Το μεγάλο «αγκάθι» του ιδιοκτησιακού ελέγχου της γης για τις επενδύσεις έργων ΑΠΕ (Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας) θα αντιμετωπιστεί με μια Βεβαίωση Τεκμηρίωσης κυριότητας, κατοχής ή νόμιμης χρήσης των εκτάσεων από δικηγόρο της επιλογής του ενδιαφερομένου. Η συγκεκριμένη ρύθμιση, σύμφωνα με πληροφορίες, περιλαμβάνεται στο τελικό κείμενο του νομοσχεδίου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) για τη Β’ φάση εκσυγχρονισμού της αδειοδοτικής διαδικασίας των ΑΠΕ, το οποίο έχει προωθηθεί σε φορείς της αγοράς για διαβούλευση.
Το σχέδιο νόμου περιλαμβάνει μια σειρά ρυθμίσεων που αγγίζουν διάφορα στάδια ωρίμανσης των έργων – μετά τη χορήγηση βεβαίωσης παραγωγού έως και την έκδοση άδειας λειτουργίας – καθώς και παρεμβάσεις προκειμένου να αποσυμφορηθεί η αγορά από το «τσουνάμι» αιτήσεων για νέες επενδύσεις στην πράσινη ενέργεια.
Η τελική πρόταση του ΥΠΕΝ, μεταξύ άλλων, επιχειρεί να βάλει σε τάξη τα ιδιωτικά δίκτυα ρεύματος, εισάγει διευκολύνσεις για την εγκατάσταση σταθμών παραγωγής ενέργειας από τη ΓΑΙΑΟΣΕ στο σιδηροδρομικό δίκτυο ή το Δημόσιο και τους Παραχωρησιούχους στουος αυτοκινητοδρόμους, ενώ βάζει φρένο στις πρακτικές κατάτμησης δημοσίων δασικών εκτάσεων για την ανάπτυξη σταθμών ΑΠΕ. Παράλληλα, ανοίγει τον δρόμο για την χορήγηση τμηματικής άδειας εγκατάστασης και λειτουργίας για μεγάλα έργα, ώστε να μην χρειάζεται να ολοκληρωθούν για να …βάλουν μπρος.
Ιδιοκτησιακό καθεστώς
Ειδικότερα, για την άδεια εγκατάστασης της επένδυσης σε ιδιωτικές εκτάσεις θα πρέπει με την αίτηση να προσκομίζεται Βεβαίωση Τεκμηρίωσης Κυριότητας, Κατοχής, Νόμιμης Χρήσης της γης συνοδευόμενη από τα απαιτούμενα αποδεικτικά έγγραφα και από τοπογραφικό διάγραμμα. Στην περίπτωση δημοσίων εκτάσεων, θα πρέπει να προσκομίζονται τα απαιτούμενα νόμιμα αποδεικτικά έγγραφα τα οποία τεκμηριώνουν την εξασφάλιση του δικαιώματος χρήσης. Η βεβαίωση για τις περιπτώσεις ιδιωτικών εκτάσεων θα εκδίδεται από δικηγόρο της επιλογής του ενδιαφερομένου έπειτα από έλεγχο του ιδιοκτησιακού καθεστώτος.
Διευκολύνσεις για ΓΑΙΑΟΣΕ, Δημόσιο και Παραχωρησιούχους
Στις προωθούμενες διατάξεις προτείνεται η εξαίρεση από Βεβαίωση ή Βεβαίωση Ειδικών Έργων των μονάδων παραγωγής ενέργειας με ισχύ έως 1 MW που εγκαθίστανται σε ακίνητα κατά μήκος του σιδηροδρομικού δικτύου που διαχειρίζεται η ΓΑΙΑΟΣΕ και οι οποίες απέχουν τουλάχιστον 100 μέτρα μεταξύ τους. Η ίδια εξαίρεση προωθείται και για αντίστοιχες μονάδες που θα εγκατασταθούν κατά μήκος εθνικών οδών, που διαχειρίζονται είτε το Δημόσιο είτε οι Παραχωρησιούχοι αυτοκινητοδρόμων και απέχουν επίσης 100 μέτρα μεταξύ τους, καθώς δεν θα θεωρείται ότι εγκαθίστανται στο ίδιο ή όμορο ακίνητο.
Κατατμήσεις, μετεγκατάσταση και συμμετοχή στην αγορά
Επίσης, δεν θα επιτρέπεται η κατάτμηση δημόσιας δασικής έκτασης για την ανάπτυξη σταθμών έως 1 MW, βάζοντας φρένο σε πρακτικές παράκαμψης της αδειοδοτικής διαδικασίας από επενδυτές μεγάλων έργων που τα «έσπαζαν» σε μικρότερα εξοικονομώντας έτσι χρόνο αλλά και χρήμα.
Για μικρούς σταθμούς, κάτω του 1 MW που επιθυμούν να συμμετέχουν απευθείας στην αγορά θα πρέπει να εξασφαλίσουν βεβαίωση από τον ΔΑΠΕΕΠ (Διαχειριστής ΑΠΕ και Εγγυήσεων Προέλευσης) αφού αναρτήσουν την ακριβή θέση εγκατάστασης του σταθμού (συντεταγμένες πολυγώνου και θέσεων ανεμογεννητριών εφόσον πρόκειται για Αιολικό Σταθμό), στη σχετική γεωπληροφοριακή πλατφόρμα του Φορέα Αδειοδότησης. Επίσης, σταθμοί κάτω του 1 MW θα μπορούν να μεταβιβάζονται πριν από την έναρξη της λειτουργίας τους, εφόσον έχει συναφθεί Σύμβαση Σύνδεσης με τον αρμόδιο Διαχειριστή.
Όσον αφορά στη μεταφορά της θέσης εγκατάστασης σταθμών ΑΠΕ, στις περιπτώσεις, όπου καθίσταται αδύνατη η εγκατάσταση ή λειτουργία του σταθμού, είτε απαγορεύεται η περαιτέρω αδειοδότησή του, ο ενδιαφερόμενος μπορεί να υποβάλει αίτηση για την μεταφορά της θέσης εγκατάστασης του, εντός των ορίων της οικείας Περιφέρειας. Εάν πρόκειται για Μη Διασυνδεμένα Νησιά, μπορεί να μετεγκατασταθεί εντός του ίδιου ηλεκτρικού συστήματος ΜΔΝ όπου βρισκόταν η αρχική θέση εγκατάστασης.
Τμηματική Άδεια Εγκατάστασης και Λειτουργίας
Στις προωθούμενες ρυθμίσεις προτείνεται για σταθμούς ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ να επιτρέπεται η έκδοση τμηματικής Άδειας Εγκατάστασης για τμήμα, το οποίο έχει τεχνική και λειτουργική αυτοτέλεια και αφορά τουλάχιστον το 80% της συνολικής ισχύος για την οποία έχει χορηγηθεί Βεβαίωση ή Άδεια Παραγωγής. Εάν ο επενδυτής δεν υποβάλλει αίτηση για έκδοση τελικής Άδειας Εγκατάστασης ως προς την συνολική ισχύ του σταθμού θα πρέπει να προσαρμόσει τις άδειες και τις εγκρίσεις που του έχουν χορηγηθεί σύμφωνα με την τμηματική Άδεια Εγκατάστασης.
Όσον αφορά στην Τμηματική Άδεια Λειτουργίας για σταθμούς που εμπίπτουν στην κατηγορία των Ειδικών Έργων, θα επιτρέπεται η έκδοση τμηματικής Άδειας Λειτουργίας για πλήρως αποπερατωμένο τμήμα τους, το οποίο έχει τεχνική και λειτουργική αυτοτέλεια και αφορά τουλάχιστον το 50% της συνολικής ισχύος για την οποία έχει εκδοθεί η οικεία Άδεια Εγκατάστασης.
Ηλεκτρικός χώρος με περικοπή ενέργειας
Ηλεκτρικό χώρο σε περισσότερα έργα, επιχειρεί με το νέο πακέτο των ρυθμίσεων να εξασφαλίσει το ΥΠΕΝ. Ειδικότερα, οι προσφορές σύνδεσης σταθμών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ θα προβλέπουν ειδικό όρο για περικοπές ενέργειας. Δηλαδή θα προβλέπεται περιορισμός στην απορρόφηση ηλεκτρικής ενέργειας εφόσον έτσι θα καθίσταται δυνατή η χορήγηση προσφοράς σύνδεσης σε περισσότερα έργα ΑΠΕ ή ΣΗΘΥΑ σε μία περιοχή του δικτύου η οποία, είτε είναι κορεσμένη, είτε παρουσιάζει περιορισμένη δυνατότητα απορρόφησης. Προαπαιτούμενο η εξασφάλιση απόφασης της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας κατόπιν εισήγησης του Διαχειριστή των δικτύων για τη μεθοδολογία υλοποίησης των περικοπών ισχύος και ενέργειας των σταθμών.
Μητρώο Ιδιωτικών Δικτύων
Επιπλέον προτείνεται η δημιουργία από τον ΑΔΜΗΕ και ΔΕΔΔΗΕ Μητρώου των Δικτύων Υψηλής (μεγαλύτερης ή ίσης των 50kV) και Μέσης Τάσης (μικρότερα των 50kV) αντίστοιχα, τα οποία θα κατασκευάζουν οι παραγωγοί σταθμών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ (Ιδιωτικά Δίκτυα). Ο ΔΕΔΔΗΕ θα τηρεί Μητρώο και για τα δίκτυα τάσεως μεγαλύτερης ή ίσης των 50kV στα Μη Διασυνδεμένα Νησιά. Οι δυο Διαχειριστές θα συνεργάζονται για την αποτύπωση των δικτύων και θα αναρτούν σε ειδική γεωπληροφοριακή πλατφόρμα τα συγκεκριμένα δίκτυα. Έτσι, κάθε ενδιαφερόμενος επενδυτής θα γνωρίζει σε ποιες περιοχές υπάρχει κορεσμός.
Οι Διαχειριστές προτείνεται να δημοσιεύουν ανά δύο μήνες τις λίστες με τις Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης και Συμβάσεις Σύνδεσης που έχουν χορηγήσει και τα στοιχεία των εκκρεμών αιτήσεων, αλλά και όλα τα στοιχεία σχετικά με τον υποσταθμό, τη δυνατότητα επέκτασής του και τον μετασχηματιστή σύνδεσης, τη γραμμή Υψηλής Τάσης ή Υπερυψηλής Τάσης κλπ.
Ακόμη, προωθούνται ρυθμίσεις που διευκολύνουν τη σύνδεση των σταθμών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ στο σύστημα ή στο δίκτυο. Μεταξύ άλλων, εντός δύο μηνών από την ημερομηνία υποβολής πλήρους φακέλου, ο αρμόδιος Διαχειριστής θα πρέπει να χορηγεί την Οριστική Προσφορά Σύνδεσης, η οποία θα ισχύει για τρία έτη από την ημερομηνία αποδοχής της.
