Του Νίκου Ρουσάνογλου
Νέα ιστορικά υψηλά καταγράφουν οι τιμές των κατοικιών στην ελληνική αγορά, έχοντας ξεπεράσει πλέον το επίπεδο του 2008, δηλαδή την περίοδο πριν την οικονομική κρίση. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχείων των δεικτών τιμών της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ), το 2025 ολοκληρώθηκε με αύξηση των τιμών των κατοικιών κατά 7,8% σε σχέση με το 2024, στο σύνολο της χώρας. Παρότι πρόκειται για επιβράδυνση του ρυθμού της ανόδου, καθώς το 2024 είχε ολοκληρωθεί με αύξηση κατά 9,1%, είναι εμφανές ότι η αγορά συνέχισε την έντονα ανοδική της πορεία.
Ωστόσο, σε αντίθεση με τα προηγούμενα χρόνια, την “σκυτάλη” της ανόδου πήραν το 2025 οι περιοχές εκτός Αττικής. Συγκεκριμένα, ενώ στην Αττική, οι τιμές κατέγραψαν συνολική αύξηση κατά 6,2% (και 5,9% στο τέταρτο τρίμηνο του 2025), από 8,6% το 2024, στην υπόλοιπη χώρα οι τιμές επιτάχυναν σημαντικά. Στη Θεσσαλονίκη, στο σύνολο του 2025, η αύξηση ανήλθε σε 9,6% από 11,7% το 2024, ενώ κατά το τέταρτο τρίμηνο, οι τιμές αυξήθηκαν κατά 8%. Στις άλλες μεγάλες πόλεις της χώρας, το τέταρτο τρίμηνο οι τιμές ενισχύθηκαν με ετήσιο ρυθμό 10,5%, ενώ στο σύνολο του 2025, η άνοδος διαμορφώθηκε σε 9,8%, από 7,6% το 2024. Στις υπόλοιπες περιοχές (κυρίως τουριστικές) της χώρας, η άνοδος το 2025 διαμορφώθηκε σε 8,8%, από 10,9% το 2024, ενώ κατά το τέταρτο τρίμηνο, η ετήσια αύξηση διαμορφώθηκε σε 8,6%.
Πρόκειται για μια τυπική εξέλιξη, καθώς συνηθίζεται η Αττική να προηγείται των εξελίξεων στην αγορά ακινήτων. Ήδη άλλωστε, σύμφωνα με την επεξεργασία των στοιχείων των δεικτών της ΤτΕ, από το 2017, δηλαδή όταν ολοκληρώθηκε η καθοδική πορεία της αγοράς και μέχρι και το 2025, οι τιμές στην Αττική έχουν σημειώσει σωρευτική αύξηση κατά 104,5%. Μάλιστα, είναι πλέον 13,1% υψηλότερα σε σχέση με το 2008, κάτι που εξηγεί και την δυσκολία των εγχώριων αγοραστών να ακολουθήσουν, καθώς η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών παραμένει σε επίπεδο χαμηλότερο σε σχέση με την περίοδο πριν την οικονομική κρίση.
Στο σύνολο της χώρας, οι τιμές των κατοικιών έχουν σημειώσει αύξηση κατά 87,6% από το χαμηλό του 2017, όντας πλέον 8,1% πάνω από το προηγούμενο υψηλό σημείο του 2008. Αντίστοιχα, στην Θεσσαλονίκη, παρατηρείται αύξηση κατά 99,4% από το 2017 και οι τιμές ξεπερνούν και κατά 6,2% το επίπεδο του 2008.
Αντιθέτως, ηπιότερες είναι οι αυξήσεις στην Περιφέρεια. Συγκεκριμένα, στις άλλες μεγάλες πόλεις της χώρας, η αύξηση κατά την περίοδο 2017-2025 διαμορφώνεται σε 71,8%, όντας μόλις 3% υψηλότερα του 2008, ενώ στην υπόλοιπη χώρα, καταγράφεται αύξηση κατά 68,8% και οι τιμές είναι μόλις 1,2% πάνω από το υψηλό του 2008. Παρόλα αυτά πρόκειται για μια σημαντική εξέλιξη, καθώς πρόκειται για την πρώτη φορά, που συμβαίνει αυτό από το ξέσπασμα της κρίσης και μετά, δείχνοντας ότι η αγορά κατοικίας έχει πλέον ξεπεράσει οριστικά την περίοδο 2010-2017.
Στην πρόσφατη Ενδιάμεση Έκθεση για τη Νομισματική Πολιτική, η ΤτΕ ανέφερε ότι στις αξίες των διαμερισμάτων καταγράφονται μικτές τάσεις. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι “το επενδυτικό ενδιαφέρον όπως και οι ανοδικές τάσεις των τιμών στην αγορά ακινήτων αναμένεται να συνεχιστούν και το επόμενο διάστημα, αλλά με ηπιότερους ρυθμούς, υπό την προϋπόθεση ότι η ζήτηση δεν θα επηρεαστεί από διεθνείς μακροοικονομικές και γεωπολιτικές εξελίξεις. Ειδικά για το υψηλότερων προδιαγραφών τμήμα της αγοράς εκτιμάται ότι η πορεία του θα συνεχίσει να είναι θετική, με τη δυναμική να τροφοδοτείται από το ενδιαφέρον ξένων αγοραστών και επενδυτών, την καλή επίδοση του τουρισμού, τη βελτίωση των μακροοικονομικών δεικτών, αλλά και τη σταδιακή αναβάθμιση των υποδομών της χώρας. Σημειώνεται ωστόσο ότι παρά τις θετικές εξελίξεις, η ελληνική αγορά ακινήτων συνεχίζει να περιορίζεται από γραφειοκρατικές διαδικασίες και θεσμικές και διοικητικές καθυστερήσεις. Για τη διατήρηση του ενδιαφέροντος και των θετικών προοπτικών απαιτούνται περαιτέρω βήματα με στόχο την απλοποίηση των διαδικασιών σε όλα τα στάδια της αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας, ώστε να αποδεσμευτούν ακίνητα και επενδύσεις που θα δώσουν λύση στο ζήτημα της περιορισμένης προσφοράς και θα επιτρέψουν την ανάπτυξη σε τοπικό επίπεδο αλλά και σε επίπεδο χώρας”, σημειώνεται στην έκθεση της ΤτΕ.
Παράλληλα, τονίζεται ότι “το ζήτημα της στεγαστικής προσιτότητας τίθεται με ιδιαίτερη έμφαση κατά την τρέχουσα περίοδο, εξαιτίας των αυξήσεων όχι μόνο των αγοραίων αξιών των κατοικιών, αλλά και των μισθωμάτων, ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα. Για την αντιμετώπιση του ζητήματος, η πολιτεία έχει ήδη υλοποιήσει ή εξαγγείλει πρωτοβουλίες όπως τα προγράμματα “Σπίτι μου Ι και ΙΙ”, την επιδότηση ενοικίου, τη μείωση της φορολογίας για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς και την αξιοποίηση δημόσιων ακινήτων για κοινωνική κατοικία”.
