Με το βλέμμα στραμμένο στην πολεμική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία βρίσκεται η παγκόσμια αγορά ημιαγωγών. Αν και οι βασικοί κατασκευαστές μικροτσίπ, που βρίσκονται κυρίως σε ΗΠΑ και Ασία, διαθέτουν αποθέματα τουλάχιστον 2-4 εβδομάδων, η αγορά κρατά την ανάσα της για το τι θα σημάνει πιθανή παράταση του πολέμου στην Ουκρανία.
Οι ημιαγωγοί, που τροφοδοτούν οτιδήποτε ηλεκτρονικό στη γη αλλά και στο διάστημα, έχουν ένα πολύπλοκο οικοσύστημα κατασκευής μικροτσίπ. Η ταλανιζόμενη εδώ και δύο χρόνια βιομηχανία ημιαγωγών, που ήδη βρίσκεται σε στενωπό, δεν αποκλείεται να αντιμετωπίσει νέες ελλείψεις, στην περίπτωση που η σύρραξη αποκτήσει μεγαλύτερη διάρκεια.
Και αυτό καθώς Ρωσία και Ουκρανία είναι κομβικές αγορές στην αλυσίδα εφοδιασμού εξαρτημάτων για την κατασκευή ημιαγωγών. Πολλές εταιρείες κατασκευής μικροτσίπ έχουν αυξημένη εξάρτηση από ρωσικές και ουκρανικές πηγές για τις πρώτες ύλες -κυρίως ευγενή αέρια, μέταλλα και σπάνιες γαίες- που είναι βασικά για την παραγωγή μικροτσίπ.
Πρόκειται για πρώτες ύλες, όπως το παλλάδιο, το ήλιο, το σκάντιουμ, το νέον και η πλατίνα από ρωσικές και ουκρανικές πηγές. Σήμερα, το 90% του νέον, ένα βιομηχανικό αέριο υψηλής καθαρότητας, κομβικό στην παραγωγή διαδικασία των μικροτσίπ, προέρχεται από τη Ρωσία. Μάλιστα, η επεξεργασία του 60% αυτής της παραγωγής γίνεται στην Ουκρανία και συγκεκριμένα στην Οδησσό, από όπου και εξάγεται προς όλο τον κόσμο.
Κρίσιμοι κρίκοι της αλυσίδας
Να σημειωθεί ότι η τιμή του νέον αυξήθηκε κατά 600% την τελευταία φορά που η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία το 2014. Στο μεταξύ, η Ρωσία είναι σήμερα ο μεγαλύτερος παραγωγός παλλαδίου, το οποίο επίσης είναι απαραίτητο για την παραγωγή μικροτσίπ. Για την ακρίβεια, το 1/3 του αμερικανικού παλλαδίου, που χρησιμοποιείται σε αισθητήρες και μνήμες τσιπς, προέρχεται από τη Ρωσία.
Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία πυροδοτεί φόβους για διακοπή του εφοδιασμού σε βιομηχανικά αέρια και σπάνιες γαίες, που θα μπορούσε να επιδεινώσει την παγκόσμια έλλειψη μικροτσίπ. Ωστόσο, είναι σαφές ότι οι εναλλακτικές αυτές πηγές θα απαιτήσουν μακροπρόθεσμες επενδύσεις μέχρι να μπορέσουν να προμηθεύσουν την παγκόσμια αγορά.
Σε αναζήτηση εναλλακτικών
Ήδη ο Λευκός Οίκος έχει απευθύνει αίτημα στους κατασκευαστές ημιαγωγών να αναζητήσουν εναλλακτικές πηγές τροφοδοσίας στις κομβικές αυτές πρώτες ύλες. Την ίδια στιγμή, οι μεγαλύτερες εταιρείες κατασκευής μικροτσίπ παγκοσμίως, η Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. (TSMC) και η United Microelectronics Corp. (UMC), βρίσκονται σε ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας με τους προμηθευτές σε Ρωσία και Ουκρανία, για να επιβεβαιώσουν ότι δεν θα διαταραχθεί η τροφοδοσία.
Η TSMC προμηθεύει σχεδόν όλους τους κορυφαίους παγκόσμιους χρήστες μικροτσίπ, συμπεριλαμβανομένων των Apple, Google, Qualcomm και Nvidia. Από την πλευρά της, UMC προμηθεύει, μεταξύ άλλων, τις Samsung και Qualcomm.
«Οποιαδήποτε παρατεταμένη διακοπή του εφοδιασμού που προκαλείται από τη στρατιωτική δράση στην Ουκρανία θα επηρεάσει σοβαρά την παραγωγή ημιαγωγών και των προϊόντων, που εξαρτώνται από αυτούς, συμπεριλαμβανομένων των αυτοκινήτων» σημειώνουν οι διεθνείς αναλυτές.
Μια βιομηχανία μισού τρισ. δολαρίων σε αναμονή
Η αξία της παγκόσμιας βιομηχανίας ημιαγωγών ανήλθε σε 550 δισ. δολαρίων το 2021 από περίπου 440 δισ. δολάρια το 2020, σύμφωνα με την ερευνητική εταιρεία Statista. Αναμένεται δε να ξεπεράσει τα 600 δισ. δολάρια σε αξία το τρέχον έτος.
«Παρά το γεγονός ότι η κρίση είναι δυνητικά μία από τις πιο σοβαρές που έπληξε την Ευρώπη εδώ και αρκετές δεκαετίες, οι εταιρείες κατασκευής μικροτσίπς είναι καλά προετοιμασμένες λόγω της αποθήκευσης αποθεμάτων ως απάντηση στην πανδημία του Covid-19», τονίζει το Reuters.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της εταιρείας την Techset η ζήτηση για όλες τις πρώτες ύλες για τον κλάδο των ημιαγωγών θα αυξηθεί πάνω από 37% μέσα στα επόμενα τέσσερα χρόνια και είναι αβέβαιο πόσο παραπάνω θα ανέβουν σε περίπτωση που η κρίση στις σχέσεις της Ρωσίας με τη Δύση επιδεινωθεί.
Το μέλλον
Αν και είναι νωρίς ακόμη να προεξοφληθεί η όποια πρόβλεψη, ο πόλεμος Ρωσίας-Ουκρανίας και οι ελλείψεις στις βασικές πρώτες ύλες δεν αποκλείεται να οδηγήσουν σε αυξήσεις των τιμών των ημιαγωγών. «Η παγκόσμια βιομηχανία ημιαγωγών είναι αλληλεξαρτώμενη και κανένα έθνος στον κόσμο δεν έχει καταφέρει ακόμη να κυριαρχήσει στο οικοσύστημα» σχολιάζουν με νόημα οι αναλυτές.
Σε κάθε περίπτωση, όπως σχολιάζουν πηγές που ξέρουν καλά το πώς λειτουργεί η αγορά ημιαγωγών, το βάθος του προβλήματος θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια και τις διαστάσεις της πολεμικής σύρραξης. Οι ίδιες πηγές παραμένουν καθησυχαστικές, παραπέμπτοντας στα αποθέματα σε πρώτες ύλες που έχουν φροντίσει να διατηρούν οι κατασκευαστές ειδικά από το ξέσπασμα της πανδημίας και μετά.
«Οι μεγάλοι κατασκευαστές μικροτσίπ, όπως η TSMC έχουν συνήθως υψηλότερα επίπεδα αποθέματος, για να υποστηρίξουν τη συνέχεια της παραγωγής. Ωστόσο, οι μεσαίου και μικρού μεγέθους κατασκευαστές, θα αρχίσουν να αισθάνονται τη στενότητα της προσφοράς με την πάροδο του χρόνου» καταλήγουν οι ίδιες πηγές.
