Οι χώρες πρέπει να διπλασιάσουν τον ρυθμό των μέτρων για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, εάν επιθυμούν να επιτευχθούν οι παγκόσμιοι κλιματικοί στόχοι, ανέφερε ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA) σε έκθεσή του την Τετάρτη.
Σύμφωνα με τον διεθνή οργανισμό, το ρεκόρ υψηλού ενεργειακού κόστους πέρυσι βοήθησε στην υιοθέτηση μέτρων όπως η αντικατάσταση των λεβήτων αερίου με αντλίες θερμότητας και η αλλαγή σε λαμπτήρες LED, αλλά ο ρυθμός προόδου της ενεργειακής απόδοσης έκτοτε επιβραδύνθηκε.
«Οι φιλοδοξίες του κόσμου για το κλίμα εξαρτώνται από την ικανότητά μας να κάνουμε το παγκόσμιο ενεργειακό σύστημα πολύ πιο αποτελεσματικό», σχολίασε από την πλευρά του ο εκτελεστικός διευθυντής του IEA, Φατίχ Μπιρόλ, προσθέτοντας ότι αν οι κυβερνήσεις θέλουν να διατηρήσουν τον στόχο του 1,5 °C κοντά, υποστηρίζοντας παράλληλα την ενεργειακή ασφάλεια, ο διπλασιασμός της προόδου στην ενεργειακή απόδοση αυτή τη δεκαετία είναι κρίσιμος.
«Τα ευρήματα αυτής της έκθεσης είναι μια αυστηρή προειδοποίηση προς τους ηγέτες που θα συγκεντρωθούν στη διάσκεψη για το κλίμα COP28 στο Ντουμπάι ότι πρέπει όλοι να δεσμευτούν », υπογράμμισε.
Ο ΔΟΕ είπε ότι οι επενδύσεις που έχει γίνει, ενίσχυσαν κατά 1,3% την αποτελεσματικότητα στη χρήση της ενέργειας σε σύγκριση με πέρυσι, αλλά ο ρυθμός βελτίωσης έχει επιβραδυνθεί από αύξηση 2% που καταγράφηκε το 2022. Και υποστήριξε ότι για να επιτευχθούν οι οι κλιματικοί στόχοι η ενεργειακή απόδοση πρέπει να διπλασιαστεί από αυτό το επίπεδο στο 4% ετησίως.
Σύμφωνα με την έκθεση, περίπου 700 δισεκατομμύρια δολάρια έχουν δαπανηθεί παγκοσμίως για την υποστήριξη της ενεργειακής απόδοσης από το 2020. Από αυτό, σχεδόν το 70% δαπανήθηκε σε μόλις πέντε χώρες – Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Νορβηγία και Ηνωμένες Πολιτείες.
Εκατομμύρια χιλιόμετρα δικτύου
Ο διεθνής οργανισμός υπογραμμίζει μάλιστα ότι, 80 εκατομμύρια χιλιόμετρα δικτύου πρέπει να προστεθούν ή να αντικατασταθούν τις επόμενες δύο δεκαετίες παγκοσμίως. Για να συμβαδίσει η ανάπτυξη του δικτύου με την αυξανόμενη ενεργειακή μετάβαση, οι επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας πρέπει να συνοδεύονται από παράλληλες επενδύσεις στην ενεργειακή απόδοση και την ενίσχυση του δικτύου.
«Έχουμε δει τις επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας να αυξάνονται σημαντικά τις τελευταίες δύο δεκαετίες, αλλά δεν έχουμε δει το ίδιο στις επενδύσεις στο δίκτυο, οι οποίες παρέμειναν στάσιμες γύρω στα 300 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως. Πρέπει να το διπλασιάσουμε αυτό», σχολίασε από την πλευρά του ο Pablo Hevia-Koch, Επικεφαλής της Μονάδας Ενσωμάτωσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Ασφαλούς Ηλεκτρισμού στον IEA.
Μεγάλα κέρδη
Η έκθεση υπογραμμίζει ότι ο βραδύτερος παγκόσμιος ρυθμός βελτίωσης της απόδοσης κρύβει ορισμένα ισχυρά κέρδη σε εθνικό επίπεδο. Μετά τη βελτίωση της ενεργειακής έντασης κατά 8% το 2022, η Ευρωπαϊκή Ένωση πρόκειται να σημειώσει βελτίωση 5% φέτος. Οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται επίσης σε καλό δρόμο για βελτίωση 4% το 2023. Από την έναρξη της ενεργειακής κρίσης, περισσότερες από 40 χώρες συνολικά έχουν βελτιώσει την ενεργειακή απόδοση σε ποσοστό 4% ή περισσότερο για τουλάχιστον ένα χρόνο.
Ο ΔΟΕ σημειώνει ότι η σταθερή και ευρεία αύξηση της απόδοσης είναι ζωτικής σημασίας για τη μείωση των εκπομπών, ειδικά δεδομένων των προσδοκιών για παγκόσμια αύξηση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας. Για παράδειγμα, η καθολική μετάβαση στην τεχνολογία LED για φωτισμό στις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να εξοικονομήσει αρκετή ενέργεια για να τροφοδοτήσει 3 εκατομμύρια ηλεκτρικά οχήματα ετησίως ή να θερμάνει 2,6 εκατομμύρια σπίτια με αντλίες θερμότητας.
Η έκθεση διαπιστώνει επίσης ότι η επίτευξη του στόχου διπλασιασμού θα αποφέρει σημαντικά οφέλη για τις κυβερνήσεις, τους πολίτες και τη βιομηχανία.
Σύμφωνα με αυτό το σενάριο, η πρόσληψη εργαζομένων σε δραστηριότητες όπως η μετασκευή κατοικιών, η εγκατάσταση αντλιών θερμότητας και η κατασκευή πιο αποδοτικών αυτοκινήτων θα οδηγούσε στη δημιουργία 4,5 εκατομμυρίων επιπλέον θέσεων εργασίας. Θα μείωνε επίσης τους σημερινούς λογαριασμούς ενέργειας για το σπίτι – μειώνοντάς τους στις προηγμένες οικονομίες κατά περίπου ένα τρίτο, για παράδειγμα. Ο αντίκτυπος στο κλίμα θα είναι επίσης τεράστιος. Ο διπλασιασμός των βελτιώσεων της ενεργειακής απόδοσης έως το 2030 θα μειώσει τις παγκόσμιες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα κατά πάνω από 7 δισεκατομμύρια τόνους, που ισοδυναμούν με τις εκπομπές από ολόκληρο τον τομέα των μεταφορών παγκοσμίως σήμερα, σύμφωνα με την έκθεση.
