Την προστασία των σημαντικών τοπίων και φυσικών σχηματισμών θυμήθηκε το υπουργείο Περιβάλλοντος, τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη του προγράμματος εκπόνησης πολεοδομικών σχεδίων και ενώ οι περισσότεροι δήμοι των Κυκλάδων διαμαρτύρονται εδώ και μια τριετία για την υπερδόμηση των νησιών.
Το ΥΠΕΝ απέστειλε έγγραφο στους δήμους πριν από μία εβδομάδα ζητώντας τους να υποδείξουν περιοχές όπου θα ανασταλεί η δόμηση. Και μάλιστα εγκαλεί όσους δεν απάντησαν μέσα στην εβδομάδα, όπως ο Δήμος Μήλου.
Μετά τον θόρυβο που προκλήθηκε από την αποκάλυψη της ανέγερσης ξενοδοχειακού συγκροτήματος στην περιοχή Καμίνια, κοντά στο Σαρακήνικο, το υπουργείο Περιβάλλοντος αποφάσισε να ασχοληθεί με την προστασία των ιδιαίτερων φυσικών σχηματισμών ή τοπίων.
Με έγγραφο που απέστειλε ο γενικός γραμματέας Χωρικού Σχεδιασμού, Ευθύμης Μπακογιάννης, σε όλες τις αποκεντρωμένες διοικήσεις και μέσω αυτών στους δήμους, ζήτησε να υποδείξουν άμεσα ποιες περιοχές κρίνουν ότι πρέπει να προστατευθούν (ώστε να εκδοθεί απόφαση αναστολής οικοδομικών αδειών).
Μάλιστα, το υπουργείο έσπευσε να κατηγορήσει όσους δήμους δεν ανταποκρίθηκαν εγκαίρως, όπως τον Δήμο Μήλου, υποδεικνύοντας ότι «η ανταπόκριση μέχρι σήμερα μπορεί να χαρακτηριστεί περιορισμένη».
Η προσχηματική αυτή κίνηση –μια και το υπουργείο δεν έχει επιδείξει κανένα ενδιαφέρον για έλεγχο της δόμησης– έχει εκληφθεί με διαφορετικό τρόπο σε κάθε Κυκλαδονήσι, χαρακτηριστικό της αταξίας που επικρατεί στα θέματα δόμησης και προστασίας του χαρακτήρα των νησιών.
Στη Σαντορίνη, στην Πάρο και στην Τήνο, για παράδειγμα, οι δήμοι υπέδειξαν συγκεκριμένες περιοχές. Κάποιοι δήμοι, όπως Κέας και Μυκόνου, απάντησαν ότι οι περιοχές αυτές έχουν ήδη υποδειχθεί από τα πολεοδομικά τους σχέδια που βρίσκονται σε ισχύ (κάποιοι, όπως ο Δήμος Αμοργού, δεν απάντησαν για τον ίδιο λόγο).
Τέλος, ορισμένοι δήμοι ζήτησαν από το υπουργείο να αναλάβει εκείνο το «βαρύ φορτίο»: «Απαντήσαμε ζητώντας να επιταχυνθεί το πολεοδομικό σχέδιο. Δεν είναι εύκολο να υποδείξει το δημοτικό συμβούλιο περιοχές στις οποίες να απαγορευτεί η δόμηση, θα υπάρξουν διαμαρτυρίες ό,τι και να προτείνουμε. Πού είναι η πολιτεία τόσα χρόνια, που έπρεπε να κάνει πολεοδομικό σχεδιασμό; Με αγάπη το λέω», αναφέρει ο Δημήτρης Λιανός, δήμαρχος Νάξου.
Δήλωση στην «Κ» έκανε και ο δήμαρχος Σερίφου, Κωνσταντίνος Ρεβίνθης, αναφέροντας μεταξύ άλλων: «Aπό τον Σεπτέμβριο του ’20 εξήγγειλε το ΥΠΕΝ τα πολεοδομικά σχέδια και έχουμε φτάσει στο ’25 και δεν έχουν ανατεθεί όλα. Αν ήθελε το υπουργείο να προστατέψει τα ιδιαίτερα τοπία, ας επιτάχυνε την υλοποίησή τους. Ωστόσo, δεν μπορούμε να περιμένουμε πολλά, όταν ο ίδιος ο υπουργός δηλώνει ότι “πρώτη προτεραιότητα είναι η προστασία των επενδυτών”».
«Δεν είναι εύκολο να υποδείξει το δημοτικό συμβούλιο περιοχές, θα υπάρξουν διαμαρτυρίες. Πού είναι η πολιτεία τόσα χρόνια, που έπρεπε να κάνει πολεοδομικό σχεδιασμό; Με αγάπη το λέω», λέει ο Δημήτρης Λιανός, δήμαρχος Νάξου.
Κατά τα λοιπά, το υπουργείο Περιβάλλοντος αντέδρασε με ανακοίνωσή του στο προχθεσινό ρεπορτάζ της «Κ» για τη Μήλο –«Στα σκαριά 48 νέα ξενοδοχεία στη Μήλο» (23.2.2025)–, λέγοντας ότι δεν φέρει ευθύνη για τη μη ολοκλήρωση του πολεοδομικού σχεδιασμού, χωρίς να σχολιάσει καθόλου τη χωρίς προηγούμενο δρομολόγηση ξενοδοχειακών επενδύσεων στο νησί.
Απαντώντας στις δηλώσεις του δημάρχου, Μανώλη Μικέλη, το υπουργείο Περιβάλλοντος επισημαίνει ότι υπεύθυνη για την έγκριση του Σχεδίου Χωρικής Οργάνωσης Ανοιχτής Πόλης (ΣΧΟΟΑΠ, είναι ένα είδος πολεοδομικού σχεδίου) είναι η Αποκεντρωμένη Διοίκηση, ενώ το ΥΠΕΝ είναι υπεύθυνο μόνο για την περιβαλλοντική αδειοδότηση του πλαισίου, η οποία είναι απαραίτητη καθώς περισσότερο από το 30% του δήμου είναι περιοχή Natura.
Οσον αφορά την περιβαλλοντική έγκριση του σχεδίου, το υπουργείο αναφέρει ότι ο φάκελος του σχεδίου εξετάστηκε, «αλλά διαπιστώθηκαν ουσιώδεις παραλείψεις του σχεδιασμού αναφορικά με την προστασία αρχαιολογικών χώρων και της γεωργικής γης υψηλής παραγωγικότητας», κάτι που γνωστοποιήθηκε στον Δήμο Μήλου τον Ιανουάριο του 2024.
Σημειώνει δε ότι «έκτοτε ο δήμος δεν έκανε καμία περαιτέρω ενέργεια για την έγκριση του ΣΧΟΟΑΠ, με αποτέλεσμα να μην ολοκληρωθεί στην προθεσμία που όριζε το θεσμικό πλαίσιο, με καταληκτική ημερομηνία την 31η Μαρτίου 2024».
«Θέλω συνεργασία»
«Στην πραγματικότητα, αυτό που μας είχε ζητηθεί από το υπουργείο ήταν να υποδείξουμε περιοχές για ΑΠΕ και συγκεκριμένα για γεωθερμία υψηλής ενθαλπίας, κάτι που το δημοτικό συμβούλιο έχει διακηρύξει εδώ και χρόνια ότι δεν επιθυμεί», λέει ο δήμαρχος Μήλου. «Ωστόσο, δεν θέλω να κατηγορήσω κανέναν, ούτε να τα βάλω με τον υπουργό. Θέλω συνεργασία για να σώσουμε ό,τι μπορούμε να σώσουμε γιατί έχουν αγοραστεί τεράστιες περιοχές και δρομολογούνται πολύ μεγάλες μονάδες. Το νησί μας θα γεμίσει τσιμέντο και σε λίγο δεν θα μπορούμε να εξυπηρετήσουμε ούτε το νερό ούτε τα σκουπίδια ούτε τα λύματα ούτε το κυκλοφοριακό. Θα υποβαθμιστούμε και θα μείνουμε με τα τσιμέντα».
Γιώργος Λιάλιος
