Δεν υπάρχει καλύτερη στιγμή για την επικοινωνία με την Laia Bonet, την Αντιδήμαρχο της Βαρκελώνης , η οποία είναι επίσης η νέα πρόεδρος του Knowledge Society forum του δικτύου Eurocities και θα ηγηθεί του έργου ανάπτυξης των Ευρωπαϊκών ψηφιακών και έξυπνων πόλεων.
Η συνέντευξη αυτή δημοσιεύθηκε στην ιστοσελίδα του δικτύου Eurocities από τον Alex Godson
Είπατε ότι τα ψηφιακά δικαιώματα είναι ανθρώπινα δικαιώματα. Τι εννοείτε με αυτό και πώς μπορεί ο εξελισσόμενος ψηφιακός κόσμος μας να διατηρήσει την ανθρώπινη παρουσία;
Τα ψηφιακά δικαιώματα είναι ανθρώπινα δικαιώματα, διότι ο τρόπος με τον οποίο μπορούμε να απολαμβάνουμε το δικαίωμά μας στην ιδιωτική ζωή, στην εκπαίδευση, στην πολιτική συμμετοχή, στην εργασία, στην προσβασιμότητα και σε πολλά άλλα διαμορφώνεται από την πρόσβασή μας στο Διαδίκτυο και τις ικανότητές μας να τις αξιοποιήσουμε στο έπακρο. Και, καθώς μεταβαίνουμε στην ψηφιακή εποχή, πρέπει να διασφαλίσουμε ότι πρόκειται για μια ψηφιακή μετάβαση που δεν αφήνει κανέναν πίσω.
Πρώτον, εάν η απόλαυσή μας για τα ανθρώπινα δικαιώματα καθορίζεται από την πρόσβαση στο Διαδίκτυο και έχοντας τις δεξιότητες να το χρησιμοποιήσουμε, πρέπει να διασφαλίσουμε ότι η ψηφιακή μετάβαση είναι χωρίς αποκλεισμούς – και αυτό περιλαμβάνει την αντιμετώπιση του ψηφιακού χάσματος.
Δεύτερον, η ικανότητα των πόλεων να προωθούν την αστική καινοτομία εξαρτάται όλο και περισσότερο από τον εντοπισμό των αναδυόμενων τεχνολογιών και από την προσπάθεια να ξεκλειδώσουν το μετασχηματιστικό δυναμικό τους. Αλλά πρέπει επίσης να διασφαλίσουμε ότι χτίζουμε ένα ηθικό μοντέλο αλγορίθμων και δεδομένων, προκειμένου να διασφαλίσουμε ότι τα ψηφιακά δικαιώματα διασφαλίζονται στην τοπική δημόσια δράση – προστασία της ιδιωτικής ζωής των δεδομένων, διαφάνεια, υπευθυνότητα και κοινωνική δικαιοσύνη.
Τρίτον, δεν μπορούμε να αποσυνδέσουμε έναν απλό ψηφιακό μετασχηματισμό από την οικολογική μετάβαση. Η βιομηχανία δεδομένων, για παράδειγμα, απαιτεί λύσεις cloud που είναι εντατικοί καταναλωτές ενέργειας. Η διατήρηση απομακρυσμένων τάσεων εργασίας στις πόλεις – που επιτρέπει αλλαγές σε πιο πράσινα μοντέλα κινητικότητας – απαιτεί ψηφιακή υποδομή που θα πρέπει να είναι ουδέτερη ως προς τον άνθρακα. Η ψηφιακή καινοτομία θα είναι το κλειδί για την ανάπτυξη μοντέλων κατανάλωσης και παραγωγής με επίκεντρο τον άνθρωπο και τον πλανήτη – και πρέπει να τα καλλιεργήσουμε εάν θέλουμε να καταφέρουμε να μην μετατρέψουμε την ψηφιοποίηση σε νέο εμπόδιο για την επιβίωση του πλανήτη μας.
Η ψηφιακή ένταξη διαδραματίζει βασικό ρόλο στην απλή ψηφιακή μετάβαση. Γιατί αυτό είναι σημαντικό σε επίπεδο πόλης;
Κατά τη διάρκεια του lockdown, έχουμε δει πώς η πρόσβαση στο Διαδίκτυο και η ικανότητα χρήσης ψηφιακών υπηρεσιών καθορίζει ποιος μπορεί να επωφεληθεί από την ψηφιακή μετάβαση. Το ψηφιακό χάσμα έχει εκτεθεί ως μοχλός κοινωνικών ανισοτήτων. Έχουμε δει ότι οι κοινότητες χωρίς πρόσβαση στο Διαδίκτυο επηρεάστηκαν περισσότερο από τις συνέπειες του κλειδώματος – κοινωνικά και οικονομικά. Και αυτές οι δυσκολίες προστέθηκαν στις υπάρχουσες προκλήσεις για όσους ήταν ήδη χειρότεροι στην πόλη μας.
Αντιμέτωποι με αυτό, χρειαζόμασταν να δράσουμε γρήγορα για να αντιμετωπίσουμε το ψηφιακό χάσμα μέσω ενός σχεδίου έκτακτης ανάγκης για ψηφιακή ένταξη – το οποίο εφαρμόζουμε αυτήν τη στιγμή. Το σχέδιο καλύπτει τρεις ανάγκες: διάγνωση του ψηφιακού χάσματος. ενίσχυση της συνδεσιμότητας και της ανάπτυξης ψηφιακών δεξιοτήτων.
Στο πρώτο μέρος, τη διάγνωση, θα ενημερώσουμε τα δεδομένα που έχουμε από το 2016 με μια αναφορά για ολόκληρη την πόλη, η οποία θα δείχνει με σαφήνεια την κατάσταση του ψηφιακού χάσματος της πόλης και που απαιτείται περισσότερη δράση. Θα δημοσιεύσουμε αυτήν την έκθεση στις αρχές Δεκεμβρίου.
Η δεύτερη φάση, η πρόσβαση σε ψηφιακή σύνδεση, εργαλεία και εγκαταστάσεις, περιλαμβάνει, αφενός, την ενίσχυση του δημοτικού δικτύου FabLabs και την προσφορά τους ως ριζωμένων δημοτικών εγκαταστάσεων που βασίζονται στην κοινότητα για πρόσβαση του κοινού σε ψηφιακές τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένου του διαδικτύου. Από την άλλη πλευρά, το σχέδιο αυξάνει επίσης τις διαθέσιμες ψηφιακές συσκευές του τοπικού οργανισμού οικονομικής ανάπτυξης, Barcelona Activa, για να μπορούν οι χρήστες να παρακολουθούν μαθήματα από απόσταση σε περίπτωση δεύτερου κλειδώματος.
Το τρίτο σημείο, η ανάπτυξη δεξιοτήτων, μπορεί να επιτευχθεί μέσω στοχευμένων προγραμμάτων σε χαμηλού εισοδήματος και γειτονίας και στα γραφεία του Δημοτικού Συμβουλίου για την εκπαίδευση κοινού με χαμηλή ειδίκευση.
Αυτό μπορεί να επικεντρωθεί στον τρόπο ολοκλήρωσης διαδικτυακών δημοτικών διαδικασιών και στη χρήση βασικών ψηφιακών πλατφορμών που έχουν αποδειχθεί πιο χρήσιμες κατά τη διάρκεια του κλειδώματος, όπως ρύθμιση κλήσης τηλεδιάσκεψης, βιντεοκλήσεις μέσω smartphone και tablet ή ακόμη και αποστολή email. Συνεργαζόμαστε επίσης με ΜΚΟ σε γειτονιές χαμηλού εισοδήματος όπου αναπτύσσουν ήδη προγράμματα ψηφιακής ένταξης και ανάπτυξης ικανοτήτων.
Γιατί η δράση σε ευρωπαϊκό επίπεδο σχετίζεται με μια δίκαιη μετάβαση στις πόλεις;
Οι πόλεις είναι βασικοί παράγοντες στην ψηφιακή μετάβαση στην Ευρώπη. Όπως σε πολλές άλλες πτυχές της ζωής μας στις πόλεις, η ψηφιοποίηση δεν εμπίπτει πλήρως στην αρμοδιότητα των δημοτικών κυβερνήσεων – αλλά σίγουρα αποτελεί μέρος της δημόσιας ευθύνης μας. Η ψηφιοποίηση διαμορφώνει όλο και περισσότερο την ποιότητα ζωής των γειτόνων μας, την πρόσβαση σε δικαιώματα και ευκαιρίες.
Όπως είπα, η πανδημία αποκάλυψε τις ανισότητες που μπορεί να φέρει η ψηφιοποίηση. Σε ολόκληρη την Ευρώπη, υποφέρουμε τα αποτελέσματα του ψηφιακού χάσματος στις πόλεις μας. Χρειαζόμαστε υποστήριξη για να διασφαλίσουμε ότι το Διαδίκτυο δεν ενισχύει τις υπάρχουσες κοινωνικές ανισότητες, μέσω των πολιτικών ψηφιακής ένταξης.
Οι δημοτικές κυβερνήσεις μπορούν να κάνουν πολλά – συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας σχεδίων ψηφιακής ένταξης – αλλά δεν μπορούμε να τα κάνουμε μόνοι μας – ειδικά όχι όταν αντιμετωπίζουμε αυξημένη πίεση στους δημοτικούς προϋπολογισμούς μας ως αποτέλεσμα του COVID-19. Απαιτούνται πολυεπίπεδες εταιρικές σχέσεις, μεταξύ όλων των επιπέδων διακυβέρνησης, για να επιτευχθεί ο κοινός στόχος της ψηφιακής ένταξης, και αυτό σημαίνει να ωθήσουμε τις εθνικές και ευρωπαϊκές διοικήσεις να μας βοηθήσουν ακόμη περισσότερο.
Απλώς για να προσφέρω δύο παραδείγματα: Τον Ιούνιο, συνέγραψα μια ανοιχτή επιστολή καλώντας την ΕΕ να αναπτύξει μια ευρωπαϊκή ψηφιακή στρατηγική που θεωρεί την πρόσβαση στο Διαδίκτυο ως δικαίωμα και όχι απλή υποδομή.
Και ζητήσαμε επίσης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρουσιάσει έναν νόμο για τις ψηφιακές υπηρεσίες, ο οποίος δίνει τη δυνατότητα στις πόλεις να ρυθμίζουν τις ψηφιακές πλατφόρμες.
Εν ολίγοις, στη Βαρκελώνη πιστεύουμε ότι η Ευρώπη πρέπει να κάνει μια επιλογή μεταξύ ενός τεχνολογικού μοντέλου που μειώνει την ικανότητά μας να κυβερνούμε την αστική ζωή, και ενός που ενισχύει την καινοτομία, τα δικαιώματα και την ένταξη.
Ως ευρωπαϊκές πόλεις, είμαι πεπεισμένη ότι η τελευταία είναι η σωστή: πρέπει να προωθήσουμε ένα όραμα ψηφιακής μετάβασης με επίκεντρο τον άνθρωπο – και πρέπει η ΕΕ να είναι παρούσα.
Πώς θα συνεργαστεί η Βαρκελώνη με άλλες πόλεις για την ενίσχυση του ρόλου των πόλεων στη λήψη αποφάσεων στην Ευρώπη;
Πράγματι, ο καθορισμός των πόλεων ως κεντρικού παράγοντα στη διαδικασία λήψης αποφάσεων για την ψηφιακή πολιτική αποτελεί βασική προτεραιότητα για τη Βαρκελώνη ως επικεφαλής πόλη του του φόρουμ της κοινωνίας της γνώσης του δικτύου Eurocities, το οποίο συγκεντρώνει ευρωπαϊκές πόλεις που ενδιαφέρονται να εργαστούν συγκεκριμένα σε αυτά τα θέματα.
Πιστεύω ότι πρέπει να εργαστούμε γύρω από τρεις βασικούς στόχους που θα είναι καθοριστικοί για τη δουλειά μας σε επίπεδο ΕΕ.
Πρώτον – πρέπει να είμαστε περισσότεροι και η φωνή μας πρέπει να ακουστεί πέρα από τα Eurocities και τα θεσμικά όργανα της ΕΕ. Το έργο μας δεν χρειάζεται μόνο να είναι σχετικό με τους πολίτες μας, αλλά και να γίνεται αντιληπτό ως τέτοιο στην κοινή γνώμη. Και αυτό ξεκινά με την προσέλκυση περισσότερων πόλεων στα πλαίσια του έργου του Eurocities, αλλά και με τη συμμετοχή άλλων ενδιαφερομένων – εμπειρογνωμόνων, επαγγελματιών, της κοινωνίας των πολιτών… Μόνο λαμβάνοντας υπόψη τις στρατηγικές μας προς την ΕΕ και τη στήριξή τους στην οικοδόμηση των πολιτικών μας , θα επιτύχουμε ένα ευρύτερο κοινό από τους συνηθισμένους υπόπτους.
Δεύτερον – πρέπει να εργαστούμε έχοντας κατά νου ότι, τώρα περισσότερο από ποτέ, όλα είναι ψηφιακά. Η οικονομία της πλατφόρμας που έχει τόσο σαφή αντίκτυπο στις πόλεις μας έχει ψηφιακή ρίζα. η κοινωνική ένταξη δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από την ψηφιακή ένταξη. Η ψηφιακή μας κουλτούρα επεκτείνεται και αυξάνεται μόνο νέο κοινό ως αποτέλεσμα της τρέχουσας κρίσης. και η ψηφιακή υποδομή έχει σημαντικές συνέπειες όσον αφορά το αποτύπωμα άνθρακα.
Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι όλη η δουλειά που κάνουμε βασίζεται στην αναγνώριση ότι δεν θα επιτύχουμε μια δίκαιη ψηφιακή μετάβαση εάν δεν σταματήσουμε να δουλεύουμε σε σιλό και αρχίσουμε να αναπτύσσουμε σαφώς οριζόντιες δράσεις.
Και τρίτον – εάν θέλουμε να ακουστούμε στην ευρωπαϊκή σκηνή, πρέπει να κάνουμε ό, τι κάνουμε καλύτερα – ακούγοντας τις κοινότητές μας και φέρνοντας τη φωνή μας στο τραπέζι της ΕΕ.
Πρέπει να είμαστε πιο αποτελεσματικοί στο να δείξουμε στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής της ΕΕ τις συνέπειες των ενεργειών τους – ή την έλλειψή τους – για τους ανθρώπους και τις κοινότητες – τους γείτονές μας. Εάν καταφέρουμε να αρχίσουμε τη χάραξη πολιτικής με βάση την ενσυναίσθηση, οι πόλεις θα πρέπει να βρίσκονται στο τραπέζι λήψης αποφάσεων από την αρχή.
