Το 2025 συνιστά έτος ορόσημο για τα μεγάλα έργα στη χώρα, καθώς σηματοδοτεί την ολοκλήρωση και την υλοποίηση στρατηγικών υποδομών. Έργα όπως ο αυτοκινητόδρομος Πάτρα – Πύργος, ο Βόνιτσα – Λευκάδα ή η επέκταση του Μετρό Θεσσαλονίκης φαίνεται πως κλείνουν μέχρι το τέλος του χρόνου, ενώ για άλλα το 2025 αποτελεί σημείο εκκίνησης.
Πάτρα-Πύργος
Οι εργασίες κατασκευής στον Αυτοκινητόδρομο Πάτρα – Πύργος, για τα 75 χλμ. που απομένουν, προβλέπεται να ολοκληρωθούν μέσα στο 2025.
Ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστος Δήμας, στο πλαίσιο του 10ου Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών έδωσε το χρονοδιάγραμμα για το μεγάλο έργο, σύμφωνα με το οποίο τα πρώτα 65 χιλιόμετρα του έργου, από τον Πύργο ως τον Αλφειό, θα παραδοθούν ως το τέλος Ιουλίου και τα υπόλοιπα 10 χιλιόμετρα ως το τέλος του έτους. Αναφέρθηκε, επίσης, στα αυξημένα μέτρα οδικής ασφάλειας που έχουν ληφθεί στον αυτοκινητόδρομο, τονίζοντας ότι έχουν θα μειώσουν εντυπωσιακά τα ατυχήματα και θα λειτουργήσουν ως πιλότος και για επόμενα έργα.
Επισημαίνεται ότι με Απόφαση του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών θα υλοποιηθούν πρόσθετες συμπληρωματικές εργασίες στον αυτοκινητόδρομο, εντός του ορίου του έργου Παραχώρησης, οι οποίες περιλαμβάνουν την επέκταση και ασφαλτόστρωση παράπλευρου οδικού δικτύου και διαμορφώσεις κόμβων.
Επιπλέον, εκτός του ορίου του Έργου Παραχώρησης, θα υλοποιηθούν παρεμβάσεις σε οδικά τμήματα για ανακατασκευή ασφαλτόστρωσης της ΒΙ.ΠΕ. Πάτρας, Κυλλήνης, Γαστούνης, Αράξου και Αρχαίας Ολυμπίας, καθώς και αντιπλημμυρικά έργα που εκτείνονται κατά μήκος του αυτοκινητοδρόμου Πάτρα – Πύργος.
Οι συμπληρωματικές εργασίες κοστολογούνται στα 72,5 εκατ. ευρώ, περίπου, και θα χρηματοδοτηθούν από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Όσον αφορά τον οδικό άξονα Πύργος – Κόμβος Αλφειού – Καλό Νερό – Τσακώνα, έργο ενταγμένο στο έργο Παραχώρησης της ΟΛΥΜΠΙΑΣ ΟΔΟΥ, όπως έγινε γνωστό μετά την επανένταξη στο έργο παραχώρησης του συγκεκριμένου οδικού άξονα, το Υπουργείο, με επιστολή του προς την Παραχωσηριούχο εταιρεία, ζήτησε την επικαιροποίηση των αναγκαίων μελετών που απαιτούνται στα επιμέρους διακριτά τμήματα, ιδιαίτερα στο τμήμα της Λίμνης Καϊάφα, λαμβάνοντας υπόψη τους περιορισμούς της απόφασης του ΣτΕ.
Ταυτόχρονα, δρομολογούνται οι περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις και θα εξαχθούν οι τελικοί προϋπολογισμοί των εργασιών, επιμέρους και συνολικά.
Όπως έγινε γνωστό το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών θα εκκινήσει άμεσα τις διαδικασίες ανεύρεσης χρηματοδότησης και παράλληλα, θα ζητηθεί από την Παραχωσηριούχο εταιρεία την υποβολή προτάσεων για την επέκταση κατασκευής του αυτοκινητοδρόμου στο τμήμα: Πύργος – Κόμβος Αλφειού – Καλό Νερό – Τσακώνα, σταδιακά με την ωρίμανση των προαναφερθέντων, συνεκτιμώντας τους όρους, την εφικτότητα οικονομικής διαχείρισης και τη σύμφωνη γνώμη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Βόνιτσα – Λευκάδα
Μέσα στο 2025 αναμένεται να ολοκληρωθεί ο οδικός άξονας Βόνιτσα – Λευκάδα, το έργο της διπλής οδικής σύνδεσης της Λευκάδας με τον καινούργιο άξονα Άκτιο-Αμβρακία.
Το τμήμα «Άκτιο – Άγιος Νικόλαος» μήκους με 5 χλμ. ολοκληρώθηκε στα μέσα Απριλίου 2023 και με το νέο έτος αναμένεται να ολοκληρωθεί και το τμήμα Βόνιτσα-Λευκάδα, μήκους 16 χλμ.
Το έργο κόστους 48,1 εκατ. ευρώ και με ανάδοχο την ΑΚΤΩΡ, ξεκίνησε να κατασκευάζεται στις 9 Σεπτεμβρίου 2020 όταν υπεγράφη η σύμβαση με το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών που είναι και η αναθέτουσα αρχή του έργου, ενώ τα έργα χρηματοδοτούνται από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Δυτική Ελλάδα 2014-2020» του ΕΣΠΑ 2014-2020 και σηματοδοτούν τη συντόμευση των μετακινήσεων από και προς της Λευκάδα, καθώς και τη σύνδεση με την Ιόνια και την Αμβρακία Οδό.
Μετρό Θεσσαλονίκης προς Καλαμαριά
Σύμφωνα με νέα ανακοίνωσή του ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας, ανέφερε πως στις αρχές του επόμενου έτους θα παραδοθούν οι πέντε νέοι σταθμοί του μετρό στη Θεσσαλονίκη, που αφορούν την επέκταση προς Καλαμαριά, επισημαίνοντας πως ότι η διαδικασία θα συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια.
Υπενθυμίζεται πως όπως έχουν επισημάνει οι αρμόδιοι είναι πολύ πιθανό να χρειαστεί να κλείσει για κάποιες ημέρες η υφιστάμενη γραμμή, πράγμα που επιβεβαίωσε και ο Υφυπουργός Υποδομών κ. Νίκος Ταχιάος με δηλώσεις του, επισημαίνοντας την ανάγκη να διακοπεί η λειτουργία της βασικής γραμμής του μετρό της Θεσσαλονίκης από έναν μήνα έως 40 ημέρες λόγω των έργων επέκτασης στην Καλαμαριά.
Υπενθυμίζεται πως τον Οκτώβριο του 2024 η ΑΚΤΩΡ, η οποία ανέλαβε την υλοποίηση ενός από τα μεγαλύτερα έργα στη χώρα, παρέδωσε τους πρώτους 13 συρμούς του μετρό Θεσσαλονίκης και τους επόμενους μήνες ετοιμάζεται να παραδώσει και τους επόμενους 5, που αφορούν την επέκταση προς την Καλαμαριά.
Με την λειτουργία της επέκτασης θα τεθούν σε λειτουργία οι εξής πέντε νέοι σταθμοί: Νομαρχία, Καλαμαριά, Αρετσου, Νέα Κρήνη, Μίκρα, ενώ στα δρομολόγια θα υπάρχουν κοινοί σταθμοί από τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό και μέχρι την 25η Μαρτίου, για αυτό θα χρειαστεί η διακοπή λειτουργίας της γραμμής για ένα χρονικό διάστημα.
Υπενθυμίζεται πως η κατασκευή της γραμμής η οποία έφερε στην επιφάνεια 300.000 αρχαιολογικά ευρήματα κοστίζει μαζί με την επέκταση της Καλαμαριάς το ποσό των 3 δισ. ευρώ.
Αυτοκινητόδρομος Ε65
Την άνοιξη του 2026 εκτιμάται ότι θα παραδοθεί στην κυκλοφορία και το βόρειο τμήμα του κεντρικού οδικού άξονα Ε65, σύμφωνα με πρόσφατες δηλώσεις του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Χρίστου Δήμα, έργο το οποίο θα θέσει σε πλήρη λειτουργία τον αυτοκινητόδρομο από την Λαμία μέχρι και τα Γρεβενά συνολικού μήκους 182χλμ.
Η ακριβής ημερομηνία παράδοσης δεν έχει προσδιοριστεί, ωστόσο η συνολική πρόοδος κατασκευής έχει φτάσει στο 70,86% σύμφωνα με πληροφορίες και νέα επικαιροποιημένα στοιχεία.
Σε προχωρημένο στάδιο βρίσκονται και τα επιμέρους τμήματα του έργου και συγκεκριμένα οι σήραγγες βρίσκονται στο 98,33% , οι γέφυρες στο 95,48%, τα ασφαλτικά έργα έχουν ολοκληρωθεί σε ποσοστό 43,26% και οι χωματουργικές εργασίες σε ποσοστό 82,79%.
Το έργο φορά στην κατασκευή του τελευταίου, βόρειου τμήματος του Ε65, την οποία έχει αναλάβει η ΤΕΡΝΑ και συγκεκριμένα το τμήμα Τρίκαλα-Εγνατία μήκους 70,5 χλμ. συνολικού κόστους 442,1 εκατ. ευρώ, με τη χρηματοδότηση να καλύπτεται από το Ταμείο Ανάκαμψης, ενώ για τη συντήρηση και λειτουργία του θα είναι υπεύθυνη η Κεντρική Οδός Α.Ε.
Με την παράδοση του έργου, το ταξίδι από Λαμία έως και Εγνατία Οδό να διαρκεί 1 ώρα και 45 λεπτά, από 3 ώρες και 15 λεπτά που χρειάζεται κανείς σήμερα.
Τα τεχνικά χαρακτηριστικά του Βόρειου Τμήματος
- Συνολικό μήκος: 70,5 χλμ.
- 2 Δίδυμες Σήραγγες (στο 176ο χλμ) και μία σήραγγα μονού κλάδου (στο 137ο χλμ)
- 2 Τεχνικά Cut & Cover (στο 137ο χλμ. και 138ο χλμ)
- 23 Γέφυρες
- 14 Άνω & 40 Κάτω Διαβάσεις
- 3 αμφίπλευροι Χώροι Στάθμευσης & Ανάπαυσης (Parking & WC)
- 89 Κιβωτοειδείς Οχετοί και Διαβάσεις Πανίδας
- 6 Ανισόπεδοι Κόμβοι (Βασιλικής, Καλαμπάκας, Γρεβενών, Οξύνειας, Αγιόφυλλου-Καρπερού και Εγνατίας)
- 2 Σταθμοί Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών (Ράξα Τρικάλων, Αγιόφυλλο – Καρπερό)
- 1 Μετωπικός Σταθμός Διοδίων και 2 Πλευρικοί Σταθμοί Διοδίων
- 2 Κέντρα Ελέγχου & Συντήρησης (Τρικάλων, Αγιόφυλλου – Καρπερού)
- 1 Κέντρο Διαχείρισης Κυκλοφορίας & 1 Κέντρο Ελέγχου Σηράγγων.
Σε όλο το μήκος του έργου θα κατασκευασθούν και χώροι Στάθμευσης και Ανάπαυσης, καθώς και νέο δευτερεύον οδικό δίκτυο (εξυπηρέτησης και κάθετων αξόνων) για την εξυπηρέτηση των γειτονικών περιοχών.
Υπενθυμίζεται πως τις 23 Απριλίου του 2024, 17 χρόνια αφότου ξεκίνησε η παραχώρηση, παραδόθηκαν στην κυκλοφορία δύο νέα τμήματα του αυτοκινητόδρομου Ε65, από τη Λαμία έως την Ξυνιάδα που αφορά σε 18,5 χλμ. και από τα Τρίκαλα έως την Καλαμπάκα με μήκος 25 χλμ.
Πρόκειται για ένα έργο με συνολικό μήκος τα 182,1 χλμ. και συνολικό προϋπολογισμό 1,397 δισ. ευρώ, που κατασκευάζεται από την ΤΕΡΝΑ και το οποίο μειώνει σημαντικά την απόσταση της Αθήνας από την Κεντρική Ελλάδα και τη Θεσσαλία.
Συγκεκριμένα, η διαδρομή Αθήνα – Τρίκαλα μειώθηκε στις 3 ώρες και για Αθήνα – Καρδίτσα στις 2 ώρες και 35 λεπτά.
Μπράλος – Άμφισσα
Σε εξέλιξη βρίσκεται και η κατασκευή του οδικού άξονα Μπράλος – Άμφισσα μήκους 30,7 χιλιομέτρων, που θα ενώσει την κεντρική με τη Δυτική Ελλάδα φτάνοντας στην Ιόνια Οδό και τη γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου έως την Πελοπόννησο.
Τον Οκτώβριο οριστικοποιήθηκε η αλλαγή σχεδιασμού για το οδικό έργο σύμφωνα με το οποίο ο άξονας θα αποκτήσει τελικά δίδυμες σήραγγες, μήκους 2,2 χλμ., αντί για δύο κλασικές σήραγγες διπλής κυκλοφορίας. Μάλιστα την αλλαγή συνόδευσε υπογραφή νέας συμπληρωματικής σύμβασης με την ανάδοχο, ύψους 69,25 εκατ. ευρώ.
Τα έργα εκτελεί η ΑΒΑΞ και έχουν εξασφαλισμένη χρηματοδότηση ύψους 262,2 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ, με προϋπολογισμό 285 εκατ. ευρώ και αναμένεται να ολοκληρωθεί το καλοκαίρι του 2027.
ΒΟΑΚ
Ένα από τα μεγαλύτερα έργα που βρίσκονται το 2025 σε φάση εκκίνησης είναι ο ΒΟΑΚ.
Υπενθυμίζεται, πως πρόσφατα ανακηρύχθηκε και επίσημα η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ως οριστικός ανάδοχος για τη mega σύμβαση παραχώρησης του τμήματος Χανιά – Ηράκλειο του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ) για 35 έτη, ανοίγοντας τον δρόμο για την υλοποίηση ενός εμβληματικού έργου η αξία του οποίου ξεπερνά τα 2 δισ. ευρώ. Ωστόσο, τα αμέσως επόμενα βήματα περιλαμβάνουν πέρα από την υπογραφή της παραχώρησης, το κομβικό σημείο της ολοκλήρωσης των απαλλοτριώσεων.
Σύμφωνα με πρόσφατες δηλώσεις του Υφυπουργού Νίκου Ταχιάου, εντός των προσεχών εβδομάδων θα υπογραφεί η Σύμβαση Παραχώρησης για το τμήμα Χανιά – Ηράκλειο του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ) και το αποτέλεσμα του διαγωνισμού έχει σταλεί στο Ελεγκτικό Συνέδριο. Σύμφωνα με τις εκτιμήσει του Υπουργείου σύντομα ολοκληρωθεί η απαιτούμενη έγκριση, ώστε να προχωρήσει η υπογραφή της σύμβασης και η κύρωσή της από τη Βουλή.
Πρόκειται για 35ετή παραχώρηση, εκ των οποίων τα 5 έτη αφορούν την περίοδο των μελετών και κατασκευών. Ειδικότερα, το συνολικό μήκος του τμήματος Χανιά-Ηράκλειο ανέρχεται σε 187 χλμ. (συμπεριλαμβανομένων και 30 χλμ. που αφορούν το υπό προαίρεση τμήμα Κίσσαμος-Χανιά), ενώ το συνολικό μήκος του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης ανέρχεται σε περίπου 300 χλμ., συμπεριλαμβανομένων των τμημάτων «Χερσόνησος- Άγιος Νικόλαος» (βρίσκεται υπό κατασκευή μέσω ΣΔΙΤ) και «Άγιος Νικόλαος – Νεάπολη».
Σήμερα το κόστος του έργου υπολογίζεται σε περίπου 1,8 δισ. ευρώ, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες, στην οικονομική προσφορά της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ η αιτούμενη κατά την περίοδο μελετών και κατασκευών χρηματοδοτική συμβολή του Δημοσίου ανέρχεται στα 693 εκατ. ευρώ, ενώ η επιδότηση κατά την περίοδο λειτουργίας (δικαίωμα απόληψης σκιώδους διοδίου) αντιστοιχεί σε ποσοστό 64,62% επί των επιβαλλόμενων στους χρήστες διοδίων τελών.
Η χρηματοδότηση του ΒΟΑΚ από το Ταμείο Ανάκαμψης προσδιορίζεται στα 490 εκατ. για το σύνολο των τμημάτων από Χανιά μέχρι και τον Άγιο Νικόλαο. Από τα οποία τα 200 εκατ. ευρώ αφορούν το βασικό τμήμα Χανιά-Ηράκλειο, τα 90 εκατ. ευρώ το τμήμα Χερσόνησος-Νεάπολη και τα 200 εκατ. ευρώ το τμήμα Νεάπολη-Άγιος Νικόλαος.
Στα δύο άλλα παραπάνω τμήματα του ΒΟΑΚ, τα τμήματα Χερσόνησος – Νεάπολη (ΣΔΙΤ, των ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, AKTOR) και Νεάπολη – Αγ. Νικόλαος (δημόσιο έργο, από AKTOR) έχουν ξεκινήσει οι αρχικές.
Και τα δύο τμήματα υπολογίζεται πως θα έχουν ολοκληρωθεί το 2027 με 2028.
Ο ΒΟΑΚ θεωρείται ο μεγαλύτερος αυτοκινητόδρομος υπό κατασκευή σε όλη την Ευρώπη τη συγκεκριμένη περίοδο και το έργο προβλέπει την αναβάθμιση του τμήματος Χανιά-Ηράκλειο σε κλειστό αυτοκινητόδρομο με σκοπό να γίνει στο μεγαλύτερο τμήμα στην υφιστάμενη χάραξη, ενώ σε κάποια τμήματα θα υπάρχει νέα χάραξη αλλά και σήραγγες. Ειδικότερα, με τα επιμέρους τμήματα προβλέπει 46 Ανισόπεδους Κόμβους, 15 Σήραγγες με 14,5 χιλιόμετρα μήκος και 40 Γέφυρες με 8,67 χιλιόμετρα μήκος.
Η μέθοδος προβλέπει την ταυτόχρονη κατασκευή και λειτουργία του δρόμου και άρα την τμηματική παράδοση του οδικού άξονα. Αυτό σημαίνει πως εφόσον τα έργα ξεκινήσουν το 2026 αφού εξασφαλιστεί δηλαδή η περάτωση των απαλλοτριώσεων και των μελετών η ολοκλήρωση θα πρέπει να αναμένεται μετά το 2030 συμπεριλαμβανομένων των τμηματικών παραδόσεων.
Η ασφάλεια του οδικού άξονα θα εξασφαλίζεται με τα στηθαία ασφαλείας που θα τοποθετηθούν τόσο ενδιάμεσα στα ρεύματα κυκλοφορίας, όσο και στα πλάγια του άξονα, ενώ η ανώτατη ταχύτητα που θα μπορεί να αναπτύξει ο οδηγός θα είναι κατά τόπους τα 130χλμ/ώρα όπως συμβαίνει και στην υπόλοιπη χώρα. Τέλος με την ολοκλήρωση των εργασιών η διαδρομή Χανιά-Ηράκλειο θα διανύεται σε μόλις 70 λεπτά, ενώ η διαδρομή Χανιά-Άγιος Νικόλαος σε περίπου 100 λεπτά.
Ο νέος αυτοκινητόδρομος θα διαθέτει σε όλο το μήκος του δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση και Λωρίδα Έκτακτης Ανάγκης (ΛΕΑ), ανισόπεδους κόμβους, Σταθμούς Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών (ΣΕΑ). Διόδια θα λειτουργούν στο υπό παραχώρηση τμήμα Χανιά-Ηράκλειο.
