Εγκύκλιος του Αρχηγείου Πυροσβεστικού Σώματος καθορίζει τις απαιτήσεις πυροπροστασίας για τις χερσαίες εγκαταστάσεις ηλεκτροπαραγωγής από αιολική ενέργεια. Προβλέπονται ζώνες διαχείρισης βλάστησης 25 μέτρων, προστασία γύρω από ανεμογεννήτριες και υποσταθμούς, συστήματα πυρανίχνευσης συνδεδεμένα με SCADA, μελέτες εκτίμησης κινδύνου και σχέδια έκτακτης ανάγκης. Τι ισχύει για νέους και υφιστάμενους σταθμούς και ποιες είναι οι υποχρεώσεις των μηχανικών.
Νέο ενιαίο τεχνικό πλαίσιο πυροπροστασίας για τους χερσαίους αιολικούς σταθμούς θέτει σε εφαρμογή το Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώματος, με την υπ’ αριθ. 57749 οικ. Φ.701.45.2/15.10.2026 εγκύκλιο, που υπογράφει ο Αρχηγός του Σώματος, Αντιστράτηγος Θεόδωρος Βάγιας.
Η εγκύκλιος, με ΑΔΑ ΡΡΟ846ΝΠΙΘ-Λ5Η, συνοδεύεται από αναλυτικό τεχνικό κείμενο, το οποίο εξειδικεύει μέτρα παθητικής, προληπτικής και ενεργητικής πυροπροστασίας, καθώς και διαδικασίες εκτίμησης κινδύνου, αντιμετώπισης έκτακτων περιστατικών και εκπαίδευσης προσωπικού.
Το νέο πλαίσιο αφορά την προστασία τόσο των ανεμογεννητριών και των συνοδών ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων όσο και του φυσικού περιβάλλοντος, ιδιαίτερα σε περιοχές με δασική ή αγροτική βλάστηση.
Για τις νέες εγκαταστάσεις, οι απαιτήσεις εφαρμόζονται με βάση τη νέα εγκύκλιο. Για τους υφιστάμενους αιολικούς σταθμούς προβλέπεται προσαρμογή εντός τριών ετών από τη δημοσίευσή της, στον βαθμό που αυτό είναι πρακτικά εφικτό.
Η εγκύκλιος αντικαθιστά την προγενέστερη διαταγή του 2011 αποκλειστικά ως προς την αιολική ηλεκτροπαραγωγή.
Ποιες εγκαταστάσεις αφορά
Το πεδίο εφαρμογής καλύπτει τους χερσαίους σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που έχουν λάβει ή πρόκειται να λάβουν Βεβαίωση Παραγωγού ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων, σύμφωνα με τα άρθρα 84 και 85 του ν. 4951/2022.
Εξετάζονται δύο βασικές κατηγορίες εγκαταστάσεων.
Οι ανεμογεννήτριες, με ιδιαίτερη έμφαση στην άτρακτο, στον πύργο, στη γεννήτρια, στα συστήματα πέδησης, στον μηχανισμό μετάδοσης κίνησης και στα ηλεκτρικά και υδραυλικά συστήματα.
Οι συνοδές κτιριακές και ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις, όπως κέντρα ελέγχου, υποσταθμοί ανύψωσης τάσης, χώροι μετασχηματιστών, ηλεκτρικοί πίνακες και αποθήκες.
Εφόσον στον ίδιο σταθμό συνυπάρχουν συστήματα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, μπορεί να εφαρμόζονται και πρόσθετες ειδικές απαιτήσεις πυροπροστασίας.
Η εγκύκλιος αναγνωρίζει ότι οι ανεμογεννήτριες παρουσιάζουν ιδιαίτερους κινδύνους λόγω του ύψους εγκατάστασης, της συχνά δυσχερούς πρόσβασης και της παρουσίας ηλεκτρολογικού εξοπλισμού, υδραυλικών ελαίων και σύνθετων υλικών.
Τρία χρόνια για την προσαρμογή των υφιστάμενων αιολικών πάρκων
Μία από τις σημαντικότερες προβλέψεις αφορά τους σταθμούς που βρίσκονται ήδη σε λειτουργία.
Η εγκύκλιος ορίζει ότι οι υφιστάμενες εγκαταστάσεις πρέπει να προσαρμοστούν στις νέες απαιτήσεις εντός τριών ετών από τη δημοσίευσή της, στον βαθμό που οι σχετικές παρεμβάσεις είναι πρακτικά εφικτές.
Η προσαρμογή δεν αντιμετωπίζεται ως ανεξαιρέτως πλήρης αναδρομική εφαρμογή όλων των απαιτήσεων.
Προβλέπεται να προηγηθούν:
- Αποτύπωση του υφιστάμενου φακέλου πυροπροστασίας.
- Αυτοψία της εγκατάστασης.
- Αξιολόγηση των κινδύνων πυρκαγιάς.
- Προσδιορισμός των απαιτούμενων ενεργειών και τεχνικών παρεμβάσεων.
Οι ενέργειες διαχωρίζονται σε τρεις κατηγορίες:
| Κατηγορία | Αντικείμενο |
|---|---|
| Άμεσες παρεμβάσεις | Αντιμετώπιση μη αποδεκτού κινδύνου |
| Υποχρεώσεις συμμόρφωσης | Εφαρμογή ήδη ρητών ισχυουσών απαιτήσεων |
| Πρόσθετες βελτιώσεις | Μέτρα που τεκμηριώνονται από τη μελέτη κινδύνου |
Ο διαχωρισμός αυτός έχει ιδιαίτερη σημασία για τους φορείς λειτουργίας και τους μελετητές, καθώς η προτεραιοποίηση των παρεμβάσεων εξαρτάται από την επικινδυνότητα και τα χαρακτηριστικά της εγκατάστασης.
Ζώνες διαχείρισης βλάστησης 25, 10 και 5 μέτρων
Η νέα εγκύκλιος καθορίζει συγκεκριμένες γεωμετρικές απαιτήσεις προστασίας του περιβάλλοντος χώρου.
| Περιοχή | Προβλεπόμενη απόσταση |
|---|---|
| Περίμετρος αιολικού πάρκου | Λωρίδα διαχείρισης βλάστησης 25 μ. |
| Βάση κάθε πυλώνα ανεμογεννήτριας | Ακτίνα καθαρισμού ή μη καύσιμης επίστρωσης τουλάχιστον 10 μ. |
| Οικίσκος ελέγχου, υποσταθμοί και λοιπά κτίρια | Περιμετρική ζώνη τουλάχιστον 5 μ. |
Η λωρίδα των 25 μέτρων αφορά διαχείριση της βλάστησης και δεν πρέπει να ερμηνεύεται αυτομάτως ως υποχρέωση πλήρους αποψίλωσης κάθε μορφής βλάστησης.
Αντίθετα, γύρω από τις βάσεις των πυλώνων και τις κτιριακές εγκαταστάσεις προβλέπεται ειδικότερα καθαρισμός ξερών χόρτων και θάμνων ή δημιουργία ζώνης επίστρωσης από μη καύσιμο υλικό.
Οι ζώνες αυτές πρέπει να συντηρούνται διαρκώς.
Παράλληλα, οι οδοί πρόσβασης προς και εντός του αιολικού πάρκου πρέπει να παραμένουν ευδιάκριτες, ανεμπόδιστες και κατάλληλα συντηρημένες, με επαρκείς δυνατότητες κίνησης και αναστροφής πυροσβεστικών οχημάτων.
Η εφαρμογή των μέτρων εξακολουθεί να υπόκειται στις απαιτήσεις της δασικής και περιβαλλοντικής νομοθεσίας και στους εγκεκριμένους περιβαλλοντικούς όρους.
Απαιτήσεις παθητικής και δομικής πυροπροστασίας
Το κεφάλαιο 3 της εγκυκλίου αναφέρεται στα δομικά και κατασκευαστικά χαρακτηριστικά των εγκαταστάσεων.
Προβλέπεται η χρήση υλικών με περιορισμένη συμβολή στην καύση, όπου αυτό είναι τεχνικά εφικτό και σύμφωνα με τις προδιαγραφές των κατασκευαστών.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στους μετασχηματιστές, στους πίνακες ελέγχου και στους στατικούς μετατροπείς.
Η εγκύκλιος συνιστά την εξωτερική τοποθέτησή τους ή, εφόσον εγκαθίστανται εντός κτιρίων, τη διαμόρφωση ανεξάρτητων πυροδιαμερισμάτων, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις εξοπλισμού που χρησιμοποιεί έλαια.
Στην περίπτωση αυτή, ο αναφερόμενος δείκτης πυραντίστασης των δομικών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων θυρών και πυροφραγμών, είναι τουλάχιστον μία ώρα.
Για τις καλωδιώσεις προκρίνονται, κατά προτίμηση, καλώδια χωρίς αλογόνα, χαμηλής εκπομπής καπνού και με ιδιότητες επιβράδυνσης της ανάφλεξης.
Απαιτείται επίσης πυροστεγανοποίηση των διελεύσεων καλωδίων μέσω πυροδιαμερισμάτων και δαπέδων, καθώς και κατάλληλος φωτισμός ασφαλείας.
Αντικεραυνική προστασία και παρακολούθηση κρίσιμου εξοπλισμού
Σημαντικό μέρος των προληπτικών μέτρων αφορά την προστασία από ηλεκτρικές και μηχανικές βλάβες.
Η εγκύκλιος προβλέπει πλήρες και πιστοποιημένο σύστημα αντικεραυνικής προστασίας (Lightning Protection System – LPS), το οποίο καλύπτει πτερύγια, άτρακτο, πύργο και κρίσιμες ηλεκτρικές εγκαταστάσεις.
Ο σχεδιασμός του συστήματος πραγματοποιείται βάσει αξιολόγησης κινδύνου και με αναφορά στα πρότυπα IEC 61400-24 και IEC 62305.
Προβλέπονται ακόμη συσκευές προστασίας από υπερτάσεις, συστήματα προστασίας ηλεκτρικών κυκλωμάτων, τακτικοί έλεγχοι γείωσης και μέτρα για την αποφυγή επικίνδυνων διαρροών ελαίων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα Condition Monitoring Systems (CMS).
Πρόκειται για συστήματα παρακολούθησης κρίσιμων παραμέτρων λειτουργίας, όπως θερμοκρασία και πίεση, σε εξαρτήματα όπως:
- Η γεννήτρια και οι περιελίξεις της.
- Το κιβώτιο ταχυτήτων.
- Τα ρουλεμάν και τα μηχανικά συστήματα.
- Οι μετασχηματιστές.
- Τα υδραυλικά συστήματα.
Σε περίπτωση υπέρβασης προκαθορισμένων ορίων, πρέπει να ενεργοποιείται συναγερμός και, εφόσον απαιτείται, αυτόματη διακοπή της λειτουργίας της ανεμογεννήτριας.
Υποχρεωτική πυρανίχνευση και διασύνδεση με SCADA
Το κεφάλαιο 5 προβλέπει συστήματα αυτόματης ανίχνευσης πυρκαγιάς σε κρίσιμα σημεία της εγκατάστασης.
Περιλαμβάνονται ανιχνευτές θερμότητας ή καπνού στην άτρακτο και σε χώρους ηλεκτρολογικού εξοπλισμού, όπως πίνακες μέσης τάσης, συστήματα πέδησης και κιβώτια ταχυτήτων.
Αντίστοιχη πρόβλεψη αφορά τους υποσταθμούς και τους χώρους μετασχηματιστών.
Το σύστημα πυρανίχνευσης πρέπει να συνδέεται με το κέντρο ελέγχου SCADA, ώστε σε περίπτωση συναγερμού να μπορεί να πραγματοποιείται αυτόματη απενεργοποίηση ή ακινητοποίηση και ηλεκτρική απομόνωση της ανεμογεννήτριας.
Προβλέπεται επίσης δυνατότητα αυτόματης ενεργοποίησης κατάλληλου συστήματος κατάσβεσης.
Η διασύνδεση αυτή είναι κρίσιμη, καθώς οι ανεμογεννήτριες λειτουργούν συχνά χωρίς μόνιμη φυσική παρουσία προσωπικού.
Πότε απαιτείται αυτόματο σύστημα κατάσβεσης
Η εγκύκλιος δεν προβλέπει αδιακρίτως την εγκατάσταση ίδιου συστήματος αυτόματης κατάσβεσης σε όλες τις ανεμογεννήτριες.
Η αναγκαιότητα, η καταλληλότητα και ο τύπος του συστήματος εξετάζονται σύμφωνα με τα χαρακτηριστικά κάθε εγκατάστασης και τα αποτελέσματα της Μελέτης Εκτίμησης Κινδύνου Πυρκαγιάς.
Εφόσον προκύπτει από τη μελέτη, εγκαθίσταται αυτόματο σύστημα πυρόσβεσης ή κατάσβεσης στην άτρακτο και σε μετασχηματιστές που περιέχουν εύφλεκτα έλαια, ιδιαίτερα στους υποσταθμούς.
Η προστασία μπορεί να αφορά συγκεκριμένο εξοπλισμό, ολόκληρο χώρο ή συνδυασμό των δύο.
Κατά τον σχεδιασμό λαμβάνονται υπόψη οι περιβαλλοντικές συνθήκες, η αποτελεσματικότητα του κατασβεστικού μέσου, οι ανάγκες συντήρησης και η ασφάλεια των εργαζομένων.
Προβλέπεται ακόμη η αυτόματη απενεργοποίηση του εξαερισμού και του κλιματισμού πριν από την ενεργοποίηση συστημάτων κατάσβεσης, όπου αυτά εγκαθίστανται.
Πυροσβεστήρες και αντιπυρικές κουβέρτες
Η εγκύκλιος αναφέρεται στην εγκατάσταση επαρκούς αριθμού κατάλληλων πυροσβεστήρων για τους διαφορετικούς χώρους και τον εξοπλισμό των αιολικών σταθμών.
Ως ενδεικτική ελάχιστη διάταξη περιγράφει:
- Έναν φορητό πυροσβεστήρα CO₂ και έναν αφρού στην άτρακτο, με ιδιαίτερη μέριμνα για τον κίνδυνο παγετού.
- Πυροσβεστήρες CO₂ στη βάση του πύργου και σε ενδιάμεσα επίπεδα ηλεκτρολογικού εξοπλισμού.
Προβλέπεται επίσης η τοποθέτηση τουλάχιστον μίας αντιπυρικής κουβέρτας στους κατά περίπτωση χώρους ελέγχου, μετασχηματιστών, πινάκων μέσης τάσης και διαμονής προσωπικού.
Οι αντιπυρικές κουβέρτες πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις του ΕΛΟΤ ΕΝ 1869.
Για τις προδιαγραφές των μέσων και συστημάτων ενεργητικής πυροπροστασίας, η εγκύκλιος παραπέμπει στη 15/2014 Πυροσβεστική Διάταξη, όπως ισχύει.
Μελέτη Εκτίμησης Κινδύνου Πυρκαγιάς από εξειδικευμένο μηχανικό
Μία από τις ουσιαστικότερες απαιτήσεις είναι η εκπόνηση Μελέτης Εκτίμησης Κινδύνου Πυρκαγιάς (Fire Risk Assessment) από εξειδικευμένο αρμόδιο μηχανικό.
Η μελέτη αφορά κάθε αιολικό σταθμό ή πάρκο και τις επιμέρους ανεμογεννήτριές του.
Δεν περιορίζεται στην καταγραφή εξοπλισμού πυρόσβεσης, αλλά περιλαμβάνει ολοκληρωμένη αξιολόγηση πιθανών σεναρίων πυρκαγιάς.
Μεταξύ των βασικών σταδίων περιλαμβάνονται:
- Εντοπισμός πιθανών πηγών ανάφλεξης, όπως βραχυκυκλώματα, μηχανικές βλάβες και διαρροές εύφλεκτων υλικών.
- Αξιολόγηση της πιθανότητας εκδήλωσης πυρκαγιάς.
- Εκτίμηση των επιπτώσεων στην ανθρώπινη ασφάλεια, στον εξοπλισμό και στο φυσικό περιβάλλον.
- Προσδιορισμός του αποδεκτού επιπέδου κινδύνου.
- Επιλογή και τεχνική τεκμηρίωση των αναγκαίων μέτρων πυροπροστασίας.
- Έλεγχος της αποτελεσματικότητας των μέτρων και αναπροσαρμογή τους, όπου απαιτείται.
Ως τεχνικά σημεία αναφοράς αναφέρονται η κατευθυντήρια οδηγία CFPA-E Guideline No 22, το NFPA 850, το ISO 31000, το IEC 31010 και το ISO 16732-1.
Τα παραπάνω χρησιμοποιούνται για την εξειδίκευση της μεθοδολογίας εκτίμησης κινδύνου και δεν πρέπει να συγχέονται με αυτοτελείς ελληνικές νομοθετικές πράξεις.
Επικαιροποίηση τουλάχιστον ανά πενταετία
Η μελέτη πρέπει να επικαιροποιείται:
- Τουλάχιστον μία φορά κάθε πέντε χρόνια.
- Μετά από σημαντική τροποποίηση της εγκατάστασης, όπως αλλαγή τύπου ανεμογεννήτριας ή επέκταση.
- Μετά από περιστατικό πυρκαγιάς.
Τα μέτρα αποτυπώνονται επίσης στη μελέτη πυροπροστασίας, που συντάσσεται από αρμόδιο μηχανικό και αρχειοθετείται σύμφωνα με το άρθρο 4 της 13/2021 Πυροσβεστικής Διάταξης.
Στις περιπτώσεις όπου απαιτείται στο πλαίσιο της άδειας λειτουργίας, η ορθή εγκατάσταση των μέτρων βεβαιώνεται με υπεύθυνη δήλωση αρμόδιου μηχανικού, σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 28 του ν. 4951/2022.
Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης για κάθε αιολικό σταθμό
Ο φορέας λειτουργίας υποχρεούται να καταρτίζει, να εφαρμόζει και να διατηρεί επικαιροποιημένο Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης Πυρόσβεσης και Διάσωσης (Emergency Response Plan).
Το σχέδιο βασίζεται στη Μελέτη Εκτίμησης Κινδύνου Πυρκαγιάς και πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον:
- Διαδικασίες λήψης και επιβεβαίωσης συναγερμού από το SCADA.
- Άμεση ενημέρωση της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας μέσω 199 ή 112.
- Κωδικό και γεωγραφικές συντεταγμένες της ανεμογεννήτριας.
- Διαδικασίες ακινητοποίησης του δρομέα και ηλεκτρικής απομόνωσης.
- Οδηγίες άμεσης διαφυγής εργαζομένων.
- Καθορισμό ζωνών ασφαλείας λόγω κινδύνου πτώσης φλεγόμενων τμημάτων ή θραυσμάτων.
- Διαδικασία πρόσβασης των πυροσβεστικών δυνάμεων και άμεσης τεχνικής υποστήριξης.
Προβλέπεται υπεύθυνος επικοινωνίας με 24ωρη διαθεσιμότητα και δυνατότητα άμεσης μετάβασης τεχνικού στο σημείο.
Ειδική πρόβλεψη αφορά και την περίπτωση πυρκαγιάς που πλησιάζει τον αιολικό σταθμό από το εξωτερικό περιβάλλον.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, το σχέδιο περιλαμβάνει την ασφαλή αποχώρηση του προσωπικού και, κατόπιν αιτήματος της Πυροσβεστικής, την ακινητοποίηση των ανεμογεννητριών για τη διευκόλυνση της επιχειρησιακής δράσης, συμπεριλαμβανομένων των εναέριων μέσων.
Εκπαίδευση προσωπικού τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο
Η εγκύκλιος περιλαμβάνει ειδική ενότητα για την εκπαίδευση των εργαζομένων.
Η εκπαίδευση αφορά τόσο το προσωπικό του φορέα λειτουργίας όσο και εργαζομένους συνεργαζόμενων εταιρειών που εισέρχονται στις εγκαταστάσεις για εργασίες κατασκευής, λειτουργίας, επισκευής ή συντήρησης.
Πρέπει να πραγματοποιείται κατά την ανάθεση καθηκόντων, πριν από την πρώτη είσοδο σε ανεμογεννήτρια και να επαναλαμβάνεται τουλάχιστον ετησίως, κατά προτίμηση πριν από την αντιπυρική περίοδο.
Στα αντικείμενα περιλαμβάνονται οι ειδικοί κίνδυνοι ηλεκτρικού και μηχανολογικού εξοπλισμού, οι διαδικασίες εκκένωσης, η χρήση πυροσβεστήρων, οι χειρισμοί ασφαλούς διακοπής λειτουργίας και οι ενέργειες σε περίπτωση πυρκαγιάς.
Ο φορέας λειτουργίας τηρεί μητρώο εκπαίδευσης του προσωπικού και των συνεργαζόμενων εταιρειών.
Η εγκύκλιος συνιστά επίσης τουλάχιστον μία ετήσια άσκηση, με δοκιμή συναγερμού, διαδικασίες εκκένωσης και δυνατότητα συνεργασίας με την τοπική Πυροσβεστική Υπηρεσία.
Η άσκηση αποτελεί σύσταση, ενώ η τακτική και τεκμηριωμένη εκπαίδευση αποτελεί ρητή απαίτηση του κειμένου.
Τι αλλάζει για τους μελετητές και τους φορείς λειτουργίας
Το νέο πλαίσιο ενισχύει τη σημασία της εξειδικευμένης τεχνικής τεκμηρίωσης κατά τον σχεδιασμό και τη λειτουργία των αιολικών σταθμών.
Οι μηχανικοί καλούνται να εξετάζουν όχι μόνο την παρουσία των προβλεπόμενων μέσων πυροπροστασίας, αλλά και την επάρκειά τους σε σχέση με συγκεκριμένα σενάρια κινδύνου.
Για τους υφιστάμενους σταθμούς, η διαδικασία συνεπάγεται αποτύπωση της πραγματικής κατάστασης, αξιολόγηση του υφιστάμενου εξοπλισμού και ενδεχόμενη προσαρμογή των εγκαταστάσεων.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν η λειτουργική διασύνδεση πυρανίχνευσης και SCADA, η τεκμηρίωση των συστημάτων αντικεραυνικής προστασίας, η συντήρηση της περιβάλλουσας βλάστησης και η ετοιμότητα αντιμετώπισης έκτακτων περιστατικών.
Για τις νέες εγκαταστάσεις, οι απαιτήσεις πρέπει να ενσωματώνονται εγκαίρως στον τεχνικό σχεδιασμό, ώστε να αποφεύγονται μεταγενέστερες τροποποιήσεις εξοπλισμού και υποδομών.
Παράλληλα, οι φορείς λειτουργίας πρέπει να εξετάζουν τη διαθεσιμότητα των απαιτούμενων τεχνικών και οργανωτικών πόρων για την εφαρμογή των μέτρων.
Ποια είναι η σχέση της εγκυκλίου με την υπόλοιπη νομοθεσία
Το Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώματος διευκρινίζει ρητά ότι η εφαρμογή της εγκυκλίου δεν θίγει άλλες ισχύουσες νομοθετικές ή κανονιστικές απαιτήσεις.
Εξακολουθούν να εφαρμόζονται, μεταξύ άλλων:
- Η δασική νομοθεσία.
- Η περιβαλλοντική νομοθεσία και οι εγκεκριμένοι περιβαλλοντικοί όροι.
- Οι τεχνικοί κανόνες σύνδεσης και λειτουργίας των ηλεκτρικών υποδομών.
- Οι σχετικές απαιτήσεις ασφαλείας και συντήρησης.
- Οι ειδικές ρυθμίσεις που ισχύουν για συστήματα αποθήκευσης ενέργειας.
Η εγκύκλιος αναφέρει μάλιστα ότι οι υπόλοιπες εφαρμοστέες διατάξεις και οι όροι αδειοδότησης εξακολουθούν να ισχύουν και κατισχύουν αυτής.
Επομένως, η νέα εγκύκλιος δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως αυτοτελής αντικατάσταση ολόκληρου του πλαισίου αδειοδότησης ή ως γενική άδεια εκτέλεσης εργασιών καθαρισμού σε δασικές εκτάσεις.
Τι καταργείται από το πλαίσιο του 2011
Από την έναρξη ισχύος της νέας εγκυκλίου καταργείται η υπ’ αριθ. 44761 οικ. Φ.701.2/04.11.2011 διαταγή του Αρχηγείου Πυροσβεστικού Σώματος, αποκλειστικά στο μέρος που αφορά τις εγκαταστάσεις ηλεκτροπαραγωγής από αιολική ενέργεια.
Η κατάργηση δεν αφορά συλλήβδην άλλες κατηγορίες εγκαταστάσεων.
Ειδικά για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς επί εδάφους έχει εκδοθεί ξεχωριστή εγκύκλιος στις 22 Οκτωβρίου 2026, με ΑΔΑ 9ΧΦΞ46ΝΠΙΘ-Ε21.
Συνεπώς, οι μελετητές αιολικών, φωτοβολταϊκών και υβριδικών εγκαταστάσεων πρέπει να εξετάζουν το αντίστοιχο τεχνικό πλαίσιο ανά τεχνολογία και να λαμβάνουν υπόψη τις πρόσθετες απαιτήσεις που απορρέουν από τη συνύπαρξη διαφορετικών συστημάτων.
Τα βασικά σημεία για τη συμμόρφωση των αιολικών πάρκων
Η εγκύκλιος καθορίζει ένα οργανωμένο πλαίσιο πρόληψης και διαχείρισης κινδύνου, το οποίο καλύπτει τον εξοπλισμό, το περιβάλλον, τις διαδικασίες συντήρησης και το προσωπικό.
Για τους μηχανικούς και τους φορείς λειτουργίας, οι βασικές κατευθύνσεις είναι η εκπόνηση Μελέτης Εκτίμησης Κινδύνου Πυρκαγιάς, η τεκμηρίωση των μέτρων στη μελέτη πυροπροστασίας, η προστασία του περιβάλλοντος χώρου, η αποτελεσματική πυρανίχνευση και ο κατάλληλος σχεδιασμός αντιμετώπισης έκτακτων περιστατικών.
Η εφαρμογή των απαιτήσεων διαφοροποιείται ανάλογα με το αν πρόκειται για νέα ή υφιστάμενη εγκατάσταση, αλλά και σύμφωνα με τα πραγματικά χαρακτηριστικά και τους κινδύνους του κάθε σταθμού.
Η σημαντικότερη μεταβολή είναι η καθιέρωση ειδικού τεχνικού πλαισίου για τις χερσαίες αιολικές εγκαταστάσεις, με υποχρεωτική τεκμηρίωση της επικινδυνότητας και σαφείς απαιτήσεις πρόληψης, ελέγχου, αντιμετώπισης και οργανωτικής ετοιμότητας.
Για τους υφιστάμενους σταθμούς, η προβλεπόμενη τριετής προθεσμία δεν αναιρεί την ανάγκη άμεσης αντιμετώπισης μη αποδεκτών κινδύνων ή συμμόρφωσης με ήδη ισχύουσες απαιτήσεις ασφαλείας.
Πηγές
- Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώματος, 15/10/2026: Εγκύκλιος 57749 οικ. Φ.701.45.2 – «Πυροπροστασία Χερσαίων Εγκαταστάσεων Ηλεκτροπαραγωγής από Αιολική Ενέργεια» (Διαύγεια, ΑΔΑ ΡΡΟ846ΝΠΙΘ-Λ5Η). Πρωτότυπο έγγραφο με πλήρες τεχνικό παράρτημα, 15 σελίδες.
- Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας: Επίσημο μητρώο εγκυκλίων. Περιλαμβάνει την εγκύκλιο της 15/10/2026 και τη χωριστή εγκύκλιο για φωτοβολταϊκούς σταθμούς της 22/10/2026.
- Ελληνικό Ινστιτούτο Υγιεινής και Ασφάλειας της Εργασίας (ΕΛΙΝΥΑΕ): Καταχώριση της εγκυκλίου 57749/2026 και πλήρες κείμενο PDF.
- Ν. 4951/2022 (ΦΕΚ Α΄ 129): Θεσμικό πλαίσιο αδειοδότησης εγκαταστάσεων ΑΠΕ, με ειδική αναφορά στο άρθρο 28 και στα άρθρα 84–85.
- Πυροσβεστική Διάταξη 13/2021 (ΦΕΚ Β΄ 5519): Διαδικασίες υποβολής και αρχειοθέτησης μελετών πυροπροστασίας.
- Πυροσβεστική Διάταξη 15/2014 (ΦΕΚ Β΄ 3149): Προδιαγραφές μελέτης, σχεδίασης και εγκατάστασης μέσων ενεργητικής πυροπροστασίας.
- Πυροσβεστική Διάταξη 9/2024 (ΦΕΚ Β΄ 2387): Μέτρα πρόληψης πυρκαγιών στην ύπαιθρο, που λαμβάνονται υπόψη ιδίως κατά την εκτέλεση θερμών εργασιών.
