Σε ιστορικό υψηλό εκτινάχθηκαν τα ποσοστά πληρότητας στις αποθήκες φυσικού αερίου της ΕΕ. Όπως δείχνουν τα στοιχεία της Gas Infrastructure Europe, οι αποθήκες είναι πλέον γεμάτες σε ποσοστό 90%, πετυχαίνοντας το ορόσημο αυτό δυόμιση μήνες νωρίτερα, από το δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα του Νοεμβρίου.
«Η επιβεβαίωση ότι έχουμε εκπληρώσει τις απαιτήσεις αποθήκευσης φυσικού αερίου μέχρι στιγμής νωρίτερα από το χρονοδιάγραμμα υπογραμμίζει ότι η ΕΕ είναι καλά προετοιμασμένη για τον χειμώνα και αυτό θα βοηθήσει στην περαιτέρω σταθεροποίηση των αγορών τους επόμενους μήνες», δήλωσε στο POLITICO η Επίτροπος Ενέργειας του μπλοκ κ. Kadri Simson.
«Η αγορά ενέργειας της ΕΕ βρίσκεται σε πολύ πιο σταθερή θέση από ό,τι ήταν αυτή την εποχή πέρυσι», πρόσθεσε, ενώ αναγνώρισε ότι «τις τελευταίες εβδομάδες είδαμε ότι η αγορά φυσικού αερίου παραμένει ευαίσθητη» και ότι η Επιτροπή θα συνεχίσει να την παρακολουθεί καθώς η ήπειρος οδεύει προς ψυχρότερο καιρό.
Ενώ οι τιμές του φυσικού αερίου εξακολουθούν να είναι πολύ μακριά από τα υψηλά που παρατηρήθηκαν πριν από περίπου ένα χρόνο, η αστάθεια αυτό το χειμώνα θα σημάνει υψηλότερους λογαριασμούς για τους πελάτες οικιακής θέρμανσης και οικιακής ενέργειας, καθώς και για καταναλωτές μεγάλης κλίμακας φυσικού αερίου που περιλαμβάνουν βιομηχανίες χάλυβα, λιπασμάτων και κεραμικών.
Η Ευρώπη, η οποία επλήγη σκληρά από την απόφαση της Ρωσίας να περιορίσει τις ροές μέσω αγωγών, εξακολουθεί να βρίσκεται σε κίνδυνο και στελέχη μεγάλων ενεργειακών εταιρειών έχουν προειδοποιήσει τις τελευταίες εβδομάδες ότι ένας κρύος χειμώνας και απροσδόκητες διακοπές θα μπορούσαν να έχουν ως αποτέλεσμα ελλείψεις στην περιοχή παρά τις γεμάτες αποθήκες.
Παρά το γεγονός ότι οι τσέπες των καταναλωτών θα είναι σαφώς ζημιωμένες, οι παράγοντες της αγοράς κάνουν λόγο για «νίκη κατά του Κρεμλίνου», ενώ η Ευρώπη μιλά για απογαλακτισμό από το ρωσικό φυσικό αέριο αγωγών, το οποίο πριν από τον πόλεμο τροφοδοτούσε περίπου το 40% της εγχώριας ζήτησης.
Η Μόσχα διέκοψε σταδιακά τους πελάτες της στην ΕΕ, μειώνοντας και στη συνέχεια διακόπτοντας τις ροές μέσω των αγωγών Yamal-Europe και Nord Stream, ενώ μειώνει επίσης τους όγκους που φτάνουν στην ΕΕ μέσω της Ουκρανίας.
Η ΕΕ ανταποκρίθηκε στρεφόμενη σε άλλους προμηθευτές και μειώνοντας τη ζήτηση. Όπως επισημαίνει το Politico, το ρωσικό φυσικό αέριο μειώθηκε στο 23,6% των εισαγωγών της ΕΕ τις πρώτες 32 εβδομάδες του 2022 και μέχρι στιγμής φέτος βρίσκεται μόλις στο 8,4%. Αυτό καθιστά εφικτή τη δέσμευση της ΕΕ να τερματίσει τις αγορές ρωσικού φυσικού αερίου έως το 2027.
«Αυτή είναι σίγουρα μια ιστορία επιτυχίας», σχολίασε ο κ. Giovanni Sgaravatti, αναλυτής ερευνητής στο think tank Bruegel των Βρυξελλών, «για την Επιτροπή, για την αγορά ενέργειας, αλλά ακόμη περισσότερο για τις κυβερνήσεις των κρατών μελών που ανταποκρίθηκαν αρκετά καλά για να αντικαταστήσουν τις 1.000 TWh χαμένου ρωσικού αερίου μέσα σε ένα χρόνο».
Το ρωσικό φυσικό αέριο έχει αντικατασταθεί σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές από τις ΗΠΑ, τη Νορβηγία, το Αζερμπαϊτζάν και άλλες, μειώνοντας δραματικά τις τιμές από την κορύφωσή τους το 2022. Ο ολλανδικός δείκτης τιμολόγησης φυσικού αερίου TTF έφτασε τα 320 ευρώ ανά μεγαβατώρα τον περασμένο Αύγουστο και αυτή την εβδομάδα, μετά από ένα ράλι στην αγορά διαμορφώνεται γύρω στα 38 δολάρια.
Το κόστος του φυσικού αερίου παραμένει υψηλότερο από ό,τι πριν από τον πόλεμο, όταν κυμαινόταν γύρω στα 20 ευρώ ανά μεγαβατώρα, που σημαίνει υψηλότερους λογαριασμούς για τα νοικοκυριά και χαμηλότερη παραγωγικότητα για την ευρωπαϊκή βιομηχανία.
«Οι τιμές του φυσικού αερίου χονδρικής μπορεί να είναι σημαντικά χαμηλότερες από ό,τι πριν από ένα χρόνο, αλλά παραμένουν αισθητά πιο ακριβές από τις ιστορικές τιμές του φυσικού αερίου την τελευταία δεκαετία», δήλωσε ο κ. Tom Marzec-Manser, επικεφαλής ανάλυσης φυσικού αερίου στην εταιρεία ανάλυσης αγοράς ICIS, προειδοποιώντας ότι οι έμποροι εξακολουθούν να ανησυχούν για την προσφορά.
«Το γεγονός ότι οι ευρωπαϊκές αποθήκες είναι σχεδόν γεμάτες νωρίτερα από το κανονικό – συνήθως φτάνουν σε αυτό το επίπεδο γύρω στον Οκτώβριο – δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η τιμή θα μειωθεί περαιτέρω», πρόσθεσε.
Οι αναλυτές αναμένουν ότι αυτός θα είναι ο τελευταίος χειμώνας όπου οι ελλείψεις αποτελούν σοβαρή ανησυχία, δεδομένου ότι η αυξημένη ικανότητα παραγωγής LNG από προμηθευτές όπως το Κατάρ και οι ΗΠΑ πρόκειται να υλοποιηθεί στα μέσα του 2024.
Ωστόσο, ορισμένες χώρες της Κεντρικής Ευρώπης, ιδίως η Αυστρία , εξακολουθούν να εξαρτώνται από τις ρωσικές εισαγωγές που αποστέλλονται μέσω αγωγών που διασχίζουν την Ουκρανία. Το Κίεβο έχει δηλώσει ότι δεν σκοπεύει να επαναδιαπραγματευτεί τη συμφωνία διαμετακόμισης, η οποία πρόκειται να λήξει στα τέλη του επόμενου έτους. Αυτό δημιουργεί μια δύσκολη προθεσμία για όσους εξακολουθούν να εξαρτώνται από τα ορυκτά καύσιμα της Μόσχας.
