Γιώργος Λιάλιος
Στο Εθνικό Τυπογραφείο οδεύει πλέον το Προεδρικό Διάταγμα για τα κίνητρα του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού (ΝΟΚ), μαζί με δύο αποφάσεις που εξειδικεύουν τα όσα προβλέπει για τη «νομιμοποίηση» ακυρωμένων οικοδομικών αδειών. Παράλληλα το υπουργείο Περιβάλλοντος παρέτεινε για δεύτερη φορά τις προθεσμίες που είχε νομοθετικά προβλέψει για την ολοκλήρωση αυτής της διαδικασίας. «Βροχή» παρατάσεων δόθηκε και σε διάφορα ετερόκλητα ζητήματα, όπως η θεσμοθέτηση των περιοχών ανάπτυξης υδατοκαλλιεργειών, η υλοποίηση πιλοτικού έργου στην Αστυπάλαια και η κατά παρέκκλιση λειτουργία των λιγνιτικών μονάδων στην Κοζάνη.
Οπως ανακοίνωσε το υπουργείο Περιβάλλοντος, μετά το πράσινο φως από το Συμβούλιο της Επικρατείας, απέστειλε για δημοσίευση το Προεδρικό Διάταγμα που αφορά τον ΝΟΚ. Το διάταγμα ήρθε σε συνέχεια των αποφάσεων του ΣτΕ, οι οποίες ακύρωσαν τα μπόνους του ΝΟΚ έπειτα από προσφυγές πολιτών και δήμων. Μέσω (και) του διατάγματος το ΥΠΕΝ θεσμοθέτησε μια διαδικασία για να μειώσει όσο το δυνατόν περισσότερο τις οικοδομικές άδειες που επηρεάζονται από την απόφαση αυτή. Και να «νομιμοποιήσει» τις άδειες οι οποίες είτε ακυρώθηκαν δικαστικά ή επρόκειτο να ακυρωθούν (εκκρεμείς δίκες), αν για το κτίριο είχαν ξεκινήσει εργασίες ανέγερσης. Το ΣτΕ δέχθηκε την παράκαμψη της δικαστικής προστασίας των πολιτών που προσέφυγαν δικαστικά, με σκοπό «την αποτροπή δημιουργίας ημιτελών και εγκαταλελειμμένων κτιρίων».
Παράλληλα το υπουργείο ανακοίνωσε ότι υπέγραψε αποφάσεις για τον καθορισμό της διαδικασίας επιστροφής φόρων, παραβόλων, εισφορών και κρατήσεων «για τις οικοδομικές άδειες με χρήση κινήτρων του ΝΟΚ, που αναθεωρούνται κατά προτεραιότητα έναντι των λοιπών». Καθώς επίσης και για τις προδιαγραφές των «ειδικών σχεδίων περιβαλλοντικού ισοδύναμου αναβάθμισης πόλεων», δηλαδή τις μελέτες που αφορούν την αξιοποίηση του προστίμου με το οποίο θα «νομιμοποιούνται» οι ακυρωμένες οικοδομικές άδειες.
Επίσης, το υπουργείο Περιβάλλοντος παρέτεινε τις προθεσμίες για τις διαδικασίες «νομιμοποίησης» των ακυρωμένων από το ΣτΕ οικοδομικών αδειών. Με ένα εμβόλιμο άρθρο σε πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Υγείας (με τίτλο «Επείγουσες παρατάσεις ισχύος άλλων διατάξεων») παρατείνουν έως τις 16 Μαρτίου 2026 τις προθεσμίες για την υποβολή αίτησης για αναθεώρηση μιας οικοδομικής άδειας και την εξέτασή της από τα όργανα του ΥΠΕΝ (σε περίπτωση που δεν έχει ολοκληρωθεί ο φέρων οργανισμός του κτιρίου).
Εως τις 16 Μαρτίου 2026 έχουν περιθώριο όσοι επιθυμούν να υποβάλουν αίτηση για αναθεώρηση μιας οικοδομικής άδειας που είχε ακυρωθεί από το ΣτΕ.
Επίσης, παρατείνεται έως τις 16 Μαρτίου και η προθεσμία για την υποβολή αιτήματος στο Κεντρικό Πολεοδομικό Συμβούλιο για έγκριση οικοδομικών αδειών που αφορούν στρατηγικές επενδύσεις, καθώς και τροποποιηθέντα ρυμοτομικά σχέδια με άρση απαλλοτρίωσης και προεδρικά διατάγματα καθορισμού χρήσεων γης.
Να σημειωθεί ότι ο νόμος 5197/25, όπου περιλαμβάνονταν οι σχετικές ρυθμίσεις, δημοσιεύθηκε σε ΦΕΚ στις 16 Μαΐου και σε λιγότερο από 6 μήνες οι προθεσμίες του παρατείνονται για δεύτερη φορά, ενδεικτικό της… υπέρμετρης αισιοδοξίας που περιέβαλλε τις αρχικές ρυθμίσεις.
Με την ίδια ρύθμιση δίνονται και άλλες παρατάσεις για σημαντικά ζητήματα, ανάμεσα στα οποία:
• Παρατείνεται για ακόμα ένα έτος η διαδικασία θεσμοθέτησης των Περιοχών Οργανωμένης Ανάπτυξης Υδατοκαλλιεργειών (ΠΟΑΥ). Υπενθυμίζεται ότι το ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για τις υδατοκαλλιέργειες θεσπίστηκε μεν το 2011, αλλά οριστικοποιήθηκε το 2015, αφού προηγήθηκαν αρκετές προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Αρχικά προέβλεπε 25 ΠΟΑΥ (23 για ιχθυοκαλλιέργειες και 2 για μυδοκαλλιέργειες) και μέχρι τώρα έχουν εγκριθεί 7 για ιχθυοκαλλιέργειες (σε Κεφαλονιά, Οξειά, Χαλκιδική, Θεσπρωτία, Μέγαρα, Αιτωλοακαρνανία και τελευταία στην Εύβοια) και μία για μυδοκαλλιέργεια (στην Πιερία). Αν και η έγκριση των ΠΟΑΥ θα έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί από το 2019 και να προχωρήσει στη συνέχεια η αξιολόγηση και αναθεώρηση του ειδικού χωροταξικού σχεδίου, έχει γίνει λιγότερο από το 1/3 όσων έπρεπε να υλοποιηθούν και απλώς κάθε χρόνο δίνεται και μια παράταση (βλ. «Γραφειοκρατικά εμπόδια στις υδατοκαλλιέργειες», «Κ» 14.10.2025).
• Παρατείνεται για δεύτερη φορά η προθεσμία αδειοδότησης και κατασκευής του Ειδικού Πιλοτικού Εργου της νήσου Αστυπάλαιας.
• Τέλος, παρατείνεται η κατ’ εξαίρεση λειτουργία των λιγνιτικών μονάδων που εξυπηρετούν την τηλεθέρμανση στον Δήμο Κοζάνης. Το έργο αυτό θα αναλάβει η μονάδα συμπαραγωγής ηλεκτρισμού και θερμότητας της ΔΕΗ που κατασκευάζεται σήμερα από τη ΔΕΗ στην περιοχή, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2026.
