Η ανακοίνωση της υπουργού Ενέργειας για εφαρμογή νέου σχεδίου εγκατάστασης φωτοβολταϊκών, χωρίς την υποχρέωση τα πλαίσια να εγκατασταθούν κατ’ ανάγκη στην στέγη της οικίας του ενδιαφερόμενου αυτοπαραγωγού, αλλά όπου αλλού διαθέτει χώρο για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, ακούστηκε θετικά από μεγάλο αριθμό οικιακών καταναλωτών
Θα φανεί, όταν τεθεί σε ισχύ αυτό το σχέδιο, αν όντως η μη αξιοποίηση των φωτοβολταϊκών για στέγες από μεγάλο μέρος του πληθυσμού οφείλεται όντως σε τεχνικούς λόγους και έλλειψη διαθέσιμου χώρου, ιδιαίτερα για όσους μένουν σε πολυκατοικίες ή σε οικίες χωρίς καλή κάλυψη από το ηλιακό φως, ή αν οφείλεται στην αδυναμία ή απροθυμία ανάληψης της κεφαλαιουχικής δαπάνης (4-5 χιλιάδες ευρώ για ένα μέσο νοικοκυριό) ή ακόμα και σε αδιαφορία.
Μην σας ακούγετε παράξενη η αδιαφορία, καθώς πολλές φορές η ΑΗΚ έχει αναφέρει πως σχεδόν το 40 ή 50% των δικαιούχων της διατίμησης 08 (έκπτωση 20% στις χρεώσεις ηλεκτρισμού) δεν υπέβαλε αίτηση για να επωφεληθεί, παρά τις συνεχείς και διαχρονικές εκκλήσεις του οργανισμού.
Θεωρούμε βέβαιο πως πολλοί εμπορικοί και βιομηχανικοί καταναλωτές ηλεκτρισμού θα διαμαρτυρηθούν για τη μη επέκταση του μέτρου του virtual net metering για κάλυψη και των δικών τους αναγκών, μέσω και του net billing, το οποίο μάλλον θα υπερισχύσει σε μερικά χρόνια (πουλάς το ρεύμα που παράγεις και αγοράζεις αυτό που θα καταναλώσεις, σε γενικές γραμμές). Είναι πολλές οι επιχειρήσεις που δηλώνουν ότι θέλουν να γίνουν αυτοπαραγωγοί, βασικά για κάλυψη των αναγκών τους, αλλά δεν τους επιτρέπεται με το ισχύον σύστημα, το οποίο επιβάλλει την εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών εντός του χώρου όπου θα καταναλώνεται ο ηλεκτρισμός.
Ακούγεται πολύ ενδιαφέρον να αυξηθεί κατά το δυνατό ο αριθμός οικιακών καταναλωτών που, με μια δαπάνη η οποία θα αποσβεστεί σε 3-4-5 χρόνια, θα μπορούν να μειώσουν το κόστος ηλεκτρισμού κατά περίπου 80%, μέσω των φωτοβολταϊκών ή των vitual φωτοβολταϊκών. Από την άλλη, όμως, πρέπει το Υπουργείο Ενέργειας το ταχύτερο να δώσει όλες τις σχετικές πληροφορίες στη δημοσιότητα και οι ενδιαφερόμενοι καταναλωτές να εξετάσουν σοβαρά τις όποιες διαφορές μπορεί να υπάρξουν με το «κανονικό» net metering. Για παράδειγμα, θα υπάρχουν πρόσθετες χρεώσεις δικτύου για τα… εκτός έδρας φωτοβολταϊκά; Και πόση;
Επιπλέον, πρέπει να ακουστούν με προσοχή και να τύχουν απαντήσεων οι επιφυλάξεις που διατηρούν τεχνοκράτες της ενέργειας για το μέτρο των virtual φωτοβολταϊκών, οι οποίοι προειδοποιούν πως με αυτή τη μέθοδο θα αυξηθούν τα τεχνικά προβλήματα, με τη διοχέτευση ηλεκτρισμού στο δίκτυο από χιλιάδες σημεία εισόδου, αλλά και ότι ίσως να καταστεί αναγκαίο οι αυτοπαραγωγοί που θα επωφεληθούν να υποχρεωθούν σε πρόσθετο κόστος, για την κάλυψη των λεγόμενων ανισοζυγίων, δηλαδή, μέσες άκρες, με τις μεγάλες διακυμάνσεις παραγωγής από τα φωτοβολταϊκά και την απρόβλεπτη κατανάλωση των οικιακών καταναλωτών από το επίσημο δίκτυο.
Δεν παίρνουμε θέση ως προς το συγκεκριμένο μέτρο, καθώς από τη μια δεν έχουμε τις τεχνικές γνώσεις και από την άλλη ξέρουμε πως θα διευκολύνει πολλούς οικιακούς καταναλωτές να εξασφαλίσουν ουσιαστικά φθηνότερο ρεύμα, μακροπρόθεσμα, και μάλιστα σε μεγάλο βαθμό «πράσινο». Όμως, είναι επιβεβαιωμένο, πως πολλές αποφάσεις που λήφθηκαν στο πόδι, χωρίς αυτή να είναι κατ’ ανάγκη μια από αυτές, αποδείχθηκαν προβληματικές στο μέλλον.
Φόρος ακίνητης
Αν τον θεωρούσαμε συμφεροντολόγο τον Αβέρωφ Νεοφύτου και όχι ακούραστο υπηρέτη του δημοσίου συμφέροντος, μπορεί και να μας περνούσε από το μυαλό ότι δεν ήταν και τόσο τυχαία ή αθώα η επιμονή του, λίγο μετά την οικονομική κρίση του 2013, να καταργηθεί ο φόρος ακίνητης ιδιοκτησίας και να μην διατηρηθεί έστω ως φόρος μόνο για πολύ μεγάλες ιδιοκτησίας. Αλίμονο αν ο αρχηγός του μεγαλύτερου κόμματος επηρεαζόταν στην κρίση του από το γεγονός ότι έχει -σύμφωνα με το πόθεν έσχες του- ακίνητη ιδιοκτησία αξίας πέραν των 5 εκατ. ευρώ.
Οι άνεργοι
Θεωρώ δεδομένο ότι η υπουργός Εργασίας και οι κοινωνικοί εταίροι διάβασαν και άκουσαν τα σχόλια πολιτών σε ιστοσελίδες και ΜΚΔ για την είδηση που δημοσίευσε την Τρίτη ο «Φ» για το νομοσχέδιο που ετοιμάζεται για να χωρίζονται σε κατηγορίες οι άνεργοι και όσοι απορρίπτουν προτάσεις για εργοδότηση, ώστε να μην λαμβάνουν επίδομα ανεργίας όσοι κρίνεται «αρμοδίως» πως δεν θέλουν να εργαστούν εκεί που τους στέλνει η αρμόδια υπηρεσία. Αυτό το νομοσχέδιο σε κάποιους ακούγεται επείγον και επάναγκες, σε κάποιους ακούγεται σαν εκβιασμός και κρατική επιβολή. Πριν ληφθούν αποφάσεις, ας γίνει πραγματικός διάλογος και δημόσια διαβούλευση.
ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ
ΕΙΝΑΙ πολλοί αυτοί που υποστηρίζουν ότι το νέο κύμα ακρίβειας, σχεδόν σε όλους τους τομείς του εμπορίου και της οικονομικής δραστηριότητας, οφείλεται στην αύξηση της τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος και της τιμής των καυσίμων. Δεν μπορεί κανένας να αμφισβητήσει πως ηλεκτρισμός και πετρελαιοειδή καθορίζουν σε σημαντικό ποσοστό την τιμή πολλών άλλων προϊόντων και υπηρεσιών. Όταν αυξάνεται η τιμή τους, βέβαια. Διότι όταν μειώνεται, πολύ συχνά δεν κουνιέται φύλλο, καμία μείωση ή, στην καλύτερη περίπτωση, μείωση δυσανάλογη της προηγηθείσας αύξησης των τιμών στα δύο αυτά βασικά μέσα παραγωγής.
ΕΙΔΙΚΑ όμως στην περίπτωση του πληθωρισμού που βιώνει η Κύπρος τους τελευταίους μήνες, όπως και σχεδόν όλες οι χώρες της ΕΕ, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι οι φωνές για αυξήσεις, αρχικά στις πρώτες ύλες και τον εξοπλισμό για τον κατασκευαστικό τομέα, είχαν αρχίσει πριν ακόμα ξεκινήσει να επιβάλλει αυξήσεις η ΑΗΚ και πριν τα καύσιμα πάρουν για τα καλά την πάνω βόλτα.
ΟΣΟΙ βολεύονται να πιστεύουν πως οι αυξήσεις στην αγορά ήταν αναπόφευκτες επειδή οφείλονται στο ακριβό ρεύμα και τα ακριβά καύσιμα, πρέπει να θυμηθούν όλα όσα γράφτηκαν τους τελευταίους πολλούς μήνες για μεγάλες αυξήσεις στο κόστος προμήθειας εμπορευματοκιβωτίων, στο κόστος μεταφοράς των εμπορευματοκιβωτίων, στη δυσκολία εξεύρεσης πλοίων μεταφοράς, στις ελλείψεις προϊόντων σύγχρονης τεχνολογίας, στις ελλείψεις κρίσιμων πρώτων υλών στις χώρες που κατασκευάζουν εξοπλισμούς, μηχανές και προϊόντα τεχνολογίας, στην αύξηση της ζήτησης σχεδόν παντού στον πλανήτη, μετά την ύφεση της πανδημίας, τα χαμηλά επιτόκια που ευνοούν την κατανάλωση σε όλα τα επίπεδα, τις καθυστερήσεις στην παραγωγή, τις παραδόσεις και τις πωλήσεις, λόγω των περιοριστικών μέτρων, κλπ.
ΕΙΝΑΙ πολύ πιθανό, υπό αυτό το πρίσμα, ούτε η ακρίβεια να υποχωρήσει σύντομα, ούτε ο πληθωρισμός, έστω και αν θα μειωθεί για τέσσερις μήνες 10-15% ο ηλεκτρισμός (πέραν της έκπτωσης 10%, υπάρχει και πραγματική μείωση στις τιμές καυσίμου της ΑΗΚ). Οι προβλέψεις αναλυτών μιλούν για παράταση ή και αύξηση του πληθωρισμού, τουλάχιστο μέχρι το τέλος του χρόνου, αν και κάποιοι το τραβούν περισσότερο. Και, μάλιστα, σε πολλές χώρες η ακρίβεια στο ενεργειακό είναι ακόμα σοβαρότερη από τη δική μας.
ΧΩΡΙΑ η εμπειρία μας πως οι μειώσεις σε πρώτες ύλες, ηλεκτρισμό και καύσιμα δεν οδηγούν πάντα σε μειώσεις στα υπόλοιπα προϊόντα, τουλάχιστο όχι με την ίδια ταχύτητα και στον ίδιο βαθμό.
ΣΥΝΕΠΩΣ, παραμείνατε πολύ προσεκτικοί με την κατανάλωση, πέραν των βασικών, εννοείται.
(του Χρύσανθου Μανώλη, Φιλελεύθερος)
