Αντίθετα με τις σχετικές εντυπωσιακές ανακοινώσεις, η δέσμη προτάσεων πολιτικής που δημοσίευσε χτες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή[1] είναι ακατάλληλη για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, προειδοποιεί η Greenpeace.
Καθώς ο πλανήτης συνεχίζει να αντιμετωπίζει θανατηφόρους καύσωνες, εκτεταμένες πυρκαγιές, καταστροφικές καταιγίδες και πλημμύρες, ο στόχος της ΕΕ για καθαρή μείωση των εκπομπών κατά 55% έως το 2030 υπολείπεται κατά πολύ αυτού που απαιτεί η επιστήμη[2] για να περιοριστεί η παγκόσμια θέρμανση στον 1,5°C και να αποτραπεί η κατάρρευση των οικοσυστημάτων, της οικονομίας και της κοινωνίας ευρύτερα.
Μερικά από τα πιο σημαντικά σημεία της ανακοίνωσης:
- Η Επιτροπή πρότεινε ένα νέο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ΣΕΔΕ) για τις οδικές μεταφορές και τα κτίρια, προκαλώντας φόβους ότι η αύξηση των τιμών της ενέργειας και των καυσίμων θα μπορούσε να πλήξει τα φτωχότερα νοικοκυριά, χωρίς καμία εγγύηση για ουσιαστικές μειώσεις των εκπομπών.
- Η Επιτροπή υποστήριξε επίσης τη σταδιακή κατάργηση των ρυπογόνων αυτοκινήτων από το 2035, πολύ αργά για να περιοριστεί η παγκόσμια θέρμανση στον 1,5°C.
- Ένας νέος φόρος στην κηροζίνη για τα καύσιμα των αερομεταφορών θα μπορούσε να εφαρμοστεί πλήρως το 2033 και να είναι γεμάτος εξαιρέσεις.
- Οι ρυπογόνες βιομηχανίες είναι πιθανό να συνεχίσουν να λαμβάνουν δωρεάν δικαιώματα εκπομπών στο πλαίσιο της αγοράς άνθρακα της ΕΕ (ΣΕΔΕ) έως το 2035, σε συνδυασμό με τη σταδιακή εφαρμογή του μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα[3].
- Τα νέα μέτρα θα αποτύχουν επίσης να σταματήσουν την καύση δέντρων για ενέργεια, καθώς όλη η ξυλώδης βιομάζα θα μπορούσε να συνεχίσει να προσμετράται στον στόχο της ΕΕ για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
- Η Επιτροπή θέλει επίσης να αποκρύψει την τεχνητή αντιστάθμιση των εκπομπών από τη βιομηχανική γεωργία, εξισορροπώντας τες με τις εκπομπές που απορροφώνται από τα δάση και τη φύση.
- Το υδρογόνο θα είναι επίσης επιλέξιμο για δωρεάν δικαιώματα στο πλαίσιο της αγοράς άνθρακα της ΕΕ, ακόμη και όταν παράγεται με τη χρήση απροσδιόριστων τεχνολογιών “χαμηλών εκπομπών άνθρακα”.
- Συνοριακός φόρος άνθρακα στον χάλυβα και τον σίδηρο, το αλουμίνιο, το τσιμέντο, την ηλεκτρική ενέργεια και τα λιπάσματα για την καταπολέμηση της “διαρροής άνθρακα”, ο οποίος θα συνυπάρχει για μία μεταβατική περίοδο με την αγορά άνθρακα της ΕΕ. Αυτό θα μπορούσε να επιβαρύνει δυσανάλογα τις φτωχότερες χώρες.
- Νέοι και πιο διαφανείς στόχοι για τα δάση και τη φύση για την απορρόφηση διοξειδίου του άνθρακα έως το 2030, ακόμη και αν οι προσπάθειες θα μπορούσαν να διπλασιαστούν σχεδόν έως το 2030, σε συνδυασμό με την αποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος.
- Οι στόχοι της ΕΕ για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για το 2030 στο 40% του μεριδίου της ενέργειας (από το σημερινό 32%) και για την ενεργειακή απόδοση στο 36% είναι πολύ χαμηλοί για να περιοριστεί η άνοδος της θερμοκρασίας στον 1,5°C.
“‘Ολο αυτό το πακέτο μέτρων βασίζεται σε έναν στόχο που είναι πολύ χαμηλός, δεν ανταποκρίνεται στους στόχους που απορρέουν από την κλιματική επιστήμη και δεν θα σταματήσει την καταστροφή των φυσικών συστημάτων και διεργασιών που είναι απαραίτητα για την επιβίωσή μας” δήλωσε ο Κωστής Γριμάνης, υπεύθυνος εκστρατείας για την κλιματική δικαιοσύνη στο ελληνικό γραφείο της Greenpeace. H Greenpeace εκφράζει τον έντονο προβληματισμό της για το νέο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ΣΕΔΕ) της ΕΕ αναφορικά με τα κτίρια, μία εξέλιξη η οποία θα επιβαρύνει τα νοικοκυριά για το σύστημα θέρμανσης που χρησιμοποιούν, χωρίς να έχει δοθεί ουσιαστική δυνατότητα από την ελληνική πολιτεία να απαλλαγούν από τα συστήματα αυτά” συμπλήρωσε ο Κωστής Γριμάνης.
Όλες οι προτάσεις της Επιτροπής θα υπόκεινται σε τροποποιήσεις και έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τις εθνικές κυβερνήσεις κατά τους επόμενους μήνες και χρόνια. Αναμένουμε την κατάλληλη αντίδραση από την ευρωπαϊκή εκπροσώπηση της χώρας μας απέναντι στο ελλιπές προτεινόμενο πακέτο και ευελπιστούμε ότι η αναθεώρηση του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) από την ελληνική κυβέρνηση θα περιλαμβάνει πιο φιλόδοξες και ουσιαστικές προτάσεις.
Σημειώσεις:
1 Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη δέσμη μέτρων Fit for 55, διαβάστε την ενημέρωση για τα Μέσα Ενημέρωσης από το Ευρωπαϊκό γραφείο της Greenpeace εδώ.
2 Μηδενισμός εκπομπών μέχρι το 2040 και μείωση κατά 65% τουλάχιστον μέχρι το 2030.
3 Μηχανισμός Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα: Μηχανισμός πρόληψης «διαρροών άνθρακα» μέσω της επιβολής εισφοράς σε εισαγωγές προϊόντων που προέρχονται από κράτη με λιγότερο αυστηρούς κανόνες για τις εκπομπές CO2.
