Επιπλέον ποσό από το «χρηματοδοτικό καλάθι» του Ταμείου Ανάκαμψης (RRF) διεκδικεί η ελληνική πλευρά για ένα μεγάλο έργο «Ανάταξης, Αναβάθμισης και Συντήρησης του Σιδηροδρομικού Άξονα Βορείου Ελλάδος, μέσω ΣΔΙΤ», εκτιμώμενης αξίας άνω των 300 εκατ. ευρώ, καθώς τα τελευταία χρόνια τα κόστη έχουν αυξηθεί και τα έργα απαιτούν μεγαλύτερες απορροφήσεις.
Με τα μέχρι πρότινος δεδομένα, η συνδρομή του RRF υπολογίζονταν σε περίπου 80 εκατ. ευρώ, με τις αρμόδιες εγχώριες πλευρές, προφανώς και τον ΟΣΕ, να επιχειρούν αναβάθμιση και της χρηματοδοτικής συμβολής του Ταμείου Ανάκαμψης, στα επίπεδα των 130 εκατ. ευρώ, δηλαδή επιπλέον 50 εκατ. ευρώ από την αρχική πρόβλεψη.
Μάλιστα, όπως αναφέρουν σχετικές πληροφορίες, έχουν ήδη γίνει ενέργειες και ζυμώσεις προς αυτή την κατεύθυνση ώστε να «κλειδώσει» η σύμφωνη γνώμη των Βρυξελλών. Η δε Διυπουργική Επιτροπή Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (Δ.Ε.Σ.Δ.Ι.Τ.) φέρεται να έχει ήδη κάνει, από τις αρχές Μαΐου, σχετικές κινήσεις τροποποίησης της απόφασης ένταξης του project στις διατάξεις του ν. 3389/2005, περί Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα.
Το θέμα του κόστους
Όπως αναφέρθηκε, ο βασικός λόγος του αιτήματος επιπλέον χρηματοδότησης από το RRF σχετίζεται με την άνοδο του κόστους υλικών που έχει «πλήξει» την προηγούμενη διετία τον κατασκευαστικό τομέα. Οι προμελέτες είχαν γίνει προφανώς με άλλα τιμολόγια και προϋπολογισμούς και πλέον εκτιμάται ότι απαιτούνται πρόσθετοι πόροι. Μάλιστα, κατά τις ίδιες πηγές, γίνονται και σχετικές επαφές – διαπραγματεύσεις.
Σε κάθε περίπτωση, η αγορά είναι εν αναμονή της δημοπράτησης, το προσεχές μέλλον, διαγωνισμού που σχετίζεται με μια μεγάλη επένδυση του ΟΣΕ για την ανάταξη του σιδηροδρομικού δικτύου, με αφετηρία τον άξονα Βόρειας Ελλάδας, μάλιστα, το σχετικό έργο έλαβε προ ολίγων μηνών την έγκριση από την Διυπουργική Επιτροπή Έργων ΣΔΙΤ. Όπως από καιρό έχει αναδείξει το insider.gr, η ανάταξη θα ξεκινήσει από το βόρειο τμήμα και θα ακολουθήσουν δύο ακόμα, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου προγράμματος επενδύσεων και εκσυγχρονισμού του Οργανισμού.
Ποιο είναι το έργο
Σε ό,τι αφορά το έργο «Ανάταξη, Αναβάθμιση και Συντήρηση του Σιδηροδρομικού Άξονα Βορείου Ελλάδος», με κατασκευαστικό κόστος 171,2 εκατ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) και κόστος επένδυσης 220 εκατ. ευρώ, προβλέπεται 2,5 χρόνια κατασκευαστική περίοδος και 17,5 χρόνια περίοδος λειτουργίας και συντήρησης. Παλιότερες πληροφορίες ανέφεραν ότι το ύψος της επένδυσης προβλέπονταν στα 300 εκατ. ευρώ. Εφόσον αλλάξει το χρηματοδοτικό μίγμα, προσεχώς θα γίνει σαφές και το ύψος της χρηματοδότησης από το εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) αλλά και το ύψος των πληρωμών διαθεσιμότητας προς τους ιδιώτες, καθώς πρόκειται για ΣΔΙΤ. Κατά συνέπεια, το τμήμα αυτό θα αποτελέσει «πιλότο» για τα άλλα δύο (Πελοπόννησο, Κεντρική Ελλάδα) τόσο ως προς τη μορφή της σύμβασης όσο και σε σχέση με τη διαγωνιστική διαδικασία. Πάντως, μετά το δυστύχημα στα Τέμπη, αφενός κάποιες διαδικασίες έχουν «παγώσει» (και λόγω εκλογών), αφετέρου, έχει αναδειχτεί πιο εμφατικά η ανάγκη αναβάθμισης του μέσου. Υπό καλές συνθήκες, γιατί έχουμε και τον εκλογικό κύκλο, εκτιμάται ότι μπορεί να έχουμε εξελίξεις εντός του 2023.
Το έργο αναμένεται να βελτιστοποιήσει τη συντήρηση και την ποιότητα του σιδηροδρομικού δικτύου και επομένως των υπηρεσιών προς το επιβατικό κοινό με αύξηση του επιπέδου ασφάλειας και αξιοπιστία των δρομολογίων. Παράλληλα, αναμένεται να τονώσει σημαντικά τις σιδηροδρομικές μεταφορές καθώς αυξάνεται η διαθεσιμότητα και η διαλειτουργικότητα με τους ευρωπαϊκούς σιδηροδρόμους ώστε να ενισχυθούν οι διασυνοριακές συνδέσεις. Αποτέλεσμα είναι η αύξηση των εσόδων του Οργανισμού και η μείωση της εξάρτησης από την κρατική ενίσχυση που λαμβάνει ως διαχειριστής της σιδηροδρομικής υποδομής.
Οι παρεμβάσεις θα γίνουν σε συνολικό μήκος γραμμών 481,76km και συγκεκριμένα από:
- Σ.Σ. Στρυμώνα έως Σ.Σ. Αλεξανδρούπολης
- Σ.Σ. Πλατέως έως Σ.Σ. Ν. Καύκασος
- Μεσονήσι έως Σ.Σ. Φλώρινας.
Μεταξύ άλλων προβλέπεται η ανακαίνιση κτιρίων επιβατών σε 20 σταθμούς.
Τα 2 άλλα τμήματα
Γενικότερα, υπουργείο Υποδομών & Μεταφορών και ΟΣΕ προωθούν, μέσω ΣΔΙΤ, την ανάταξη και εκσυγχρονισμό του σιδηροδρομικού δικτύου αλλά και τον ψηφιακό μετασχηματισμό του. Ο σχεδιασμός αυτός προβλέπει μια επένδυση συνολικού ύψους 1,2 δισ. ευρώ μέσα στα επόμενα χρόνια, που θα προχωρήσει με το μοντέλο των ΣΔΙΤ και θα αφορά τρεις κύριες γραμμές του σιδηροδρομικού δικτύου. Η επένδυση χωρίζεται σε τρία επιμέρους έργα: 1) Κύριο δίκτυο (Κεντρική Ελλάδα Πειραιάς – Αθήνα – Θεσσαλονίκη – βόρεια σύνορα), 2) Δίκτυο Μακεδονίας – Θράκης (Βόρεια Ελλάδα), 3) Δίκτυο Αθήνα (Ελ. Βενιζέλος) – Κιάτο (Αττική και Πελοπόννησος, με συντήρηση ως το Ρίο).
