Μέσα στην επόμενη εβδομάδα θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση το νομοσχέδιο για την αποθήκευση και τη β΄φάση της απλοποίησης της αδειοδοτικής διαδικασίας των ΑΠΕ, με την οποία θα επιτευχθεί μείωση του απαιτούμενου χρόνου αδειοδότησης σε κάτω από δύο χρόνια, επιταχύνοντας τον ρυθμό υλοποίησης νέων επενδύσεων ύψους 10 δισ. ευρώ και συνολικής ισχύος 12 GW.
Στο νομοσχέδιο αναμένεται να υπάρξουν και ειδικές ρυθμίσεις ώστε να υπάρξει μία λύση για το αυξημένο ενδιαφέρον για πιθανές επενδύσεις που δημιουργεί «ασφυξία» στο δίκτυο και ξεπερνά τη χωρητικότητα που μπορεί να απορροφήσει, παρά τα έργα ενίσχυσης του δικτύου που αναμένονται στην τρέχουσα δεκαετία αλλά και στη διαχείριση των σχετικών αιτήσεων από τον ΑΔΜΗΕ.
Σε ό,τι αφορά στη διαδικασία αδειοδότησης, υπενθυμίζεται ότι το νομοσχέδιο του ΥΠΕΝ, τα απαιτούμενα στάδια αδειοδότησης μειώνονται σε 5 από 7 που ήταν προηγουμένως ενώ τα απαραίτητα δικαιολογητικά περιορίζονται από 91 σε 54 ώστε η διαδικασία να διεκπεραιώνεται ψηφιακά. Στόχος είναι η εγκατάσταση έργων συνολικής ισχύος 20.000 MW έως το 2030. Για να επιτευχθεί πρέπει να γίνουν άλματα, μιας και σήμερα σε λειτουργία υπάρχουν έργα με συνολική ισχύ 8.270 MW. Για να επιτύχει, μέσα στα επόμενα οκτώ χρόνια την υλοποίηση και λειτουργία νέων έργων 12.000 MW, η κυβέρνηση αλλάζει τα δεδομένα στην αδειοδότηση, ενοποιώντας τα απαραίτητα βήματα, μειώνοντας τα απαραίτητα βήματα.
Όπως έγραφε το BD, σήμερα τα στάδια της διαδικασίας είναι 7: Άδεια Παραγωγής από τη ΡΑΕ, ακολουθεί το δεύτερο στάδιο με τη Μη Δεσμευτική Προσφορά Σύνδεσης σε ΑΔΜΗΕ/ΔΕΔΔΗΕ και την Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων από την Περιβαλλοντική Αρχή – Αποκεντρωμένες Υπηρεσίες/ΥΠΕΝ και στα επόμενα 5 στάδια έχουμε την οριστική Προσφορά Σύνδεσης από ΑΔΜΗΕ/ΔΕΔΔΗΕ, την άδεια Εγκατάστασης από τις Αποκεντρωμένες Υπηρεσίες/ΥΠΕΝ, τη Σύμβαση Σύνδεσης από ΑΔΜΗΕ/ΔΕΔΔΗΕ, τη ΣύμβασηΛειτουργικής Ενίσχυσης από ΔΑΠΕΕΠ και τέλος την Άδεια Λειτουργίας από την Αποκεντρωμένες Υπηρεσίες/ΥΠΕΝ.
Σύμφωνα με πληροφορίες, στα 5 βήματα που προβλέπονται στην απλοποιημένη διαδικασία, έχουμε πια την Βεβαίωση Παραγωγού από τη ΡΑΕ, την Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων από Περιβαλλοντική Αρχή – Αποκεντρωμένες Υπηρεσίες/ΥΠΕΝ, την Οριστική Προσφορά Σύνδεσης από ΑΔΜΗΕ/ΔΕΔΔΗΕ, τη Σύμβαση Σύνδεσης Άδεια Εγκατάστασης από Αποκεντρωμένες Υπηρεσίες/ΥΠΕΝ, τη Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης από ΔΑΠΕΕΠ και τέλος, την Άδεια Λειτουργίας από τις Αποκεντρωμένες Υπηρεσίες/ΥΠΕΝ.
Με άλλα λόγια, οι απαιτούμενοι έλεγχοι διαχωρίζονται ανά στάδιο αδειοδότησης, ενώ η κάθε υπηρεσία ελέγχει αποκλειστικά τα θέματα αρμοδιότητας της. Από τις μεγάλες αλλαγές είναι και η εισαγωγή, σύμφωνα με πληροφορίες, φίλτρων και ορόσημων για την απόδειξη της φερεγγυότητας και του πραγματικού ενδιαφέροντος των επενδυτών, μειώνοντας παράλληλα τις προθεσμίες για ανταπόκριση στα σχετικά αιτήματα. Η αλλαγή αυτή αναμένεται να ξεμπλοκάρει αφενός και να ξεκαθαρίσει αφετέρου τεράστιο όγκο αιτήσεων που παραμένουν υπό εξέταση, μπλοκάροντας τις διαδικασίες ελέγχου αλλά και την ίδια την υλοποίηση των επενδύσεων.
Σημαντική αλλαγή επίσης είναι και η υποβολή απευθείας αίτησης για οριστική προσφορά σύνδεσης στον ΔΕΔΔΗΕ – εάν πρόκειται για έργα έως 8 MW- ή στον ΑΔΜΗΕ. Πλέον, τις πρώτες 10 πρώτες μέρες κάθε μήνα, θα πρέπει να υποβάλλονται οι σχετικές αιτήσεις, ενώ καταργείται η Μη Δεσμευτική Προσφορά Σύνδεσης και μειώνεται ο όγκος αιτημάτων στον Διαχειριστή με την υποχρέωση προσκόμισης της εγγυητικής επιστολής στο στάδιο της αίτησης για Οριστική Προσφορά Σύνδεσης
Επιπρόσθετα, με τη νέα Αδειοδοτική Διαδικασία μειώνονται οι περιπτώσεις όπου απαιτείται τροποποίηση των αδειών και πλέον δίνεται η δυνατότητα Απλής Ενημέρωσης – Επικαιροποίησης των φακέλων των επενδυτών χωρίς να καθυστερεί την ανάπτυξη του έργου και να πρέπει να αδειοδοτηθεί όλο το έργο από την αρχή. Έως σήμερα, κατά την διάρκεια της αδειοδότησης και λόγω αλλαγής του σχεδιασμού του έργου, υπάρχει η ανάγκη για τροποποίηση των αδειών δύο ή και τρεις φορές που συνεπάγεται την επανάληψη όλης της αδειοδοτικής διαδικασίας από την αρχή. Επιπλέον, στο νέο αυτό σύστημα οι επενδυτές θα πρέπει μέσα σε ένα χρόνο από την έκδοση Οριστικής Προσφορά Σύνδεσης να υποβάλουν αίτημα για Άδειά Εγκατάστασης.
Τι αλλάζει με το One-Stop-Shop
Όλη η αδειοδοτική διαδικασία πλέον θα πραγματοποιείται μέσα από το Ηλεκτρονικό Μητρώο που θα δημιουργηθεί στο Πληροφοριακό Σύστημα Αδειοδότησης Έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΠΣΑΠΕ). Το Σύστημα αυτό θα λειτουργεί ως σημείο σύνδεσης του επενδυτή και των αδειοδοτικών αρχών. Ο ενδιαφερόμενος επενδυτής θα εισάγει εκεί ψηφιακά το αίτημά του και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά του με τη συμπλήρωση φόρμας και θα μπορεί στη συνέχεια να παρακολουθεί την εξέλιξη της αίτησής του και να λαμβάνει ηλεκτρονικά τις αποφάσεις ή γνωμοδοτήσεις των αρχών. Το Πληροφοριακό σύστημα αυτό θα συνδέεται με όλα τα επιμέρους πληροφοριακά συστήματα και τις βάσεις δεδομένων των αδειοδοτικών φορέων δηλαδή ΡΑΕ, Περιβαλλοντικές Διευθύνσεις, Αποκεντρώμενες Διοικήσεις, Διαχειριστές Συστήματος και Δικτύου, ΔΑΠΕΕΠ.
Τι θα ισχύει για έργα αποθήκευσης
Το ΥΠΕΝ προωθεί την αδειοδοτική διαδικασία για την εγκατάσταση και λειτουργία μεμονωμένων σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας και τον καθορισμό του πλαισίου ενίσχυσης που θα διέπει τους σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ που συνδυάζονται με εγκαταστάσεις αποθήκευσης. Παράλληλα, εισάγονται μεταβατικές διατάξεις για τη συμμόρφωση με το νέο πλαίσιο των υφιστάμενων αδειών και εκκρεμών αιτήσεων για την αδειοδότηση σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας καθώς και προβλέψεις για τη χωροθέτηση σταθμών αποθήκευσης.
Στο νομοσχέδιο υπάρχει πρόβλεψη για αδειοδότηση μεμονωμένων σταθμών αποθήκευσης αλλά και για έργα ΑΠΕ που συνδυάζουν μονάδες αποθήκευσης. Επιπλέον θα υπάρχει κατηγοριοποίηση σε σταθμούς ΑΠΕ που συνδυάζονται με μονάδες αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας οι οποίες δεν απορροφούν ενέργεια από το δίκτυο (η αποθήκη είναι πίσω από τον σταθμό ΑΠΕ), καθώς και σε σταθμούς ΑΠΕ με μονάδες αποθήκευσης που μπορούν τόσο να εγχέουν όσο και να απορροφούν ενέργεια από το δίκτυο.
Η διαφορά έγκειται στο ότι τα πρώτα έργα θα είναι επιλέξιμα για λήψη ενίσχυσης μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας με βάση το κοινοποιημένο καθεστώς ενίσχυσης έργων ΑΠΕ, ενώ η δεύτερη κατηγορία έργων δεν δύναται να λαμβάνει ενίσχυση. Επιπρόσθετα, στο νομοσχέδιο προβλέπεται και η προώθηση των διαδικασιών και για τους καταναλωτές με ενσωματωμένη μονάδα αποθήκευσης. Και τα έργα αυτά κατηγοριοποιούνται σε σχέση με τη δυνατότητα έγχυσης ή μη ενέργειας στο δίκτυο. Για την πρώτη περίπτωση έργων θα είναι αναγκαία η αδειοδότηση της μονάδας αποθήκευσης ενώ για τη δεύτερη όχι.
«Ουρά» κάνουν οι υποψήφιοι επενδυτές
Μελέτη του Πολυτεχνείου, έχει υπολογίσει ότι η αποθήκευση ενέργειας μπορεί να αποφέρει οφέλη στην ελληνική οικονομία μεταξύ 100 και 157 εκατ. ευρώ, ενώ ήδη το επενδυτικό ενδιαφέρον είναι έντονο όπως φαίνεται από τις από 10.000 MW αδειών παραγωγής και αιτήσεων που έχουν υποβληθεί στη ΡΑΕ.
Υπενθυμίζεται ότι στο πλαίσιο του Σχεδίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης για τις λιγνιτικές περιοχές προβλέπεται μία επένδυση στη Δυτική Μακεδονία, ύψους 280 εκατ. ευρώ, που σχεδιάζει η Eunice, για την δημιουργία μονάδας κεντρικής αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, μέσω μπαταριών ιόντων λιθίου συνολικής ισχύος 250 MW. Η μονάδα που θα αποτελείται από 75 συγκροτήματα μπαταριών προγραμματίζεται να κατασκευαστεί το 2022. Επίσης, ο Πάνος Γερμανός μέσω της εταιρείας Sunlight, θυγατρικής του Ομίλου Olympia στρέφεται στην δημιουργία ενός εργοστασίου παραγωγής μπαταριών λιθίου.
Σύμφωνα με πληροφορίες, σημαντικό εργαλείο για να επιτευχθούν οι στόχοι που έχει θέσει το ΥΠΕΝ αποτελεί το μεγάλο έργο αντλησιοταμίευσης στη Αμφιλοχία που υπολογίζεται στα 680 μεγαβάτ. Πρόκειται για ένα έργο με μεγάλο βαθμό ωρίμανσης, για το οποίο έχει γίνει ξεχωριστή κοινοποίηση στην Κομισιόν για να προσδιοριστεί το σχήμα στήριξής του. Πρόκειται για ένα έργο από την ΤΕΡΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ που έχει χαρακτηρισθεί, ήδη από το 2013, Έργο Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος και το 2014 Επένδυση Στρατηγικής Σημασίας. Οι σχετικές μελέτες συγχρηματοδοτήθηκαν από το Πρόγραμμα Connecting Europe Facility και έτσι διαθέτει τώρα οριστικές μελέτες και πλήθος ολοκληρωμένων γεωλογικών και γεωτεχνικών ερευνών καθώς και Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων.
Παράλληλα, έχει γίνει προ-κοινοποίηση για να προσδιοριστεί το σχήμα στήριξης για έργα συσσωρευτών έως 730 μεγαβάτ που θα προχωρήσουν και θα υλοποιηθούν με ανταγωνιστικές διαδικασίες και κριτήρια. Τόσο τα έργα αυτά, όσο και εκείνο της Αμφιλοχίας έχουν ενταχθεί στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης. Αναφορικά με τα έργα μπαταριών αποθήκευσης, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει δεσμευθεί ότι μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2022 θα πραγματοποιηθεί η πρώτη δημοπρασία για εγκατάσταση συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας ύψους 200 εκατ. ευρώ.
