Στις τάξεις των επαγγελματικών που ασχολούνται με τα ακίνητα, επικρατεί προβληματισμός. Οι επενδύσεις το 2024 έχουν μειωθεί σε σχέση με το 2023, την ώρα μάλιστα που το στεγαστικό πρόβλημα έχει καταστεί οξύ. Αυτό σε πρώτη φάση φαίνεται παράδοξο.
Γράφει ο *Κωνσταντίνος Δέδες
Όμως, είναι παραπάνω από προφανές ότι οι κυβερνητικές παρεμβάσεις (δια της αύξησης του ορίου στις περιοχές μεγάλης ζήτησης στα 800.000 ευρώ και για ένα μόνο ακίνητο και μίνιμουμ 120 τ.μ.) στο θέμα των χορηγήσεων της Golden Visa που τέθηκαν από την 1η Σεπτεμβρίου σε ισχύ, επηρέασε την αγορά, «φρενάροντας» τους επενδυτές. Εξ ου και το ότι οι φορείς των επαγγελματιών αντιδρούν στις περιοριστικές ρυθμίσεις (και για τα Airbnb) που γενικότερα δημιουργούν ζητήματα, αν και άκουσαν με ικανοποίηση την πρόταση για τη φορολογική πριμοδότηση των ακινήτων που επανεντάσσονται στην αγορά ως ενοικιαζόμενες κατοικίες.
Οι όποιες «ακροβασίες» μπορεί να είναι κατανοητές, καθώς λαμβάνονται υπόψη και παράγοντες που δεν άπτονται της οικονομίας, όμως, η συνεχής υιοθέτηση νέων regulations και οι – πολλές φορές ανατρεπτικές – αλλαγές, ποτέ δεν ωφέλησαν τις οικονομίες της Δύσης. Πόσο μάλλον την Ελλάδα, που πασχίζει εδώ και καιρό να προσελκύσει επενδυτές για την αναζωογόνηση της εθνικής της οικονομίας. Οι γραφειοκρατικές επιρροές σε όλη την Ευρώπη είναι δυστυχώς έντονες, με αποτέλεσμα την εφαρμογή πολιτικών που ενίοτε βλάπτουν την αγορά. Αν υπάρχει κάτι όμως που βλάπτει την οικονομία, είναι οι παρεμβάσεις. Οι επενδυτές απαιτούν σταθερό πολιτικό και οικονομικό περιβάλλον και ουχί νομοθετικές και φορολογικές ανατροπές και αλλαγές διατάξεων και δη συνεχείς. Σημειώνουμε ότι όσον αφορά τη Golden Visa, ο ν. 5100/2024, τροποποίησε το ν. 5038/2023.
Υπάρχουν θέματα τα οποία οι αρμόδιοι πρέπει να δουν. Ένα εξ αυτών, πολύ σημαντικό, είναι οι αυξήσεις στις τιμές των οικοδομικών υλικών, που μόνο τον Σεπτέμβριο εμφανίστηκαν υψηλότερες κατά 5,5%, όπως επισήμανε μάλιστα ο Τύπος. Οι συνεχείς μεταβολές των τιμών προς τα πάνω, επιβαρύνουν σημαντικά το κόστος κατασκευής και καθιστούν απλησίαστα τα νεόδμητα. Και αυτό ενδέχεται να φρενάρει την αύξηση που παρατηρήθηκε από την αρχή του τρέχοντος έτους στην έκδοση οικοδομικών αδειών, που μεταφράζεται σε ποσοστό που ξεπερνά το 15%. Πως είναι δυνατόν, κάθε φορά που παρατηρείται βελτίωση, να παρεμβαίνει το κράτος αποτρέποντάς την; Πως είναι δυνατόν να λαμβάνονται συνεχώς αποφάσεις χωρίς να προηγείται μια συζήτηση με τους εμπλεκόμενους κλάδους;
Είναι αλήθεια ότι η αύξηση της ζήτησης, έφερε και αύξηση των τιμών των ακινήτων. Είναι επίσης αλήθεια ότι για πολλούς λόγους, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν βλέπει πλέον με καλό μάτι τη Golden Visa, παρά το γεγονός ότι αυτή συνεισέφερε δισεκατομμύρια στα ταμεία των χωρών του Νότου (στην Ελλάδα απέφερε ποσό άνω των 6,5 δις ευρώ) και δη σε μια πολύ δύσκολη εποχή. Αυτό όμως που φαίνεται, είναι ότι σε μια εποχή μεγάλης έντασης στη Μέση Ανατολή που εκ των πραγμάτων φέρνει επενδυτές από την περιοχή (κυρίως από το Ισραήλ και τον Λίβανο) στην ήπειρό μας, οι Βρυξέλες επιλέγουν – για αρχή – να δυσκολέψουν πολύ τη χορήγηση της Golden Visa.
Βέβαια, ορισμένοι επενδυτές στρέφονται στην αγορά των εξοχικών κατοικιών, οι τιμές των οποίων στην Ελλάδα είναι ακόμα πολύ ανταγωνιστικές σε σχέση με αυτές άλλων ευρωπαϊκών μεσογειακών χωρών. Αυτή είναι αναμφίβολα μια καλή εξέλιξη, με τους κατασκευαστές να στρέφουν το ενδιαφέρον τους προς τα εκεί. Κάποιες περιοχές της χώρας μας ήδη προσμετρούν κέρδη. Η συγκεκριμένη αγορά όμως, δύσκολα θα καλύψει το κενό που θα δημιουργήσει η ήδη υιοθετηθείσα αυστηροποίηση του πλαισίου για τη χορήγηση της Golden Visa.
*Ο Κωνσταντίνος Δέδες είναι δικηγόρος
