Την «πρόωρη» επίτευξη των στόχων του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα μέχρι το 2030 αποτυπώνουν τα νεότερα στοιχεία που περιλαμβάνονται στο δεκαετές πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΑΔΜΗΕ για την περίοδο 2024-2032 που υποβλήθηκε στη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων σε συνέχεια της ολοκλήρωσης της δημόσιας διαβούλευσης του προκαταρκτικού σχεδίου.
Ειδικότερα, η σωρευτική εγκατεστημένη ισχύς εν λειτουργία στα δίκτυα του ΑΔΜΗΕ και του ΔΕΔΔΗΕ σε συνδυασμό με τα έργα που έχουν λάβει Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης από τους δύο Διαχειριστές, ανέρχεται σε ένα σύνολο ισχύος περί τα 26 GW, δηλαδή καλύπτει τους στόχους του ΕΣΕΚ σε «πράσινη» ηλεκτροπαραγωγή.
Αναλυτικότερα, ο ΑΔΜΗΕ αναφέρει στο πρόγραμμα Ανάπτυξης ότι «Με βάση τα στοιχεία προκύπτει ότι εάν λογιστούν σωρευτικά οι υφιστάμενες εγκαταστάσεις ΑΠΕ μαζί με όσα έργα έχουν κατοχυρώσει το δικαίωμα να συνδεθούν στο Δίκτυο και στο Σύστημα μέσω Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης με το ΔΕΔΔΗΕ και τον ΑΔΜΗΕ αντίστοιχα, και το δυναμικό ΑΠΕ που προκύπτει ως δυνατότητα στα νησιά που διασυνδέονται (Κυκλάδες, Κρήτη, Δωδεκάνησα, Β. Αιγαίο) το αποτέλεσμα περί τα 26 GW ισχύος υπερβαίνει ήδη το καταγεγραμμένο στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα στόχο για το 2030 (15,1 GW) και επιτυγχάνει τον στόχο για ΑΠΕ ισχύος 22-24 GW στην ηλεκτροπαραγωγή όπως αναμένεται να αποτυπωθεί στην επικείμενη αναθεώρηση του ΕΣΕΚ».
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΑΔΜΗΕ, έως τις αρχές Ιουνίου του 2023, στο ΕΣΜΗΕ λειτουργούσαν Σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ συνολικής εγκατεστημένης ισχύος 10654 MW, εκ των οποίων τα 4794 MW αφορούν σε Αιολικά Πάρκα και τα 5270 MW αφορούν σε φωτοβολταϊκά πάρκα (συμπεριλαμβανομένων 352 MW από φ/β του Ειδικού Προγράμματος ΦΕΚ Β’ 1079/2009). Παράλληλα, από τους δύο Διαχειριστές ΑΔΜΗΕ και ΔΕΔΔΗΕ έχουν χορηγηθεί Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης (ΟΠΣ) σε Σταθμούς ΑΠΕ συνολικής εγκατεστημένης ισχύος που υπερβαίνει τα 11,5 GW.
Αναλυτικότερα, όπως αποτυπώνεται και στους παρακάτω πίνακες από το πρόγραμμα Ανάπτυξης, η συνολική ισχύς των δύο βασικών τεχνολογιών ΑΠΕ (αιολικά και φωτοβολταϊκά) στα δίκτυα του ΑΔΜΗΕ με την διάκριση έργων σε λειτουργία και έργων με ΟΠΣ έχει ως εξής:
Αιολικά σε λειτουργία: 3.6 GW
Αιολικά με ΟΠΣ: 2.9 GW
Φωτοβολταϊκά σε λειτουργία: 576 MW
Φωτοβολταϊκά με ΟΠΣ: 10.5 GW
Γενικό Σύνολο: 17.57 GW.
Αντίστοιχα, η εικόνα στην περίπτωση του ΔΕΔΔΗΕ διαμορφώνεται ως εξής:
Αιολικά σε λειτουργία: 1.1 GW
Αιολικά με ΟΠΣ: 80 MW
Φωτοβολταϊκά σε λειτουργία: 4.7 GW
Φωτοβολταϊκά με ΟΠΣ: 1.1 GW
Γενικό Σύνολο: 7.7 GW
Στα παραπάνω χρειάζεται να προστεθούν 920 MW που αφορούν σε έργα Βιομάζας/βιοαερίου, μικρά υδροηλεκτρικά και ΣΗΘΥΑ τόσο σε λειτουργία όσο και με Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης. Μέρος της πρόσθεσης αποτελούν επίσης και δύο ηλιοθερμικοί σταθμοί στην Κρήτη, συνολικής ισχύος 122 MW για τους οποίους έχουν εκδοθεί οριστικές προσφορές σύνδεσης.
Επομένως το γενικό σύνολο ισχύος (σε λειτουργία και με ΟΠΣ) έργων ΑΠΕ ανέρχεται σε 26.17 GW, νούμερο που καλύπτει τους στόχους του ΕΣΕΚ ήδη από σήμερα 7 χρόνια νωρίτερα από το 2030. Μάλιστα στο συνολικό νούμερο των 26.17 GW πρέπει να προστεθούν ακόμη 1.9 GW που αφορούν τον “χώρο” που θα κρατηθεί για την σύνδεση των υπεράκτιων αιολικών, βάσει του στόχου που έχει τεθεί για το 2030. Επομένως ο κατειλημμένος “χώρος”, συνυπολογίζοντας όλα τα παραπάνω, φτάνει τα 28.17 GW.
Τα «νούμερα» του ΑΔΜΗΕ επιβεβαιώνουν τα στενά πλέον περιθώρια του ελληνικού συστήματος μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας να φιλοξενήσουν νέα έργα ΑΠΕ, αν και το pipeline έργων που βρίσκονται στην «πόρτα» για είσοδο στο δίκτυο καταμετράται ήδη σε αρκετά GW.
Σε αυτό το πλαίσιο, όπως έχει γράψει το energypress, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε συνεργασία με τον ΑΔΜΗΕ και τους υπόλοιπους αρμόδιους φορείς επεξεργάζεται λύσεις που θα επιτρέψουν την καλύτερη δυνατή διαχείριση του διαθέσιμου «ηλεκτρικού χώρου», προκρίνοντας, ταυτόχρονα, την πλατύτερη εφαρμογή των μπαταριών σε υφιστάμενα και μη έργα, προκειμένου να δημιουργήσει πρόσθετο ηλεκτρικό «χώρο».
Πρόκειται για μια δύσκολη όσο και περίπλοκη στην πράξη διαδικασία, ωστόσο επιβεβλημένη, προκειμένου να αποφευχθεί το συνολικότερο αδιέξοδο στην αγορά των ΑΠΕ που πλέον αποτελεί ένα καταφανώς ορατό ενδεχόμενο τα αμέσως επόμενα χρόνια.
