Σε «πονοκέφαλο» εξελίσσεται το ζήτημα με τις καθυστερήσεις στις πληρωμές επιχειρήσεων που συμμετείχαν στο πρόγραμμα «Ανακυκλώνω – Αλλάζω θερμοσίφωνα», αλλά και ιδιοκτητών ακινήτων, μηχανικών και ενεργειακών επιχειρήσεων που συμμετείχαν σε παλαιότερα προγράμματα «Εξοικονομώ» για ενεργειακή αναβάθμισηκατοικιών.
Το πρόβλημα έχουν επισημάνει μηχανικοί, αλλά και μικρομεσαίες εταιρίες. Όσον αφορά στο πρόγραμμα «Ανακυκλώνω- Αλλάζω θερμοσίφωνα», έχουν περάσει περισσότεροι από 12 μήνες αφότου έμποροι λιανικής αφού δέσμευσαν κεφάλαια, προμηθεύτηκαν ηλιακούς θερμοσίφωνες και έκαναν εγκαταστάσεις, δεν τους καταβλήθηκαν τα οφειλόμενα ποσά. Πρόκειται για μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες ταυτόχρονα έχουν υποχρεώσεις έναντι των προμηθευτών τους. Όπως αναφέρει στο Energygame.gr επαγγελματίας του κλάδου, περιμένει τις επιδοτήσεις για περίπου 120 συστήματα, που είχαν ενταχθεί στο συγκεκριμένο πρόγραμμα, με τις οφειλές να ξεπερνούν τις 70.000 ευρώ. Άλλοι καταφέρουν μέχρι τώρα να βάλουν «πλάτη» στις οφειλές, άλλοι όμως αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα.
Το ζήτημα έχει επισημάνει και η Ένωση Βιομηχανιών Ηλιακής Ενέργειας (ΕΒΗΕ), με επιστολές της προς την ηγεσία του υπουργείου Ενέργειας και σκοπεύει να το θέσει ξανά. Η ενημέρωση που υπήρχε είναι πως μέχρι τον Ιούλιο θα λυνόταν το ζήτημα, κάτι το οποίο δεν έχει συμβεί. Σύμφωνα με πληροφορίες κρίθηκε αναγκαίο να αναζητηθούν πόροι από άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία, για το λόγο ότι «χάθηκαν» συγκεκριμένες προθεσμίες για την εκταμίευση των κονδυλίων στα οποία είχαν υπολογιστεί και τα χρήματα για τις επιδοτήσεις για τους ηλιακούς θερμοσίφωνες. Τελικά, η «φόρμουλα» που επιλέχθηκε είναι να αναζητηθούν πόροι από το νέο ΕΣΠΑ. Μάλιστα, εδώ και ένα μήνα έχει βγει η προκήρυξη. Αυτό σημαίνει πως εφόσον «τρέξουν» οι απαιτούμενες διαδικασίες και δεν υπάρχουν άλλες καθυστερήσεις τότε θα εκταμιευθούν τα απαιτούμενα ποσά.
Πηγές του υπουργείου Ενέργειας αναφέρουν πως το συγκεκριμένο ζήτημα έχει προτεραιοποιηθεί. Απαντώντας σε σχετική επίκαιρη ερώτηση που κατατέθηκε στη Βουλή, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Θόδωρος Σκυλακάκης είχε επισημάνει ότι «Το συγκεκριμένο πρόγραμμα είχε ενταχθεί στο ΕΣΠΑ 2014 – 2020. Παρ’ όλο που έγινε προσπάθεια να ολοκληρωθεί εντός του 2023, δεν ολοκληρώθηκε. Συνεπώς έπρεπε να περάσει –όπως και έγινε- με phasing στη νέα προγραμματική περίοδο 2021-2027 και αυτό είχε κόστος χρόνου». Πρόσθεσε δε ότι κατόπιν συνεργασίας του ΥΠΕΝ με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει υποβληθεί το τεχνικό δελτίο πράξης για την άμεση ένταξη χρηματοδότησης, με ορίζοντα ολοκλήρωσης των πληρωμών έως το τέλος του έτους.
Περαιτέρω έγινε γνωστό από το ΥΠΕΝ ότι ολοκληρώνονται οι διαδικασίες για την καταβολή της χρηματοδότησης στον Φορέα Πιστοποίησης του Προγράμματος (Ανακύκλωση Συσκευών Α.Ε.), προκειμένου να προβεί άμεσα στις απαραίτητες ενέργειες για την καταβολή της πληρωμής στους προμηθευτές.
Δίπλα όμως στο ζήτημα της καθυστέρησης στις πληρωμές στο πρόγραμμα «Αλλάζω θερμοσίφωνα» μεγάλο πρόβλημα καταγράφεται σύμφωνα με πληροφορίες και σε παλιότερα προγράμματα «Εξοικονομώ». Το πρόβλημα εστιάζεται σύμφωνα με καταγγελίες στο πρόγραμμα «Εξοικονομώ» του 2021 και σε αυτή την περίπτωση διαπιστώνεται ότι επαγγελματίες του κλάδου αντιμετωπίζουν πρόβλημα ρευστότητας. Σε πολλές περιπτώσεις, ενώ έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες και έχουν υποβληθεί πλήρεις φάκελοι, η καθυστέρηση στις εκταμιεύσεις είναι μεγάλη. Η έλλειψη ρευστότητας πλήττει και σε αυτή την περίπτωση μεγάλη μερίδα προμηθευτών οι οποίοι για την καλύτερη εξυπηρέτηση των ιδιοκτητών προχώρησαν στις αναγκαίες εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης (π.χ. αντικατάσταση κουφωμάτων και αναβάθμιση συστημάτων θέρμανσης-ψύξης).
