Σε ακόμα μία μετωπική σύγκρουση με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εφόσον επιμείνει στον σχεδιασμό του για τις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης (ΖΥΣ) οδηγείται η Αυτοδιοίκηση, με τους δημάρχους να προειδοποιούν ότι μέσω των περιβαλλοντικών μελετών που έχουν αναρτηθεί σε δίμηνη διαβούλευση προκαλώντας σάλο, επιχειρείται να προστεθούν χιλιάδες τετραγωνικά μέτρα δόμησης σε ήδη επιβαρυμένες περιοχές, χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική αξιολόγηση των αντοχών τους.
Το θέμα απασχόλησε και τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΕΔΕ, όπου ζητήθηκε ομόφωνη παρέμβαση για την απόσυρση της υπό διαβούλευση μελέτης, ενώ οι έξι δήμαρχοι του Βόρειου Τομέα προετοιμάζουν και ανοιχτή εκδήλωση διαμαρτυρίας στις 30 Νοεμβρίου, στο θέατρο του Κολεγίου Αθηνών.
Το βασικό επιχείρημα των δημάρχων είναι ότι οι Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή σχεδιάζονται σε περιοχές που ήδη ασφυκτιούν, με περιορισμένους ελεύθερους χώρους και υποδομές που βρίσκονται στα όριά τους. Και ενώ η πολιτεία επικαλείται την ανάγκη αποζημίωσης ιδιοκτητών διατηρητέων κτιρίων και ακινήτων που έχουν απαλλοτριωθεί, οι δήμοι αμφισβητούν ευθέως τον τρόπο με τον οποίο επιλέχθηκαν οι περιοχές υποδοχής, αλλά και τα στοιχεία, πάνω στα οποία στηρίχθηκε η μελέτη.
Την ανάγκη να υπάρξει ξεκάθαρη και ομόφωνη αυτοδιοικητική θέση υπογράμμισε ο δήμαρχος Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης και Α΄ Αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, επισημαίνοντας ότι οι αντιδράσεις δεν περιορίζονται σε μεμονωμένους δήμους. Όπως ανέφερε, η διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη προκαλεί ήδη μεγάλες αντιρρήσεις, ενώ προειδοποίησε ότι η εφαρμογή της συγκεκριμένης λογικής μπορεί να επεκταθεί σε πολύ περισσότερες περιοχές: «Να βγάλουμε μια απόφαση καταγγελίας αυτών των παιχνιδιών που γίνονται με τη μεταφορά συντελεστή και με την αύξηση ουσιαστικά του συντελεστή σε συγκεκριμένες περιοχές, οι οποίες τώρα μπορεί να είναι πέντε και αύριο μπορεί να γίνουν 115», ανέφερε χαρακτηριστικά, ζητώντας η ΚΕΔΕ να ευθυγραμμιστεί με τις θέσεις των έξι δημάρχων του βορείου τομέα της Αθήνας, οι οποίοι διαμαρτύρονται για τα άνω του μισού εκατομμυρίου προβλεπόμενα τ.μ. πρόσθετης δόμησης και να απαιτήσει την απόσυρση της συγκεκριμένης προσπάθειας.
Ακόμα πιο αιχμηρός ήταν ο δήμαρχος Παπάγου – Χολαργού, Ηλίας Αποστολόπουλος, ο οποίος παρουσίασε συγκεκριμένα παραδείγματα από τη μελέτη για τον Χολαργό κάνοντας λόγο για «κάτι εγκληματικό έτσι όπως έχει βγει προς τα έξω». Ο ίδιος αναρωτήθηκε με ποια κριτήρια επιλέχθηκαν οι συγκεκριμένοι δήμοι και γιατί καλούνται να υποδεχθούν πρόσθετο συντελεστή περιοχές που είναι ήδη πυκνοδομημένες και δεν διαθέτουν επαρκές αδόμητο απόθεμα.
Αναφερόμενος σε σοβαρές αστοχίες και ανακρίβειες στα στοιχεία της μελέτης για τον βόρειο τομέα, τόνισε ότι στον Χολαργό έχουν συμπεριληφθεί 50 οικοδομικά τετράγωνα, στα οποία υπάρχουν μόλις πέντε ελεύθερα οικόπεδα.
«Δεν έχουμε ανάγκη από πολυώροφα και ογκώδη κτίρια»
Την αντίθεσή τους στον σχεδιασμό αποτυπώνουν αναλυτικά και στην επιστολή που απέστειλαν στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη οι έξι δήμαρχοι του Βόρειου Τομέα: Κηφισιάς, Λυκόβρυσης – Πεύκης, Φιλοθέης – Ψυχικού, Παπάγου – Χολαργού, Χαλανδρίου και Νέας Ιωνίας. Οι δήμαρχοι, μολονότι προέρχονται από διαφορετικές πολιτικές παρατάξεις, έχουν διαμορφώσει κοινό μέτωπο ζητώντας την απόσυρση της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, την επανεξέταση του σχεδιασμού από μηδενική βάση και την εκπόνηση ολοκληρωμένης αξιολόγησης της φέρουσας ικανότητας κάθε περιοχής.
Στην επιστολή τους κάνουν λόγο για πρόχειρο σχεδιασμό και ανεπαρκή αιτιολόγηση, ενώ θέτουν ζήτημα ακόμη και ως προς τον υπολογισμό των διαθέσιμων εκτάσεων. Όπως αναφέρουν, στα ακίνητα που έχουν προσμετρηθεί για τον καθορισμό της δομήσιμης επιφάνειας περιλαμβάνονται ιδιοκτησίες του Ελληνικού Δημοσίου, δημόσιων φορέων, αλλά και του στρατού, χωρίς να προκύπτει ότι υπάρχει πραγματική πρόθεση αξιοποίησής τους για την υποδοχή πρόσθετης δόμησης.
Αναφερόμενοι στις επιπτώσεις στην καθημερινότητα των κατοίκων υπογραμμίζουν πως: «Οι υποδομές των πόλεων (οδικό δίκτυο, δίκτυο ομβρίων, αποχετευτικό δίκτυο, χώροι στάθμευσης κ.ά.) βρίσκονται σε οριακό αν όχι πεπερασμένο σημείο», προσθέτοντας ότι από τη μελέτη δεν προκύπτει πως έχουν αξιολογηθεί οι σωρευτικές επιπτώσεις της πρόσθετης δόμησης στην κυκλοφορία, στις δημόσιες υποδομές και στην ποιότητα ζωής.
Οι έξι δήμαρχοι σημειώνουν, μάλιστα, ότι ο σχεδιασμός προβλέπει τη δυνατότητα δόμησης επιπλέον 793.546 τ.μ. καθ’ υπέρβαση των ισχυόντων συντελεστών. «Δεν έχουμε ανάγκη περαιτέρω οικοδόμησης, δεν έχουμε ανάγκη πολυώροφα και ογκώδη κτίρια. Έχουμε ανάγκη από σύγχρονους και λειτουργικούς κοινόχρηστους χώρους, νέα δίκτυα και υποδομές ώστε να ανταποκριθούμε στην κλιματική απειλή και να βελτιώσουμε την ποιότητα ζωής των πολιτών», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
Η αντίδραση, πάντως, δεν θα περιοριστεί στην επιστολή προς τον Πρωθυπουργό, καθώς όπως ανακοίνωσε ο κ. Αποστολόπουλος, οι έξι δήμαρχοι προγραμματίζουν εκδήλωση στις 30 Νοεμβρίου, στο θέατρο του Κολεγίου Αθηνών, με τη συμμετοχή δήμων, συλλόγων και φορέων της κοινωνίας των πολιτών με στόχο να αναδειχθούν οι επιπτώσεις του σχεδιασμού και να συγκροτηθεί ένα ευρύτερο μέτωπο απέναντι στις προβλέψεις για τις ΖΥΣ.
Υπέρ της στήριξης των δημάρχων στάθηκε και ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου υπενθυμίζοντας ότι η Ένωση έχει ήδη υποστηρίξει πως οι δήμοι πρέπει να έχουν ουσιαστικό λόγο για τη μορφή και την εξέλιξη των πόλεών τους, παραπέμποντας και στην προσφυγή της στο Συμβούλιο της Επικρατείας για τις διατάξεις του ΝΟΚ.
Τι λένε πηγές του υπουργείου
Σημειώνεται, ότι πηγές του υπουργείου τονίζουν ότι οι Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ) αποτελούν ένα πολεοδομικό εργαλείο που αποσκοπεί στην αντιμετώπιση της συσσωρευμένης ανάγκης μεταφοράς συντελεστή δόμησης, η οποία παραμένει σε εκκρεμότητα εδώ και δεκαετίες. Πρόκειται για έναν μηχανισμό που δεν συνιστά γενικευμένη αύξηση της δόμησης ή παροχή πρόσθετων πολεοδομικών προνομίων, αλλά αποσκοπεί στη μεταφορά ήδη θεσμοθετημένου συντελεστή δόμησης, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και περιορισμούς.
Η ανάγκη δημιουργίας των ΖΥΣ συνδέεται κυρίως με δύο κατηγορίες ακινήτων. Η πρώτη αφορά τα διατηρητέα κτίρια, στα οποία οι περιορισμοί που επιβάλλονται για την προστασία της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς δεν επιτρέπουν στους ιδιοκτήτες να αξιοποιήσουν το σύνολο του συντελεστή δόμησης που αντιστοιχεί στο οικόπεδό τους. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα ενός διατηρητέου κτιρίου επιφάνειας 200 τετραγωνικών μέτρων, το οποίο βρίσκεται σε οικόπεδο όπου, σύμφωνα με τον ισχύοντα συντελεστή δόμησης, θα μπορούσαν να κατασκευαστούν συνολικά 800 τετραγωνικά μέτρα.
Η δεύτερη κατηγορία αφορά ακίνητα που έχουν χαρακτηριστεί από εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια ως κοινόχρηστοι ή κοινωφελείς χώροι, όπως πλατείες, χώροι πρασίνου και σχολικές εγκαταστάσεις, αλλά παραμένουν αναξιοποίητα επειδή δεν έχει ολοκληρωθεί η αποζημίωση των ιδιοκτητών τους.
