Την κορδέλα για τη λειτουργία του νέου αγωγού υψηλής πίεσης του ΔΕΣΦΑ στη Δυτική Μακεδονία θα κόψει σε τρεις εβδομάδες, στον Μετρητικό και Ρυθμιστικό Σταθμό Περδίκκας, μεταξύ Πτολεμαΐδας και Φλώρινας, η διευθύνουσα σύμβουλος του Διαχειριστή κυρία Μαρία Σφερούτσα, σηματοδοτώντας την έναρξη λειτουργίας ενός έργου που περνά πλέον από τη φάση της κατασκευής στη… δοκιμασία της πραγματικής λειτουργίας.
Η ενεργοποίηση του αγωγού έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Δυτική Μακεδονία αναζητά σταθερά σημεία αναφοράς μετά την απολιγνιτοποίηση. Η πρόσβαση στο φυσικό αέριο έρχεται να καλύψει ένα κενό, ιδίως για τις ανάγκες τηλεθέρμανσης και τη λειτουργία επιχειρήσεων που καλούνται να διαχειριστούν υψηλό και ευμετάβλητο ενεργειακό κόστος.
Με συνολικό μήκος 157 χιλιομέτρων και προϋπολογισμό 186 εκατ. ευρώ, ο νέος αγωγός επεκτείνει το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου, συνδέοντας κρίσιμες περιοχές της Κεντρικής και της Δυτικής Μακεδονίας.
Ωστόσο, το ζητούμενο δεν περιορίζεται στην τροφοδοσία, αλλά επεκτείνεται στη δυνατότητα της περιοχής να μετατρέψει τη νέα υποδομή σε μοχλό παραγωγικής δραστηριότητας.
Μεταφορά υδρογόνου
Την ίδια στιγμή, η επένδυση «κουμπώνει» με τις ευρωπαϊκές κατευθύνσεις για σταδιακή απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα καθώς πρόκειται για τον πρώτο αγωγό αερίου στην Ελλάδα (και από τους πρώτους πανευρωπαϊκά) με δυνατότητα να μεταφέρει έως και 100% υδρογόνο.
Το έργο περιλαμβάνει και συνοδές εγκαταστάσεις και βανοστάσια για την ασφαλή λειτουργία του όπως τον αγωγό υδρογόνου «Αμύνταιο – Κομνηνά» του ΔΕΣΦΑ που αφορά στην κατασκευή αγωγού υψηλής πίεσης για τη μεταφορά υδρογόνου (H₂) από τη Μονάδα Παραγωγής Ανανεώσιμου Υδρογόνου (RFNBO) της Hellenic Hydrogen (Motor Oil 51% και ΔΕΗ 49%), εντός του πρώην λιγνιτικού ΑΗΣ Αμυνταίου – Φιλώτα, έως τον Σταθμό Κομνηνών και την έγχυσή του στο εθνικό σύστημα μεταφοράς.
Η έγχυση θα πραγματοποιείται στον κλάδο Καρδιάς του αγωγού προς τη Δυτική Μακεδονία για την τροφοδοσία της νέας μονάδας συμπαραγωγής της ΔΕΗ.
Στο μέλλον, εάν το απαιτήσουν οι συνθήκες της αγοράς, ο αγωγός Δυτικής Μακεδονίας θα συνδεθεί με το σχεδιαζόμενο έργο ελληνικού διαδρόμου (backbone) Η2 για τη διαμόρφωση μέρους της υποδομής μεταφοράς υδρογόνου της Ελλάδας και της ευρύτερης περιοχής της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Επίσης, το έργο θα συνδεθεί μελλοντικά με νέο αγωγό φυσικού αερίου για την τροφοδοσία της λιγνιτικής μονάδας της ΔΕΗ «Πτολεμαΐδα V», η οποία θα μετατραπεί σε αερίου.
Δυνατότητες και προκλήσεις
Με συνολικό μήκος 157 χιλιομέτρων και προϋπολογισμό 186 εκατ. ευρώ, ο νέος αγωγός επεκτείνει το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου, συνδέοντας κρίσιμες περιοχές της Κεντρικής και της Δυτικής Μακεδονίας. Η χρηματοδότησή του βασίστηκε σε ευρωπαϊκούς πόρους –με σημαντική συμβολή του ΕΣΠΑ 2021–2027 και του Ταμείου Ανάκαμψης– γεγονός που αποτυπώνει και τη στρατηγική σημασία που αποδίδεται σε τέτοιου είδους υποδομές για την ενεργειακή μετάβαση.
Σε πρακτικό επίπεδο, ο αγωγός δημιουργεί νέες δυνατότητες για τη βιομηχανία, τη μεταποίηση και τον αγροτικό τομέα.
Παράλληλα, οι κλάδοι του συνδέονται με τον υπό κατασκευή Μετρητικό Σταθμό Καρδιάς, εξασφαλίζοντας την τροφοδοσία των υποδομών τηλεθέρμανσης της ΔΕΗ για τις πόλεις της Κοζάνης, της Πτολεμαΐδας και του Αμυνταίου και παρέχοντας για πρώτη φορά πρόσβαση στο φυσικό αέριο σε περιοχές όπως η Έδεσσα, η Σκύδρα, η Φλώρινα, η Νάουσα και η Βέροια.
Ωστόσο, παρά τα προφανή οφέλη, το έργο δεν στερείται προκλήσεων καθώς η επέκταση του φυσικού αερίου σε νέες περιοχές έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επιχειρεί να περιορίσει τη χρήση ορυκτών καυσίμων.
Αν και το φυσικό αέριο θεωρείται καύσιμο-γέφυρα, η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα τέτοιων επενδύσεων θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα διείσδυσης καθαρότερων τεχνολογιών, όπως το πράσινο υδρογόνο.
