Την εικόνα μιας αγοράς, όπου τα αποθέματα φυσικού αερίου είναι τα χαμηλότερα από το 2018 αποτυπώνουν τα επίσημα στοιχεία για τις ευρωπαϊκές αποθήκες καθώς μπαίνουμε στην τελική ευθεία για το καλοκαίρι.
Τα προ ημερών στοιχεία του οργανισμού που εκπροσωπεί όλους τους διαχειριστές των υποδομών αερίου πανευρωπαϊκά (Gas Infrastructure Europe) δείχνουν ότι το μπλοκ εισήλθε στον Μάιο με ένα μέσο όρο 33,8% στα αποθέματα έναντι 55% του μέσου όρου της τελευταίας πενταετίας και με το μεγαλύτερο έλλειμμα εδώ και εννέα χρόνια.
Αν και τα επίπεδα ανά χώρα ποικίλλουν, για παράδειγμα στην Ολλανδία βρίσκονται μόλις στο 6%, στη Γερμανία στο 26,9%, στη Γαλλία 34,1%, στην Αυστρία 40% και στην Ιταλία 51%, η μεγάλη εικόνα δεν αλλάζει και δείχνει ότι οι υποδομές της ηπείρου αντιμετωπίζουν το μεγαλύτερο έλλειμμα εδώ και εννέα χρόνια.
Η αριθμητική δείχνει ότι οι ευρωπαϊκές αποθήκες (η Ελλάδα δεν διαθέτει) έχουν σήμερα αέριο ίσο με 378 Τεραβατώρες και για να επιτευχθεί ο ευρωπαϊκός στόχος ασφαλείας της πληρότητας κατά 80% έως την 1η Νοεμβρίου, δηλαδή οι 894 TWh, πρέπει να αντληθούν μέσω των αγορών μέσα στο επόμενο εξάμηνο όγκοι 516 TWh.
Αλλά σύμφωνα με εκτιμήσεις της Montel gas analytics, για να φτάσει το 80% η Ευρώπη πρέπει να εισάγει περίπου 130 φορτία LNG τον μήνα αυτό το καλοκαίρι ή 10 περισσότερα ανά μήνα από ό,τι πέρυσι τέτοια εποχή.
Αυτό ισοδυναμεί με έναν ημερήσιο ρυθμό περίπου 2,85 TWh ανά ημέρα, που θα πρέπει να διατηρηθεί ανεξαρτήτως των ποσοτήτων που θα καταναλωθούν για τις τυχόν αυξημένες ανάγκες ενός καλοκαιριού με υψηλότερες των φυσιολογικών θερμοκρασίες.
Και κάπου εδώ αρχίζουν τα σενάρια για το τι θα συμβεί όταν θα φανεί ότι λείπει από την εξίσωση της προσφοράς σημαντικό μέρος της πληγείσας από το πόλεμο παραγωγής LNG του Κόλπου -που τροφοδοτεί το 20% της παγκόσμιας προσφοράς- και ξεκινήσει ο ανταγωνισμός μεταξύ Ευρώπης και Ασίας για τα διαθέσιμα φορτία.
Καλό σενάριο, σύμφωνα με την ανάλυση της βρετανικής Energy Aspects που παραθέτει το Montel, είναι τα Στενά του Ορμούζ να ανοίξουν μέσα στις επόμενες εβδομάδες, η κυκλοφορία μέχρι τα τέλη Μαΐου να έχει επιστρέψει στο 50% των επιπέδων πριν από τη σύγκρουση και στο 75% μέχρι τα τέλη Ιουνίου. Στο σενάριο αυτό, οι τιμές αερίου, βάσει των οποίων θα καλύψουν οι ευρωπαϊκές εταιρείες τις ανάγκες τους τόσο το καλοκαίρι όσο και ενόψει χειμώνα, υποχωρούν στα 30-35 ευρώ/Μεγαβατώρα.
Χθες άγγιξαν και τα 49 ευρώ, με το χρηματιστήριο του Αμστερνταμ να κλείνει τελικά στα 46,9 ευρώ η Μεγαβατώρα.
Κακό σενάριο, σύμφωνα με την ίδια εταιρεία, είναι τα Στενά του Όρμουζ να παραμείνουν κλειστά μέχρι τα τέλη Ιουνίου, οπότε οι τιμές μπορεί να αυξηθούν και πάνω από 50 ευρώ/MWh.
Η ουσία ωστόσο είναι ότι είτε στη μία περίπτωση είτε στην άλλη, η τιμή του φυσικού αερίου στην οποία θα προμηθευτεί από εδώ και πέρα η Ευρώπη θα είναι ακριβότερη.
Γιατί η αναπλήρωση αποθεμάτων πρέπει να ξεκινήσει άμεσα
Κι αυτό καθώς, όπως σημειώνει ο αναλυτής του Montel, Andres Cala, οι ευρωπαϊκές εταιρείες δεν μπορούν να ρισκάρουν και να περιμένουν για να ξεκινήσουν να γεμίζουν τις αποθήκες τους να δουν πρώτα ποιο από τα δύο σενάρια θα επιβεβαιωθεί.
«Εάν οι ενέσεις για την αναπλήρωση των αποθεμάτων δεν αυξηθούν τον Μάιο, ο κίνδυνος απότομης αύξησης των τιμών αργότερα το καλοκαίρι αυξάνεται σημαντικά», σημειώνει.
Αυτό με τη σειρά του σημαίνει ότι έχουν ήδη ξεκινήσει να γίνονται αγορές σε τιμές 46-50 ευρώ/ Μεγαβατώρα, δηλαδή 45%-53% υψηλότερα απ’ ό,τι πριν τον πόλεμο, όταν το αέριο κυμαινόταν στα 32 ευρώ.
Σημαίνει επίσης ότι η Ευρώπη δεν θα γλιτώσει τον ακριβό λογαριασμό, ο οποίος σύμφωνα με προ ημερών έκθεση του Ευρωπαϊκού Φορέα των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας (ACER) θα κοστίσει επιπλέον 15 δισ. ευρώ, στο σενάριο που το αέριο αυξηθεί στα 50 ευρώ/MWh. Η τρέχουσα τιμή του δεν απέχει και πολύ από αυτά τα επίπεδα.
Για τις τιμές του ρεύματος, η υδροηλεκτρική παραγωγή παραμένει πάντα ο μπαλαντέρ: Αν η έναρξη του καλοκαιριού βρει τα αποθέματα νερών στους ταμιευτήρες της ΝΑ Ευρώπης χαμηλότερα από πέρυσι και ενσκήψει νωρίς κάποιος ισχυρός καύσωνας, αυξάνοντας απότομα τη ζήτηση, θα αυξηθεί ανάλογα και η παραγωγή από τις ακριβές θερμικές μονάδες ηλεκτροπαραγωγής. Είναι το κακό σενάριο για το ρεύμα.
Τα νούμερα για τα επίπεδα των νερών δεν δείχνουν και την καλύτερη εικόνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του εξιδεικευμένου οίκου Montel EQ, το περιφερειακό ισοζύγιο υδροηλεκτρικής ενέργειας είναι περίπου 2 GW κάτω από το φυσιολογικό λόγω της καθυστερημένης -για μια ακόμη χρονιά- τήξης του χιονιού στα βουνά που γεμίζουν την άνοιξη τους ταμιευτήρες.
