Αν και η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να ενταχθούν έργα φυσικού αερίου και πυρηνικής ενέργειας στην πράσινη ατζέντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπό ορισμένες προϋποθέσεις δεν έχει λάβει επίσημα την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των κρατών-μελών, μεγάλοι όμιλοι ήδη σχεδιάζουν την έκδοση τίτλων με μικρό στην ομολογιακή αγορά. Αυτό αποκάλυψε στο Bloomberg η Nomura International, ο μεγάλος χρηματοοικονομικός όμιλος της Ιαπωνίας, για πελάτες της που δραστηριοποιούνται στον κλάδο του φυσικού αερίου.
Αρχές Φεβρουαρίου, η Κομισιόν αποκάλυψε τις προδιαγραφές με τις οποίες τα έργα φυσικού αερίου και πυρηνικής ενέργειας θα μπορούν να ταξινομούνται ως «πράσινα» στο πλαίσιο της πολιτικής για τη μείωση των καθαρών εκπομπών ρύπων κατά 55% μέχρι το 2050.
Μια από αυτές τις προδιαγραφές είναι να έχουν δοθεί κατασκευαστικές άδειες για νέα εργοστάσια φυσικού αερίου μέχρι το 2030, με σχέδια για μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ή πηγές ενέργειας με χαμηλές εκπομπές ρύπων μέχρι τα τέλη του 2035. Αντίστοιχα για την πυρηνική ενέργεια, άδειες για την ανέγερση νέων εργοστασίων θα πρέπει να έχουν παραχωρηθεί μέχρι το 2045 χωρίς να προκαλείται πλήγμα στο περιβάλλον και τους υδάτινους πόρους.
Με βάση την πολιτική της Ε.Ε για τη Βιώσιμη Χρηματοδότηση και Ταξινομία που ορίζει τα κριτήρια για τις πράσινες επενδύσεις, απώτερος στόχος είναι να χρησιμοποιηθεί το φυσικό αέριο και η πυρηνική ενέργεια για την ομαλή απεξάρτηση των κρατών-μελών από το κάρβουνο που είναι σαφώς πιο βλαβερό για το περιβάλλον και πριν γίνει η μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές.
Τριβές μεταξύ κρατών-μελών και προβληματισμός αναλυτών
Η ταξινόμηση του φυσικού αερίου και της πυρηνικής ενέργειας ως πράσινες επενδύσεις από την Κομισιόν -έστω υπό όρους και προϋποθέσεις- δεν έχει προκαλέσει μόνον τριβές μεταξύ των κρατών-μελών της Ε.Ε, αλλά εκτιμάται πως θα δημιουργήσει προβλήματα και στις αγορές.
Το αποκαλούμενο «πράσινο ξέπλυμα», δηλαδή η αναζήτηση κεφαλαίων από τις αγορές με προσχηματική τη μέριμνα για το περιβάλλον, θεωρείται πως είναι μια από τις μεγαλύτερες παγίδες στις εκδόσεις των πράσινων ομολόγων. Αν και σκοπός της Κομισιόν είναι να βελτιώσει τη διαφάνεια σε αυτόν τον τομέα, μπορεί έτσι να μειωθούν τα κίνητρα των επενδυτών να τοποθετήσουν κεφάλαια σε έργα με ανανεώσιμες πηγές, προτιμώντας το φυσικό αέριο ή την πυρηνική ενέργεια που υπόσχονται αμεσότερες αποδόσεις.
Πράσινα ομόλογα: εκτιμήσεις τρισεκατομμυρίων
H αγορά των πράσινων ομολόγων, στο μεταξύ, αναμένεται να φθάσει έως και τα 5 τρισ δολάρια μέχρι το 2025, σύμφωνα με εκτιμήσεις του διεθνούς μη κερδοσκοπικού οργανισμού Climate Bonds Initiative. Οπότε το επενδυτικό ενδιαφέρον αναμένεται να είναι ζωηρό, δημιουργώντας μια μεγάλη ευκαιρία για τη χρηματοδότηση έργων πράσινης ενέργειας.
Όμως, «η ενσωμάτωση του φυσικού αερίου στην πράσινη ταξινομία της Ε.Ε δημιουργεί στρεβλώσεις στην αξία των επενδύσεων και περιορίζει τη μελλοντική διοχέτευση κεφαλαίων σε τεχνολογίες ανανεώσιμης ενέργειας», αναφέρεται σε έκθεση του EDHEC Business School.
Μολονότι το φυσικό αέριο πλήττει λιγότερο το περιβάλλον από τον άνθρακα ή το πετρέλαιο, παραμένει ορυκτό καύσιμο. Η πυρηνική ενέργεια έχει μηδενικές εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, αλλά θα πρέπει να βελτιωθεί η διαχείριση των πυρηνικών αποβλήτων, ενώ επικρατεί πάντα ο φόβος ενός πυρηνικού ατυχήματος όπως αυτό της Φουκουσίμα στην Ιαπωνία.
Η Ολλανδία και η Δανία είναι ήδη αντίθετες με τις τελευταίες συστάσεις της Κομισιόν, ενώ στη Γερμανία το κλίμα για την πυρηνική ενέργεια είναι αρνητικό. Παράλληλα, μεγάλοι τραπεζικοί όμιλοι δέχονται πιέσεις από μετόχους και ακτιβιστές προκειμένου να είναι σχολαστικές με τις πράσινες επενδύσεις τους.
Ακόμη και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Ενέργειας (ΙΕΑ) είχε προειδοποιήσει πως δεν υπάρχουν περιθώρια για νέες επενδύσεις σε έργα πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα εάν είναι να επιτευχθεί ο στόχος της Συμφωνίας του Παρισιού για τη συγκράτηση της ανόδου της παγκόσμιας χαμηλότερα από τους 2 βαθμούς Κελσίου από τα προβιομηχανικά επίπεδα.
«Θα υπάρξουν εκδόσεις ομολόγων από αυτές τις βιομηχανίες» σχολίασε ο Τζάρεκ Ολζογουάκα, υπεύθυνος του τομέα βιώσιμης χρηματοδότησης στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή της Nomura International, στο Bloomberg. «Και αυτό θα εκθέσει την Ε.Ε».
