Ο ΠΑΣΥΦΩΣ εκτιμά ότι οι διατάξεις του νομοσχεδίου του ΥΠΕΝ για τις ΑΠΕ και τα φ/β σε στέγες προκαλεί ερωτήματα, κυρίως ως προς τη μείωση της μέγιστης ισχύος των συστημάτων στα 10 κιλοβάτ.
Αναλυτικότερα, ο σύλλογος ανέφερε τα εξής στα πλαίσια της διαβούλευσης:
Ο Πανελλήνιος Σύλλογος Φωτοβολταϊκών Στέγης αριθμεί 7000 μέλη, νοικοκυριά στα οποία έχει εγκατασταθεί Φ/Β στέγης. Ο σύλλογός μας επανειλημμένα έχει υποβάλλει προτάσεις για την ανάπτυξη των Φ/Β στέγης από την ημερομηνία ίδρυσης του το 2014. Ωστόσο δεν εισακούγεται και η εγκατάσταση Φ/Β στέγης κατοικιών σχεδόν μηδενίστηκε στην Ελλάδα σε αντίθεση με τις μεγάλες ΑΠΕ για τις οποίες η πολιτεία φρόντιζε να κάνει τα δέοντα και να τα προωθεί.
Άρα δεν υπήρχε η ενδεδειγμένη μέριμνα για τα νοικοκυριά όλα αυτά τα έτη, κάποια εκ των οποίων μαστίζονται από ενεργειακή φτώχεια, και όλο αυτό σε αντίθεση με τις σχετικές Οδηγίες ΕΕ 2019/944 και 2018/2019 οι οποίες αναφέρονται εκτενώς στη στήριξη των νοικοκυριών:
Οδηγία ΕΕ 2019/944: (59) Οι ενεργειακές υπηρεσίες έχουν θεμελιώδη σημασία για τη διαφύλαξη της ευημερίας των πολιτών της Ένωσης. Η επαρκής θέρμανση, ψύξη, φωτισμός και η ενέργεια για τη λειτουργία συσκευών συνιστούν εξαιρετικά σημαντικές υπηρεσίες για τη διασφάλιση αξιοπρεπούς βιοτικού επιπέδου και υγείας των πολιτών. Επιπροσθέτως, η πρόσβαση στις εν λόγω ενεργειακές υπηρεσίες επιτρέπει στους πολίτες της Ένωσης να αξιοποιήσουν πλήρως τις δυνατότητές τους και συμβάλλει στην κοινωνική ένταξη. Για τα νοικοκυριά που πλήττονται από ενεργειακή φτώχεια, αυτές οι ενεργειακές υπηρεσίες δεν είναι οικονομικά προσιτές λόγω, αφενός, του χαμηλού εισοδήματος, της υψηλής ενεργειακής δαπάνης και, αφετέρου, της χαμηλής ενεργειακής απόδοσης των κατοικιών τους. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να συλλέγουν τα κατάλληλα στοιχεία για να παρακολουθούν τον αριθμό των νοικοκυριών που πλήττονται από ενεργειακή φτώχεια. Οι ακριβείς μετρήσεις αναμένεται ότι θα βοηθήσουν τα κράτη μέλη να ταυτοποιήσουν όσα νοικοκυριά πλήττονται από ενεργειακή φτώχεια, με στόχο την παροχή στοχευμένης στήριξης. Η Επιτροπή θα πρέπει να στηρίξει ενεργά την εφαρμογή των διατάξεων της παρούσας οδηγίας που αφορούν την ενεργειακή φτώχεια, διευκολύνοντας την ανταλλαγή ορθών πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών.
Σήμερα, δέκα έτη μετά, φτάσαμε να κορεσθούν τα δίκτυα μεταφοράς, παράλληλα ο πρόσφατος πόλεμος επιδείνωσε την ακρίβεια, συνάμα η ΕΕ πιέζει τώρα τις κατά τόπους κυβερνήσεις να προωθήσουν τις ΑΠΕ, μεταξύ των οποίων και τα Φ/Β στέγης.
Έτσι η κυβέρνηση θα λέγαμε «αναγκάστηκε» να στραφεί στοιχειωδώς και στα Φ/Β στέγης. Τονίζουμε το στοιχειωδώς διότι και σε αυτό το Νομοσχέδιο προκαλούνται ερωτήματα, όπως για ποιο λόγο να περιορίζεται η μέγιστη ισχύ στα 10kW, για ποιο λόγο να μην υφίσταται πρόβλεψη πώλησης της πλεονάζουσας ενέργειας και γιατί να μην μπορεί ένα νοικοκυριό με δύο κατοικίες να εφαρμόσει εικονικό συμψηφισμό, ενώ όλα αυτά στις επαγγελματικές ΑΠΕ ορθώς προβλέπονται και επιτρέπονται. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας για άλλη μία φορά δείχνει ότι δεν θέλει να κάνει το ιδανικό για την κοινωνία και την πλειοψηφία των Ελλήνων.
Δεν θα πρέπει να ξεχνάμε επίσης πως η πολιτεία:
1) συνεχίζει να αδιαφορεί για τις αδικίες που προκαλεί ο μνημονιακός Ν. 4254/2014 στα Φ/Β στέγης, ενώ αντίθετα στα αγροτικά πάρκα φρόντισε η σημερινή κυβέρνηση να κάνει τις απαιτούμενες διορθώσεις, και έτσι σήμερα πάρκα αγροτικά αλλά και επαγγελματικά αμείβονται περισσότερο από τα στέγης, αμφότερα κατασκευασμένα το 2012,
2) επιβάλλει οριζόντιες περικοπές και στα στέγης μαζί με τις μεγάλες ΑΠΕ, αδιαφορώντας για τον κοινωνικό τους ρόλο, χαράτσι 6% της παραγωγής του 2021 στα Φ/Β Στέγης (Νόμος 4759/2020 – ΦΕΚ 245/Α/9-12-2020, άρθρο 157), το οποίο δρομολογήθηκε από τους Χατζηδάκη και Σδούκου,
3) στο νέο πρόγραμμα Σταθερής Τιμής Αποζημίωσης μείωσε τη μέγιστη ισχύ από τα 10 στα 6kW, ενώ σε όλες τις άλλες κατηγορίες επέτρεψε την αύξηση της ισχύος. Για παράδειγμα στα αγροτικά από 100 στα 500kW. Μετά από ένα έτος εφαρμογής οι υποβαλλόμενες αιτήσεις δεν ξεπερνούν τις 100.
Όλη αυτή η πολιτική προκαλεί ένα πολύ αρνητικό κλίμα.
Χαιρετίζουμε βεβαίως τις ενεργειακές κοινότητες πολιτών αυτοκαταναλωτών αλλά εκτιμούμε πως στην πράξη λίγες θα συσταθούν καθότι θα υπάρχουν πρακτικές δυσκολίες και οι ελάχιστοι αριθμοί των 60 ή ακόμα και 30 μελών καθιστούν μάλλον επίπονο ή ακατόρθωτο το όποιο εγχείρημα.
Χαιρετίζουμε το να επιτρέπεται καταναλωτές να δρουν από κοινού ανεξαρτήτως αριθμού – αλλά γιατί να περιορίζεται σε αυτούς που διαμένουν στο ίδιο κτίριο;
Συστήματα αποθήκευσης: οι μπαταρίες δεν ωφελούν σε τίποτα τους ιδιοκτήτες κατοικιών, εκτός ίσως από την περίπτωση διακοπής ηλεκτροδότησης. Βασικά ωφελούν στη μετάθεση της ώρας αιχμής αλλά αυτό έπρεπε να έχει πραγματοποιηθεί με έργα αντλησιοταμίευσης (όπως γίνεται στην Ελβετία) μεγάλης κλίμακας και όχι με εισαγόμενες μπαταρίες που εξαρτάται η κατάσταση τους από άπειρους ιδιοκτήτες κατοικιών.
Οι μπαταρίες είναι ένα προϊόν πολύ ευαίσθητο στην χρήση του και τη συντήρηση του. Είτε στην αρχή, είτε μετά από μερικά χρόνια υπάρχει η πιθανότητα να προκληθούν πυρκαγιές μπαταριών σε κατοικίες από αστάθμητους παράγοντες.
Με νέα σύγχρονα έργα αντλησιοταμίευσης που έχουν πολύ μεγαλύτερη διάρκεια ζωής, παραμένουν τα χρήματα στη χώρα και θωρακίζεται η καλύτερη λειτουργία του Δικτύου
Σχολιάζοντας το άρθρο 28, ο ΠΑΣΥΦΩΣ τονίζει τα εξής:
Παράγρ 2.: η εφαρμογή εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού θα πρέπει να επιτραπεί και σε νοικοκυριό με περισσότερες κατοικίες. Για παράδειγμα εάν μια οικογένεια διαμένει στην Αθήνα σε πολυκατοικία όπου είναι δύσκολο να εγκαταστήσει Φ/Β και έχει μια δεύτερη κατοικία στην επαρχία όπου εκεί είναι ευκολότερο, να μπορεί να προβαίνει σε εικονικό συμψηφισμό.
Παράγρ 4α.: γιατί τα νοικοκυριά να περιορίζονται στα 10kW, ήδη η πράξη έχει δείξει πως εγκαθίστανται και μεγαλύτερα συστήματα, έως και 20kW σε ένα ποσοστό 25%. Έρευνα του ΚΑΠΕ αναφέρει πως η μέση ετήσια κατανάλωση ρεύματος νοικοκυριών όπου για θέρμανση χρησιμοποιούν ηλεκτρισμό ξεπερνά τις 13.000 kWh/έτος. Ένα σύστημα ισχύος 10kW σε στέγη κατά μέσο όρο παράγει κάτω από 13.000kWh/έτος στη Βόρεια Ελλάδα. Λαμβάνοντας επίσης υπόψη την προώθηση των ηλεκτρικών αυτοκινήτων καταλαβαίνουμε πως ο περιορισμός των 10kW είναι άτοπος. Αυτό δείχνει ότι δεν νοιάζει πραγματικά την κυβέρνηση ώστε ο απλός πολίτης να καλύψει πλήρως τις ανάγκες του με την τεχνολογία που αυτός αγοράζει και εγκαθιστά στο σπίτι του. Προτείνουμε οι μέγιστη ισχύς να είναι τουλάχιστον 20kW.
Παράγρ 7: για το πλεόνασμα της ενέργειας εκτιμούμε πως δίκαιο είναι να προβλέπεται αποζημίωση διότι δεν είναι εύκολο να προβλεφθεί το ποια θα είναι η κατανάλωση ενός νοικοκυριού σε 20, 15, 10, ακόμα και 5έτη. Λόγοι επαγγελματικοί, όσο και λόγοι υγείας μπορούν να αναγκάσουν μια οικογένεια να μετακινηθεί, τότε τι γίνεται από τη στιγμή που δεν τους επιτρέπεται να κάνουν και εικονικό συμψηφισμό;
Σημειώνεται πως σύμφωνα με την Οδηγία ΕΕ 2019/944:
(39) Όλες οι ομάδες πελατών (βιομηχανία, επιχειρήσεις και νοικοκυριά) θα πρέπει να έχουν πρόσβαση στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας για να διαθέτουν προς πώληση την ευελιξία τους και την αυτοπαραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια.
(42) Οι καταναλωτές θα πρέπει να είναι σε θέση να καταναλώνουν, να αποθηκεύουν ή/και να πωλούν αυτοπαραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια στην αγορά και να συμμετέχουν σε όλες τις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας παρέχοντας ευελιξία στο σύστημα…..Τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να έχουν διαφορετικές διατάξεις στην εθνική τους νομοθεσία όσον αφορά τους φόρους και τις εισφορές για τους μεμονωμένους και τους από κοινού δρώντες ενεργούς πελάτες, καθώς και για τα νοικοκυριά και άλλους τελικούς πελάτες
Άρθρο 15 Ενεργοί πελάτες 1. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι τελικοί πελάτες δικαιούνται να ενεργούν ως ενεργοί πελάτες, χωρίς να υποβάλλονται σε δυσανάλογες ή διακριτικές τεχνικές απαιτήσεις, διοικητικές απαιτήσεις, διαδικασίες και χρεώσεις, και σε τέλη δικτύου που δεν αντανακλούν το κόστος· 2. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι ενεργοί πελάτες: α) δικαιούνται να ασκούν τη δραστηριότητά τους είτε απευθείας είτε μέσω σωρευτικής εκπροσώπησης· β) δικαιούνται να πωλούν αυτοπαραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια μεταξύ άλλων μέσω συμφωνιών αγοράς ενέργειας…
Στην Οδηγία ΕΕ 2018/2019 στο Άρθρο 76 αναφέρεται: Στη στρατηγική για την Ενεργειακή Ένωση αναγνωρίστηκε επίσης ο ρόλος των πολιτών στην ενεργειακή μετάβαση, καθώς οι πολίτες αναλαμβάνουν την ευθύνη για τη μετάβαση αυτή, επωφελούνται από τις νέες τεχνολογίες για να μειώσουν τους λογαριασμούς τους και συμμετέχουν ενεργά στην αγορά.
