Μια νέα προσέγγιση στο ζήτημα “διαθέσιμος ηλεκτρικός χώρος και ανάπτυξη έργων ΑΠΕ” – ιδιαιτέρως μεγάλης κλίμακας έργων – υιοθετεί η Ολλανδία και συγκεκριμένα μετά την συμφωνία διαιχειριστών, παρόχων και επενδυτών.
Ειδικότερα, η συμφωνία, γνωστή ως «Affordable electricity on the grid» (Stroom Betaalbaar on het Net) προβλέπει την δυνατότητα οι επενδυτές φωτοβολταϊκών πάρκων να συνδέουν τα πάρκα τους στο δίκτυο στο 70% της δυναμικότητάς τους και σε αντάλλαγμα να «απολαμβάνουν» γρήγορη σύνδεση στο δίκτυο, χωρίς να περιμένουν για περισσότερη διαθεσιμότητα στο δίκτυο και επομένως να καθυστερούν να “μπουν στη πρίζα”.
Τα μέρη που συνυπογράφουν την συμφωνία είναι η Netbeheer Nederland, η ολλανδική ένωση των διαχειριστών δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου και των παρόχων και οι ολλανδικές ενώσεις ΑΠΕ, De Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) και HollandSolar, αναγνωρίζοντας ότι μια τέτοια «λύση» διασφαλίζει ταχύτερη και φθηνότερη σύνδεση στο δίκτυο για τα μεγάλης κλίμακας φωτοβολταϊκά πάρκα.
«Συνήθως, ένα φωτοβολταϊκό πάρκο δεν παράγει περισσότερο από αυτό το ποσοστό», εξηγούν σχετικά οι ενώσεις ΑΠΕ. «Ένα peak παραγωγής άνω του 70% τυγχάνει μόνο στο 3% των ωρών κάθε έτος».
Σύμφωνα με τους εκπροσώπους της αγοράς των ΑΠΕ, η χωρητικότητα του δικτύου που αυτές οι «αιχμιακές» τιμές θα απαιτούσαν, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί καλύτερα για την σύνδεση περισσότερων έργων και γρηγορότερα. Μάλιστα τα μέλη της HollandSolar έχουν ήδη συμφωνήσει να επιτρέψουν την περίοδο εκμετάλλευσης των πάρκων να φτάνει τουλάχιστον τα 20 έτη.
Μιλώντας στο pv-magazine, ο ολλανδός αναλυτής για θέματα ηλιακής ενέργειας Peter Segaar επισημαίνει ότι η εν λόγω συμφωνία αποτελεί το φυσικό επακόλουθο του γεγονότος ότι η καθαρή χωρητικότητα (net capacity) γινόταν ολοένα και μεγαλύτερο πρόβλημα στην Ολλανδία.
“Αυτό ξεκίνησε από τις βορειοανατολικές περιφέρειες όπως Groningen, Drenthe, Overijssel, οι οποίες συνιστούν μια εδαφική ενότητα παροχής υπηρεσιών για τον πάροχο Enexis, ακολουθώντας στη συνέχεια κι άλλες περιοχές, όπου ως πάροχος δραστηριοποιείται η εταιρεία Liander”.
Μάλιστα η Liander, ήδη από τα μέσα Αυγούστου, είχε ανακοινώσει την πρόθεσή της να συνδέει τα ηλιακά πάρκα μόνο στο 75% της μέγιστης δυναμικότητάς τους. «Με αυτόν τον τρόπο μπορούμε να συνδέουμε περισσότερους παραγωγούς πράσινης ηλεκτρικής ενέργειας και να εξοικονομούμε μέχρι και 400 εκατομμύρια ευρώ σε κοινωνικά κόστη στις περιοχές όπου παρέχουμε τις υπηρεσίες μας», υπογράμμιζε τότε η εταιρεία.
«Συνδέοντας τα ηλιακά πάρκα στο 75% της μέγιστης δυναμικότητάς τους, μπορούμε να χρησιμοποιούμε το ηλεκτρικό δίκτυο πολύ αποτελεσματικότερα».
Σύμφωνα με τον Segaar, η συμφωνία της περασμένης εβδομάδας δεν επιλύει όλα τα προβλήματα του δικτύου μπροστά στην περαιτέρω διείσδυση και ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. «Ήδη έχουμε ένα χαρτοφυλάκιο 12 GW ηλιακών υπό το πρόγραμμα SDE+. Αυτό συνιστά τεράστια πίεση για τους διαχειριστές του δικτύου στο πώς θα «φιλοξενήσουν» τέτοια μεγέθη». Να αναφέρουμε πως από την συνολική διαθέσιμη ισχύ που κατανεμήθηκε στα πλαίσια του προγράμματος, περίπου 16 GW, μόλις τα 4 GW έχουν συνδεθεί στο δίκτυο.
Γιατί ενδιαφέρει την ελληνική ενεργειακή πραγματικότητα
Στην περίπτωση της Ελλάδας, η διαθεσιμότητα ηλεκτρικού χώρου τείνει να εξελιχθεί σε βασικό τροχοπέδη για την περαιτέρω ανάπτυξη των ΑΠΕ, ιδίως των μικρομεσαίων φωτοβολταϊκών αλλά όχι μόνο.
Ως γνωστό, πλήθος αιτήσεων ΑΠΕ περιμένουν να λάβουν όρους σύνδεσης από τον ΔΕΔΔΗΕ και μάλιστα έχοντας την πίεση χρόνου για την υπογραφή σύμβασης με το ΔΑΠΕΕΠ έως την 31η Δεκεμβρίου 2021 για να «κλειδώσουν» τιμή εκτός διαγωνισμών. Σε διαφορετική περίπτωση τα έργα θα λαμβάνουν τιμή μέσω διαγωνισμού.
Αν στα παραπάνω συνυπολογίσει κανείς το κόστος για να πάρει όρους σύνδεσης, τέτοιο που σε πολλές περιπτώσεις είναι ιδιαίτερα υψηλό, με αποτέλεσμα να καθίσταται εντελώς οριακή η επένδυση, επόμενο είναι το «ολλανδικό μοντέλο» να παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην ελληνική ενεργειακή πραγματικότητα.
