Του Χάρη Φλουδόπουλου
Ένα βήμα πριν από τη λήψη της τελικής επενδυτικής απόφασης για την κατασκευή νέων μονάδων ηλεκτροπαραγωγής με καύσιμο το φυσικό αέριο, βρίσκονται τουλάχιστον δύο μεγάλοι επιχειρηματικοί όμιλοι της χώρας, ενώ ένας ακόμη αναμένεται να καθορίσει τη στάση του μέχρι το φθινόπωρο.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με πληροφορίες του “Κεφαλαίου”, ο όμιλος ΓΕΚ Τέρνα αλλά και η ΕΛΒΑΛΧΑΛΚΟΡ φαίνεται ότι προσανατολίζονται να προχωρήσουν στην κατασκευή δύο νέων εργοστασίων ηλεκτροπαραγωγής. Αντίστοιχα, η Elpedison προχωρά τις διαδικασίες και αναμένεται να καταλήξει σε οριστική απόφαση για την πραγματοποίηση ή όχι της επένδυσης μέχρι τον Σεπτέμβριο, ενώ δύο ακόμη άδειες διαθέτουν ο όμιλος Κοπελούζου και ο όμιλος Καράτζη. Ακόμη και εάν δεν προχωρήσουν όλα τα επενδυτικά σχέδια, είναι σαφές ότι τα επόμενα χρόνια στην ελληνική αγορά ηλεκτρισμού θα ολοκληρωθούν επενδύσεις συνολικού ύψους τουλάχιστον 1,2 δισ. ευρώ, για τον εκσυγχρονισμό του συστήματος ηλεκτροπαραγωγής της χώρας.
Υπενθυμίζεται ότι ο νέος επενδυτικός κύκλος στη συμβατική ηλεκτροπαραγωγή με καύσιμο το φυσικό αέριο εγκαινιάστηκε ήδη από τη Mytilineos, η οποία πρώτη αποφάσισε και ξεκίνησε να κατασκευάζει μονάδα ισχύος 826 MW στον Άγιο Νικόλαο Βοιωτίας.
Η κινητικότητα αλλά και η αποφασιστικότητα των παικτών της ενεργειακής αγοράς να προχωρήσουν στην υλοποίηση νέων επενδύσεων στην αγορά ηλεκτρισμού σημαίνει πρακτικά ότι το 2023, στο εγχώριο σύστημα ηλεκτροπαραγωγής θα προστεθούν τουλάχιστον τρεις νέες μονάδες φυσικού αερίου, ενώ ανάλογα με τις αποφάσεις και των υπόλοιπων ομίλων ο αριθμός μπορεί να αυξηθεί. Φυσικά ο χρόνος κατασκευής των νέων μονάδων μόνο τυχαίος δεν είναι καθώς το 2023 προβλέπεται να σταματήσει η λειτουργία όλων των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ, που θα αφαιρέσει από το ηλεκτρικό σύστημα παραγωγή ισχύ 3,4 GW. Φαίνεται, λοιπόν, ότι η απόφαση για ταχεία απολιγνιτοποίηση του ηλεκτρικού συστήματος λειτουργεί ως καταλύτης για νέες επενδύσεις στη συμβατική ηλεκτροπαραγωγή, με δεδομένο μάλιστα ότι το φυσικό αέριο θεωρείται το καύσιμο-γέφυρα, για ακόμη μεγαλύτερη διείσδυση των ΑΠΕ.
Σε ποιο σημείο όμως βρίσκονται τα σχέδια των ομίλων για κατασκευή νέων μονάδων; Σύμφωνα με πληροφορίες, ο όμιλος ΓΕΚ Τέρνα προχωρά με εντατικούς ρυθμούς τη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης της μονάδας ισχύος 665 MW που προορίζεται να κατασκευαστεί στη ΒΙΠΕ Κομοτηνής. Συγκεκριμένα, μετά την εξασφάλιση της άδειας παραγωγής πέρυσι τον Ιούλιο, η ΓΕΚ Τέρνα προχωρά με εντατικούς ρυθμούς τα επόμενα βήματα και αναμένεται εντός του προσεχούς διαστήματος, πιθανότατα μέχρι τον Απρίλιο, να έχει πάρει την τελική επενδυτική απόφαση. Ως ισχυρό πλεονέκτημα της μονάδας του ομίλου που έχει ηγετική θέση στην αγορά ηλεκτρισμού, τόσο μέσω της συμμετοχής του στην εταιρεία Ήρων όσο και μέσω της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή που είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός ΑΠΕ στην Ελλάδα, προβάλλεται το γεγονός ότι θα κατασκευαστεί στη Β. Ελλάδα, όπου το ηλεκτρικό σύστημα θα “εξασθενήσει” με την απόσυρση των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ.
Πολύ κοντά στην τελική επενδυτική απόφαση για την κατασκευή νέας μονάδας στο ιδιόκτητο οικόπεδο στα Οινόφυτα βρίσκεται η ΕΛΒΑΛΧΑΛΚΟΡ, η οποία εξασφάλισε από τη ΡΑΕ τη σχετική άδεια παραγωγής τον περασμένο Δεκέμβριο. Η ισχύς της άδειας είναι 566 MW και είναι διαστασιολογημένη προκειμένου να ανταποκρίνεται στις ανάγκες που έχουν οι βιομηχανικές μονάδες της ΕΛΒΑΛΧΑΛΚΟΡ με δυνατότητα κάλυψης και άλλων ενεργοβόρων βιομηχανιών. Στόχος της επένδυσης, δηλαδή, είναι, εφόσον ληφθεί η τελική επενδυτική απόφαση, η μονάδα να μπορεί να καλύψει μετά το 2023, όταν και θα αποσυρθούν οι μονάδες λιγνίτη της ΔΕΗ, τις υψηλές ανάγκες σε ηλεκτρική ενέργεια που έχουν βαριές βιομηχανίες του ομίλου και οι οποίες φτάνουν σε ισχύ τα 300 MW. Σύμφωνα με το ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα το εργοστάσιο αναμένεται να ξεκινήσει να λειτουργεί τον Ιούλιο του 2024.
Στη φάση της περιβαλλοντικής αδειοδότησης βρίσκεται και η μονάδα ισχύος 826 MW της Elpedison, για την οποία η άδεια παραγωγής εκδόθηκε τον περασμένο Οκτώβριο. Η οριστική επενδυτική απόφαση για την κατασκευή του εργοστασίου, όπως έχει διαμηνύσει η διοίκηση της εταιρείας, αναμένεται να ληφθεί το φθινόπωρο και αφού εξασφαλιστούν οι αναγκαίες περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις. Επίσης η απόφαση θα συναρτηθεί από το περιβάλλον της αγοράς ηλεκτρισμού και την άρση των στρεβλώσεων που επικρατούν σήμερα καθώς μέχρι το τέλος του πρώτου εξαμήνου αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία το νέο μοντέλο (target model). Η μονάδα εφόσον τελικά δοθεί το πράσινο φως θα κατασκευαστεί στη Θίσβη.
Σε ό,τι αφορά τις άλλες δύο άδειες, η μεν μονάδα του ομίλου Κοπελούζου θα κατασκευαστεί υπό όρους εφόσον προχωρήσει το πρότζεκτ της κατασκευής της πλωτής μονάδας υποδοχής και αεριοποίησης φυσικού αερίου (FSRU) στην Αλεξανδρούπολη και προβλέπεται να έχει ισχύ 662 MW. Η δε μονάδα του ομίλου Καράτζη, στην περιοχή της Λάρισας, παρέμεινε στην κυριότητα της Καράτζης, παρά την πώληση της θυγατρικής εταιρείας προμήθειας ΚΕΝ στην εταιρεία Volton. Το εκτιμώμενο κόστος της επένδυσης σύμφωνα με την εταιρεία είναι 370 εκατ. ευρώ, χωρίς ακόμη να έχει ληφθεί η επενδυτική απόφαση.
Ο νέος κύκλος των επενδύσεων σε μονάδες ηλεκτροπαραγωγής φυσικού αερίου (ο πρώτος πραγματοποιήθηκε την περασμένη δεκαετία με την κατασκευή 5 ιδιωτικών εργοστασίων και 2 εργοστασίων της ΔΕΗ με ισχύ 2,5 GW) ξεκίνησε το περασμένο φθινόπωρο με τα εγκαίνια της έναρξης κατασκευής της μονάδας 826 MW της Mytilineos, προϋπολογισμού 350 εκατ. ευρώ. Η μονάδα της Mytilineos με θερμική απόδοση 63% προβλέπεται να είναι η πιο οικονομική στο ελληνικό σύστημα και αναμένεται να ξεκινήσει να λειτουργεί το 2022.
