“Ζεσταίνεται” η οικοδομή μετά από δέκα χρόνια απραξίας – Εν αναμονή αναστολής του ΦΠΑ η αγορά

Σημάδια ανάκαμψης δείχνει η οικοδομική δραστηριότητα στη χώρα μας, που την περασμένη δεκαετία της κρίσης βρέθηκε σε πλήρη αδράνεια. Σύμφωνα με την έρευνα οικοδομικής δραστηριότητας της ΕΛΣΤΑΤ το μέγεθος της Συνολικής Οικοδομικής Δραστηριότητας (Ιδιωτικής – Δημόσιας), κατά τον μήνα Ιούνιο 2019, στο σύνολο της χώρας μετρούμενο με βάση τις εκδοθείσες οικοδομικές άδειες, ανήλθε σε 1.461 οικοδομικές άδειες, που αντιστοιχούν σε 327,4 χιλιάδες m2 επιφάνειας και 1.377,0 χιλιάδες m3 όγκου, παρουσίασε δηλαδή, αύξηση κατά 4,7% στον αριθμό των οικοδομικών αδειών, κατά 8,7% στην επιφάνεια και μείωση κατά 1,7% στον όγκο, σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2018.

Οι εκδοθείσες άδειες Ιδιωτικής Οικοδομικής Δραστηριότητας, στο σύνολο της χώρας, κατά τον μήνα Ιούνιο 2019 ανήλθαν σε 1.457 οικοδομικές άδειες, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 5,4% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2018. Κατά την περίοδο των τελευταίων δώδεκα μηνών, Ιουλίου 2018 – Ιουνίου 2019, η ιδιωτική οικοδομική δραστηριότητα, εμφανίζει στο σύνολο της χώρας, αύξηση κατά 6,8% στον αριθμό των εκδοθεισών οικοδομικών αδειών, κατά 10,4% στην επιφάνεια και κατά 10,9% στον όγκο, σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο Ιουλίου 2017 – Ιουνίου 2018. Το ποσοστό συμμετοχής της δημόσιας οικοδομικής δραστηριότητας στο συνολικό οικοδομικό όγκο, για την ανωτέρω περίοδο, είναι 3,5%.

Τα μέτρα και οι λεπτομέρειες που θα κάνουν τη διαφορά

Να δώσει όμως περαιτέρω ώθηση στον κατασκευαστικό κλάδο θα επιχειρήσει το επόμενο διάστημα η κυβέρνηση που με βάση τις πρόσφατες εξαγγελίες του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ, επεξεργάζεται δύο συγκεκριμένα μέτρα. Το ένα είναι η αναστολή του ΦΠΑ στις νέες οικοδομές, και το άλλο η έκπτωση φόρου στις ανακαινίσεις. Οι παράγοντες της αγοράς εκφράζουν μεν την ικανοποίησή τους ωστόσο πιέζουν ώστε το τελικό σχέδιο, που αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή εντός του Οκτωβρίου, να περιλαμβάνει στην πρώτη περίπτωση και τα αδιάθετα ακίνητα, που χτίστηκαν μετά το 2006, ώστε οι κατασκευαστές να “ξεστοκάρουν” και να χρησιμοποιήσουν τα χρήματα των πωλήσεων ως κεφάλαια κίνησης της νέας οικοδομικής δραστηριότητας και στη δεύτερη περίπτωση οι ιδιοκτήτες πιέζουν ώστε τα κίνητρα της ενεργειακής, λειτουργικής και αισθητικής αναβάθμισης των κτιρίων να είναι ισχυρά.

Να πουλήσουμε τα αδιάθετα ακίνητα σε καλές τιμές

“Υπάρχει ένα κλίμα αισιοδοξίας ότι με την εφαρμογή της αναστολής του ΦΠΑ η αγορά ακινήτων θα κινηθεί και πάλι. Είχαμε ξεκαθαρίσει στον πρωθυπουργό ότι αν δεν καταργηθεί ο ΦΠΑ ούτε Έλληνες, ούτε ξένοι θα επενδύσουν. Η οικοδομή είναι η βιομηχανία που ομαδικά μπορεί να απασχολήσει κόσμο, έτσι ώστε να μειωθεί η ανεργία , να αυξηθεί η κατανάλωση και να υπάρξει μία ανάκαμψη στην οικονομία. Και αυτό διότι με την οικοδομική δραστηριότητα εμπλέκονται 200 επαγγελματικοί κλάδοι” σημειώνει ο Δημήτρης Καψιμάλης, Πρόεδρος της Ομοσπονδίας Κατασκευαστών Κτιρίων που βλέπει με ικανοποίηση τη συζήτηση που γίνεται για την τόνωση του κλάδου. Όπως εξηγεί η μεγάλη αύξηση της ζήτησης παρατηρείται στο λεκανοπέδιο της Αττικής, έπειτα θα ακολουθήσει η Θεσσαλονίκη ενώ εκτιμά πως η περιφέρεια θα μείνει πιο πίσω σ΄αυτή την κούρσα εκτός αν εξαιρέσει κανείς τους ακριβούς τουριστικούς προορισμούς όπως είναι για παράδειγμα η Μύκονος και η Σαντορίνη.

“Η ανάπτυξης της οικοδομικής δραστηριότητας είναι μονόδρομος. Όλοι θα βγουν κερδισμένοι και πρώτα απ’ όλα το κράτος και τα ασφαλιστικά ταμεία που θα εισπράξουν εκατομμύρια ευρώ. Όμως το μέτρο της αναστολής του ΦΠΑ εκτός από τις νέες οικοδομές θα πρέπει να περιλαμβάνει και τα νεόδμητα ακίνητα που είναι αδιάθετα. Έτσι θα μπορέσουμε να πουλήσουμε ακίνητα σε καλές τιμές στον κόσμο και παράλληλα να αξιοποιήσουμε τα χρήματα αυτά ως κεφάλαιο για την ανέγερση των νέων οικοδομών” τονίζει ο κ.Καψιμάλης για ένα ζήτημα που δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί καθώς η εξαγγελία της κυβέρνησης αφορά όσα ακίνητα θα έχουν οικοδομική άδεια από 1/1/2020 και όχι όσα είναι αδιάθετα, με την τελική διατύπωση να κρίνεται ιδιαίτερα σημαντική.

Η έλλειψη οικοπέδων δημιουργεί πρόβλημα

Ένα κόμη επιχείρημα που χρησιμοποιεί ο κ.Καψιμάλης για την πώληση των αδιάθετων ακινήτων (από το 2006 και μετά) σε λογικές τιμές στους ενδιαφερόμενους εγχώριους και ξένους αγοραστές είναι πως αυτά χτίστηκαν πάνω σε οικόπεδα που με τη σειρά τους είχαν αγοραστεί από τους κατασκευαστές σε καλές τιμές κάτι που δεν πρόκειται να συμβεί όπως εκτιμά τα επόμενα χρόνια. Έτσι, η διαφορά στην τιμή της πρώτης ύλης (οικόπεδο) θα μεταφερθεί στην τιμή του τελικού προϊόντος (ακίνητο). Ήδη, με βάση τα επίσημα στατιστικά στοιχεία πέρυσι οι τιμές στην Αττική ανέβηκαν κατά 9%, ενώ για φέτος οι προβλέψεις είναι πως η αύξηση θα ξεπεράσει το 15 με 18%.

“Αυτό συμβαίνει γιατί η έλλειψη οικοπέδων ανέβασε κατακόρυφα τις τιμές σε όσα είναι διαθέσιμα. Δυστυχώς υπάρχουν ιδιοκτήτες οικοπέδων που αν και είναι εντός σχεδίου εδώ και πολλά χρόνια για διάφορους λόγους τα κρατούν ανεκμετάλλευτα, ενώ θα μπορούσαν να δώσουν δομή την επιφάνεια και μα στεγαστεί ο κόσμος πιο φτηνά. Άρα λόγω της έλλειψης διαθέσιμων οικοπέδων και της αντίληψης για την αύξηση της τιμής των ακινήτων οι ιδιοκτήτες οικοπέδων επιδιώκουν να πάρουν ένα μεγαλύτερο μερίδιο που πλέον κινείται στα όρια της κερδοσκοπίας, αξιώνοντας αδικαιολόγητα υψηλές τιμές. Δυστυχώς, αυτή η διαφορά σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια θα φανεί στην τελική τιμή των ακινήτων και η πολιτεία θα πρέπει να λάβει μέτρα και γι’ αυτό το θέμα θέτοντας αυστηρότερους όρους και χρονοδιάγραμμα για την εκμετάλλευση των οικοπέδων” μας λέει.

Θέλουμε να στηθούν σκαλωσιές παντού

Όπως αναφέραμε και στην αρχή το Υπουργείο Οικονομικών επεξεργάζεται την πριμοδότηση στις ανακαινίσεις ακινήτων. Με την προσκόμιση των τιμολογίων που θα αποδεικνύουν την αγορά υλικών αλλά και την εκτέλεση των εργασιών θα αναγνωρίζεται η έκπτωση φόρου για την ανακαίνιση των ακινήτων για όλες οι δαπάνες που θα πραγματοποιούνται από 1/1/2020 και θα ισχύει έκπτωση φόρου σε ποσοστό 40% επί του συνόλου του τιμολογίου (συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ).

Σύμφωνα με τον Πρόεδρο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων Στράτο Παραδιά, το ποσό της επιστροφής θα πιστώνεται ηλεκτρονικά στις υπηρεσίες του Υπουργείου Οικονομικών και θα συμψηφίζεται με τις φορολογικές υποχρεώσεις του ιδιοκτήτη για τα επόμενα τρία χρόνια. Αν μετά την τριετία υπάρχει υπόλοιπο αυτό θα χάνεται.

Τι σημαίνει πρακτικά αυτό; Ας υποθέσουμε ότι κάποιος κάνει μία ανακαίνιση στο σπίτι του (περιλαμβάνονται όλες οι ιδιοκτησίες) η οποία του κοστίζει 10.000 ευρώ μαζί με το ΦΠΑ. Το ΦΠΑ είναι 24%. Στην επόμενη φορολογική δήλωση θα δηλώσει το νόμιμο τιμολόγιο των 10.000 ευρώ και θα του επιστραφεί το 40%, δηλαδή 4.000 ευρώ. Αυτή την επιστροφή δεν θα την δώσει κανείς στο χέρι αλλά θα του πιστωθούν ηλεκτρονικά και για τα επόμενα τρία έτη με αυτά τα χρήματα θα πληρωθούν οι φορολογικές του υποχρεώσεις, όπως φόρος εισοδήματος, ΕΝΦΙΑ, και ότι υποχρεώσεις έχει στο δημόσιο.

“Η πρόταση για την ανακαίνιση είναι δική μας, είναι μία πρόταση της ΠΟΜΙΔΑ που κατατέθηκε σε όλα τα πολιτικά κόμματα σε ανύποπτο χρόνο πριν από περίπου 2,5 χρόνια και τώρα φαίνεται ότι θα γίνει πράξη” λέει στο News 24/7 ο κ.Παραδιάς. “Θέλουμε να στηθούν σκαλωσιές παντού. Το κράτος θα είναι κερδισμένο αρκεί τα κίνητρα για τον ιδιοκτήτη να είναι ισχυρά ώστε να πιέσει τον επαγγελματία να κόψει τιμολόγιο” τονίζει.

Σήμερα, είναι κοινό μυστικό πως οι περισσότερες εργασίες ανακαίνισης γίνονται χωρίς τιμολόγια, οπότε ο ιδιοκτήτης παζαρεύει τη μη καταβολή του ΦΠΑ. Από τη στιγμή που θα ζητήσει παραστατικά, θα τεθεί και το θέμα καταβολής του ΦΠΑ 24% και του φόρου εισοδήματος του επαγγελματία αλλά και του ενσήμου του τεχνίτη με εφορία και ασφαλιστικά ταμεία να βγαίνουν κερδισμένα.

Το τοπίο για όλα τα παραπάνω αναμένεται να ξεκαθαρίσει οριστικά μέσα στον Οκτώβριο με τους φορείς της αγοράς και την κυβέρνηση να βρίσκονται σε ανοιχτή γραμμή προκειμένου να βρεθεί η χρυσή τομή που δεν θα διαταράξει τα δημοσιονομικά δεδομένα. Άλλωστε ο στόχος για την επανεκκίνηση του πάλαι ποτέ κραταιού κλάδου της οικονομίας είναι κοινός.