Είναι γεγονός πως το τελευταίο διάστημα διανύουμε μία από τις πιο βαρετές περιόδους. Εδώ και δύο εβδομάδες, το Bitcoin λες και είναι δεμένο με ένα αόρατο σκοινί, δεν μπορεί να ξεφύγει γύρω από τις 10.000 δολάρια.
Τι μπορεί να σημαίνει αυτό; Το πιθανότερο σενάριο είναι να πρόκειται για τη νηνεμία πριν την καταιγίδα. Παρόμοιο τριγωνικό σχηματισμό συσσώρευσης είχαμε το καλοκαίρι του 2018, όπου η προς τα κάτω διάσπασή του οδήγησε στις 3.000 δολάρια. Βέβαια αυτή τη φορά υπάρχει μια σημαντική διαφορά. Πριν την τωρινή συσσώρευση έχει προηγηθεί άνοδος, ενώ κατά την προηγούμενη διανύαμε μια περίοδο παρατεταμένης υποχώρησης. Συνεπώς και να διασπαστεί προς τα κάτω η κίτρινη γραμμή, θα δούμε μεν διόρθωση, πιθανότατα πάλι απότομη, αλλά όχι με την ένταση που είχαμε πέρυσι. Τα αντανακλαστικά των αγοραστών θα ενεργοποιηθούν γρηγορότερα.
Η περίοδος των «ταύρων» σε σχέση με των «αρκούδων» δεν είναι κάποιος τυπικός διαχωρισμός. Η διαφορά τους είναι ουσιαστική. Η πρώτη χαρακτηρίζεται από την αυτοπεποίθηση των επενδυτών. Διακατέχονται από ισχυρές προσδοκίες ότι η άνοδος θα συνεχιστεί. Γι’ αυτό κάθε διόρθωση αποτελεί ευκαιρία για αγορά. Αντίθετα, στη δεύτερη, κάθε άνοδος είναι ευκαιρία για ξεφόρτωμα.
Τα θεμελιώδη ενισχύουν το σενάριο της σχετικά μικρής διόρθωσης, αν επικρατήσει το πτωτικό σενάριο. Για παράδειγμα το Hash Rate του Bitcoin, όπως φαίνεται καθαρά στο παρακάτω διάγραμμα, δεν είναι απλά σε υψηλό έτους αλλά στο υψηλό όλων των εποχών.
Όταν λέμε Hash Rate του δικτύου Bitcoin, αναφερόμαστε στο ποσό της υπολογιστικής ισχύος που αφιερώνεται στην επεξεργασία των συναλλαγών και στην εξασφάλιση του δικτύου. Όσο μεγαλύτερη είναι η τιμή του, τόσο πιο ασφαλές είναι το δίκτυο. Κι όπως βλέπουμε, το Bitcoin σήμερα είναι πιο ασφαλές από ποτέ.
Είναι κακό το σενάριο της πτώσης; Καθόλου. Αντιθέτως μπορεί να αποδειχθεί επικερδές. Φτάνει φυσικά να είσαι προετοιμασμένος και στη σωστή πλευρά. Μην ξεχνάτε το ρητό που λέει: οι ταύροι κερδίζουν χρήματα, οι αρκούδες κερδίζουν χρήματα, τα γουρούνια τα σφάζουν.
Ο εμπορικός πόλεμος
Δεν χρειάζεται να είσαι έμπειρος, ούτε ευφυής οικονομικός αναλυτής, για να αντιληφθείς πως ο εμπορικός πόλεμος είναι βασικός συντελεστής προς την ύφεση ή έστω την επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης. Γνωρίζουμε τι γίνεται σε αυτές τις περιπτώσεις. Επέμβαση των Κεντρικών Τραπεζών: Μείωση των επιτοκίων, «εκτύπωση» χρημάτων και προσπάθεια για υποτίμηση του νομίσματος.
Πράγματι την Παρασκευή, με το που ανακοινώθηκε από το Πεκίνο ότι θα αυξήσει τους δασμούς επί των αμερικανικών εισαγωγών, υπήρξε ανοδική κίνηση του Bitcoin, επιβεβαιώνοντας πως για αρκετούς αποτελεί νησίδα ασφαλείας, λόγω της μη συσχέτισής του με τις παραδοσιακές αξίες. Γνωρίζουν από την εμπειρία τους πως σε περιπτώσεις κρίσεων, οι τιμές καταρρέουν ταυτόχρονα, παρασυρόμενες από το ίδιο πτωτικό ρεύμα.
Έχουμε συνηθίσει όταν το κλίμα γίνεται βαρύ, τα τελευταία χρόνια, όλοι να εναποθέτουν τις ελπίδες τους στον από μηχανής Θεό: τις Κεντρικές Τράπεζες. Οι Κεντρικοί Τραπεζίτες είναι οι σύγχρονοι μάγοι της οικονομίας και αντιμετωπίζονται με δέος. Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες πτυχές του να είσαι διοικητής μίας μεγάλης Κεντρικής Τράπεζας είναι ότι οι αγορές κρέμονται από κάθε σου λέξη, κάθε σου έκφραση, κάθε τόνο της φωνής σου.
Στο κραχ της Μαύρης Δευτέρας το 1987, η αντίδραση του Alan Greenspan υπήρξε αστραπιαία. Επιβεβαίωσε την ετοιμότητα της FED να ανταποκριθεί ως πηγή ρευστότητας, προκειμένου να υποστηρίξει το σύστημα. Έστειλε σήμα στις αγορές πως αν το πράγμα αγριέψει, θα ήταν έτοιμος να τις διασώσει αγοράζοντας ομόλογα από την ελεύθερη αγορά, δηλαδή διοχετεύοντας στο σύστημα ενέσεις ρευστότητας. Σε μια παρόμοια θέση βρέθηκε ο Mario Draghi, όταν το ευρώ άρχισε να κλυδωνίζεται με αφορμή την κρίση του ελληνικού χρέους. Η φράση «θα κάνουμε ό,τι χρειαστεί», καθησύχασε τις αγορές περισσότερο από όση προσπάθεια κατέβαλαν οι ηγέτες των κρατών της ευρωζώνης.
Παρ’ όλα αυτά δύο ερωτήσεις στροβιλίζουν στο μυαλό κάθε νουνεχή επενδυτή, καθώς έχουμε εισέλθει, για πρώτη φορά στην οικονομική ιστορία, στη φάση των αρνητικών επιτοκίων:
Οι Κεντρικοί Τραπεζίτες είναι σίγουρο ότι αυτή τη φορά ξέρουν τι κάνουν; Κι αν ξέρουν, πόσο σίγουροι είμαστε πως δεν κοιτάνε τα δικά τους συμφέροντα αλλά τα δικά μας;
Η ρευστότητα από φάρμακο έγινε ναρκωτικό. Ο εθισμός αυτός οδηγεί τους επενδυτές να νιώθουν ολοένα και πιο άνετα με την ανάληψη ρίσκου, στηριζόμενοι στη βεβαιότητα ότι οι Κεντρικές Τράπεζες θα παρέχουν για πάντα ευρεία ρευστότητα. Ως πότε όμως;
Αυτή η αντίληψη είναι το καύσιμο που δίνει ώθηση στην ανοδική τροχιά του Bitcoin. Το προτιμούν εξαιτίας της αντιπληθωριστικής του φύσης και της μη εξάρτησής του από πολιτικούς ή οικονομικούς παράγοντες. Έχει αυστηρά προγραμματισμένη και σταδιακά μειούμενη προσφορά, άρα και σπανιότητα. Δεν πληθωρίζεται κατά το δοκούν από πολιτικές αποφάσεις, όπως συμβαίνει με τα συμβατικά νομίσματα.
Η αγορά σήμερα
Οι επενδύσεις είναι σαν τον πόλεμο. Μεγάλοι περίοδοι βαρεμάρας διακόπτονται από συναρπαστικά διαστήματα έντονης έξαψης. Αυτό τον κανόνα έχει βαλθεί να αμφισβητήσει το Bitcoin και η παρέα του, αλλά όχι αυτό το διάστημα. Είμαστε σε στάση αναμονής, όπως είπαμε αρχικά.
Για την ώρα ελαφρώς πτωτικά κινούνται όλα τα βασικά κρυπτονομίσματα. Ειδικά το Bitcoin υποχωρεί 1,83% και διαπραγματεύεται στις 10.173 δολάρια το ένα.
