Το δρόμο για μεγαλύτερη αξιοποίηση του θεσμού των ενεργειακών κοινοτήτων από οικιακούς καταναλωτές, επιχειρήσεις και οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης ανοίγει το νομοσχέδιο που έδωσε χθες σε δημόσια διαβούλευση το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με το οποίο ενσωματώνει ευρωπαϊκή οδηγία για την κατανάλωση ενέργειας από ΑΠΕ.
Ο ηλεκτρικός χώρος που διατίθεται για συστήματα παραγωγής ενέργειας και αποθήκευσης ανέρχεται σε 2 GW με όριο ισχύος τα 100 kW για νομικά πρόσωπα και τα 10 kW για τις κατοικίες.
Εργαλεία του νέου νομοσχεδίου αποτελούν οι Κοινότητες Πολιτών και οι Κοινότητες Ανανεώσιμων Πηγών, οι οποίες παίρνουν την θέση των Ενεργειακών Κοινοτήτων που σταματούν να λειτουργούν με την μορφή που έχουν σήμερα από την 1 Απριλίου και έχουν δικαίωμα να ενσωματώσουν τις αλλαγές του ρυθμιστικού πλαισίου.
Με βάση το νέο σχεδιασμό, δικαίωμα σύμπραξης στο θεσμό των ενεργειακών κοινοτήτων αποκτούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν πληγεί σφοδρά από το κύμα της ενεργειακής κρίσης ενώ ανάλογες δυνατότητες προσφέρονται και στον οικιακό τομέα παρέχοντας για πρώτη φορά σε ενοικιαστές το δικαίωμα της αυτοκατανάλωσης και μάλιστα προβλέποντας κίνητρα διευκόλυνσης από τους ιδιοκτήτες ώστε να απλοποιηθούν οι διαδικασίες.
Στο πλαίσιο αυτό, τουλάχιστον δύο αυτοκαταναλωτές που βρίσκονται στο ίδιο κτίριο μπορούν να συμμετέχουν από κοινού σε δραστηριότητες και να ρυθμίζουν μεταξύ τους τον επιμερισμό της ενέργειας που παράγεται από τους «πράσινους» σταθμούς τους. Στον ενεργειακό συμψηφισμό, υπό το σχήμα της συλλογικής αυτοκατανάλωσης, μπορούν να ενταχθούν και καταναλώσεις κοινοχρήστων σε κτίρια.
Οι αυτοκαταναλωτές που λειτουργούν ως ομάδα, από κοινού συνάπτουν μια σύμβαση που καθορίζει τις απαιτήσεις πρόσβασης των μελών στην ενεργειακή κοινότητα και ορίζουν έναν υπεύθυνο – εκπρόσωπο, για τη διαχείριση των δραστηριοτήτων τους, ο οποίος τους εκπροσωπεί έναντι τρίτων.
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μετά από γνώμη της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας, ορίζεται ο τρόπος με τον οποίο ενεργούν οι αυτοκαταναλωτές από κοινού, συμμετέχουν στις δραστηριότητες και επιμερίζουν την παραγόμενη ενέργεια.
Ενεργειακές κοινότητες θα μπορούν να συστήνουν και μικρομεσαίες επιχειρήσεις με ελάχιστο αριθμό 15 μελών. Οι επιχειρήσεις αυτές θα μπορούν μέσω των Κοινοτήτων Ανανεώσιμων Πηγών, να αξιοποιήσουν τα πλεονεκτήματα του εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού δηλαδή θα μπορούν να παράγουν ενέργεια από φωτοβολταικά που είναι εγκατεστημένα σε απομακρυσμένες περιοχές και όχι στο ίδιο κτίριο που είναι μια επιχείρηση. Οι επιχειρήσεις μάλιστα αυτές, για να αντιμετωπίσουν την ηλεκτρική συμφόρηση που επικρατεί στο δίκτυο διανομής του ΔΕΔΔΗΕ, θα μπορούν να συνδέονται και με το δίκτυο υψηλής τάσης.
Το νομοσχέδιο δίνει επίσης την δυνατότητα στις κοινότητες πολιτών να κατέχουν, να συστήνουν, να μισθώνουν και να διαχειρίζονται δίκτυα διανομής (τύπου ΔΕΔΔΗΕ) στην περιοχή που δραστηριοποιούνται.
Η ρύθμιση του ΥΠΕΝ εισάγει στο καθεστώς των ενεργειακών κοινοτήτων και τους ΟΤΑ α΄ και β΄ βαθμού αλλά και συνδεδεμένες επιχειρήσεις και αγροτικούς συνεταιρισμούς, ώστε να μπορούν να συστήνουν ενεργειακές κοινότητες για ιδιοκατανάλωση ή πώληση ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, να δραστηριοποιούνται στην αποθήκευση, στην σωρευτική εκροσώπηση (ΦΟΣΕ) και στην παροχή υπηρεσιών φόρτισης.
Οι ΚΑΕ μπορούν επίσης να εντάσσονται στον εκάστοτε αναπτυξιακό νόμο, ως διακριτή μορφή συνεταιριστικής οργάνωσης, καθώς και σε άλλα προγράμματα που χρηματοδοτούνται από εθνικούς πόρους ή πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα και με τους κανόνες των κρατικών ενισχύσεων.
Με κοινή απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού, μπορούν να προκηρύσσονται προγράμματα εγκατάστασης φωτοβολταϊκών συστημάτων και συστημάτων αποθήκευσης από Κοινότητες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας προς εφαρμογή του εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού, με χρηματοδότηση από πόρους της ΕΕ και του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης.
Οι Κοινότητες αυτές εξαιρούνται από την υποχρέωση υποβολής Εγγυητικής Επιστολής Βεβαίωσης Παραγωγού καθώς και από την καταβολή τέλους υποβολής αίτησης για Βεβαίωση Παραγωγού στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας και Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης στους αρμόδιους Διαχειριστές. Επιπλέον, για τις ΚΑΕ το Τέλος Δέσμευσης Φυσικού Χώρου Εγκατάστασης, καθώς και το Τέλος Παράτασης Εγκατάστασης και Δέσμευσης Ηλεκτρικού Χώρου μειώνονται κατά πενήντα τοις εκατό (50%).
