Οι καταστροφικές πυρκαγιές της 23ης και 24ης Ιουλίου 2018, άφησαν το τραγικό και ανεξίτηλο αποτύπωμά τους στο Μάτι. Ασφαλώς η απώλεια των ανθρώπινων ζωών δεν μπορεί να αναπληρωθεί με τίποτα. Σε επίπεδο υποδομών ωστόσο η Πολιτεία έχει αναλάβει την υποχρέωση αποκατάστασης της πληγείσας περιοχής μέσα από ένα ολοκληρωμένο σχέδιο, το οποίο, -πέραν όσων έχουν ήδη ολοκληρωθεί-, έχει ως βασικό πυρήνα έξι έργα.
Την υλοποίηση του σχεδίου και όλες τις λεπτομέρειες για τη χρηματοδότησή του και το χρονοδιάγραμμα προβλέπει η Προγραμματική Σύμβαση που έχει υπογραφεί μεταξύ του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το οποίο εκπροσωπεί ο Υπουργός Κώστας Σκρέκας, της εταιρείας ειδικού σκοπού «Νέα Μητροπολιτική Αττική Α.Ε.-Αναπτυξιακός Οργανισμός Τοπικής Αυτοδιοίκησης», που εκπροσωπείται από τον Πρόεδρό της Νικόλαο Παπαγεωργίου και τον Διευθύνοντα Σύμβουλο Ιωσήφ Πάρσαλη καθώς και του Προέδρου της Επιτροπής Διαχείρισης του Ειδικού Λογαριασμού Αρωγής Πυροπλήκτων της 23ης και 24ης Ιουλίου 2018 και Πρόεδρου της Βουλής των Ελλήνων, Κωνσταντίνου Τασούλα.
Τα έξι έργα που θα υλοποιηθούν
Όπως αναφέρεται στην Προγραμματική Σύμβαση, παρίσταται ανάγκη ταχείας υλοποίησης, στις περιοχές της Περιφερειακής Ενότητας Ανατολικής Αττικής που επλήγησαν από τις πυρκαγιές της 23ης και 24ης Ιουλίου 2018, των δράσεων που προβλέπονται στο άρθρο 53 του ν. 4964/2022, και ειδικότερα:
α) Ενεργειακή αυτονομία – αναβάθμιση χώρου δασικής αναψυχής,
β) Αποκατάσταση κτιρίων εντός Ναυτικού Απομαχικού Ταμείου (ΝΑΤ),
γ) Δημιουργία παραλιακού περιπάτου,
δ) Δίκτυο πυρόσβεσης πόλης,
ε) Ψηφιακές εφαρμογές και εξοπλισμός έξυπνης πόλης,
στ) Διαμόρφωση παραρεμάτιας περιοχής.
Σημειώνεται ότι την ευθύνη υλοποίησης των έργων έχει η «Νέα Μητροπολιτική Αττική Α.Ε.», -εταιρεία ειδικού σκοπού χωρίς ιδιωτική συμμετοχή-, είτε με ίδια μέσα είτε με ανάθεση σε τρίτους αναδόχους.
Στο πλαίσιο της σύμβασης προβλέπεται η δέσμευση πίστωσης από τον Ειδικό Λογαριασμό ύψους 19.900.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, για την υλοποίηση των προαναφερομένων δράσεων καθώς και η χρηματοδότηση της «Νέα Μητροπολιτική Αττική ΑΕ ΑΟΤΑ», με το ποσό ύψους 310.571,63 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ που αφορά στις δράσεις που θα υλοποιήσει η Εταιρεία με ίδια μέσα.
Τα έξι έργα περιλαμβάνουν αναλυτικότερα:
Έργο 1: «Ενεργειακή αυτονομία – αναβάθμιση χώρου δασικής αναψυχής»
Με την εκτέλεση του συγκεκριμένου έργου προβλέπεται η κατασκευή δικτύου ηλεκτροφωτισμού που θα περιλαμβάνει την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων και «έξυπνων» φωτιστικών σωμάτων led, με σύστημα ελέγχου και τηλεδιαχείρισης.
Επιπλέον, θα υπάρχει, μέσω του συστήματος τηλεδιαχείρισης ύδρευσης, ενημέρωση για τις βλάβες που προκύπτουν στα αντίστοιχα δίκτυα, έτσι ώστε να επισκευάζονται άμεσα.
Προβλέπεται να εγκατασταθεί σύστημα πυρανίχνευσης για τον έγκαιρο εντοπισμό και την αναγγελία πυρκαγιάς, λαμβάνοντας υπόψη την κείμενη νομοθεσία ως προς τα προσωπικά δεδομένα και την ασφάλεια των πολιτών.
Τέλος, σύμφωνα με το εγκεκριμένο Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο και το επίσης εγκεκριμένο master plan, βασικό ζητούμενο του χώρου της Δασικής Αναψυχής (χώρος του ΝΑΤ) είναι η ενεργειακή αυτονομία του και το ελάχιστο κατά το δυνατόν περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Στο πλαίσιο αυτό, είναι σκόπιμη η τοποθέτηση συστήματος φωτοβολταϊκών πάνελ, με τα οποία θα διασφαλίζεται η ενεργειακή αυτονομία. Ο Φορέας Υλοποίησης αναλαμβάνει, μετά από εκπόνηση σχετικής μελέτης, την προμήθεια και εγκατάσταση συστήματος αυτόνομων φωτοβολταϊκών πάνελ τοποθετημένων επί στεγάστρων στους χώρους στάθμευσης για την τροφοδότηση των ενεργειακών αναγκών του χώρου.
Έργο 2: «Αποκατάσταση κτιρίων εντός Ναυτικού Απομαχικού Ταμείου «ΝΑΤ»
Με την εκτέλεση του συγκεκριμένου έργου θα επισκευαστούν, ανακαινιστούν και αξιοποιηθούν δύο υφιστάμενα κτίσματα εντός του «ΝΑΤ», ως αίθουσες πολλαπλών χρήσεων για τις ανάγκες των πολιτών. Τα υπόλοιπα εννέα κτίρια θα κατεδαφιστούν, όπως αυτό προβλέπεται στην εγκεκριμένη μελέτη από το ΥΠΕΝ, με τίτλο «Μελέτη Αναβάθμισης Δασικού Οικοσυστήματος ακινήτου στη θέση ‘Μάτι’ της περιοχής Άγιος Ανδρέας ΠΕΟΝ της Δ.Κ. Νέας Μάκρης του Δήμου Μαραθώνα, της Π.Ε Ανατολικής Αττικής».
Θα γίνουν όλες οι απαραίτητες εργασίες διαμόρφωσης του περιβάλλοντος χώρου των κτιρίων, καθώς και η κατασκευή ενός ξύλινου αναψυκτήριου και δύο νέων κοινόχρηστων w.c. Υπενθυμίζεται ότι επιτρέπεται η εγκατάσταση μικρών ξύλινων λυόμενων οικημάτων για χρήση ως αναψυκτηρίων, υπό την επίβλεψη του παραχωρησιούχου. Τα έσοδα από τη δραστηριότητα αυτήν αποτελούν έσοδα του παραχωρησιούχου και διατίθενται για τις ανάγκες φύλαξης και συντήρησης της έκτασης και των έργων και κατασκευών της.
Έργο 3: «Δημιουργία παραλιακού περιπάτου»
Με την εκτέλεση του έργου θα κατασκευαστεί ένας παραλιακός πεζόδρομος πλάτους 3,50μ. και συνολικού μήκους περί τα 3,5χλμ, με στόχο τόσο την ενίσχυση της κινητικότητας και της άθλησης, την αναβάθμιση του περιβάλλοντος και του αστικού τοπίου όσο και την οικονομική ανάπτυξη της περιοχής, αποδίδοντας έτσι νέο, ρυθμισμένο πολεοδομικά, δημόσιο χώρο, στους κατοίκους και τους επισκέπτες της.
Η αρχή του τίθεται νότια του Στρατοπέδου «Στρ. Μιλτιάδη» Κ.Α.Α.Υ. Αγ. Ανδρέα, στο ύψος της οδού Φιλίππου Καλογερόπουλου και το τέλος του στην οδό Παύλου Μελά, που αποτελεί όριο της περιοχής επέμβασης του Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου.
Έργο 4: «Δίκτυο πυρόσβεσης πόλης»
Η εκτέλεση του έργου έχει ως στόχο την διαχείριση και αντιμετώπιση του κινδύνου πυρκαγιάς εντός του σχεδίου περιοχής «Μάτι» μέσω της εγκατάστασης ενός ολοκληρωμένου συστήματος πυρανίχνευσης αφενός και ενός συστήματος τηλεδιαχείρισης της ύδρευσης αφετέρου, που θα αποτελείται από κρουνούς πυρκαγιάς, ηλεκτροβάννες και έξυπνους υδρομετρητές.
Δεδομένου ότι, για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών, πρωταρχικό ρόλο διαθέτει η ποσοτική επάρκεια ύδατος προς χρήση, σε συνδυασμό με την ανάλογη υδραυλική πίεση, ώστε πιθανές εστίες πυρκαγιάς να κατασβεσθούν, πέραν του συστήματος Πυρανίχνευσης, η αντιμετώπιση του κινδύνου πυρκαγιάς θα αποφευχθεί και με ένα σύνολο έργων στο εσωτερικό του δικτύου ύδρευσης.
Πιο αναλυτικά, θα πραγματοποιηθεί εγκατάσταση συστημάτων τηλεδιαχείρισης του δικτύου ύδρευσης, η βασική λειτουργία του οποίου είναι ο εντοπισμός των διαρροών του δικτύου και άλλων βλαβών καθώς και «έξυπνων υδρομετρητών» για την ελεγχόμενη διαχείριση της ποσότητας παροχής ύδατος, της πίεσης αυτού και της κατανομής του.
Έργο 5: «Ψηφιακές εφαρμογές και εξοπλισμός έξυπνης πόλης»
Η εκτέλεση του έργου θα εξασφαλίσει τον πλήρη έλεγχο και παρακολούθηση του φωτισμού της περιοχής με την εγκατάσταση συστήματος τηλεδιαχείρισης σε συνδυασμό με έξυπνους λαμπτήρες led για την άμεση αντιμετώπιση των βλαβών και την εξοικονόμηση κόστους και ενέργειας, ενώ θα αναβαθμισθεί πλήρως το δίκτυο άρδευσης της περιοχής «Μάτι» με την εγκατάσταση αυτόνομων συστημάτων άρδευσης.
Έργο 6: «Διαμόρφωση παραρεμάτιας περιοχής»
Το έργο προβλέπει τη δημιουργία παραρεμάτιας ζώνης ανάπλασης, συνολικής έκτασης 52.000 τ.μ., η οποία περιλαμβάνει τις εκτάσεις εκατέρωθεν του ρέματος Παππά, το οποίο, εκτός από διοικητικό όριο των Δήμων Μαραθώνος και Ραφήνας-Πικερμίου, αποτελεί και εσωτερικό σύνορο που διαχωρίζει σε κάποιο βαθμό το Μάτι από το Κόκκινο Λιμανάκι.
Η ζώνη θα αποτελέσει μέσο προσέλκυσης των κατοίκων και επισκεπτών, με τη δημιουργία πεζοπορικής διαδρομής που θα ακολουθεί την πορεία του ρέματος διαδρομής. Επιπλέον, με την εκτέλεση του εν λόγω έργου θα διαμορφωθεί μια ζώνη προστασίας κατά μήκος του οριοθετημένου ρέματος και θα αναβαθμιστεί το περιβάλλον.
Ο προϋπολογισμός και το χρονοδιάγραμμα
Ο συνολικός εκτιμώμενος προϋπολογισμός της σύμβασης για τα έξι έργα ανέρχεται στο ποσό των 19.900.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, ήτοι 16.048.387,09 ευρώ πλέον ΦΠΑ, εκ των οποίων:
- Ο προϋπολογισμός για την υλοποίηση από τρίτους-αναδόχους εκτιμάται ότι θα ανέλθει μέχρι του ποσού ύψους 19.589.428,37 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ,
- ο προϋπολογισμός για την παροχή υπηρεσιών και εργασιών από τη «Νέα Μητροπολιτική Αττική ΑΕ», με ίδια μέσα, ανέρχεται στο ποσό των 310.571,63 ευρώ συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.
Σημειώνεται ότι οι πόροι από τους οποίους θα χρηματοδοτηθούν τα έργα καλυφθούν εξ ολοκλήρου από τον Ειδικό Λογαριασμό Αρωγής Πυροπλήκτων.
Αναλυτικότερα ο προϋπολογισμός ανά έργο είναι:
- Έργο 1: Ενεργειακή αυτονομία – αναβάθμιση χώρου δασικής αναψυχής μέχρι του ποσού των 900.000 ευρώ με ΦΠΑ, ήτοι 725.806,45 ευρώ, πλέον ΦΠΑ.
- Έργο 2: Αποκατάσταση κτιρίων εντός Ναυτικού Απομαχικού Ταμείου (ΝΑΤ) ανέρχεται σε 1.000.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, ήτοι ποσό 806.451,61 ευρώ πλέον ΦΠΑ.
- Έργο 3: Δημιουργία παραλιακού περιπάτου, ανέρχεται σε 7.000.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, ήτοι ποσό 5.645.161,29 ευρώ πλέον ΦΠΑ.
- Έργο 4: Δίκτυο πυρόσβεσης, ανέρχεται σε 1.500.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, ήτοι ποσό 1.209.677,42 ευρώ πλέον ΦΠΑ.
- Έργο 5: Ψηφιακές εφαρμογές και εξοπλισμός έξυπνης πόλης, ανέρχεται σε 1.000.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, ήτοι ποσό 806.451,61 ευρώ πλέον ΦΠΑ.
- Έργο 6: Διαμόρφωση παραρεμάτιας περιοχής, ανέρχεται 8.500.000 ευρώ συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, ήτοι ποσό 6.854.838,71 ευρώ, πλέον ΦΠΑ.
Η ισχύς της Προγραμματικής Σύμβασης αρχίζει από την υπογραφή της που έγινε στις 30 Μαρτίου 2023 και η διάρκειά της ορίστηκε σε 43 μήνες. Όπως τονίζεται, στο χρονικό αυτό διάστημα περιλαμβάνεται το σύνολο των απαιτούμενων εργασιών που αφορούν στην ωρίμανση και υλοποίηση των έξι έργων, όπως η εκπόνηση, ο έλεγχος και η θεώρηση μελετών καθώς και η εκτέλεση των έργων και η υλοποίηση προμηθειών, έως και την οριστική παραλαβή τους.
