Του Νίκου Ρουσάνογλου
Κρίσιμες είναι οι επόμενες εβδομάδες προκειμένου να μην οδηγηθεί σε “ναυάγιο” το φιλόδοξο πρόγραμμα “Ανακαίνιση Κατοικίας”, σε ό,τι αφορά το σκέλος της ένταξης κλειστών διαμερισμάτων, προκειμένου αυτά να επισκευαστούν και να διατεθούν στην αγορά προς εκμίσθωση, ή και ιδιοκατοίκηση. Όπως δείχνουν τα μέχρι σήμερα επίσημα στοιχεία, μόλις το 10% των βεβαιώσεων ένταξης που έχουν εκδοθεί αφορούν σε κλειστά ακίνητα, καθώς με βάση τα στοιχεία του Υπ. Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, από τις 77.000 βεβαιώσεις, μόλις οι 7.000 αφορούν κλειστά σπίτια και οι υπόλοιπες 70.000 αφορούν ήδη κατοικούμενα ακίνητα.
Όπως φαίνεται, ο λόγος δεν είναι τόσο η απροθυμία των ιδιοκτητών να αξιοποιήσουν τα ακίνητά τους μέσω της ένταξης στο πρόγραμμα, όσο οι τεχνικές δυσκολίες που έχουν προκύψει με την αναγνώριση των κατοικιών ως κλειστές, προκειμένου στη συνέχεια να επιλεγούν για επιδότηση μέσω του προγράμματος.
Την προηγούμενη εβδομάδα, μέσω κοινής τους επιστολής προς τα συναρμόδια Υπουργεία, 430 πολίτες προχώρησαν σε επίσημη διαμαρτυρία για το ζήτημα, καθώς όπως τονίζουν, ενάμιση μήνα μετά την έναρξη λειτουργίας της πλατφόρμας, εξακολουθούν να καταγράφονται εκτεταμένα προβλήματα κατά τον έλεγχο και τη διασταύρωση των στοιχείων, με αποτέλεσμα να αποκλείονται κατοικίες που πληρούν τα κριτήρια.
Μεταξύ άλλων, όπως τονίζουν, η πλατφόρμα αποκλείει οριζόντια όλες τις κλειστές κατοικίες που αποκτήθηκαν εντός του 2026, ακόμα και όταν πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις. “Ο αποκλεισμός αυτός δεν οφείλεται στη μη πλήρωση των κριτηρίων από τις κατοικίες, αλλά στην αδυναμία της πλατφόρμας να ελέγξει τα στοιχεία που προβλέπει το κανονιστικό πλαίσιο της Δράσης. Η απάντηση που δίνεται στις “Συχνές Ερωτήσεις – Απαντήσεις” επικαλείται αυτή την αδυναμία ελέγχου και εισάγει την 31.12.2025 ως καταληκτική ημερομηνία απόκτησης κατοικίας, παρότι ο συγκεκριμένος περιορισμός δεν προβλέπεται από την ΚΥΑ”, τονίζουν χαρακτηριστικά οι ενδιαφερόμενοι ιδιοκτήτες.
Με βάση τους σχετικούς όρους του προγράμματος, για να αναγνωριστεί μία κατοικία ως κλειστή, πρέπει να έχει δηλωθεί με τον αντίστοιχο τρόπο στην ΑΑΔΕ, τουλάχιστον από το 2024 και μετά, και να επιβεβαιώνεται η πολύ χαμηλή ή μηδενική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας. Ωστόσο, σύμφωνα με μαρτυρίες πολιτών και μηχανικών, υπάρχουν περιπτώσεις που δεν αντλούνται τα φορολογικά στοιχεία, ενώ σε άλλες δεν εμφανίζονται σωστά τα δεδομένα της ηλεκτροδότησης, ή δεν αντιστοιχίζεται ο μετρητής με τη συγκεκριμένη ιδιοκτησία, κάτι που φανερώνει προβλήματα στην επικοινωνία ανάμεσα στον ΔΕΔΔΗΕ και την ΑΑΔΕ.
Το πρόβλημα μεγεθύνται και από το γεγονός ότι τα προσυμπληρωμένα στοιχεία αρκετών αιτήσεων εμφανίζονται με λάθος τρόπο, ή ελλιπή και δεν υπάρχει η δυνατότητα στον χρήστη να τα διορθώσει μέσα στην πλατφόρμα. Γι’ αυτό, οι ιθύνοντες συστήνουν στους πολίτες, πριν μπουν στην πλατφόρμα να προχωρήσουν στις απαιτούμενες διορθώσεις των στοιχείων των ακινήτων τους, επιβεβαιώνοντας ότι η κατοικία έχει όντως δηλωθεί ως κενή για τα απαιτούμενα έτη και ότι τα στοιχεία της στο Ε9 και το Ε2 είναι ακριβή. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στα τετραγωνικά μέτρα, στο ποσοστό πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας, στο έτος κατασκευής, στον αριθμό παροχής ηλεκτρικού ρεύματος και στη χρήση του ακινήτου.
Εν τω μεταξύ, η διαδικασία για τα ιδιοκατοικούμενα σπίτια έχει κλείσει ήδη από τις 31 Ιουλίου, ενώ για τα κλειστά δόθηκε παράταση έως τις 31 Αυγούστου, ώστε να αυξηθεί η συμμετοχή, μετά και τις διορθωτικές κινήσεις, που έγιναν πριν από δύο εβδομάδες. Συγκεκριμένα, μέσω της σχετικής ΚΥΑ (Κοινή Υπουργική Απόφαση), μειώθηκε το ελάχιστο απαιτούμενο ποσοστό πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας από πενήντα τοις εκατό (50%) σε ποσοστό ίσο ή μεγαλύτερο του είκοσι τοις εκατό (20%) στις κλειστές κατοικίες. Επίσης, αυξήθηκε κατά εκατό τοις εκατό (100%) το ανώτερο όριο κατανάλωσης (σε 100 kWh) για κλειστές κατοικίες που παραμένουν ουσιαστικά μη χρησιμοποιούμενες, χωρίς οι ιδιοκτήτες τους να έχουν προβεί σε αίτηση διακοπής ή διακοπή ηλεκτροδότησης ως την ημερομηνία έκδοσης της βεβαίωσης επιλεξιμότητας.
Σύμφωνα με την εν λόγω τροποποίηση, για τις ανωτέρω κλειστές κατοικίες θα πρέπει να έχει καταγραφεί κατανάλωση μικρότερη των 100 kWh συνολικά για τα έτη 2024 και 2025 (όριο κατανάλωσης, που αντιστοιχεί σε ποσοστό ίσο περίπου του 2% της μέσης κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας κατοικιών στην Ελλάδα για την διετία), βάσει των καταμετρήσεων του ΔΕΔΔΗΕ. Επιπλέον, για το χρονικό διάστημα από την 1.1.2026 έως την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος έκδοσης Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας, η καταγεγραμμένη κατανάλωση, βάσει των διαθέσιμων μετρητικών δεδομένων του ΔΕΔΔΗΕ, δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το ανωτέρω όριο, αναγόμενο αναλογικά στο αντίστοιχο χρονικό διάστημα.
Με δεδομένο ότι τα προβλήματα φαίνεται να παραμένουν, οι 430 πολίτες ζητούν την άμεση αποκατάσταση των τεχνικών και λειτουργικών προβλημάτων και ελλείψεων της πλατφόρμας, την εναρμόνιση της λειτουργίας της με τα κριτήρια επιλεξιμότητας και τους ελέγχους που προβλέπει η ΚΥΑ, την διόρθωση της απάντησης 4 του εγγράφου “Συχνές Ερωτήσεις – Απαντήσεις” με την αφαίρεση της αναφοράς σε χρονικό περιορισμό ως προς την απόκτηση της κατοικίας, αλλά και παράταση της προθεσμίας έκδοσης Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας για επαρκές χρονικό διάστημα μετά την ολοκλήρωση των αναγκαίων διορθώσεων.
Το πρόγραμμα Ανακαίνιση Κατοικίας, ύψους 480 εκατ. ευρώ, προβλέπει την επιδότηση εργασιών ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης (έως 20% του συνόλου), εστιάζοντας αποκλειστικά σε παλιά ακίνητα, κατασκευασμένα έως το 1990, είτε ιδιοκατοικούμενα, είτε κλειστά. Η επιδότηση κυμαίνεται από 70% έως 95% για πολύτεκνους κτλ. Το ανώτατο όριο της επιδότησης φτάνει τα 36.000 ευρώ για τους άγαμους και τα 46.000 ευρώ για τους έγγαμους με δύο παιδιά.
