Κοντά στην ολοκλήρωση του στόχου για τους ηλιακούς θερμοσίφωνες βρίσκεται το πρόγραμμα Αλλάζω σύστημα θέρμανσης και θερμοσίφωνα, το οποίο έχε πατήσει «γκάζι» στην απορρόφηση πόρων, αλλά καταγράφει σημαντικές ανισορροπίες τόσο ανάμεσα στις τεχνολογίες όσο και μεταξύ των κατηγοριών δικαιούχων.
Πιο αναλυτικά, η κατηγορία των ηλιακών θερμοσίφωνων καταγράφει την καλύτερη επίδοση στο σύνολο του προγράμματος, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, οι εξαργυρωμένες επιταγές εξοπλισμού έχουν ήδη ξεπεράσει το 90% του στόχου. Συγκεκριμένα, έχουν εξαργυρωθεί ήδη περίπου 50.000 επιταγές εξοπλισμού σε σύνολο στόχου 55.000, γεγονός που δείχνει ότι η συγκεκριμένη κατηγορία κινείται σχεδόν σε φάση ολοκλήρωσης. Ωστόσο, σε χαμηλότερα επίπεδα κινείται ο στόχος ειδικά για τα ευάλωτα νοικοκυριά καθώς η απορρόφηση κυμαίνεται περί του 70% με αποτέλεσμα σχεδόν τρεις στους δέκα δικαιούχους να μην έχουν ακόμη προχωρήσει στην εξαργύρωση της επιδότησης.
Στις αντλίες θερμότητας η πρόοδος είναι μεν σταθερή, αλλά σαφώς πιο αργή. Η συνολική επίδοση διαμορφώνεται πάνω από το 80% του στόχου, με περίπου 20.500 εξαργυρωμένες επιταγές εξοπλισμού σε σύνολο 25.000. Η υστέρηση γίνεται πιο έντονα ορατή στους ευάλωτους δικαιούχους, όπου η απορρόφηση υποχωρεί κάτω από 70%. Το υψηλότερο κόστος επένδυσης, σε συνδυασμό με την τεχνική πολυπλοκότητα των συστημάτων, φαίνεται να λειτουργεί ως βασικός ανασταλτικός παράγοντας για την ταχύτερη υιοθέτηση της συγκεκριμένης τεχνολογίας.
Σημαντική διαφορά κόστους
Είναι ενδεικτικό ότι στους ηλιακούς θερμοσίφωνες, η μέση τιμή του βασικού εξοπλισμού διαμορφώνεται περίπου στα 1.200 ευρώ με ΦΠΑ, ενώ η εγκατάσταση κοστίζει γύρω στα 260 ευρώ. Η μέση επιδότηση ανέρχεται σε περίπου 600 ευρώ για τον εξοπλισμό και 125 ευρώ για την υπηρεσία, καθιστώντας τη λύση πιο προσιτή και γρήγορα υλοποιήσιμη.
Αντίθετα, οι αντλίες θερμότητας αποτελούν σημαντικά μεγαλύτερη επένδυση, με το κόστος εξοπλισμού να ξεπερνά τα 6.000 ευρώ και το συνολικό κόστος εγκατάστασης να φτάνει περίπου τα 2.300 ευρώ. Αντίστοιχα, οι επιδοτήσεις είναι σαφώς υψηλότερες, φτάνοντας κατά μέσο όρο διαμορφώνονται περί τα 3.900 ευρώ για τον εξοπλισμό και ξεπερνούν τα 1.100 ευρώ για τις υπηρεσίες.
Πώς τρέχει συνολικά το πρόγραμμα
Σε συνολικό επίπεδο, το πρόγραμμα κινείται με υψηλή δυναμική. Μέχρι τις αρχές του τρέχοντος μήνα έχουν εκδοθεί περισσότερες από 135.000 επιταγές, με τη συνολική επιδότηση να φτάνει τα 154 εκατ. ευρώ με ΦΠΑ. Από αυτές, περίπου 114.000 επιταγές έχουν ήδη περάσει σε στάδιο αιτήματος πληρωμής, αντιστοιχώντας σε πάνω από 128 εκατ. ευρώ, ενώ άλλες περίπου 22.000 επιταγές, με συνολική επιδότηση γύρω στα 26 εκατ. ευρώ, βρίσκονται ακόμη σε διαδικασία δέσμευσης. Τα στοιχεία αυτά αποτυπώνουν ότι η πλειονότητα των δικαιούχων έχει προχωρήσει στην υλοποίηση των παρεμβάσεων, με το πρόγραμμα να έχει μπει πλέον σε ώριμη φάση εκτέλεσης.
Αναλυτικά, για τους ηλιακούς θερμοσίφωνες, πάνω από 54.000 επιταγές εξοπλισμού και περίπου 36.500 επιταγές υπηρεσιών βρίσκονται είτε σε στάδιο αιτήματος πληρωμής είτε σε δέσμευση, με τη συνολική επιδότηση να υπερβαίνει τα 37 εκατ. ευρώ. Για τις αντλίες θερμότητας, η συνολική επιδότηση διαμορφώνεται στα 117 εκατ. ευρώ και αφορά περίπου 24.000 επιταγές εξοπλισμού και 21.000 επιταγές υπηρεσιών.
Παραμένουν ανενεργές χιλιάδες αιτήσεις
Παρά την πρόοδο, σημαντικός αριθμός επιταγών παραμένει ακόμη ανενεργός. Περισσότερες από 35.000 αιτήσεις εξοπλισμού και υπηρεσίας δεν έχουν προχωρήσει σε διαδικασία δέσμευσης, γεγονός που δείχνει ότι υπάρχει ακόμη σημαντικό απόθεμα έργων που δεν έχουν ενεργοποιηθεί. Από αυτές, περίπου μία στις τέσσερις αφορούν σε επιταγές εξοπλισμού για θερμοσίφωνες και μία στις τρεις για υπηρεσίες εγκατάστασης. Αντίστοιχα πάνω από το 23% αφορά σε υπηρεσίες επιταγές εξοπλισμού για αντλίες θερμότητας και άλλο ένα περίπου 25% σε επιταγές εξοπλισμού.
