Ποσό της τάξεως των 700 εκατομμυρίων ευρώ αναμένεται να διαθέσει η κυβέρνηση μέσα από το ΕΣΠΑ για την οριστική λύση του προβλήματος των σκουπιδιών. Τη θέση αυτή διατύπωσε στον «Ελεύθερο Τύπο» ο Μανώλης Γραφάκος, γενικός γραμματέας Διαχείρισης Αποβλήτων του υπουργείου Περιβάλλοντος, αναφερόμενος στο πρόβλημα που υπάρχει σε όλη τη χώρα, κυρίως όμως στην Αττική, στην Κέρκυρα, στο Αίγιο και αλλού.
Για την αντιμετώπιση του προβλήματος θα πρέπει σε βάθος μιας δεκαετίας να αναστραφούν τα μέχρι τώρα δεδομένα. Σήμερα το 20% των απορριμμάτων ανακτάται και το υπόλοιπο 80% θάβεται. Το σχέδιο του υπουργείου, σύμφωνα με τον κ. Γραφάκο, είναι να ανακτάται το 80%, μέσα από ένα πρόγραμμα με συνεργασία δημοσίου και ιδιωτικού τομέα.
Σήμερα σε περιοχές όπου προχώρησε αυτή η συνεργασία όλα κυλούν ομαλά, όπως για παράδειγμα στην Ήπειρο, ενώ όπου δεν υπογράφτηκε σχετική συμφωνία (π.χ. Αττική, Κέρκυρα ή Αχαΐα) το θέμα έχει πάει πίσω. Στις περιοχές αυτές έγινε προσπάθεια τα έργα να προχωρήσουν χωρίς τη συμμετοχή ιδιωτών, με αποτέλεσμα όλα να καθυστερήσουν με άμεσες συνέπειες για τους κατοίκους.
Ο κ. Γραφάκος, ένας εκ των πλέον ειδικών για την αντιμετώπιση του προβλήματος, υποστηρίζει ότι γεωγραφικά για τη χώρα σε ποσοστό 90% το θέμα έχει αντιμετωπιστεί σε ό,τι αφορά τη χωροθέτηση εγκαταστάσεων και ΧΥΤΑ, ωστόσο υπάρχουν περιοχές όπου όλα θα πρέπει να αντιμετωπιστούν άμεσα, ιδίως στην Αττική, η οποία έχει το μεγαλύτερο πρόβλημα, με «απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον».
«Δυστυχώς για τους κατοίκους και μετά για την κυβέρνηση, για το θέμα των σκουπιδιών στην Αττική δεν υπήρχε κανένας σχεδιασμός από την κυρία Ρένα Δούρου. Η Αττική είναι η Περιφέρεια εκείνη που έχει μείνει πίσω στο σχεδιασμό στην ετοιμότητά της να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της διαχείρισης των απορριμμάτων της. Την ίδια ώρα που σε άλλες Περιφέρειες της χώρας λειτουργούν ήδη σύγχρονες μονάδες επεξεργασίας απορριμμάτων, η Αττική δεν έχει χωροθετήσει καν τις απαραίτητες υποδομές της. Η ιδεοληψία της απερχόμενης περιφερειακής Αρχής να μην αποδέχεται τα έργα ΣΔΙΤ είναι βασική αιτία για την οποία είμαστε στο σημείο μηδέν», λέει ο κ. Γραφάκος. Το ίδιο ακριβώς ισχύει και στην περίπτωση της Κέρκυρας.
Καφέ κάδοι
Για το υπουργείο, στόχος είναι μέχρι το 2023 να καλυφθούν με καφέ κάδους (πρόκειται για κάδους που πρέπει να δέχονται τα οργανικά απόβλητα) όλες οι γειτονιές της Ελλάδας και κυρίως τα αστικά κέντρα και οι περιοχές που αντιμετωπίζουν το μεγαλύτερο πρόβλημα, όπως η Αττική η Κέρκυρα, το Αίγιο και τα νησιά.
«Εμείς θα ενθαρρύνουμε τους δήμους να συμμετάσχουν σε προγράμματα συνολικής και πλήρους κάλυψης των περιοχών για τις οποίες είναι αρμόδιοι, για μια σύγχρονη ευρωπαϊκή πολιτική ανακύκλωσης. Στόχος μας είναι δήμοι, μεγάλοι και μικροί, να συμμετάσχουν σε αυτή την προσπάθεια. Εμείς θα προωθήσουμε σε πανελλαδικό επίπεδο γρήγορα ένα μεγάλο πρόγραμμα για την εγκατάσταση καφέ κάδων. Τι σημαίνει αυτό; Οτι δίπλα στους κάδους που είναι εγκατεστημένοι θα μπει και ένας άλλος, καφέ κάδος ο οποίος θα συγκεντρώνει τα τρόφιμα. Ετσι, θα μπορέσουμε να προχωρήσουμε γρήγορα σε μια διαχείριση απορριμμάτων που θα θυμίζει έντονα την κανονική ευρωπαϊκή διαχείριση των απορριμμάτων», τονίζει ο κ. Γραφάκος.
Σε ό,τι αφορά την αντικατάσταση των απορριμματοφόρων ή των κάδων, ο κ. Γραφάκος τόνισε πως αυτά εντάσσονται στον γενικότερο σχεδιασμό των περιφερειών και των δήμων, διαβεβαιώνοντας πως το υπουργείο Περιβάλλοντος θα συνεργαστεί και θα είναι δίπλα σε κάθε φορέα για κάθε τι που αφορά τα έργα διαχείρισης απορριμμάτων.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Εσωτερικών Παναγιώτης Θεοδωρικάκος, μιλώντας στα Γιάννενα, τόνισε: «Εχουμε την υποχρέωση μέχρι 31 Δεκεμβρίου οι Ελληνες, όπως και όλοι στην Ευρώπη, να ανακυκλώνουμε το 50% των σκουπιδιών που παράγουμε». Παράλληλα, έκανε έκκληση σε κάθε νοικοκυριό και σε κάθε οικογένεια: «Θέλω να απευθυνθώ ιδιαίτερα στους νέους ανθρώπους, γιατί πιστεύω ότι αυτό το πρόβλημα θα το λύσουμε αν ακούσουμε τα παιδιά μας, τα παιδιά μας που έχουν πολύ ισχυρή περιβαλλοντική ευαισθησία και συνείδηση και μας λένε ότι πρέπει να ανακυκλώνουμε τα σκουπίδια που παράγουμε μέσα σε κάθε νοικοκυριό».
ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ
Το 90,5% θάβεται στον ΧΥΤΑ Φυλής
Για την Αττική το πρόβλημα παίρνει τραγικές διαστάσεις. Το 95% των απορριμμάτων οδηγείται στη Φυλή, το 90,5% από αυτά θάβεται στον ΧΥΤΑ, ενώ ανακτάται μόλις το 7,5%. Εξ αυτού του λόγου η Ελλάδα παραμένει στις τελευταίες θέσεις των ευρωπαϊκών χωρών ως προς τα ποσοστά ανακύκλωσης και κομποστοποίησης, δηλαδή τις δύο βασικές μορφές της ανάκτησης απορριμμάτων.
Τα στοιχεία της Eurostat δείχνουν ότι το ποσοστό ανάκτησης στην Ελλάδα ανέρχεται σε μόλις 17% επί του συνόλου των απορριμμάτων (14% ανακύκλωση, 3% κομποστοποίηση). Για να αντιληφθεί κανείς ποια είναι η θέση της χώρας, ο μέσος όρος των χωρών της Ε.Ε. (Ευρώπη των «28») είναι 45%. Υπάρχουν δε χώρες, όπως η Γερμανία, η Αυστρία και η Σλοβενία, όπου το ποσοστό ξεπερνάει το 50%.
