Σημαντικά έργα ανακαίνισης παλαιών κτιρίων προωθούν αυτήν την περίοδο οι επενδυτικές εταιρείες ακινήτων (ΑΕΕΑΠ) και ισχυροί developers, παράλληλα με την ανάπτυξη νέων βιοκλιματικών γραφείων. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τα μεγάλα έργα στον Πύργο Πειραιά (από το σχήμα Dimand, Prodea, EBRD) και στο ΜΙΝΙΟΝ (Dimand), ενώ η Premia ετοιμάζει τη μετατροπή του εμπορικού κέντρου «Athens Heart» στην Πειραιώς σε βιοκλιματικό κτίριο γραφείων. Συνολικά η αγορά γραφείων δείχνει μεγάλη κινητικότητα, με επίκεντρο τις επενδύσεις σε «πράσινα» κτίρια υψηλών προδιαγραφών, που πληρούν τα βιοκλιματικά κριτήρια και ενσωματώνουν σύγχρονες τεχνολογίες, τόσο στην Ελλάδα όσο και στις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης.
Το 2022 έγιναν από τις ΑΕΕΑΠ συνολικές επενδύσεις της τάξεως των 491,4 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Arbitrage Real Εstate, η στροφή στα «πράσινα» κτίρια γραφείων έχει γίνει στην Ελλάδα την τελευταία πενταετία, με τις Εταιρείες Επενδύσεων σε Ακίνητη Περιουσία (ΑΕΕΑΠ), που διαχειρίζονται εμπορικά χαρτοφυλάκια ή πολυεθνικές εταιρείες, να στοχεύουν κυρίως είτε στην απόκτηση παλιών ακινήτων που να μπορούν να αναβαθμιστούν ενεργειακά είτε στην εξ ολοκλήρου ανάπτυξη νέων ακινήτων, που ασφαλώς θα υιοθετούν βιοκλιματικά χαρακτηριστικά.
Ειδικότερα, το 2020 και το 2021 η ζήτηση για παλαιότερης τεχνολογίας κτίρια γραφείων ήταν ιδιαίτερα χαμηλή, καθώς τόσο τοπικές επιχειρήσεις όσο και διεθνείς όμιλοι που στεγάζονταν σε χαμηλότερων προδιαγραφών γραφεία μετακινήθηκαν σε πιο σύγχρονα, μια και υπήρχε μεγάλος αριθμός διαθέσιμων χώρων που προέκυψαν από την οικονομική ύφεση και την πανδημία. Επίσης, δεν ήταν λίγες οι μεγάλες επιχειρήσεις που προχώρησαν στη δημιουργία νέων χώρων για τη στέγασή τους.
Οι μεγάλοι παίκτες του εγχώριου Real Estate, μάλιστα, σε μια προσπάθεια να δημιουργήσουν «πράσινα» χαρτοφυλάκια επικεντρωθήκαν σε μεγάλα ακίνητα που βρίσκονταν στις κύριες εμπορικές περιοχές της Αθήνας.
Από τα στοιχεία που επεξεργάστηκε η Arbitrage Real Estate προκύπτει ότι η τάση μετακόμισης και μετεγκατάστασης των εταιρειών ήταν ιδιαίτερα έντονη στον Κεντρικό και τον Βόρειο τομέα των Αθηνών. Παράλληλα, το ενδιαφέρον των επενδυτών για τη δημιουργία «πράσινων» γραφείων ήταν ιδιαίτερα έντονο για τον Πειραιά και τις γειτονικές του περιοχές, ενώ ήδη εξετάζεται μια σειρά νέων έργων στην περιοχή.
Αν και η χώρα μας συνολικά χαρακτηρίζεται από παλαιωμένο κτιριακό απόθεμα, αφού οι κατασκευές νέων κτιρίων έχουν μείνει πίσω, τα «πράσινα» γραφεία κερδίζουν έδαφος σε όλη την Αθήνα, με πολλές από τις ΑΕΕΑΠ να επενδύουν δυναμικά στη δημιουργία νέων γραφείων, που πληρούν πλέον τα υψηλότερα πρότυπα βιωσιμότητας, προκειμένου να είναι ανταγωνιστικά στην αγορά.
Ανάμεσα στις ΑΕΕAΠ που έχουν κάνει σαφή στροφή προς αυτήν την κατηγορία των έργων είναι και η Prodea. Ενδεικτικά, στο «πράσινο» χαρτοφυλάκιο της εταιρείας αυτήν τη στιγμή, όσον αφορά τις πιο νέες αναπτύξεις, εντάσσονται ο Πύργος Πειραιά, το κτίριο γραφείων «Τhe Wave» στη Συγγρού 44, όπως και το έτερο μεγάλο γραφειακό συγκρότημα Importex στην ίδια λεωφόρο, το νέο κτίριο γραφείων της Kaizen Gaming στο Μαρούσι.
Παράλληλα, η Premia Properties ΑΕΕΑΠ, θέλοντας να δημιουργήσει ένα ισχυρό «πράσινο» χαρτοφυλάκιο το 2023, πρόκειται να μετατρέψει το εμπορικό κέντρο Athens Heart σε ένα σύγχρονο κτίριο γραφείων βιοκλιματικών προδιαγραφών.
«Κόμβο» από «πράσινα» κτίρια γραφείων σχεδιάζει να δημιουργήσει στην ευρύτερη περιοχή του Αμαρουσίου κατά τα επόμενα χρόνια και η Noval Property ΑΕΕΑΠ. Συγκεκριμένα, στην ανάπτυξη ενός νέου συγκροτήματος βιοκλιματικών γραφείων στο πρώην ακίνητο της Kodak στο Μαρούσι αναμένεται να προχωρήσει στο αμέσως προσεχές διάστημα η εταιρεία. Πρόκειται για επένδυση της τάξεως των 80 εκατ. ευρώ, που προβλέπει τη δημιουργία 50.000 τ.μ. Η Noval σχεδιάζει και την ανάπτυξη ενός νέου κτιρίου γραφείων 20.175 τ.μ. σε ιδιόκτητη έκταση στην οδό Χειμάρρας 16, επίσης στο Μαρούσι.
Όλα τα κτίρια της Ευρώπης από το 2030 θα έχουν μηδενικές εκπομπές ρύπων
Η στροφή της ελληνικής αγοράς ακινήτων στα βιοκλιματικά ή «πράσινα» γραφεία και στις ανακαινίσεις είναι εμφανώς επηρεασμένη από την πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου να αναθεωρήσει την οδηγία που αφορά την Ενεργειακή Συμπεριφορά των κτιρίων. Σύμφωνα με αυτήν, «πράσινα» και με μηδενικούς ρύπους θα πρέπει να είναι όλα τα νέα κτίρια έως το 2030, ενώ τα υφιστάμενα κτίρια θα πρέπει να μετατραπούν σε κτίρια μηδενικών εκπομπών έως το 2050.
Η έρευνα της Savills δείχνει, όμως, ότι ένα σημαντικό ποσοστό των γραφείων στην ΕΕ κινδυνεύει να θεωρηθεί ακατάλληλο για χρήση, καθώς δεν θα καταφέρει μέχρι το 2030 να αποκτήσει το πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης που απαιτεί η νέα ευρωπαϊκή οδηγία. Την ίδια ώρα που και ο ΟΗΕ εκτιμά ότι μόνο το 1% του κτιριακού αποθέματος της ΕΕ ανακαινίζεται κάθε χρόνο.
Στοιχεία της Savills δείχνουν ακόμη ότι στο Ηνωμένο Βασίλειο το 74% των γραφείων δεν θα διαθέτουν την απαιτούμενη ενεργειακή απόδοση έως το 2030, ενώ το 40% των γραφείων στην Ολλανδία ήδη δεν πληροί τα «πράσινα» κριτήρια που έχει θέσει η ΕΕ. Επιπλέον, το 32% και το 23% των γραφείων στην Ιταλία και την Ιρλανδία, αντίστοιχα, κινδυνεύουν να απαρχαιωθούν το 2030.
Ωστόσο, τα «πράσινα» κτίρια, εκτός από τα οφέλη που έχουν για το περιβάλλον, υπόσχονται και σημαντικές υπεραξίες για τους επενδυτές, αλλά και μειωμένο κόστος για τους χρήστες. Επιπλέον, εκτιμάται ότι ένα ακίνητο με την κατάλληλη ενεργειακή απόδοση πωλείται υψηλότερα κατά 10,5%.
Σύμφωνα, μάλιστα, με τη Savills, ήδη το 72% των επενδυτών στην ΕΕ είναι πρόθυμοι να προχωρήσουν σε «πράσινες» επενδύσεις και στη δημιουργία βιοκλιματικών γραφείων.
Τι είναι τα βιοκλιματικά κτίρια και ποια είναι τα χαρακτηριστικά τους
Τα βιοκλιματικά κτίρια αποτελούν τη νέα γενιά κτιρίων με βασικό σκοπό την εξοικονόμηση ενεργείας, χωρίς να επιβαρύνουν το περιβάλλον με εκπομπές βλαβερών αερίων. Πρόκειται για κτίρια προσανατολισμένα στην υγεία και την ευεξία, που εστιάζουν στον φυσικό φωτισμό, την ποιότητα του αέρα και τους λιτούς κοινόχρηστους χώρους, αλλά και σε χώρους που παρέχουν άνεση και εξοπλισμό που θυμίζει οικιακό περιβάλλον. Επίσης, περιέχουν υψηλής τεχνολογίας υποδομές και συστήματα, αλλά και δυναμικούς και ευέλικτους χώρους, οι οποίοι προάγουν τη συνεργασία και την αλληλεπίδραση.
