήτων, Μανώλης Γραφάκος. Υποστήριξε επίσης την καύση απορριμμάτων για την παραγωγή ενέργειας ως μόνο τρόπο για τη δραστική μείωση των ποσοτήτων που σήμερα οδηγούνται σε ταφή.
Μιλώντας στο χθεσινό φόρουμ, ο κ. Γραφάκος στηλίτευσε την αποτελεσματικότητα του Δημοσίου. «Κάτι που στον ιδιωτικό τομέα το λύνεις σε 5 λεπτά, στο Δημόσιο θέλει 5 μήνες. Κάτι που στον ιδιωτικό τομέα κοστίζει 5 ευρώ, στο Δημόσιο κοστίζει 50 ευρώ και έχει ακόμα 500 ευρώ παρελκόμενες δαπάνες. Η κυβέρνηση θα περιορίσει το Δημόσιο στον εποπτικό και ρυθμιστικό του ρόλο», ανέφερε. «Είναι μονόδρομος να διευκολύνουμε τα έργα ΣΔΙΤ παντού, όπου μπορούν να γίνουν: στα απορρίμματα, στα κτίρια, στις υποδομές, στην πληροφορική και αλλού».
Ειδικά για τη διαχείριση των απορριμμάτων, ο κ. Γραφάκος προανήγγειλε τροποποίηση του εθνικού σχεδιασμού υπέρ της τόνωσης του ρόλου του ιδιωτικού τομέα. «Πρέπει να απαλλαγούμε από τις ιδεολογικές αγκυλώσεις της προηγούμενης κυβέρνησης περί δημόσιας διαχείρισης των απορριμμάτων.
Οι εργασίες αυτές είναι φθηνότερες και πιο αποτελεσματικές αν γίνουν από τον ιδιωτικό τομέα σε όλα τα επίπεδα, από τον οδοκαθαρισμό έως την κατασκευή και λειτουργία μονάδων επεξεργασίας απορριμμάτων. Δεν θα κλείσουμε την πόρτα στη δημόσια διαχείριση, αλλά θα την ανοίξουμε διάπλατα σε όποιον επιθυμεί να προχωρεί σε ΣΔΙΤ».
Μια δεύτερη αλλαγή στον εθνικό σχεδιασμό η οποία έχει ήδη προαναγγελθεί είναι να επιτραπεί η καύση σκουπιδιών για την παραγωγή ενέργειας. «Στόχος μας είναι το 2030 να έχουμε 30% ταφή. Ο στόχος αυτός περνά μέσα από την ενεργειακή αξιοποίηση», ανέφερε ο κ. Γραφάκος. Παράλληλα, θα υπάρξουν αλλαγές στη νομοθεσία με στόχο την επιτάχυνση των χρόνων ωρίμανσης και κατασκευής των έργων. «Σε ό,τι αφορά τη χωροταξία, υπάρχει αρμόδια ομάδα στο ΥΠΕΝ για ad hoc χωροθετήσεις, ενώ με σχέδιο νόμου θα επιταχυνθεί η διαδικασία και θα απλοποιηθεί η αδειοδότηση».
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε χθες η παρουσίαση του γενικού γραμματέα Υποδομών Γιώργου Καραγιάννη σχετικά με το μέλλον των ΣΔΙΤ στη χώρα μας. Οπως ανέφερε, μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2020 θα προκηρυχθεί μία σειρά από νέα έργα, που την περίοδο αυτή ωριμάζουν: η κατασκευή μονάδας επεξεργασίας και δικτύων μεταφοράς νερού από το φράγμα Χαβριά στη Χαλκιδική, η αναβάθμιση της εσωτερικής περιφερειακής οδού της Θεσσαλονίκης, τα νέα δικαστικά μέγαρα σε Ηράκλειο και Εδεσσα. «Στόχος του υπουργείου Υποδομών είναι τα νέα έργα ΣΔΙΤ να οδηγούνται σε διαγωνισμούς σε διάστημα ενός έτους», ανέφερε.
