Για το «πράσινο παράδοξο» που πρέπει να αποφύγει η Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς κινδυνεύει να υποκαταστήσει την εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο με εξάρτηση από τα κινεζικά φωτοβολταϊκά, μίλησε την Παρασκευή ο επίτροπος Εσωτερικής Αγοράς της ΕΕ, Τιερί Μπρετόν. Ο κ. Μπρετόν ήταν παρών στην επίσημη έναρξη της πρωτοβουλίας European Solar PV Industry Alliance, που έχει στόχο την ενίσχυση της παραγωγής φωτοβολταϊκών εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΙΕΑ), η παραγωγή ενέργειας από τον Ήλιο θα ξεπεράσει την παραγωγή από άνθρακα το 2027, καθώς οι γεωπολιτικές ανατροπές μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία επιταχύνουν τις επενδύσεις σε Ανανεώσιμες Πηγές (ΑΠΕ). Ταυτόχρονα, όμως, χώρες όπως οι ΗΠΑ και η Ινδία επενδύουν δισεκατομμύρια προκειμένου να περιορίσουν την εξάρτηση από τα κινεζικά φωτοβολταϊκά πάνελ.
Πέρυσι, όπως είπε και ο Τ. Μπρετόν, παρήχθησαν διεθνώς φωτοβολταϊκά πάνελ συνολικής ισχύος 450 GW, με την Ευρωπαϊκή Ένωση να παράγει μόλις τα 9 GW από αυτά. Φέτος αναμένεται να εγκατασταθούν 40 GW νέων φωτοβολταϊκών πάρκων στην ΕΕ, ένα ρεκόρ που θα επιτευχθεί λόγω του διπλασιασμού των εισαγωγών φωτοβολταϊκών πάνελ από την Κίνα! Το μερίδιο της Κίνας στην παραγωγή φωτοβολταϊκών, όχι μόνο πάνελ, κινείται πλέον κοντά στο 90%! Μάλιστα, «ένα στα επτά πάνελ που παράγονται σήμερα διεθνώς κατασκευάζεται από ένα συγκεκριμένο κινεζικό εργοστάσιο»!
Η Ευρώπη, που κάποτε διέθετε σοβαρή παραγωγική ικανότητα σε φωτοβολταϊκά, είδε πολλές μονάδες να κλείνουν στο πρώτο μισό της προηγούμενης δεκαετίας, μεταξύ των οποίων και πέντε εργοστάσια στην Ελλάδα, καθώς έχασε τον εμπορικό πόλεμο με την Κίνα. Τώρα με τη «Συμμαχία της Ευρωπαϊκής Βιομηχανίας Φωτοβολταϊκών» (European Solar PV Industry Alliance) η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι περίπου 30 επιχειρήσεις που συμμετέχουν (καμία από την Ελλάδα μέχρι στιγμής) βάζουν ως στόχο την παραγωγή τουλάχιστον 30 GW φωτοβολταϊκών συστημάτων στην ΕΕ μέχρι το 2025, μέσω επενδύσεων που θα ενισχύσουν το ευρωπαϊκό ΑΕΠ κατά 60 δισ. ευρώ ετησίως και θα οδηγήσουν στη δημιουργία τουλάχιστον 400.000 θέσεων εργασίας (άμεσων και έμμεσων).
Το στοίχημα της Ευρώπης, όπως παραδέχθηκε και ο Επίτροπος Εσωτερικής Αγοράς την Παρασκευή, δεν είναι μόνο να ενισχύσει τη βιομηχανία φωτοβολταϊκών. Είναι να αποτρέψει τη μετακόμιση παραγωγικών μονάδων στον τομέα των «πράσινων» τεχνολογιών προς τις ΗΠΑ, που πρόσφατα ψήφισαν το κλιματικό πακέτο Inflation Reduction Act, συνολικού ύψους 369 δισ. δολαρίων. Το πακέτο περιλαμβάνει κίνητρα για την εγκατάσταση μονάδων παραγωγής φωτοβολταϊκών στις ΗΠΑ μέσω φοροαπαλλαγών ύψους κοντά στα 10 δισ. δολάρια και μιας «πράσινης τράπεζας», που θα χρηματοδοτεί επενδύσεις σε ΑΠΕ. Περιλαμβάνει και κάποιου είδους κίνητρα για τους επενδυτές σε ΑΠΕ, ώστε να αγοράσουν φωτοβολταϊκά ή άλλες «πράσινες» τεχνολογίες που παράγονται εντός ΗΠΑ, προκαλώντας αμηχανία στις Βρυξέλλες.
Τώρα, στην Κομισιόν, αλλά και στις επιχειρήσεις του κλάδου, αντιλαμβάνονται πως αν δεν ληφθούν μέτρα, «τα δισεκατομμύρια ευρώ των Ευρωπαίων φορολογούμενων για την υλοποίηση του σχεδίου REPowerEU και άλλων στόχων της “πράσινης” συμφωνίας θα πάνε στις τσέπες εταιρειών που βρίσκονται εκτός Ευρώπης».
Η Ευρώπη, για να περιορίσει την εξάρτηση από την Κίνα (αν και η ΙΕΑ προβλέπει πως το Πεκίνο θα ελέγχει το 75% της παγκόσμιας αγοράς φωτοβολταϊκών συστημάτων το 2027 από 90% σήμερα) καλείται να δημιουργήσει θεσμικό πλαίσιο για ταχύτερες αδειοδοτήσεις βιομηχανιών και να κινητοποιήσει σημαντικά κεφάλαια που θα συμπληρώσουν τις ιδιωτικές επενδύσεις.
Τα φωτοβολταϊκά πάρκα μπορούν να εγκατασταθούν ταχύτερα από άλλες μορφές ΑΠΕ και γι’ αυτόν τον λόγο κερδίζουν συνεχώς έδαφος και στην Ελλάδα. Στο τέλος του 2023 προβλέπεται πως θα λειτουργούν στη χώρα μας φωτοβολταϊκά πάρκα συνολικής ισχύος περί τα 7,5 GW, με τις προβλέψεις να ανεβάζουν τη συνολική ισχύ άνω των 15 GW μέχρι το 2030. Η στροφή πολλών επενδυτών προς τα φωτοβολταϊκά (που εισάγονται από την Κίνα) και οι καθυστερήσεις στην υλοποίηση άλλων έργων, όπως τα αιολικά πάρκα (τομέας που πρωτοπορεί η ΕΕ) έχουν προκαλέσει και αντιδράσεις από φορείς που υποστηρίζουν πως δεν πρέπει να υπάρξει «μονοκαλλιέργεια» μιας τεχνολογίας στην προσπάθεια για απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.
Η Ελλάδα διέθετε πέντε μονάδες παραγωγής φωτοβολταϊκών στις αρχές της δεκαετίας του 2010, αλλά τις είδε να κλείνουν η μία μετά την άλλη λόγω της επιθετικής τακτικής των Κινέζων, που οδήγησε ακόμα και σε πόλεμο δασμών μεταξύ Βρυξελλών και Πεκίνου. Για την κατασκευή τους είχαν δαπανηθεί εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ και αρκετά είχαν στηριχθεί με σοβαρές επιδοτήσεις! Τελικά μεγάλο τμήμα του εξοπλισμού πωλήθηκε ως σκραπ! Τώρα η χώρα μας μπορεί να επωφεληθεί από την ευρωπαϊκή προσπάθεια για κατασκευή εργοστασίων φωτοβολταϊκών στον Νότο, εκεί που θα παράγονται και μεγάλες ποσότητες ενέργειας από τον Ήλιο.
