Με έκπληξη διαπιστώσαμε ότι στο ψηφισθέν Σ/Ν “Μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2022/868 (πράξη για τη διακυβέρνηση δεδομένων) – Ορισμός αρμόδιας αρχής για την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/903 (Κανονισμός για τη διαλειτουργική Ευρώπη) – Ηλεκτρονική εφαρμογή “my street” – Ρυθμίσεις για την προώθηση του ψηφιακού μετασχηματισμού και λοιπές διατάξεις αρμοδιότητας του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης προβλέφθηκε η δυνατότητα πρόσληψης συμβασιούχων για 24μήνες για τις ΥΔΟΜ, χωρίς φυσικά ουδέποτε να ενημερωθούμε σχετικά.
Το πλήρες κείμενο της υπουργικής τροπολογίας που ψηφίστηκε στη Βουλή για τις προσλήψεις μηχανικών στις ΥΔΟΜ των Δήμων έχει ως εξής:
«Πρόσληψη Μηχανικών σε δήμους για τις ανάγκες των Υπηρεσιών Δόμησης-Προσθήκη παρ. 9 στο άρθρο 97Α ν. 3852/2010
Στο άρθρο 97Ατου ν. 3852/2010 (Α’87), περί Υπηρεσίας Δόμησης (Υ.ΔΟΜ.), προστίθεται παρ. 9 ως εξής:
«9. Οι ανάγκες των Υπηρεσιών Δόμησης σε προσωπικό κλάδου ΠΕ Μηχανικών οποιασδήποτε ειδικότητας στους δήμους οι οποίοι:
α) έχουν Υ.ΔΟΜ. σύμφωνα με την παρ. Ι ή
β) δεν έχουν Υ.ΔΟΜ., σύμφωνα με την παρ. 2 ή
γ) έχουν Υ.ΔΟΜ., αλλά διαπιστωθεί ότι απώλεσαν την ελάχιστη επάρκεια στελέχωσης, σύμφωνα με την παρ. 4 και υποχρεούνται να συνδράμουν με εξειδικευμένο προσωπικό, μέσω σύναψης διαδημοτικής συνεργασίας, τον δήμο που τους παρέχει διοικητική υποστήριξη, δύναται να καλύπτονται με πρόσληψη υπαλλήλων με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, διάρκειας έως είκοσι τεσσάρων (24) μηνών, οι οποίοι έχουν τα ίδια δικαιώματα υπογραφής με τους υπαλλήλους που διορίζονται στις Θέσεις αυτές. Για τις αποδοχές και την ένταξή τους σε μισθολογικά κλιμάκια εφαρμόζονται οι ισχύουσες διατάξεις για τον κλάδο ΠΕ Μηχανικών των δήμων. Η μετατροπή των συμβάσεων αυτών αορίστου χρόνου απαγορεύεται».
Η αιτιολογική έκθεση ανέφερε τα εξής:
“Η υφιστάμενη σήμερα δυνατότητα των Δήμων να προσλαμβάνουν συμβασιούχους μηχανικούς για διάστημα οκτώ (8) μηνών, αφενός δεν κατέστη ικανή, λόγω της περιορισμένης διάρκειας των συμβάσεων, να προσελκύσει σημαντικό αριθμό μηχανικών στις Υπηρεσίες Δόμησης και, αφετέρου, επιβαρύνει τους δήμους με τη διαδικασία της διαρκούς εξοικείωσης νέων συμβασιούχων εξειδικευμένο αντικείμενο των υπηρεσιών αυτών. Ως αποτέλεσμα παραμένουν υποστελεχωμένες οι Υπηρεσίες Δόμησης σε πολλούς δήμους χώρας, παρά τις προσπάθειες κάλυψης των θέσεων μηχανικών με μόνιμο προσωπικό μέσω διαγωνισμών, ενώ συνεχίζουν να παρουσιάζονται καθυστερήσεις τόσο στην έκδοση οικοδομικών αδειών, οι οποίες κατά περίπτωση ξεπερνούν το ένα (1) έτος, σε Δήμους με αυξημένο επενδυτικό και οικοδομικό ενδιαφέρον, όσο και στη συνολική λειτουργία των Υπηρεσιών Δόμησης. Αυτό έχει ως συνέπεια να αποτρέπονται η οικοδομική ανάπτυξη και η οικονομική δραστηριότητα σε πολλές περιοχές, καθώς και να επιβαρύνεται το στεγαστικό πρόβλημα πολιτών που αδυνατούν να αξιοποιήσουν την ακίνητη Περιουσία τους, λόγω των καθυστερήσεων που παρατηρούνται στις υπηρεσίες Δόμησης. Η ρύθμιση κρίνεται αναγκαία και επείγουσα, προκειμένου να περιοριστούν το συντομότερο δυνατό οι καθυστερήσεις στη λειτουργία των Υπηρεσιών Δόμησης και να αποκατασταθεί η ομαλή λειτουργία τους προς όφελος των πολιτών που αναμένουν να εξυπηρετηθούν”.
Η πρόβλεψη αυτή αποτελεί άλλο ένα βήμα στη μακρόχρονη διαδικασία διάλυσης και απαξίωσης των Δημόσιων Τεχνικών Υπηρεσιών και ειδικά των ΥΔΟΜ και φυσικά κανένα θετικό αποτέλεσμα δε θα έχει. Όπως αναλυτικά είχαμε αναφέρει και σε αντίστοιχη περίπτωση (8μηνα) παλαιότερα «η πρόβλεψη υποκατάστασης Τακτικών Υπαλλήλων με Συμβασιούχους, αντίκειται στο άρθρο 103 του Συντάγματος, διότι οι ορισμένου χρόνου συμβασιούχοι εκ του Συντάγματος δύνανται να καλύπτουν πρόσκαιρες, έκτακτες ανάγκες και όχι διαρκείς όπως εν προκειμένω που καλούνται να αναλάβουν καθήκοντα μόνιμων υπαλλήλων. Ο έλεγχος και εντέλει η υπογραφή – αποδοχή των πράξεων αυτών συνιστούν το σκοπό λειτουργίας των δημόσιων υπηρεσιών και εκ του Συντάγματος τα καθήκοντα αυτά δέον όπως ανατίθενται σε υπαλλήλους που προσλαμβάνονται και υπηρετούν κατά τους όρους που προβλέπονται στο εν λόγω άρθρο του Συντάγματος. Δεν δικαιολογούνται για λόγους δημοσίου συμφέροντος όπως ανεπιτυχώς επιχειρείται να αποτυπωθεί στην αιτιολογική έκθεση. Η ανάγκη αυτή είναι γνωστή, όπως γνωστός είναι και ο σύμφωνος με το σύνταγμα τρόπος εκπλήρωσης της σχετικής υποχρέωσης – μέσω πρόσληψης δημόσιων υπαλλήλων. Αντίθετα λόγοι επιτακτικού δημοσίου συμφέροντος επιβάλλουν την απόσυρση της σχετικής διάταξης, καθώς, μεταξύ άλλων, τυχόν υλοποίησή της χορηγεί δικαίωμα υπογραφής σε συναδέλφους Μηχανικούς, οι οποίοι δεν έχουν διοριστεί με την προβλεπόμενη στο Σύνταγμα διαδικασία, και ως εκ τούτου δεν υπάγονται στο Δημοσιοϋπαλληλικό Κώδικα και ούτε ελέγχονται πειθαρχικά και ποινικά, ακόμα και για την έκδοση και πρόσδωση ισχύος σε διοικητικές πράξεις που αποσκοπούν στην προστασία του περιβάλλοντος, όπως επιτάσσει το άρθρο 24 του Συντάγματος. Είναι προφανές ότι μία τέτοια πρόβλεψη κατ’ ουσία συνιστά ανάθεση της υποχρέωσης του κράτους να προστατεύει το περιβάλλον σε ιδιώτες. Επιπρόσθετα η διάταξη προσβάλλει την συνταγματική αρχή της ισότητας (μολονότι ουσιωδώς διαφέρουν οι Μόνιμοι και ΙΔΑΧ με τους ΙΔΟΧ Μηχανικούς εντούτοις εξισώνονται στις αρμοδιότητες) αλλά προσβάλλει και την αρχή της αναλογικότητας στο μέτρο που επελέγη η επίλυση του γνωστού και αναμενόμενου προβλήματος (ενόψει της διαπιστωθείσας από τα παλιά υποστελέχωσης) με την (αντικείμενη στο Σύνταγμα) ανάθεση δικαιώματος υπογραφής σε ΙΔΟΧ ενώ θα μπορούσε ευχερώς να περιορίσει άλλες αρμοδιότητες των μόνιμων ώστε να εκπληρώνουν βασικά το διάστημα αυτό και έως την πρόσληψη νέου προσωπικού όπως αναφέρεται στην αιτιολογική, αυτή την κύρια αρμοδιότητα τους καταβάλλοντας επιπλέον αμοιβή για αυτή την εργασία (όπως στην ΑΑΔΕ και στον eΕΦΚΑ).
Οι Μηχανικοί Δημόσιοι Υπάλληλοι Μηχανικοί υπογράφουν πλήθος Διοικητικών Πράξεων (Εκδόσεις Οικοδομικών Αδειών, Εκθέσεις Αυτοψιών αυθαιρέτων και Επικίνδυνων Κατασκευών, οριοθετήσεις Ρεμάτων, Εγκρίσεις Πολεοδομικών Σχεδίων, Πρωτόκολλα Παραλαβής Εργασιών, Λογαριασμούς, Πράξεις κατακύρωσης Διαγωνισμών κ.α.) με μεγάλες επιπτώσεις στο Περιβάλλον, στο Δημόσιο Συμφέρον, στην ασφάλεια των Υποδομών αλλά και στο Δημόσιο Χρήμα. Για το λόγο αυτό βρίσκονται και υπό διαρκή ποινικό και πειθαρχικό έλεγχο. Οι Ορισμένου Χρόνου συνάδελφοι μας μέχρι να βρεθεί η λύση των προσλήψεων, μπορούν να συνεισφέρουν με την υπογραφή τους στη σύνταξη Μελετών, Τεχνικών Εκθέσεων και στην παροχή άλλων Τεχνικών Υπηρεσιών σύμφωνα με τα Επαγγελματικά τους Δικαιώματα, αλλά όχι με την υπογραφή Διοικητικών Πράξεων.»
Να προσθέσουμε επιπλέον και το γεγονός του ασυμβίβαστου μεταξύ ελεγκτή και ελεγχόμενου αφού κανείς δε μπορεί να αποκλείσει το γεγονός ότι ο Συμβασιούχος Μηχανικός της ΥΔΟΜ μπορεί ταυτόχρονα να διατηρεί, να διατηρούσε ή μελλοντικά να λειτουργήσει ιδιωτικό γραφείο Μελετών στην περιοχή ευθύνης της ΥΔΟΜ που απασχολείται. Καθώς επίσης ότι δεν προβλέπει συγκεκριμένη διαδικασία ΑΣΕΠ για τις προσλήψεις αυτές, αφήνοντας τις έτσι έρμαιο στις πελατειακές σχέσεις των Αιρετών, με όλες τις εξαρτήσεις που αυτές δημιουργούν.
Η ίδια η Αιτιολογική Έκθεση αναγνωρίζει εμμέσως ότι οι Διπλωματούχοι Μηχανικοί δεν ανταποκρίνονται στους διαγωνισμούς του ΑΣΕΠ, γεγονός αδιαμφισβήτητο που με συντριπτικά στοιχεία έχουμε αποδείξει. «Από τις συνολικά 1259 θέσεις ΠΕ Μηχανικών που ζητήθηκαν από τον ΑΣΕΠ (3ΒΓ), πληρώθηκαν μόλις οι 901, δηλαδή το 28,5% των θέσεων έμειναν εξ αρχής κενές! Είναι προφανές, ότι όπως έγινε και με προηγούμενους διαγωνισμούς (13Κ/2001) μεγάλο μέρος (της τάξης του 40%) από τους 900 διοριστέους, θα αρνηθεί την πρόσληψη του ή θα παραιτηθεί στην πορεία μόλις βιώσει το πολλαπλά απαξιωτικό κλίμα που όλοι ζούμε στις Δημόσιες Τεχνικές Υπηρεσίας.»
Είναι προφανές ότι όπως όλες οι μέχρι τώρα «λύσεις» που επιχειρούν να δώσουν τα αρμόδια Υπουργεία Εσωτερικών και Περιβάλλοντος θα αποτύχει και αυτή παταγωδώς. Μεταφορά στους Δήμους, «Παράλληλα καθήκοντα», «Αναπτυξιακοί Οργανισμοί», «e Άδειες», «Συμβασιούχοι με 8μηνά», «Διοικητικές Υποστηρίξεις», «ΝΟΚ», «Διαγωνισμοί ΑΣΕΠ» και τώρα «2ετείς Συμβασιούχοι».
Δεν υπάρχει μεγαλύτερη απαξία για την οργανωμένη Πολιτεία από το γεγονός ότι δε μπορεί πια να προσελκύσει νέους επιστήμονες με διάθεση προσφοράς να υπηρετήσουν στις Δημόσιες Τεχνικές Υπηρεσίες. Οι εξευτελιστικές αποδοχές μας σε συνδυασμό με τις τεράστιες (και ποινικές) ευθύνες που αναλαμβάνουμε, εξηγούν το κύμα φυγής και παραίτησης που παρουσιάζεται, ειδικά στους Μηχανικούς. Οι επιπτώσεις στο Δημόσιο Συμφέρον, στο Περιβάλλον και στις σύγχρονες κοινωνικές ανάγκες ήδη είναι συντριπτικές. Μόνη λύση για τη στελέχωση των κρίσιμων αυτών Υπηρεσιών (ΥΔΟΜ και Τεχνικών Υπηρεσιών) όπως έχουμε τονίσει είναι :
- οι προσλήψεις Μόνιμου Προσωπικού με σταθερές σχέσεις εργασίας, μέσω διαγωνισμών ΑΣΕΠ αντί για λανθασμένες λύσεις Συμβασιούχων
- ο σοβαρός διάλογος με όλους τους εμπλεκόμενους για το μέλλον των ΥΔΟΜ και τον Δημόσιο έλεγχο στο δομημένο περιβάλλον αντί της ιδιωτικοποίησης του ελέγχου (Αναπτυξιακοί Οργανισμοί κλπ)
- οι σοβαρές αυξήσεις στις αποδοχές των Μηχανικών της Δημόσιας Διοίκησης, ώστε αυτό να καταστεί ελκυστικό σε νέους επιστήμονες αντί του οικονομικού ευτελισμού που βιώνουμε
- η νομική και θεσμική προστασία των Μηχανικών αντί της υποτίμησης και της στοχοποίησης
Οι διεκδικήσεις μας, είναι σαφείς και επαναλαμβανόμενες. Τις έχουμε τονίσει μάλιστα με πολλαπλές κινητοποιήσεις μας, αλλά και συναντήσεις. Είναι ευθύνη των εμπλεκόμενων Υπουργείων να δώσουν λύσεις στα παραπάνω θέματα. Αλλιώς θα σηκωθούμε να φύγουμε και όσοι ακόμα κρατάμε όρθιες τις Δημόσιες Τεχνικές Υπηρεσίες με τεράστιο προσωπικό κόστος.
