Πρόστιμα από 300 έως 2.000 ευρώ, ανάλογα με την αξία της περιουσίας και τον χρόνο καθυστέρησης, θα καλούνται να πληρώσουν όσοι καταθέτουν εκπρόθεσμες δηλώσεις Κτηματολογίου, σύμφωνα με το σχέδιο νόμου για τον εκσυγχρονισμό της χωροταξικής και πολεοδομικής νομοθεσίας που παρουσίασε χθες η ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) και τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση.
Το σχέδιο νόμου προβλέπει, επίσης, σειρά αλλαγών όπως η πλήρως ηλεκτρονική έκδοση οικοδομικών αδειών. Πλέον το σύνολο των οικοδομικών αδειών εκδίδεται αυτόματα ύστερα από την ηλεκτρονική υποβολή του φακέλου με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και τις αναγκαίες εγκρίσεις. Στην περίπτωση των οικοδομικών αδειών κατηγορίας 1 και 2, θεσμοθετούμε ελαφριά διαδικασία υποχρεωτικής προέγκρισης. Κατά τη διαδικασία αυτή, η υπηρεσία ελέγχει κάποια βασικά στοιχεία της άδειας και στη συνέχεια η άδεια εκδίδεται -με ευθύνη φυσικά του μηχανικού- με το πάτημα ενός κουμπιού.
Περιορίζεται, επίσης, σημαντικά η εκτός σχεδίου δόμηση. Συγκεκριμένα, μειώνονται κατά 10% (κατά μέσο όρο) οι συντελεστές δόμησης στην εκτός σχεδίου δόμηση. Ειδικά στη βιομηχανία, η μείωση αυτή ανέρχεται στο 33%. Επιπλέον, αλλάζει το καθεστώς με τις παρεκκλίσεις αρτιότητας. Μέχρι την οριστική κατάργησή τους θα ισχύσουν μόνο για τα επόμενα δυο χρόνια, για λόγους αποφυγής αιφνιδιασμών. Εντός αυτού του διαστήματος, οι ιδιοκτήτες οφείλουν να έχουν λάβει οικοδομική άδεια. Για κάθε άδεια σε εκτός σχεδίου περιοχή, ένα ποσοστό 5% του κόστους της άδειας θα καταβάλλεται στο Πράσινο Ταμείο και θα προορίζεται για την αντιμετώπιση των παρενεργειών της άναρχης εκτός σχεδίου δόμησης.
Ο περιορισμός της εκτός σχεδίου δόμησης συνδυάζεται με σημαντική ενίσχυση της οργανωμένης χωροθέτησης. Τόσο στα επιχειρηματικά πάρκα για τη βιομηχανία όσο και στους οργανωμένους υποδοχείς που αφορούν άλλες δραστηριότητες (εφοδιαστική, τουρισμό κ.λπ.) αυξάνονται αισθητά οι συντελεστές δόμησης. Πρόκειται για μια πρακτική που εφαρμόζεται σε όλο τον κόσμο και δημιουργεί σημαντικές συνέργειες και προστιθέμενη αξία για την οικονομία, αλλά και περιβαλλοντικά οφέλη.
Οι προτεινόμενες αλλαγές στους συντελεστές δόμησης
Προβλέπεται, επίσης, πως κτίρια που κατασκευάζονται με υψηλές προδιαγραφές ενεργειακής απόδοσης θα δικαιούνται επιπλέον συντελεστή δόμησης. Επιπλέον αναστέλλεται η έκδοση οικοδομικών αδειών για τουριστικά καταλύματα που βρίσκονται εκτός οικισμών σε Μύκονο και Σαντορίνη μέχρι την έγκριση πολεοδομικών σχεδίων, δηλαδή για ένα διάστημα περίπου ενάμισι έτους. Στόχος είναι να μπει ένα φρένο στην οικοδομική δραστηριότητα αυτών των κορεσμένων περιοχών, μέχρι να μπουν ξεκάθαροι κανόνες συμβατοί με τη φέρουσα ικανότητα. Οι κανόνες αυτοί θα μπουν με ειδικά πολεοδομικά σχέδια για τα δύο νησιά, που ανατίθενται στο άμεσο μέλλον από το ΥΠΕΝ.
Στο σχέδιο νόμου έχουν ενταχθεί και κίνητρα στους ιδιοκτήτες για «απόσυρση» κτιρίων, προκειμένου να ανανεωθεί το κτιριακό δυναμικό, ενώ το κράτος αποκτά τη δυνατότητα απαλλοτρίωσης ορόφων. Πρόκειται για μέτρα που θα οδηγήσουν, για παράδειγμα, στο «χαμήλωμα» κτιρίων σε ευαίσθητες περιοχές, χωρίς κόστος για το δημόσιο και με δίκαιη αποζημίωση των ιδιοκτητών.
Ενεργοποιείται, επίσης, η μεταφορά συντελεστή δόμησης με εφαρμογή της σχετικής νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας. Με το σχέδιο νόμου προσδιορίζονται οι προϋποθέσεις για τη χωροθέτηση των Ζωνών Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ). Η μεταφορά συντελεστή δόμησης δεν θα γίνεται άναρχα, αλλά μόνο σε συγκεκριμένες περιοχές και με ξεκάθαρους κανόνες. Δημιουργείται, επίσης, ένας μηχανισμός, η Ψηφιακή Τράπεζα Γης, που θα επιτρέπει την αποδοχή και προσφορά συντελεστή δόμησης ψηφιακά, γρήγορα και απρόσωπα, χωρίς αυτός να γίνεται αντικείμενο συναλλαγής.
Με τις ρυθμίσεις του νομοσχεδίου θα υπάρχει δυνατότητα αποζημίωσης των ιδιοκτητών διατηρητέων κτιρίων. Μέχρι σήμερα οι ιδιοκτήτες «επωμίζονται μονομερώς το αυξημένο κόστος συντήρησης αυτών των κτιρίων και ταυτόχρονα δεν μπορούν να επωφεληθούν από τους συντελεστές δόμησης που ισχύουν στις όμορες περιοχές». Με τα μέτρα αυτά επίσης τίθενται οι βάσεις για να δημιουργηθούν οι προβλεπόμενοι από τα πολεοδομικά σχέδια κοινόχρηστοι χώροι. Και τούτο διότι μέσω των προσφορών που θα προκύψουν από τις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή, μπορούν να εξευρεθούν πόροι για την αποζημίωση ιδιοκτητών δεσμευμένων και μη αξιοποιούμενων μέχρι σήμερα ιδιοκτησιών. Ορίζεται, επίσης, ότι όποιος αγοράζει συντελεστή, θα οφείλει να καταβάλλει στον δήμο ένα επιπλέον 5%, που θα προορίζεται για τη δημιουργία κοινόχρηστων χώρων.
Όπως είπε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κ. Χατζηδάκης, με το σχέδιο νόμου επιταχύνεται ο χωρικός σχεδιασμός και συγκεκριμένα η κατάρτιση των τοπικών και των ειδικών πολεοδομικών σχεδίων και μέσω αυτών, τον καθορισμό χρήσεων γης. «Προς αυτή την κατεύθυνση αξιοποιούμε πιστοποιημένους ιδιώτες μηχανικούς για την αξιολόγηση των πολεοδομικών μελετών. Έτσι επιταχύνουμε τον χρόνο εκπόνησης και έγκρισης των πολεοδομικών σχεδίων από 12-15 χρόνια σε περίπου 2,5 χρόνια. Η αλλαγή αυτή αποτελεί και μια από τις προϋποθέσεις της επιτυχίας του μεγάλου προγράμματος του ΥΠΕΝ για την εκπόνηση πολεοδομικών σχεδίων σε όλη τη χώρα, μέσα σε μια δεκαετία», είπε χαρακτηριστικά.
Με Προεδρικό Διάταγμα που θα προωθηθεί αμέσως μετά την ψήφιση του νέου νόμου, μειώνονται οι γενικές χρήσεις γης, «ώστε το σύστημα να είναι πιο ευέλικτο και να διευκολύνει τις μεικτές χρήσεις γης, όπως γίνεται σε όλη την Ευρώπη. Στόχος είναι το νομοθετικό πλαίσιο για τις χρήσεις να γίνει πιο λειτουργικό και να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες της οικονομίας και της κοινωνίας». Επίσης, αντιστοιχίζονται οι χρήσεις γης με τους σχετικούς ΚΑΔ (Κωδικούς Αριθμούς Δραστηριότητας) και με τις κατηγορίες της περιβαλλοντικής αδειοδότησης. Στόχος είναι να υπάρχει μια ‘κοινή γλώσσα’ μεταξύ χωροταξίας, περιβαλλοντικής πολιτικής και οικονομίας, για να ξέρουν οι πολίτες και οι επενδυτές πού μπορούν να χτίσουν τι, χωρίς να χάνονται στον λαβύρινθο των διαφορετικών όρων και συστημάτων αδειοδότησης.
Στο σχέδιο νόμου προβλέπεται και η αυτοδίκαιη άρση των ρυμοτομικών απαλλοτριώσεων, εάν παρέλθει μεγάλο διάστημα από την υποβολή τους. Ορίζεται επίσης πως μια ρυμοτομική απαλλοτρίωση μπορεί να επανεπιβληθεί μόνο μία φορά. Ετσι, είπε ο υπουργός, «απελευθερώνουμε τους ιδιοκτήτες που παραμένουν εγκλωβισμένοι σε μια ατέρμονη διαδικασία επανεπιβολής ρυμοτομικών απαλλοτριώσεων της περιουσίας τους».
Τέλος, δίνονται κίνητρα για ενίσχυση της προσβασιμότητας των κτιρίων για τους συνανθρώπους μας με αναπηρίες. Σε αυτό το πλαίσιο, «προβλέπουμε τη δυνατότητα εγκατάστασης κατασκευών, όπως ειδικές ράμπες εκτός της ρυμοτομικής γραμμής, αλλά και την προσθήκη ανελκυστήρων σε κτίρια όπου δεν υπήρχε σχετική πρόβλεψη στην αρχική οικοδομική άδεια. Ακόμη, κατασκευές που εξυπηρετούν άτομα με ειδικές ανάγκες (πλατύσκαλα, ανελκυστήρες) δεν προσμετρώνται στον συντελεστή δόμησης».
